Tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam

Rủi ro thanh khoản là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của các… 131 trang · Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh · 2023.

• Tác giả: Nguyễn Thị Anh Thư
• Người hướng dẫn: TS. Trần Hồng Hà
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.2.1. Mục tiêu tổng thể
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. CÂU HỎI CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. ĐÓNG GÓP CỦA ĐỀ TÀI
• 1.6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 1.6.1. Phương pháp định tính
• 1.6.2. Phương pháp định lượng
• 1.7. KẾT CẤU KHÓA LUẬN
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU TRƯỚC
• 2.1. CƠ SỞ LÝ THUYẾT LIÊN QUAN ĐẾN RỦI RO THANH KHOẢN
• 2.1.1. Khái niệm về thanh khoản
• 2.1.2. Khái niệm về rủi ro thanh khoản
• 2.1.3. Nguyên nhân của rủi ro thanh khoản
• 2.1.4. Đo lường rủi ro thanh khoản
• 2.2. HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA NGÂN HÀNG
• 2.2.1. Khái niệm hiệu quả hoạt động của ngân hàng
• 2.2.2. Đo lường hiệu quả hoạt động của ngân hàng
• 2.2.3. Lý thuyết về rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng
• 2.3. LƯỢC KHẢO CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC
• 2.3.1. Nghiên cứu nước ngoài
• 2.3.2. Nghiên cứu trong nước
• 2.4. THẢO LUẬN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC
• 2.4.1. Các vấn đề được nghiên cứu
• 2.4.2. Khoảng trống nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 3.1.1. Mô hình đề xuất
• 3.1.2. Giải thích các biến
• 3.1.3. Xây dựng giả thuyết nghiên cứu
• 3.2. QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU
• 3.3. THU THẬP DỮ LIỆU VÀ XỬ LÝ SỐ LIỆU
• 3.3.1. Mô tả phương pháp thu thập dữ liệu
• 3.3.2. Xử lý số liệu
• 3.4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.4.1. Phương pháp định tính
• 3.4.2. Phương pháp định lượng
• 3.5. KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH HỒI QUY
• 3.5.1. KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH HỒI QUY OLS, FEM VÀ REM
• 3.5.2. KIỂM ĐỊNH VI PHẠM MÔ HÌNH
• 3.5.2.1. Phương sai sai số thay đổi
• 3.5.2.2. Kiểm định tự tương quan
• 3.5.3. ƯỚC LƯỢNG THEO PHƯƠNG PHÁP FGLS
• 3.5.4. PHÂN TÍCH HỒI QUY THEO PHƯƠNG PHÁP SGMM
• 3.6. THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 4.1. HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 4.1.1. Đối với ngân hàng
• 4.1.2. Đối với chính phủ và ngân hàng nhà nước
• 4.2. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• 4.2.1. Hạn chế của đề tài
• 4.2.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5. CHƯƠNG 5
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả ngân hàng Việt Nam

Rủi ro thanh khoản là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam. Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu ngày càng biến động, việc hiểu rõ mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả ngân hàng trở nên cần thiết. Nghiên cứu này sẽ phân tích các khía cạnh của rủi ro thanh khoản và cách thức nó tác động đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

1.1. Khái niệm rủi ro thanh khoản và hiệu quả ngân hàng

Rủi ro thanh khoản được định nghĩa là khả năng của ngân hàng trong việc đáp ứng các nghĩa vụ tài chính khi đến hạn. Hiệu quả ngân hàng thường được đo lường qua các chỉ số như tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROAA) và tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROAE).

1.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu này

Nghiên cứu này không chỉ giúp làm rõ mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả ngân hàng mà còn cung cấp những khuyến nghị hữu ích cho các nhà quản lý ngân hàng trong việc cải thiện hiệu quả hoạt động.

II. Vấn đề và thách thức liên quan đến rủi ro thanh khoản tại ngân hàng Việt Nam

Ngành ngân hàng Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều thách thức liên quan đến rủi ro thanh khoản. Các vấn đề như nợ xấu, sự biến động của thị trường tài chính và áp lực từ các quy định mới đang làm gia tăng rủi ro thanh khoản. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần.

2.1. Tình hình nợ xấu và tác động đến thanh khoản

Nợ xấu gia tăng có thể dẫn đến việc ngân hàng gặp khó khăn trong việc duy trì thanh khoản, từ đó ảnh hưởng đến khả năng cho vay và sinh lời.

