Thực Thi Chính Sách Ưu Đãi Người Có Công Với Cách Mạng Tại Quận Nam Từ Liêm, Thành Phố Hà Nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng trên địa bàn quận nam từ liêm thành phố hà, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Hường
• Người hướng dẫn: PGS. Vũ Trọng Hách
• Trường học: Học viện Hành chính quốc gia
• Chuyên ngành: Chính sách công
• Đề tài: Thực Thi Chính Sách Ưu Đãi Người Có Công Tại Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 0.1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC THI CHÍNH SÁCH ƯU ĐÃI NGƯỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG
• 0.1.1. Những khái niệm cơ bản
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC THI CHÍNH SÁCH ƯU ĐÃI NGƯỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG
• 1.1. Những khái niệm cơ bản
• 1.1.1. Khái niệm về chính sách
• 1.1.2. Khái niệm về chính sách công
• 1.1.3. Khái niệm về thực thi chính sách công
• 1.1.4. Khái niệm chính sách ưu đãi
• 1.1.5. Khái niệm người có công với cách mạng
• 1.1.6. Khái niệm chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.7. Khái niệm thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.8. Nội dung, quy trình và vai trò thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.9. Nội dung thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.10. Quy trình thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.11. Vai trò thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.12. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.13. Vai trò lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đối với việc thực hiện chính sách người có công với cách mạng
• 1.1.14. Thể chế pháp luật và chính sách của Nhà nước về ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.15. Điều kiện tài chính và cơ sở vật chất để đảm bảo thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.16. Phong tục tập quán
• 1.1.17. Năng lực thực thi của cán bộ, công chức (CBCC)
• 1.1.18. Bài học kinh nghiệm về thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.18.1. Kinh nghiệm ở một số địa phương trong nước đối với thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 1.1.18.2. Bài học kinh nghiệm trong thực thi chính sách người có công với cách mạng
• 1.2. Tiểu kết
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THỰC THI CHÍNH SÁCH ƯU ĐÃI NGƯỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN NAM TỪ LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 2.1. Khái quát về quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội
• 2.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.1.2. Điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội
• 2.2. Phân tích thực trạng thực thi chính sách ưu đãi của Đảng và Nhà nước đối với người có công với cách mạng
• 2.2.1. Tình hình về đối tượng người có công với cách mạng của quận Nam Từ Liêm
• 2.2.2. Thực trạng và kết quả thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng tại quận Nam Từ Liêm
• 2.2.3. Đánh giá việc thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng trên địa bàn quận Nam Từ Liêm
• 2.2.3.1. Ưu điểm và nguyên nhân
• 2.2.3.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.3. Tiểu kết
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC THI CHÍNH SÁCH ƯU ĐÃI NGƯỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN NAM TỪ LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Phương hướng thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng
• 3.1.1. Nâng cao nhận thức của hệ thống chính trị đối với người có công
• 3.1.2. Duy trì và đẩy mạnh công tác chăm sóc người có công với cách mạng, gắn với đổi mới hoạt động đền ơn đáp nghĩa
• 3.1.3. Cải cách hành chính, tập trung vào đơn giản hóa thủ tục xác nhận trên cơ sở làm rõ trách nhiệm cơ quan, đơn vị, thủ trưởng
• 3.1.4. Phát huy vai trò của phường đối với công tác thương binh liệt sĩ và người có công với cách mạng
• 3.1.5. Đẩy mạnh và phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội các cấp đối với công tác chăm sóc người có công với cách mạng
• 3.2. Những giải pháp để nâng cao hiệu quả thực thi chính sách ưu đãi người có công với cách mạng tại quận Nam Từ Liêm
• 3.2.1. Giải pháp chung
• 3.2.2. Giải pháp cụ thể
• 3.3. Tiểu kết
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về thực thi chính sách ưu đãi người có công tại quận Nam Từ Liêm

Chính sách ưu đãi người có công với cách mạng là một trong những chính sách quan trọng của Đảng và Nhà nước Việt Nam. Tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội, việc thực thi chính sách này đã được triển khai với nhiều nỗ lực nhằm đảm bảo quyền lợi cho những người có công. Chính sách này không chỉ thể hiện lòng biết ơn của xã hội đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc mà còn góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho họ.

1.1. Khái niệm chính sách ưu đãi người có công

Chính sách ưu đãi người có công được hiểu là các quy định, chế độ hỗ trợ nhằm đảm bảo quyền lợi cho những người đã có công lao trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Chính sách này bao gồm nhiều hình thức hỗ trợ như trợ cấp, chăm sóc sức khỏe và giáo dục.

1.2. Vai trò của chính sách trong đời sống xã hội

Chính sách ưu đãi không chỉ giúp người có công cải thiện đời sống mà còn tạo động lực cho các thế hệ trẻ noi gương. Điều này góp phần duy trì truyền thống yêu nước và lòng tự hào dân tộc.

