Chương 1 : Tài liệu giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lượng 11 Chương 2 : Đề cƣơng chi tiết môn học 119 Chương 3 : Hồ sơ môn học 131 Kế t luâ ̣n và kiế n nghi ̣ 151 TÀI LIỆU THAM KHẢO 152 4 Luan van TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM KỸ THUẬT CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Độc lập - Tự do - Hạnh phúc KHOA CƠ KHÍ CHẾ TẠO MÁY Tp. HCM, ngày 28 tháng 10 năm 2015 THÔNG TIN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 1. Thông tin chung: - Tên đề tài: BIÊN SOẠN TÀI LIỆU GIẢNG DẠY MÔN QUẢN TRỊ SẢN XUẤT VÀ CHẤT LƢỢNG THEO HƢỚNG CẬP NHẬT DÀNH CHO SINH VIÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM KỸ THUẬT TP.HCM - Mã số: T2015-25 - Chủ nhiệm: ThS. Nguyễn Phi Trung - Cơ quan chủ trì: Đại học Sƣ phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh - Thời gian thực hiện: 12 tháng (từ 10/2014 đến 10/2015) 2.
Mục tiêu: - Xây dựng Tài liệu giảng dạy giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng cho chƣơng trình đào tạo 150 tín chỉ 2. Tính mới và sáng tạo: - Xây dựng và cập nhật các nội dung mới trong lĩnh vực quản trị sản xuất hiện đại 3. Kết quả nghiên cứu: - Tài liệu giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng 4. Sản phẩm: - Đề cƣơng chi tiết môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng - Hồ sơ môn học Quản trị sản xuất và chất lƣợng - Tập bài giảng môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng - Tài liệu giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng 5 Luan van 6.
Hiệu quả, phƣơng thức chuyển giao kết quả nghiên cứu và khả năng áp dụng: - Môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng – Bộ môn Công nghệ Chế tạo máy – Trƣờng đại học Sƣ phạm kỹ thuật TP. Trƣởng Đơn vị Chủ nhiệm đề tài (ký, họ và tên) (ký, họ và tên) 6 Luan van MỞ ĐẦU 1. Tổ ng quan tin ̀ h hin ̀ h nghiên cƣ́u Ngoài nƣớc Việc nghiên cứu về lĩnh vực Quản trị sản xuất và chất lƣợng đƣợc nhiều tài liệu đề cập. Tuy nhiên để có một tài liệu tổng hợp cả lĩnh vực quản trị sản xuất và quản trị chất lƣợng thì chƣa thực sự phổ biến.
Các công trình nghiên cứu hiện tại một mặt hoặc thiên về quản trị sản xuất, một mặt thiên về quản trị chất lƣợng. Trong khi đó hiện tại việc quản trị trong các nhà máy xí nghiệp luôn đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa hai mảng này. Có thể kể đến một số công trình và tài liệu nƣớc ngoài đề cập đến lĩnh vực này nhƣ sau: [1] S. Anil Kumar - Production and operations management - 2008 - 270 trang.
Tài liệu này phân tích những triết lý quản trị sản xuất và vận hành máy móc. Tài liệu hƣớng đến những công cụ để quản trị sản xuất và vận hành máy đạt hiệu quả cao nhất trong sản xuất, đặc biệt là sản xuất theo dây chuyền, sản xuất hàng loạt lớn.T Vasudevan - How to estimate utility costs - Chem. Tài liệu trình bày về việc quản lý chi phí sản xuất tối ƣu, ƣớc tính chi phí sản xuất, chi phí thiết kế, chi phí lao động, chi phí hành chánh và nhiều loại chi phí trực tiếp khác ảnh hƣởng lớn đến giá thành sản phẩm. Tài liệu đƣa ra các ví dụ điển hình cho việc tính toán, dự tính chi phí sản xuất một sản phẩm cơ khí.