2.2. Biến động thị trường tài chính và rủi ro thanh khoản

Sự biến động của thị trường tài chính có thể làm gia tăng rủi ro thanh khoản, khiến ngân hàng phải điều chỉnh chiến lược quản lý tài chính để đảm bảo hoạt động hiệu quả.

III. Phương pháp quản lý rủi ro thanh khoản hiệu quả cho ngân hàng

Để giảm thiểu rủi ro thanh khoản, các ngân hàng cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Việc xây dựng các chính sách quản lý thanh khoản chặt chẽ và sử dụng các công cụ tài chính phù hợp là rất quan trọng.

3.1. Xây dựng chính sách quản lý thanh khoản

Chính sách quản lý thanh khoản cần được thiết lập rõ ràng, bao gồm các quy định về tỷ lệ dự trữ tối thiểu và các biện pháp ứng phó với tình huống khẩn cấp.

3.2. Sử dụng công cụ tài chính để quản lý rủi ro

Các công cụ tài chính như hợp đồng tương lai, quyền chọn và các sản phẩm phái sinh có thể giúp ngân hàng quản lý rủi ro thanh khoản một cách hiệu quả hơn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về rủi ro thanh khoản

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng rủi ro thanh khoản có tác động tích cực đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Các ngân hàng có khả năng kiểm soát rủi ro thanh khoản tốt thường có hiệu quả hoạt động cao hơn.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ các ngân hàng thương mại cổ phần

Kết quả cho thấy rằng các ngân hàng có khe hở tài trợ thấp hơn thường có tỷ suất sinh lời cao hơn, chứng tỏ rằng việc quản lý rủi ro thanh khoản là rất quan trọng.

4.2. Ứng dụng các chính sách quản lý rủi ro thanh khoản

Các ngân hàng cần áp dụng các chính sách quản lý rủi ro thanh khoản hiệu quả để nâng cao hiệu quả hoạt động và đảm bảo sự ổn định tài chính.

V. Kết luận và triển vọng tương lai về rủi ro thanh khoản

Nghiên cứu đã làm rõ mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Tương lai, việc quản lý rủi ro thanh khoản sẽ tiếp tục là một thách thức lớn đối với các ngân hàng.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng rủi ro thanh khoản có ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế hiện nay.

5.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố bên ngoài ảnh hưởng đến rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng trong tương lai.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong hệ thống tài chính của mỗi quốc gia, các ngân hàng thương mại đóng vai trò là định chế trung gian thanh toán và luân chuyển vốn thiết yếu từ chủ thể thặng dư sang chủ thể khan hiếm, đảm bảo cung ứng thanh khoản và duy trì sự ổn định tài chính cũng như tăng trưởng bền vững của nền kinh tế. Quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, tiêu biểu là việc Việt Nam gia nhập Cộng đồng ASEAN vào năm 2015 và áp dụng các tiêu chuẩn an toàn vốn theo chuẩn mực Basel, đặt hệ thống ngân hàng thương mại trước yêu cầu phải hoàn thiện quy mô và quy chế quản trị rủi ro. Song song với đó, hệ thống ngân hàng thường xuyên phải đối mặt với các áp lực nội tại như nợ xấu, rủi ro sinh lời thấp và rủi ro thanh khoản.

Thực tiễn từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 đã chỉ ra rằng sự suy giảm thanh khoản của các ngân hàng thương mại là một trong những nguyên nhân trọng yếu (Ủy ban Giám sát Ngân hàng Basel, 2008). Khi ngân hàng rơi vào trạng thái mất khả năng thanh toán các nghĩa vụ đến hạn hoặc phải chi trả với chi phí quá cao, tổn thất không chỉ dừng lại ở hiệu suất kinh doanh mà còn làm suy giảm uy tín và niềm tin của người gửi tiền (Jenkinson, 2008). Bên cạnh các yếu tố nội tại, giai đoạn 2011–2021 chứng kiến sự bùng phát của đại dịch Covid-19 và biến động kinh tế vĩ mô, tác động trực tiếp đến khả năng cân đối nguồn vốn và thanh khoản của hệ thống ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) tại Việt Nam.

Trước thực tiễn đó, khóa luận xác định các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

• Mục tiêu tổng quát: Xác định mức độ tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2011–2021, từ đó lập luận và đề xuất một số hàm ý, chính sách nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng trong mối tương quan với rủi ro thanh khoản.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Thứ nhất, xác định tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng.
  2. Thứ hai, đánh giá được mức độ và chiều hướng tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các NHTMCP Việt Nam.
  3. Thứ ba, triển khai một số hàm ý và khuyến nghị đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng trong mối tương quan với rủi ro thanh khoản.