II. Những thách thức trong thực thi chính sách ưu đãi tại quận Nam Từ Liêm

Mặc dù chính sách ưu đãi người có công đã được triển khai, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong quá trình thực thi. Những khó khăn này ảnh hưởng đến việc tiếp cận quyền lợi của người có công, từ đó làm giảm hiệu quả của chính sách.

2.1. Thiếu thống nhất trong văn bản pháp luật

Nhiều văn bản hướng dẫn thực hiện chính sách còn thiếu tính thống nhất, gây khó khăn cho cán bộ thực thi trong việc áp dụng. Điều này dẫn đến sự chồng chéo và không đồng bộ trong việc thực hiện.

2.2. Trình độ cán bộ thực thi còn hạn chế

Năng lực của cán bộ, công chức trong việc thực thi chính sách còn hạn chế, đặc biệt là những cán bộ trẻ thiếu kinh nghiệm. Điều này ảnh hưởng đến chất lượng phục vụ và giải quyết chế độ cho người có công.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả thực thi chính sách ưu đãi người có công

Để nâng cao hiệu quả thực thi chính sách ưu đãi người có công tại quận Nam Từ Liêm, cần có những phương pháp cụ thể và hiệu quả. Việc cải cách hành chính và nâng cao nhận thức của cán bộ là rất cần thiết.

3.1. Cải cách hành chính trong thực thi chính sách

Cần đơn giản hóa thủ tục hành chính, làm rõ trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong việc thực hiện chính sách. Điều này sẽ giúp người có công dễ dàng tiếp cận quyền lợi của mình.

3.2. Đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ

Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng cho cán bộ, công chức về chính sách ưu đãi người có công. Việc này sẽ giúp họ nắm rõ quy định và thực hiện tốt hơn nhiệm vụ của mình.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về chính sách ưu đãi

Việc thực thi chính sách ưu đãi người có công tại quận Nam Từ Liêm đã đạt được một số kết quả tích cực. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục nghiên cứu và cải tiến để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người có công.

4.1. Kết quả đạt được từ chính sách

Nhiều người có công đã được hưởng các chế độ ưu đãi, giúp cải thiện đời sống vật chất và tinh thần. Điều này thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với người có công.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Qua thực tiễn triển khai, cần rút ra bài học về sự cần thiết của việc phối hợp giữa các cơ quan chức năng trong việc thực hiện chính sách. Sự đồng bộ và nhất quán trong hành động sẽ mang lại hiệu quả cao hơn.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho chính sách ưu đãi người có công

Chính sách ưu đãi người có công tại quận Nam Từ Liêm cần được tiếp tục hoàn thiện và nâng cao hiệu quả thực thi. Việc này không chỉ thể hiện trách nhiệm của xã hội mà còn góp phần xây dựng một cộng đồng đoàn kết, yêu thương.

5.1. Định hướng phát triển chính sách trong tương lai

Cần có những định hướng rõ ràng cho việc phát triển chính sách ưu đãi người có công, đảm bảo quyền lợi cho họ trong bối cảnh mới.

5.2. Tăng cường sự tham gia của cộng đồng

Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong việc chăm sóc và hỗ trợ người có công. Điều này sẽ tạo ra một môi trường sống tốt hơn cho họ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng là một trong những trụ cột then chốt của hệ thống chính sách an sinh xã hội tại Việt Nam. Trên phạm vi toàn quốc với hơn 9 triệu người có công đã được ghi nhận và tôn vinh qua các thời kỳ kháng chiến, việc bảo đảm đời sống vật chất và tinh thần cho các đối tượng thụ hưởng là trách nhiệm chính trị to lớn của toàn Đảng và toàn dân. Tại quận Nam Từ Liêm, một đô thị lõi phía Tây Nam Thủ đô Hà Nội được thành lập theo Nghị quyết số 132/NQ-CP ngày 27/12/2013 của Chính phủ, quá trình đô thị hóa diễn ra hết sức nhanh chóng trên tổng diện tích tự nhiên 3.227,36 ha với quy mô dân số trên 205.337 người phân bổ tại 10 phường trực thuộc.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm xuất phát từ thực tế chuyển đổi mô hình hành chính từ huyện nông nghiệp sang quận đô thị từ tháng 04/2014, kéo theo sự biến động lớn về cơ sở dữ liệu đối tượng chính sách, áp lực giải quyết thủ tục hành chính và nhu cầu chăm sóc an sinh tăng cao. Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh lĩnh vực này với hơn 100 văn bản còn bộc lộ những điểm thiếu đồng bộ, quy trình thẩm định hồ sơ còn rườm rà, trong khi năng lực của một bộ phận cán bộ chuyên trách cấp cơ sở chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn. Điều này dẫn đến nguy cơ một số trường hợp người có công và thân nhân chưa tiếp cận đầy đủ, kịp thời các chế độ ưu đãi xứng đáng.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận về chu trình thực thi chính sách công, phân tích và đánh giá toàn diện thực trạng triển khai các chế độ ưu đãi đối với người có công trên địa bàn quận Nam Từ Liêm giai đoạn từ năm 2011 đến năm 2016. Qua đó, luận văn chỉ rõ các ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân gốc rễ và đề xuất hệ thống giải pháp mang tính khả thi cao nhằm nâng cao chất lượng thực thi chính sách an sinh tại địa phương.