Adithan – Process Planning and Cost Estimation – Deemed Universcity. Tài liệu trình bày về việc lập kế hoạch qui trình sản xuất. Đƣa ra các loại hình bố trí dây chuyền, dòng nguyên vật liệu, bố trí máy móc, bố trí con ngƣời, sự cân đối giữa qui trình công nghệ - máy 7 Luan van móc – con ngƣời – nguyên vật liệu, dự toán chi phí trong sản xuất, phân tính và đánh giá sự ảnh hƣởng của từng yếu tố chi phí đến giá thành sản phẩmTrong nƣớc Hiện nay , nghiên cƣ́u về lĩnh v ực Quản trị sản xuất và chất lƣợng còn có nhi ều hạn chế, chƣa đƣợc cập nhật mới và là vấn đề hết sức cần thiết đƣợc đặt ra cho các cơ sở đào tạo nghề, các trƣờng Cao đẳng, Đại học. Bên cạnh đó, qúa trình hội nhập của đất nƣớc nên số lƣợng các doanh nghiê ̣p thành lâ ̣p , các nhà máy xí nghiệp mọc lên ngày càng nhiều.
Và các tài liệu biên soạn của các trƣờng đã cũ, chƣa đƣợc cập nhật nên lạc hậu so với thời đại. Trong nƣớc Tài liệu trong nƣớc cũng tƣơng đối nhiều nhƣng lại chƣa tổng hợp đƣợc hai phần tích hợp trong một. Ngoài ra tài liệu hiện tại sinh viên khoa Cơ khí máy trƣờng Đại học Sƣ phạm Kỹ thuật sử dụng chƣa đƣợc cập nhật trong nhiều năm liền, từ đầu năm 2007 đến nay. Vì vậy, cần thiết biên soạn mới và bổ sung cho phù hợp tình hình thực tế.
Sau đây là một số tài liệu trong nƣớc về lĩnh vực quản trị sản xuất: [1]. Nguyễn Thanh Liêm - Quản trị sản xuất - 2011 - NXB Tài Chính - 328 trang. Tài liệu trình bày về những triết lý trong quản trị sản xuất đƣợc nhà xuất bản Tài Chính phát hành [2] Đặng Minh Trang - Quản trị sản xuất và tác nghiệp - 2005 - NXB Thống Kê - 307 trang. [3] Nguyễn Thị Minh An - Quản trị sản xuất - 2006 - Học viện công nghệ bưu chính viễn thông - 182 trang.
Tài liệu là giáo trình của trƣờng Học viện Công nghệ bƣu chính viễn thông dành cho sinh viên ngành Quản trị kinh doanh của nhà trƣờng [4] Trương Chí Tiến, Nguyễn Văn Duyệt – Quản trị sản xuất đại cương – Đại học Cần Thơ 8 Luan van [5] Đồng Thanh Phương – Giáo trình quản trị sản xuất và dịch vụ - Nhà xuất bản thống kê. [6] Trương Đoàn Thể - Quản trị sản xuất và tác nghiệp – Nhà xuất bản thống kê [7] Nguyễn Hữu Hiển – Quản trị sản xuất và tác nghiệp – Nhà xuất bản giáo dục [8] NGUYỄN KIM ĐỊNH- Quản lý chất lượng trong doanh nghiệp theo TCVN ISO 9000, nxb Thống kê, TpHCM. Tính cấp thiết của đề tài Đề tài đƣợc thực hiện vì những yêu cầu cấp thiết sau : Biên soạn theo hƣớng CDIO chƣơng trình 150 tín chỉ Cập nhật tài liệu cho phù hợp với tình hình sản xuất thực tế 3. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài Xây dựng đƣợc tài liệu giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng cho sinh viên các ngành Cơ khí thuộc Khoa Cơ khí Chế tạo máy, trƣờng Đại học Sƣ phạm Kỹ thuật Tp.