Các câu hỏi nghiên cứu được đặt ra tương ứng:

• Rủi ro thanh khoản tác động đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng như thế nào?
• Mức độ tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các NHTMCP Việt Nam?
• Một số hàm ý, giải pháp nào để nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng trong mối tương quan với rủi ro thanh khoản trong tương lai?

Về phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam.
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn 11 năm từ năm 2011 đến năm 2021. Khoảng thời gian này được chọn nhằm phản ánh giai đoạn hậu khủng hoảng kinh tế tài chính năm 2008, quá trình Việt Nam triển khai chính sách tài chính - ngân hàng theo chuẩn Basel và tác động của đại dịch Covid-19.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu khảo sát 26 NHTMCP Việt Nam có dữ liệu kiểm toán đầy đủ, minh bạch và niêm yết rõ ràng. Tính đến tháng 03/2022, hệ thống có 31 NHTMCP theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước; tác giả loại bỏ 5 ngân hàng không đảm bảo về mặt dữ liệu. Mẫu 26 ngân hàng chiếm gần 85% tổng số NHTMCP, đảm bảo tính đại diện cho toàn bộ hệ thống.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng trên nền tảng lý thuyết quản trị thanh khoản và hiệu quả hoạt động ngân hàng:

• Thanh khoản và rủi ro thanh khoản: Theo Ủy ban Basel (2008), thanh khoản là khả năng ngân hàng vừa có thể gia tăng tài sản vừa đáp ứng các nghĩa vụ nợ đến hạn mà không bị thiệt hại quá mức. Theo Thông tư số 08/2017/TT-NHNN ngày 01/8/2017 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, rủi ro thanh khoản là rủi ro các tổ chức tín dụng không có khả năng thực hiện nghĩa vụ trả nợ đến hạn hoặc có khả năng nhưng phải chịu chi phí cao để thực hiện nghĩa vụ đó. Nguyên nhân gây rủi ro thanh khoản gồm nguyên nhân chủ quan (quản trị thanh khoản lỏng lẻo, mất cân xứng kỳ hạn tài sản Có - tài sản Nợ theo Bùi Thị Nhung 2021, dự trữ tiền mặt quá thấp theo Trương Quang Thông 2019, kiểm soát thông tin nội bộ không chặt chẽ theo Nguyễn Hải Long và Nguyễn Minh Phương 2017) và nguyên nhân khách quan (khủng hoảng kinh tế làm suy giảm niềm tin theo Bunda & Desquilbet 2008, biến động chính sách tiền tệ và tỷ lệ thất nghiệp theo Hackethal & cộng sự 2010).
• Lý thuyết đánh đổi rủi ro - lợi nhuận (Risk-Return Tradeoff): Khoản đầu tư có mức độ rủi ro càng lớn thì tỷ suất sinh lời kỳ vọng càng cao (Teixeira & cộng sự, 2021). Việc duy trì tài sản thanh khoản cao giúp ngân hàng phòng ngừa các cú sốc thanh khoản nhưng làm phát sinh chi phí cơ hội, kéo giảm khả năng sinh lời (Bordeleau & Graham, 2010; Miller & Bromiley, 1990).
• Đo lường hiệu quả hoạt động (HQHĐ): Dựa trên định nghĩa của Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB, 2010) và nghiên cứu của Petria & cộng sự (2015), tác giả sử dụng tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản bình quân (ROAA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân (ROAE) để phản ánh chính xác hiệu quả quản lý qua các kỳ kế toán.
• Đo lường rủi ro thanh khoản: Tác giả sử dụng chỉ số khe hở tài trợ (FGAP) theo Vodova (2013) và Đặng Văn Dân (2015), phản ánh chênh lệch giữa dư nợ tín dụng và huy động vốn trên tổng tài sản.

Mô hình hồi quy đa biến được thiết lập kế thừa từ nghiên cứu của Siaw (2013) và bổ sung các biến vĩ mô (Alexiou & Sofoklis, 2009; Vong & Chan, 2009):

$$\text{Mô hình (1): } ROAA_{i,t} = \beta_0 + \beta_1 FGAP_{i,t} + \beta_2 CAP_{i,t} + \beta_3 LLP_{i,t} + \beta_4 DEP_{i,t} + \beta_5 DIA_{i,t} + \beta_6 NPL_{i,t} + \beta_7 SIZE_{i,t} + \beta_8 GDP_t + \beta_9 INF_t + \varepsilon_{i,t}$$

$$\text{Mô hình (2): } ROAE_{i,t} = \alpha_0 + \alpha_1 FGAP_{i,t} + \alpha_2 CAP_{i,t} + \alpha_3 LLP_{i,t} + \alpha_4 DEP_{i,t} + \alpha_5 DIA_{i,t} + \alpha_6 NPL_{i,t} + \alpha_7 SIZE_{i,t} + \alpha_8 GDP_t + \alpha_9 INF_t + \varepsilon_{i,t}$$

Ký hiệu	Tên biến	Vai trò	Cách tính toán	Nguồn tham khảo
ROAA	Tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản bình quân	Biến phụ thuộc	$\frac{\text{Lợi nhuận sau thuế}}{\text{Tổng tài sản bình quân}} \times 100%$	Báo cáo tài chính kiểm toán; Petria & cộng sự (2015)
ROAE	Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân	Biến phụ thuộc	$\frac{\text{Lợi nhuận sau thuế}}{\text{Vốn chủ sở hữu bình quân}} \times 100%$	Báo cáo tài chính kiểm toán; Petria & cộng sự (2015)
FGAP	Khe hở tài trợ	Biến độc lập chính	$\frac{\text{Dư nợ tín dụng} - \text{Tiền gửi khách hàng}}{\text{Tổng tài sản}} \times 100%$	Vodova (2013); Siaw (2013); Đặng Văn Dân (2015)
CAP	Vốn tự có ngân hàng	Biến kiểm soát	$\frac{\text{Vốn chủ sở hữu}}{\text{Tổng tài sản}} \times 100%$	Ruziqa (2013); Dezfouli & cộng sự (2014)
LLP	Dự phòng rủi ro cho vay	Biến kiểm soát	$\frac{\text{Dự phòng rủi ro cho vay}}{\text{Tổng dư nợ}} \times 100%$	Arif & Anees (2012); Ozili & Outa (2017)
DEP	Tỷ lệ tiền gửi	Biến kiểm soát	$\frac{\text{Tiền gửi khách hàng}}{\text{Tổng tài sản}} \times 100%$	Mwangi & cộng sự (2015)
DIA	Thu nhập ngoài lãi	Biến kiểm soát	$\frac{\text{Thu nhập ngoài lãi}}{\text{Tổng thu nhập hoạt động}} \times 100%$	Stiroh (2004); Hoàng Ngọc Tiến và Võ Thị Hiền (2010)
NPL	Tỷ lệ nợ xấu	Biến kiểm soát	$\frac{\text{Nợ nhóm 3, 4, 5}}{\text{Tổng dư nợ}} \times 100%$	Thông tư 02/2013/TT-NHNN
SIZE	Quy mô ngân hàng	Biến kiểm soát	$\ln(\text{Tổng tài sản})$	Nguyen & Vo (2021)
GDP	Tăng trưởng kinh tế	Biến kiểm soát	$\frac{\text{GDP}t - \text{GDP}{t-1}}{\text{GDP}_{t-1}} \times 100%$	Cơ sở dữ liệu Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB)
INF	Tỷ lệ lạm phát	Biến kiểm soát	Dựa vào thay đổi chỉ số giá tiêu dùng (CPI)	Cơ sở dữ liệu Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB)

Về phương pháp định lượng, khóa luận sử dụng phần mềm Stata 17.0 xử lý dữ liệu bảng qua các phương pháp ước lượng: Mô hình bình phương bé nhất gộp (Pooled OLS), Mô hình tác động cố định (FEM), Mô hình tác động ngẫu nhiên (REM). Để kiểm tra các giả định hồi quy, tác giả tiến hành kiểm định Modified Wald (phát hiện phương sai sai số thay đổi), kiểm định Wooldridge (phát hiện tự tương quan), và ma trận hệ số tương quan/VIF (kiểm tra đa cộng tuyến). Tác giả áp dụng phương pháp bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS) để khắc phục hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan, đồng thời sử dụng phương pháp mô men tổng quát hệ thống (System GMM - SGMM) để kiểm soát hiện tượng nội sinh trong mô hình.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu nghiên cứu

Chương 1 thiết lập khung tổng thể của đề tài bằng cách nêu bật vai trò trung gian tài chính của NHTMCP và tính thiết yếu của công tác quản trị thanh khoản trong bối cảnh tái cơ cấu hệ thống, gia nhập ASEAN năm 2015 và triển khai chuẩn Basel. Tác giả chỉ ra các khoảng trống khi các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam đa phần khảo sát giai đoạn trước năm 2018 và cho ra các kết quả mâu thuẫn về chiều hướng tác động của rủi ro thanh khoản. Từ đó, chương 1 xác định rõ mục tiêu tổng quát, 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, lựa chọn phạm vi mẫu gồm 26 NHTMCP Việt Nam trong 11 năm (2011–2021), sơ lược phương pháp nghiên cứu và bố cục 5 chương của khóa luận.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu trước

Chương 2 hệ thống hóa các khái niệm học thuật và cơ sở pháp lý về thanh khoản, rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động ngân hàng. Tác giả phân tích hai nhóm nguyên nhân gây rủi ro thanh khoản (chủ quan và khách quan), so sánh 4 chỉ số thanh khoản truyền thống ($L_1, L_2, L_3, L_4$) với phương pháp khe hở tài trợ (FGAP), đồng thời luận giải lý thuyết đánh đổi rủi ro - lợi nhuận. Phần tổng quan lược khảo các nghiên cứu thực nghiệm quốc tế và trong nước, làm nổi bật sự phân hóa trong kết luận khoa học:

STT	Tác giả (Năm)	Phạm vi nghiên cứu	Giai đoạn	Phương pháp	Tác động của RRTK đến HQHĐ
1	Siaw (2013)	22 ngân hàng tại Ghana	2002–2011	GLS	Dương
2	Ruziqa (2013)	NHTM có tổng tài sản > 10 nghìn tỷ Rupiah ở Indonesia	2007–2011	FEM	Dương (ROA, ROE); Không ý nghĩa (NIM)
3	Dezfouli & cộng sự (2014)	18 ngân hàng tại Iran	2005–2011	GMM	Dương
4	Ly (2015)	23 ngân hàng tại Châu Âu	2001–2011	OLS	Âm
5	Ndoka & cộng sự (2017)	16 NHTM hoạt động ở Albania	2005–2015	OLS	Âm
6	Arif & Anees (2012)	22 ngân hàng tại Pakistan	2004–2009	OLS	Âm
7	Hamdi & Hakimi (2019)	127 quốc gia (81 nước thu nhập thấp/TB, 46 nước thu nhập cao)	2005–2015	PSTR	Phi tuyến tính
8	Bordeleau & Graham (2010)	Mẫu các ngân hàng lớn ở Hoa Kỳ và Canada	1975–2009	GMM	Âm
9	Chowdhury & Zaman (2018)	6 ngân hàng Hồi giáo tại Bangladesh	2012–2016	OLS	Âm
10	Nguyễn Thanh Phong (2020)	25 NHTM Việt Nam	2009–2019	OLS, FEM, REM	Dương
11	Trần Thị Thanh Nga (2018)	171 ngân hàng từ 9 quốc gia ở Đông Nam Á	2004–2016	SGMM	Dương (cả Việt Nam và Đông Nam Á)
12	Trần Huy Hoàng & Trần Thị Bích Loan (2020)	27 NHTM tại Việt Nam	2010–2020	OLS	Dương
13	Ngô Thị Thanh Hằng (2021)	21 NHTM tại Việt Nam	2010–2020	FGLS	Dương
14	Hồ Thanh Thủy (2017)	Các NHTMCP Việt Nam	2008–2015	OLS	Âm

Từ tổng quan, tác giả xác định hai khoảng trống nghiên cứu chính: hầu hết các nghiên cứu tại Việt Nam chưa xem xét đồng thời các biến vĩ mô (lạm phát, tăng trưởng kinh tế), và dữ liệu chưa cập nhật giai đoạn dịch bệnh Covid-19 (2019–2021).

Chương 3: Mô hình và phương pháp nghiên cứu

Chương 3 trình bày chi tiết quy trình nghiên cứu, mô hình kinh tế lượng đề xuất với hai biến phụ thuộc ROAA và ROAE, giải thích cách tính toán từng biến số và xây dựng các giả thuyết nghiên cứu (H1: rủi ro thanh khoản tác động cùng chiều đến hiệu quả hoạt động; H2: vốn tự có tác động cùng chiều; các giả thuyết về LLP, DEP, DIA, NPL, SIZE, GDP, INF). Chương này mô tả kỹ thuật thu thập số liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính kiểm toán của 26 NHTMCP và cơ sở dữ liệu ADB, đồng thời quy định quy trình kiểm định khuyết tật mô hình và các kỹ thuật xử lý hồi quy dữ liệu bảng trên Stata 17.0.