Phạm vi nghiên cứu về không gian bao quát toàn bộ 10 phường của quận Nam Từ Liêm, về thời gian tập trung vào giai đoạn 2011 - 2016. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp luận cứ khoa học giúp địa phương tối ưu hóa nguồn lực tài chính với tổng thu ngân sách đạt 3.700 tỷ đồng (vượt 144% dự toán năm 2016), bảo đảm 100% đối tượng chính sách có mức sống bằng hoặc cao hơn mức sống trung bình của dân cư nơi cư trú.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng Lý thuyết chu trình chính sách công kết hợp với Lý thuyết nhà nước phúc lợi và mô hình bảo đảm an sinh xã hội dựa trên quyền con người. Trong đó, chu trình thực thi chính sách được tiếp cận theo mô hình quản lý hành chính hiện đại gồm 5 giai đoạn liên hoàn: xây dựng kế hoạch triển khai, phổ biến tuyên truyền, phân công phối hợp liên ngành, theo dõi đôn đốc kiểm tra và đánh giá tổng kết rút kinh nghiệm.

Khung phân tích tập trung làm rõ 5 khái niệm cốt lõi:

1. Chính sách công: Tập hợp các chủ trương, quyết định có liên quan của Nhà nước nhằm định hướng mục tiêu và giải quyết các vấn đề công trong đời sống xã hội.
2. Thực thi chính sách công: Quá trình chuyển hóa ý chí của Nhà nước thành hiện thực thông qua các chương trình, dự án và cơ chế vận hành của bộ máy quản lý.
3. Chính sách ưu đãi người có công: Hệ thống các quy định đãi ngộ đặc biệt về vật chất và tinh thần của Nhà nước và cộng đồng nhằm bù đắp, tri ân những cống hiến, hy sinh của cá nhân và gia đình cho sự nghiệp cách mạng.
4. Đối tượng người có công với cách mạng: Được xác định cụ thể theo Pháp lệnh số 04/2012/UBTVQH13 bao gồm 12 diện đối tượng, tiêu biểu như cán bộ lão thành cách mạng tiền khởi nghĩa, liệt sĩ và thân nhân liệt sĩ, Bà mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, thương binh, bệnh binh, người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học.
5. Chế độ trợ cấp ưu đãi xã hội: Hệ thống 8 nhóm quyền lợi gồm trợ cấp hàng tháng, trợ cấp tuất nuôi dưỡng, trợ cấp một lần, phụ cấp người phục vụ, bảo hiểm y tế miễn phí 100%, chế độ điều dưỡng định kỳ, chính sách hỗ trợ nhà ở và ưu tiên giáo dục, việc làm.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp định tính và định lượng nhằm bảo đảm tính khách quan, khoa học. Nguồn dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ hơn 100 văn bản pháp luật của Trung ương, báo cáo tổng kết giai đoạn 2011 - 2016 của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội Hà Nội, Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội quận Nam Từ Liêm, Chi cục Thống kê quận và UBND của 10 phường trực thuộc.

Về phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp, nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên kết hợp phỏng vấn sâu có chủ đích:

• Cỡ mẫu khảo sát: Tiến hành phỏng vấn sâu 35 cán bộ, công chức làm công tác chuyên môn tại các phòng ban chuyên trách quận và bộ phận thương binh - xã hội của 10 phường; đồng thời phát phiếu khảo sát tới 150 đại diện hộ gia đình người có công trên địa bàn.
• Phương pháp chọn mẫu: Phân tầng theo đặc thù mật độ dân số và mức độ đô thị hóa giữa các phường trung tâm phát triển mạnh như Mỹ Đình 2 (mật độ 14.380 người/km2), Mỹ Đình 1 (11.556 người/km2) và các phường có làng nghề truyền thống hoặc diện tích nông nghiệp cũ như Tây Mỗ (3.877 người/km2), Đại Mỗ (4.950 người/km2).
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp chỉ số, so sánh đối chiếu (benchmarking) với các địa bàn lân cận như quận Bắc Từ Liêm và quận Hà Đông được áp dụng nhằm lượng hóa chính xác các khoảng trống quản lý, đo lường mức độ tiếp cận dịch vụ công và phân tích mối tương quan giữa năng lực thực thi hành chính với hiệu quả thực hiện chính sách.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, công tác chi trả trợ cấp ưu đãi hàng tháng và cấp thẻ bảo hiểm y tế được thực hiện đầy đủ, kịp thời và chính xác, đạt tỷ lệ 100% đối với toàn bộ danh sách đối tượng người có công đủ điều kiện tại 10 phường. Quận Nam Từ Liêm đã quản lý chi trả chặt chẽ, góp phần nâng cao đời sống của các gia đình chính sách trong bối cảnh thu nhập bình quân đầu người toàn quận năm 2015 đạt 46 triệu đồng/năm, tăng 7% so với năm 2013.

Thứ hai, công tác xã hội hóa phong trào Đền ơn đáp nghĩa và huy động Quỹ Đền ơn đáp nghĩa đạt nhiều kết quả ấn tượng. Quận đã phối hợp với các doanh nghiệp, tổ chức xã hội hỗ trợ kinh phí xây mới và sửa chữa nhà ở tình nghĩa, nâng tỷ lệ hộ gia đình chính sách có nhà ở kiên cố đạt trên 98%. Công tác điều dưỡng phục hồi sức khỏe được triển khai đúng chu kỳ với 100% đối tượng được thụ hưởng chế độ điều dưỡng 1 năm/lần hoặc 2 năm/lần theo quy định của Pháp lệnh số 04/2012/UBTVQH13.

Thứ ba, nghiên cứu phát hiện tình trạng tồn đọng hồ sơ xác nhận người có công qua các thời kỳ, đặc biệt là diện người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học. Khoảng 15% đến 20% tổng số hồ sơ phức tạp bị kéo dài thời gian thụ lý từ 6 đến 12 tháng do thất lạc giấy tờ gốc từ thời chiến tranh và quy trình thẩm định liên ngành qua nhiều tầng nấc hành chính.

Thứ tư, năng lực và điều kiện công tác của đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở sau khi chia tách địa giới hành chính năm 2014 còn nhiều điểm hạn chế. Có khoảng 40% công chức phụ trách lĩnh vực lao động - thương binh và xã hội tại cấp phường là nhân sự trẻ, phải kiêm nhiệm từ 2 đến 3 mảng nghiệp vụ chuyên môn khác nhau, dẫn đến công tác rà soát và tuyên truyền chính sách tại các tổ dân phố mới chưa đạt độ bao phủ sâu rộng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những thành tựu đạt được trước hết bắt nguồn từ sự chỉ đạo sát sao của Quận ủy, HĐND, UBND quận Nam Từ Liêm và sự tăng trưởng vượt bậc của nền kinh tế địa phương. Với tổng sản phẩm xã hội giai đoạn 2014 - 2015 đạt 22.869 tỷ đồng (tăng 12,22%) và thu ngân sách 10 tháng đầu năm 2016 đạt 3.700 tỷ đồng (đạt 144% kế hoạch), quận đã chủ động bố trí nguồn kinh phí đối ứng vững chắc cho các hoạt động chăm sóc người có công.

Khi so sánh với các địa bàn có điều kiện tương đồng như quận Bắc Từ Liêm và quận Hà Đông trong năm 2016, Nam Từ Liêm nổi bật ở khả năng huy động nguồn lực từ các dự án đô thị và doanh nghiệp đóng trên địa bàn. Tuy nhiên, tốc độ đô thị hóa nhanh cũng tạo ra sự dịch chuyển cơ học dân số phức tạp, gây khó khăn cho việc quản lý hồ sơ đối tượng chuyển đến.

Dữ liệu nghiên cứu thực chứng có thể được mô hình hóa trực quan qua hệ thống biểu đồ cột thể hiện tiến độ giải ngân ngân sách an sinh tại 10 phường giai đoạn 2014 - 2016, kết hợp với bảng ma trận đối sánh các chỉ số thực thi (thời gian giải quyết thủ tục, tỷ lệ hài lòng của công dân, số lượng nhà tình nghĩa được hỗ trợ) giữa Nam Từ Liêm và các quận phụ cận. Kết quả thảo luận khẳng định: chất lượng thực thi chính sách không chỉ phụ thuộc vào nguồn lực tài chính mà còn chịu sự chi phối mang tính quyết định từ năng lực phối hợp liên ngành giữa các cơ quan Lao động - Thương binh và Xã hội, Nội vụ, Y tế, Xây dựng và chính quyền cấp phường.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Cải cách thủ tục hành chính và đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ tồn đọng: Đơn giản hóa quy trình xác nhận đối tượng, ứng dụng cơ chế một cửa liên thông hiện đại, cắt giảm từ 25% đến 30% thời gian xử lý các hồ sơ đề nghị công nhận người có công còn vướng mắc về thủ tục giấy tờ; phấn đấu hoàn thành rà soát và giải quyết dứt điểm 100% hồ sơ tồn đọng trước quý 4 năm 2017 do UBND quận chủ trì phối hợp với Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội.
2. Nâng cao năng lực chuyên môn và chuẩn hóa đội ngũ cán bộ công chức cơ sở: Tổ chức định kỳ tối thiểu 4 khóa tập huấn chuyên sâu mỗi năm về kỹ năng giải quyết chính sách và văn bản pháp luật mới cho 100% cán bộ, công chức làm công tác văn hóa - xã hội tại 10 phường; phân định rõ trách nhiệm cá nhân, hạn chế việc kiêm nhiệm quá 3 đầu việc chuyên môn, thực hiện liên tục trong lộ trình 2017 - 2020 do Phòng Nội vụ phối hợp Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội triển khai.
3. Mở rộng quy mô Quỹ Đền ơn đáp nghĩa và đa dạng hóa nguồn lực xã hội hóa: Đẩy mạnh phong trào toàn dân chăm sóc người có công, phấn đấu nâng mức vận động Quỹ Đền ơn đáp nghĩa tăng trưởng bình quân từ 10% đến 15% mỗi năm; huy động các doanh nghiệp tại 154 dự án xây dựng trên địa bàn quận tham gia nhận phụng dưỡng Mẹ Việt Nam anh hùng và hỗ trợ việc làm cho 100% con em gia đình chính sách có nhu cầu; do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc quận chủ trì phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội.
4. Hiện đại hóa hệ thống quản lý và số hóa dữ liệu đối tượng chính sách: Xây dựng phần mềm quản lý cơ sở dữ liệu số tích hợp thông tin của 100% người có công trên toàn địa bàn 10 phường trong thời hạn 12 tháng; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra định kỳ 2 lần/năm nhằm phòng ngừa sai sót, bảo đảm tính công bằng, minh bạch và nghiêm minh trong việc thụ hưởng chính sách.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản trị và công chức ngành Lao động - Thương binh và Xã hội cấp quận, huyện: Luận văn cung cấp khung phân tích 5 bước thực thi chính sách cùng phương pháp xử lý các vướng mắc thực tiễn đối với hồ sơ tồn đọng, giúp tối ưu hóa quy trình giải quyết chế độ cho hơn 2.000 đối tượng chính sách tại các địa bàn đô thị hóa.
2. Lãnh đạo UBND cấp xã, phường và cán bộ đoàn thể cơ sở: Tiếp thu mô hình phối hợp liên ngành chặt chẽ giữa chính quyền và các tổ chức chính trị - xã hội nhằm nâng cao hiệu quả vận động Quỹ Đền ơn đáp nghĩa, gia tăng nguồn lực xã hội hóa an sinh từ 10% đến 15% hàng năm.
3. Học viên cao học, sinh viên và nhà nghiên cứu chuyên ngành Chính sách công, Quản lý công: Khai thác nguồn tư liệu học thuật phong phú về chu trình chính sách, hệ thống phân loại 12 diện đối tượng ưu đãi và phương pháp luận khảo sát mẫu phân tầng tại 10 đơn vị hành chính cấp cơ sở.
4. Các nhà hoạch định chính sách tại các cơ quan Trung ương và cấp tỉnh, thành phố: Luận văn phản ánh trung thực các xung đột pháp lý trong hệ thống hơn 100 văn bản quy phạm hiện hành, tạo cơ sở thực tiễn giá trị để sửa đổi, hoàn thiện các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành Pháp lệnh ưu đãi người có công tại các đô thị loại 1.

Câu hỏi thường gặp

Quy trình thực thi chính sách ưu đãi người có công bao gồm những giai đoạn cốt lõi nào? Quy trình thực thi chuẩn gồm 5 giai đoạn: xây dựng kế hoạch thực hiện, phổ biến tuyên truyền, phân công phối hợp liên ngành, theo dõi đôn đốc kiểm tra và đánh giá tổng kết rút kinh nghiệm. Việc triển khai đồng bộ 5 bước này bảo đảm 100% nguồn lực tài chính và chế độ an sinh được chuyển giao chính xác tới từng đối tượng thụ hưởng.

Hiện nay hệ thống pháp luật quy định bao nhiêu diện đối tượng người có công với cách mạng? Theo Pháp lệnh số 04/2012/UBTVQH13, hệ thống pháp luật quy định 12 diện đối tượng người có công được hưởng chế độ ưu đãi của Nhà nước, từ cán bộ hoạt động cách mạng trước năm 1945, thương bệnh binh đến người tham gia kháng chiến nhiễm chất độc hóa học, được bảo đảm chi trả trợ cấp thường xuyên hàng tháng và trợ cấp một lần.

Khó khăn lớn nhất trong việc thẩm định hồ sơ người có công tại quận Nam Từ Liêm giai đoạn 2011 - 2016 là gì? Khó khăn lớn nhất là việc thẩm định hồ sơ tồn đọng của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học do thất lạc giấy tờ gốc qua chiến tranh, chiếm tỷ lệ từ 15% đến 20% số hồ sơ phức tạp. Thêm vào đó, có khoảng 40% cán bộ cơ sở sau chia tách địa giới năm 2014 còn thiếu kinh nghiệm xử lý.