Cách tiếp cận Khảo sát nhu cầu học tập môn Quản trị sản xuất và Chất lƣợng Nghiên cứu các tài liệu tƣơng tự đang có trên thế giới và ở Việt Nam để có thể đánh giá ƣu nhƣợc điểm của chúng (theo các nguồn thông tin đại chúng, báo, đài, sách và các tài liệu từ Internet); Trên cơ sở đó đề xuất phƣơng án giải quyết Gặp và làm việc với các cán bộ kỹ thuật của các đơn vị có nghiên cứu Quản trị sản xuất và chất lƣợng Nghiên cứu công nghệ dạy học liên quan; Sử dụng các tài liệu (sách, bài báo khoa học.) có liên quan để thƣc̣ hiê ̣n đề tài 5. Phƣơng pháp nghiên cƣ́u Phƣơng pháp điều tra, khảo sát Phƣơng pháp phân tích lý thuyết 9 Luan van Phƣơng pháp thiết kế 6. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cƣ́u + Tài liệu giảng dạy môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng + Sinh viên khoa Cơ khí máy trƣờng Đại học Sƣ phạm kỹ thuật Tp.HCM Phạm vi nghiên cứu + Tài liệu môn Quản trị sản xuất và chất lƣợng dành cho sinh viên khoa Cơ khí Chế tạo máy, trƣờng ĐH SPKT. Nô ̣i dung nghiên cƣ́u Xây dựng đề cƣơng chi tiết.
Xây dựng hồ sơ môn học. Biên soạn tài liệu giảng dạy môn học Quản trị sản xuất - Chất lƣợng. Thiết kế bài giảng Quản trị sản xuất - Chất lƣợng bằng PowerPoint. 10 Luan van Chƣơng 1 Tài liệu Giảng dạy môn QUẢN TRỊ SẢN XUẤT VÀ CHẤT LƢỢNG 11 Luan van LỜI NÓI ĐẦU Sản xuất là việc trực tiếp tạo ra hành hóa, dịch vụ cung cấp cho thị trƣờng, là nguồn gốc tạo ra giá trị gia tăng cho doanh nghiệp, tạo ra sự tăng trƣởng cho nền kinh tế quốc dân và thúc đẩy xã hội phát triển.
Để đảm bảo sự ổn định của quá trình sản xuất cần phải có quản trị sản xuất. Đây là một trong những chức năng quan trọng của quản trị doanh nghiệp. Nó tác động trực tiếp đến việc sử dụng hiệu quả các nguồn lực, tài sản của doanh nghiệp và cung cấp cho thị trƣờng những sản phẩm hay dịch vụ chất lƣợng đáp ứng nhu cầu biến đổi và hiệu quả kinh tế. Song song việc tạo ra những sản phẩm hay dịch vụ có chất lƣợng tốt thì quản trị chất lƣợng cũng là một chức năng không kém phần quan trọng trong doanh nghiệp, góp phần đáng kể vào sự thành công của một doanh nghiệp.
Tài liệu này đƣợc biên soạn nhằm hỗ trợ công việc giảng dạy và học tập, nghiên cứu của các sinh viên ngành kỹ thuật, trang bị những kiến thức cơ bản và cần thiết cho một nhà quản trị để đƣa ra những quyết định đúng đắn trong quá trình sản xuất.Trong quá trình biên soạn chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót. Vì vậy, nhóm tác giả rất mong sự đóng góp ý kiến của tất cả quý bạn đọc, quý thầy cô và các bạn sinh viên để tài liệu đƣợc hoàn thiện hơn. 12 Luan van Bài 1 KHÁI QUÁT VỀ DOANH NGHIỆP VÀ QUẢN TRỊ SẢN XUẤT TRONG DOANH NGHIỆP Mục tiêu bài học: - Định nghĩa được doanh nghiê ̣p. - Trình bày được khái niệm và đặc điểm của từng loại hình doanh nghiê ̣p.
- Phân biê ̣t rõ ràng giữa các loại hình doanh nghiê ̣p. - Phân loại được các cơ cấu tổ chức trong doanh nghiệp. - Trình bày được khái niệm quá trình sản xuấ t và quản tri ̣ sản xuấ t trong doanh nghiê ̣p. TỔNG QUAN VỀ DOANH NGHIỆP 1.
Khái niệm doanh nghiê p̣ Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng, tài sản, trụ sở giao dịch ổn định, đƣợc đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh.