CHƯƠNG 1: MOT SỐ VAN ĐỀ LÝ LUẬN VE THI HANH PHÁN QUYET TRỌNG TÀI THUONG MAI 11. Khái niệm, đặc điểm cũa phân quyết trong tài thương mai LLL. Kháiniệm, đặc điều, các hình thức cia Trọng tài thương mại 1. Khái việm Trọng ti throng mại ĐỂ hiễu rõ hơn về Tranh chấp thong mai, thi ta cần tim hiểu rổ các khái siêm Thanh chấp là g? Thương mại là g2 Từ đó sẽ hiểu rõ về khát niên Tranh chấp thương mai Tranh chắp là gi? hi các chỗ thể them gia vào quan hộ kinh tế đều không thể tránh khối những mu thuẫn, bắt vỀ quyền và lợi ich của minh và tranh chấp thường phát sinh từ nhõng mâu thuẫn đó.
Nur vậy, Mau thuấn đuợc hiễu là quy luật chung của ôi, là nguồn. ốc, là đồng lục của sự pháttiễn ~ đây là quan điển theo chủ nghĩa Méc-Lénin Trong cuộc sống mâu thuẫn luôn luôn tổn tú, đó là đu tất yêu ở moi nơi, tiên moi Tỉnh vực tạo nên sự phát biển của xã hồi Va tranh chấp là những xung đột thường phát nh từ những mâu thuẫn và từ những lợi ích của các bận tranh chấp muốn đạt được nhim bảo vệ quyền li cũa mình. Theo định ngiĩa của từ din ting Việt "Tranh chấp là đẫu tranh, giéng co khi có mâu thuấn bất ding thường trong vấn để quyển lục gia ha bản" [1.66,Trangi024) Thương maa là gi? Thương mai trong tiing Anh có nghia là Trade, vừa có ý ngấa là lành doanh, vùa có ý ngiễa là trao đổi hing hoá, dich vụ Ngoài ra, trong tổng Anh, thương mei đoợc ding với thuật ngỡ khác là Business hoặc Commerce để chỉ thương mi với ngiĩa la buôn bán hàng ho, kinhdoanh hàng hoá Trong linh vực kink tổ, thương mai có thé được hiễ theo c@ ngiĩa tông và nghĩa hep, như sma. Theo ng]ĩa réng: Thương mại là toàn bổ các hoạt động lanh oan trên trường Thương mai được hiểu như là các host động lánh tổ nhằm mie tiêu sinh lợi của các chủ thể kinh doanh trên thi hưởng Theo nga hep 6 Thương mat là quá trink mua bản hàng hoá.
dịch vụ trên thị tường là Tinh vực phân phối và hi thông hàng hoá Trong lĩnh vục pháp lý, không có định nghĩa cụ thể và “Thương mai là "Tuy nhiên, tei Khoản 1 điều 3 Luật Thương mai 2005 đã đưa ra din ng về host động thương mai như seu: 1. Hoạt đồng Đương mat là hoạt đồng nhằm mục Gich sinh lợi. bao gồm mua bản hỏng hoá, cùng ứng dich vụ. dé nợ xúc hẳn thương mại và các hoạt đồng nhằm mục dich sinh lọt khác” Theo đó, host đông thương mei gim các host ding mua bán hing hoá, cùng ting dich vy xúc tin thương mi các và hoạt động nhắm mục dich sinh lời khác như hoạt động trung gian thương mei, diu giá diu thâu hàng hoá, dịch vụ dich vụ Logistics, Từ đây có thể đưa ra khả niệm về Thanh chấp thương mai như sau Tranh: chấp tương mại được ind là tranh chấp phát sinh t hoạt đồng tương mat hiững mâu thuẫn ( bắt đồng) giữa các ban hợp tác với nhai về quyển và ngĩa vụ trong quả trình hoạt đồng lanh doanh thương mai 1 đặc đẫn cia tranh chấp thương mai Thứ nhất, chủ th cia tranh chấp thương mat chủ yeu 1 thương nhân, bãi thương nhân là những nguời host động thương mai, có đăng ký kinh doanh: Thương nhân chi là chủ yêu trong một sổ trường hop, chỗ thể ofa ranh chấp thương mai còn có thể 1a các cá nhân, tổ chúc không phải là thương nhân Đặc đn này din din việc giải quyét wu án ranh chấp về thương mai có thể sở dụng một rong hai văn bên pháp luật la Bộ luật Dân sự hoặc Luật Thương mei.
Đối vớ trường hợp bin hông có hoạt đông nhằm mục đích sinh lợi có thể chon Luật Thương mai hoặc Bồ uất din nự đỄ gi quyết mê không trái với quy Ảnh Ga phép luật Thứ hai, về nội đứng, tranh chip thương mei chính là my mâu thuẫn, bất đẳng hay xung đột vé quyén và ngiĩa cơ (vlợi ich vật chit) ct các bên trong quan hộ thương mei. nói cách khác, tranh chấp thương mg có nội dụng liên quan đốn lợi ch vật chất cia các bên trong tranh chấp, Lợi ích vật chất đó thường được xem xát dưới góc đồ là giá tri của các tranh chấp lành doanh thương mai. Néu sơ với các tranh chấp khác trong xã hồi thi tranh chấp thương mai thường là Losi tranh chip cổ giilớn TH bạ việc giã quyết tranh chip thương mai là do các bên trong tranh: chấp ty nh đoạt. Điều này thể hiện ở viée các bân rong tranh chấp có nhiễu hơn một cách dé giấ: quyét tranh chấp: nh hoà gi, thương lương, trong tải hoặc toa đán Việc chon phương phép giải quyết nào là quyền của các bên nhưng vẫn rên cơ sử tôn trong lợi ích cũa nhu và lợi ich ca nhà nước “hả niệm trong tài tương mai Một trong những phương thức giải quyết ranh chấp thương mai mê các bên thường les chon là Trọng ti thương mai.
Trân thé giới, trong ti thương ma là một khái niễm không còn xa la trong đời sống binh te, đặc biết là ở các nước phát tiễn và ð mdi nước, mỗi cá nhân khác nhau thi có thé có những cách hiểu khác nhu Như vậy, khái niệm Trọng tài thrơng mai có thé được hiễu là mt pÏhrơng, thi giải quyễt tranh chấp thương mại, theo đó, các bên trong trauk chấp có thé théa thud dra tranh chấp ra rước m Hội đồng trong tài đễ giải quyết và được tiểu lành theo trình tụ, thit tục theo quy định cha pháp bật Trọng tài throng ä quy dink cia trung tâm trọng tôi throng ma 1112 Đặc fm cña Trọng tài teoug mai "Đặc đẫn trong tải thương mai Trong ti thing mai mang những đặc đm sa Thứ nhất, Trong ti chỉ giã quyét các ranh chấp thương mai khi có yêu cầu của các bên tranh chấp và tranh chấp đỏ phải thuộc thẫm quyền gii quyết tranh chip cia trọng tú. Khí ranh chấp phát ảnh, các bên co quyền yêu cầu giã quyết vụ tranh chip bing trong tai Đây là một trong những quy Ảnh dim bảo quyền Ảnh. dost của các bên rong việc lựa chọn phương thức giã quyết tranh chấp. Việc yêu sầu giã quyết ranh chấp ci các bên đoợc ghỉ nhận bing thoả thuận trong tà, th thuận trọng ti có thé được lap trước hoặc sau ki xây ra các ranh chấp Thoả thuận, trọng tử phi có hiu lục pháp luật Các ranh chap thuộc thim quyển giã quyết cia trong ti bao gi: (i) Tranh chấp giữa các bên phát anh ti hoạt đồng thương mai (i) Tranh chắp phát sh giữa các bên trong dé có it nhất mét bên có hoạt đồng thương mai: (i) Tranh chấp giữa các bên mà pháp luật uy dink được giải quyết bằng trong tà Tuy nhiên có một sổ trường hop các bên có thoả thuận trong tải những ấu thuộc vào một trong các trường hop sau thi vụ ranh chấp đó sẽ thuộc về thẩm qguyễn của toà án trừ khi các bân cỏ thoả thuận khác hoặc pháp luật có quy đính Xhác, như.
6) Có quyễt đmh của toà án v việc lng phân quyễt trong tài lnỹ quyết inh cña Hội đồng trong tài về vige công nhân sự thôn thun cũa các bên: Gi) Có auyét Ảnh Ảnh chỉ giải quyết tranh chap của Hội đồng trong tài Tring tân trong ti được qu din bạ khoán 1 đều 43, các đẫm ab, d và đvà hoán 1 đu 58 Ludt TTTM năm 2010: (it) Tranh chấp thuộc trường hợp ng dn tại các khoán 1.33 và 5 đâu 4 Nghĩ quyết số 01/2014/NQ ODTP ngày 20/03/2014 cũa Hội đồng Thẫn phẩm, Toà án Nhân dântỗi cao. Chỗ thễ có thm quyền giải quyất các tranh chấp thương mai là các Trọng tử viên Các trọng tải viên thục hiện thông qua Hội đẳng trong ti gồm 1 Trong tả viên độc lip hoặc Hội đẳng trong tei gim nhiễu Trọng tải viên Trọng tà iin là người được các bên lụa chon hoặc được Trung tâm trong ti hoặc tòa án chữ cảnh để giãi quyết ranh chấp. Va Trong ti viên phải đáp ứng được đầy đồ các tiêu chuẫn theo quy ảnh tụ đâu 20 Luật TTTM 2010 Thứ: ba việc giã quyết tranh chấp thương mai bằng Trong từ thương sei dim báo sự kết hop 02 yêu tổ à thda thuận và phán quyết. Vige giả: quyết ranh, chip bằng trong từ thương mai là mét phương thúc dim bảo quyền te nh đoạt của các bin Việc tự dinh đoạt được thi hiện ở việc các bên có thể lựa chon Trang tâm, trọng ti, Trong tà viên, de điểm giải quyết tranh chấp din Luật áp dụng: Thất, trong tả là một phương thức giải quyết tranh chấp dim bio tính tí mật, Day cũng là một trong những uw điển, lý do mà các bên trong tranh chấp thương mai thường lụa chon hương thúc giéi quyét ranh chấp bing trong tải Theo quy định tri Khoản4 điều 4 Luật TTTM 2010 thi việc giải quyét ranh chấp bằng Trong tài được tiền hành không công khai, trừ ki các bén có tho thuận khác 11.
Các hình thức trọng tài thường mại Trong tải thương mai tổ tại dưới hai hình thúc là Trong tà vụ việc (hay còn go là Trong tả sở hoo) và Trọng tải quy chế + Trạng tivu việc (Trong ti Ad-hod) Trong tả vụ việc là hình thức giả quyết ranh chấp theo quy dinh cia Luật Trong tải thương mei và tình tự thủ tue do các bên thôn thuận Hiễu mét cách đơn, gin th trong tai vụ việc là phương thúc trong ti do các bên ranh chấp thôn thuận thành lập đẼ gai quyết vụ ranh chấp gin các bên và trong t sẽ tự chim dit rt thí lồi gii quyết xong vụ tranh chip.