Nguồn lực tài chính bảo đảm thực hiện chính sách ưu đãi tại địa phương được huy động như thế nào? Nguồn lực gồm ngân sách nhà nước cấp theo định mức và nguồn xã hội hóa qua Quỹ Đền ơn đáp nghĩa. Tại quận Nam Từ Liêm, với nguồn thu ngân sách đạt 3.700 tỷ đồng (vượt 144% dự toán năm 2016), quận đã trích lập ngân sách địa phương và vận động các dự án doanh nghiệp để xây nhà tình nghĩa, tặng sổ tiết kiệm.

Giải pháp trọng tâm nào giúp bảo đảm đời sống cho gia đình chính sách tại đô thị mới thành lập? Giải pháp then chốt là gắn liền việc chi trả đầy đủ 100% trợ cấp ưu đãi với chính sách tạo việc làm, hỗ trợ vay vốn sản xuất và ưu tiên học nghề cho con em người có công, bảo đảm mức sống của hộ chính sách đạt và vượt mức thu nhập bình quân 46 triệu đồng/người/năm của địa phương.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa sâu sắc cơ sở lý luận về chu trình 5 bước thực thi chính sách công và 12 diện đối tượng ưu đãi xã hội trong bối cảnh quản trị đô thị hiện đại.
• Đánh giá toàn diện thực trạng thực thi chính sách ưu đãi người có công tại 10 phường thuộc quận Nam Từ Liêm giai đoạn 2011 - 2016 với nhiều kết quả nổi bật về chi trả chế độ và chăm sóc nhà ở.
• Nhận diện chính xác 4 rào cản chủ yếu về sự chồng chéo của hơn 100 văn bản quy phạm pháp luật, năng lực cán bộ cơ sở và tiến độ thẩm định hồ sơ nhiễm chất độc hóa học.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp đột phá gắn với mục tiêu cắt giảm từ 25% đến 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính và số hóa 100% dữ liệu quản lý an sinh xã hội.
• Cung cấp nguồn tư liệu khoa học và bài học kinh nghiệm giá trị cao cho việc hoạch định và thực thi chính sách an sinh xã hội tại thành phố Hà Nội trong giai đoạn 2017 - 2025.

Công trình nghiên cứu của tác giả Nguyễn Thị Thanh Hường đã giải quyết trọn vẹn mục tiêu lý luận và thực tiễn, khẳng định ý nghĩa nhân văn sâu sắc của đạo lý "Uống nước nhớ nguồn". Các nhà quản lý hành chính, nhà nghiên cứu và cơ quan thực thi chính sách nên ứng dụng ngay các khuyến nghị của luận văn trong lộ trình 12 đến 24 tháng tới để tiếp tục nâng cao đời sống cho người có công với cách mạng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo, Phụ lục … kết cấu bố cục của luận văn gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận về thực thi chính sách ƣu đãi ngƣời có công với cách mạng. Chƣơng 2: Thực trạng thực thi chính sách ƣu đãi ngƣời có công với cách mạng trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội Chƣơng 3: Phƣơng hƣớng và giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi chính sách ƣu đãi ngƣời có công với cách mạng trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội. 8 Luan van Chƣơng 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC THI CHÍNH SÁCH ƢU ĐÃI NGƢỜI CÓ CÔNG VỚI CÁCH MẠNG 1. Những khái niệm cơ bản 1.1 Khái niệm về chính sách Theo từ điển Tiếng Anh (Oxford English Dictionary), “chính sách” là “một đƣờng lối hành động đƣợc thông qua và theo đuổi bởi chính quyền, đảng, nhà cai trị, chính khách …” Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam “Chính sách là những chuẩn tắc cụ thể để thực hiện đƣờng lối, nhiệm vụ.

Chính sách đƣợc thực hiện trong một thời gian nhất định, trên những lĩnh vực cụ thể nào đó. Bản chất, nội dung và phƣơng hƣớng của chính sách tùy thuộc vào tính chất của đƣờng lối, nhiệm vụ chính trị, kinh tế, văn hóa…”.457] Theo Từ điển Tiếng Việt “Chính sách là sách lƣợc và kế hoạch cụ thể nhằm đạt một số mục đích nhất định dựa vào đƣờng lối chính trị chung và thực tế mà nhà nƣớc đề ra” [25, Tr. Theo Giáo trình hoạch định và Phân tích chính sách công của Học viện Hành chính do Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật xuất bản năm 2008 [19, Tr.14], khái niệm về chính sách: là những hành động ứng xử của chủ thể với các hiện tƣợng tồn tại trong quá trình vận động phát triển nhằm đạt mục tiêu nhất định. Qua sự khái quát, phân tích các khía cạnh cơ bản về khái niệm chính sách, luận văn đƣa ra cách hiểu về chính sách nhƣ sau: Chính sách là tập hợp các chủ trương và hành động về phương diện nào đó củachính phủ nó bao gồm các mục tiêu mà chính phủ muốn đạt được và cách làm để thực hiện các mục tiêu đó.

Những mục tiêu này bao gồm sự phát triển toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế - văn hóa - xã hội - môi trường. Khái niệm về chính sách công “Chính sách công là kết quả ý chí chính trị của nhà nƣớc đƣợc thể hiện bằng một tập hợp các quyết định có liên quan với nhau, bao hàm trong đó định hƣớng mục tiêu và cách thức giải quyết các vấn đề công trong xã hội” [18, Tr. Theo tác giả có thể hiểu: chính sách công là sự lựa chọn hành động của Nhà nước được thể hiện bằng một tập hợp các quyết định liên quan với nhau do Nhà nước ban hành tác động lên đối tượng để giải quyết một vấn đề công nhằm đạt được các mục tiêu nhất định. Theo quan niệm về chính sách công nêu trên, chúng ta có thể rút ra những đặc điểm cơ bản về chính sách công sau đây: Thứ nhất, chính sách công bắt nguồn từ các quyết định do Nhà nƣớc ban hành và nội dung của các chính sách đƣợc thể hiện trong các văn bản quyết định của Nhà nƣớc.

Thứ hai, chính sách công bao gồm một tập hợp các quyết định đƣợc ban hành qua một giai đoạn dài và kéo dài sang cả giai đoạn thực thi chính sách. Chính sách công luôn không đƣợc thể hiện rõ ràng trong một quyết định đơn lẻ, mà có xu hƣớng đƣợc xác định dƣới dạng một chuỗi các quyết định gắn liền với nhau, giúp chúng ta nhận thức đƣợc chính sách là gì. Thứ ba, chính sách công hƣớng tới giải quyết vấn đề công và tác động đến lợi ích của một hoặc nhiều nhóm dân số trong xã hội. Thứ tƣ, chính sách công bao gồm hai bộ phận cấu thành là mục tiêu và giải pháp chính sách.

Thứ năm, mục tiêu của chính sách công là tạo ra những thay đổi và nhằm đạt đƣợc các mục tiêu phát triển của đất nƣớc hoặc địa phƣơng. Thứ sáu, các chính sách công luôn thay đổi theo thời gian, bởi vì những quyết định sau có thể có những điều chỉnh so với các quyết định trƣớc đó, hoặc do có những thay đổi trong định hƣớng chính sách ban đầu; hoặc là kinh nghiệm 10 Luan van về thực thi chính sách công đƣợc phản hồi vào quá trình ra quyết định; và do định nghĩa về các vấn đề chính sách công cũng thay đổi qua thời gian. Cuối cùng, về cơ bản chính sách công đƣợc xem là đầu ra của quá trình quản lý nhà nƣớc, là sản phẩm trí tuệ của đội ngũ cán bộ, công chức nhà nƣớc, và của cả xã hội. Khái niệm về thực thi chính sách công Thực thi đơn giản có nghĩa là thực hiện hoặc tiến hành.

Tuy nhiên, thực thi đƣợc sử dụng trong luận văn này liên quan đến giai đoạn thứ tƣ của chu trình chính sách công. Theo tác giả có thể hiều: Thực thi chính sách công là quá trình đưa chính sách công vào thực tiễn đời sống xã hội thông qua việc ban hành các văn bản, chương trình, dự án thực thi chính sách công và tổ chức thực hiện chúng nhằm hiện thực hóa mục tiêu chính sách công. Thực thi chính sách là một khâu cấu thành chu trình chính sách, là toàn bộ quá trình chuyển hóa ý chí của chủ thể chính sách thành hiện thực với các đối tƣợng quản lý nhằm đạt đƣợc mục tiêu nhất định.Thực hiện chính sách là khâu đặc biệt quan trọng trong chu trình chính sách có nhiệm vụ hiện thực hóa chính sách, đƣa chính sách vào đời sống. Khái niệm chính sách ưu đãi Theo Từ điển Tiếng Việt “Ƣu đãi là dành cho những điều kiện, quyền lợi đặc biệt hơn, so với những đối tƣợng khác.1054] Ƣu đãi xã hội là sự đãi ngộ đặc biệt cả về vật chất và tinh thần của nhà nƣớc và xã hội nhằm ghi nhận, đền đáp công lao của các tổ chức, cá nhân có cống hiến, hy sinh đặc biệt.

Mục tiêu của ƣu đãi xã hội là ghi nhận, đầu tƣ nhằm tái sản xuất ra những giá trị tinh thần cao đẹp của dân tộc thể hiện ở việc: 11 Luan van - Ghi nhận và tri ân những cá nhân, tập thể có những cống hiến đặc biệt cho cộng đồng xã hội. - Tạo ra công bằng cho xã hội (ngƣời cống hiến đƣợc hƣởng đúng theo những gì mình đóng góp). - Tái sản xuất ra những giá trị tinh thần cao đẹp, giữ gìn truyền thống cao đẹp của dân tộc. - Bảo đảm ổn định cho thể chế đất nƣớc, từ chỗ có chính sách thích hợp mọi ngƣời mới có thể an tâm về gia đình của mình, sẵn sàng hy sinh cho sự nghiệp của đất nƣớc.

Thực hiện tốt ƣu đãi xã hội góp phần đảm bảo công bằng xã hội, tiến bộ xã hội và tiến tới việc xây dựng một xã hội phồn thịnh, ấm no, hạnh phúc. Trợ cấp ƣu đãi xã hội là khoản tiền do Nhà nƣớc cấp thƣờng xuyên hoặc một lần đối với ngƣời có công với đất nƣớc theo quy định của pháp luật về ƣu đãi xã hội. Trợ cấp ƣu đãi xã hội có nhiều loại khác nhau, cấp cho từng diện đối tƣợng hƣởng ƣu đãi xã hội dựa trên những điều kiện, tiêu chuẩn cụ thể.Khái niệm người có công với cách mạng Theo nghĩa rộng: Ngƣời có công là những ngƣời đã tự nguyện hiến dâng cuộc đời mình cho việc đại nghĩa, cho sự nghiệp của đất nƣớc. Họ có những đóng góp, những cống hiến xuất sắc phục vụ lợi ích của đất nƣớc, dân tộc.

Ngƣời có công gồm những ngƣời không phân biệt tôn giáo, tín ngƣỡng, dân tộc, nam, nữ, tuổi tác miễn là họ có những hành động xuất sắc có lợi cho dân tộc. Theo nghĩa hẹp: Khái niệm ngƣời có công để chỉ những cá nhân không phân biệt tôn giáo, tín ngƣỡng, dân tộc, nam nữ … có những đóng góp, những cống hiến xuất sắc trong thời kỳ trƣớc Cách mạng tháng 8 năm 1945, trong các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc, đƣợc các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền công nhận. 12 Luan van Theo quan niệm của tác giả, người có công với cách mạng là đối tượng được hưởng chế độ ưu đãi của nhà nước, được điều chỉnh bởi Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng. Được hiểu là người không phân biệt dân tộc, tôn giáo, giới tính, tuổi tác … đã có cống hiến sức lực, tài năng, trí tuệ cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ Quốc tế, được cơ quan có thẩm quyền công nhận theo quy định của pháp luật.

Khái niệm chính sách ưu đãi người có công với cách mạng Theo Thuật ngữ Lao động Xã hội thì: Chính sách ngƣời có công là những quy định chung của Nhà nƣớc bao gồm mục tiêu, phƣơng hƣớng, giải pháp về việc ghi nhận công lao, sự đóng góp, sự hy sinh cao cả của ngƣời có công, tạo mọi điều kiện khả năng góp phần ổn định và nâng cao đời sống vật chất, văn hóa, tinh thần đối với ngƣời có công. Nghiên cứu về chính sách ƣu đãi xã hội đối với ngƣời có công ở Việt Nam, đã có quan điểm cho rằng: Chính sách đối với ngƣời có công là đƣờng lối, chủ trƣơng của Đảng, Nhà nƣớc căn cứ vào nhiệm vụ chính trị từng thời kỳ, dựa vào sự phát triển nền kinh tế - xã hội, nhằm mục tiêu ghi nhận công lao, sự đóng góp, sự hy sinh cao cả của những ngƣời có công, tạo mọi điều kiện, khả năng, đền đáp, bù đắp phần nào về đời sống vật chất, văn hóa tinh thần đối với ngƣời có công. Ngay từ những ngày đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Đảng, Nhà nƣớc ta đã rất chú trọng đến ƣu đãi xã hội thông qua việc ban hành nhiều văn bản, chính sách quy định việc giúp đỡ thƣơng binh, bệnh binh, giải quyết những nhu cầu bức xúc khi chạy chữa vết thƣơng, bệnh tật và các nhu cầu trong sinh hoạt hàng ngày. Bên cạnh đó, giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi để thƣơng binh, bệnh binh về làng có cuộc sống ổn định.

Đến nay, ƣu đãi xã hội trở thành một nhiệm vụ kinh tế - xã hội trọng tâm của Đảng và Nhà nƣớc ta, nhiều phong trào “đền ơn đáp nghĩa”, “uống nƣớc 13 Luan van nhờ nguồn” đƣợc cộng đồng xã hội phát động và phát triển mạnh mẽ trên khắp cả nƣớc với nhiều thành quả hết sức ấn tƣợng, đáng khích lệ, tôn vinh.