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương 4 thể hiện kết quả phân tích thống kê mô tả, ma trận tương quan và kiểm tra hệ số phóng đại phương sai (VIF) nhằm khẳng định không có đa cộng tuyến nghiêm trọng. Tác giả tiến hành ước lượng lần lượt qua Pooled OLS, FEM và REM. Các kiểm định chẩn đoán sau hồi quy gồm Modified Wald và Wooldridge Test chỉ ra mô hình bị vi phạm giả định phương sai sai số thay đổi và tự tương quan. Do đó, tác giả thực hiện ước lượng FGLS để khắc phục hai khuyết tật trên và áp dụng phương pháp System GMM (SGMM) nhằm kiểm soát nội sinh. Kết quả thực nghiệm khẳng định khe hở tài trợ (FGAP) có tác động tích cực đến ROAA và ROAE ở mức ý nghĩa 1%. Tất cả các biến kiểm soát đều có tương quan đáng kể đến hiệu quả hoạt động, duy nhất quy mô ngân hàng (SIZE) không có ý nghĩa thống kê ở cả hai mô hình.

Chương 5: Kết luận và hàm ý quản trị

Chương 5 đúc kết các phát hiện định lượng chính, từ đó đưa ra hệ thống hàm ý chính sách và khuyến nghị thực tiễn: đối với bản thân các ngân hàng thương mại cổ phần (quản trị khe hở tài trợ an toàn, tăng vốn tự có, trích lập dự phòng hợp lý, đa dạng hóa nguồn thu qua thu nhập ngoài lãi, giám sát nợ xấu) và đối với cơ quan quản lý (Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước trong việc hoàn thiện khung pháp lý giám sát an toàn thanh khoản theo chuẩn Basel). Cuối cùng, chương 5 làm rõ các hạn chế tồn tại của đề tài và định hướng các nghiên cứu tiếp theo.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm

• Tác động của rủi ro thanh khoản: Khe hở tài trợ (FGAP) có mối quan hệ tích cực (cùng chiều) đối với cả tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản bình quân (ROAA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân (ROAE) với mức ý nghĩa thống kê 1% (p < 0.01). Điều này chứng minh rằng tại các NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2011–2021, khi khe hở tài trợ dương (dư nợ tín dụng cao hơn huy động vốn so với tổng tài sản), ngân hàng chấp nhận rủi ro thanh khoản cao hơn nhưng được kiểm soát tốt, từ đó thúc đẩy tăng trưởng thu nhập lãi và gia tăng hiệu quả hoạt động kinh doanh, phù hợp với lý thuyết đánh đổi rủi ro - lợi nhuận.
• Tác động của các biến kiểm soát: Vốn tự có (CAP), dự phòng rủi ro tín dụng (LLP), tỷ lệ tiền gửi (DEP), thu nhập ngoài lãi (DIA), tỷ lệ nợ xấu (NPL) và các biến vĩ mô gồm tăng trưởng kinh tế (GDP), tỷ lệ lạm phát (INF) đều có mối tương quan có ý nghĩa thống kê đến hiệu quả hoạt động ngân hàng.
• Biến không có ý nghĩa thống kê: Quy mô ngân hàng (SIZE - tính bằng logarit tự nhiên của tổng tài sản) không có ý nghĩa thống kê trong cả hai phương trình ước lượng biến phụ thuộc ROAA và ROAE.

Giải pháp và khuyến nghị tác giả đề xuất

• Đối với các ngân hàng thương mại cổ phần:
  • Chủ động quản trị và kiểm soát mức khe hở tài trợ ở giới hạn an toàn, tối ưu hóa việc phân bổ vốn giữa các tài sản sinh lời cao và tài sản có tính thanh khoản nhanh nhằm vừa đảm bảo khả năng chi trả vừa tối đa hóa lợi nhuận.
  • Gia tăng tỷ lệ vốn tự có (CAP) để củng cố năng lực tài chính tự chủ và tạo niềm tin cho người gửi tiền.
  • Tối ưu hóa cơ cấu doanh thu bằng cách đẩy mạnh hoạt động dịch vụ nhằm gia tăng tỷ trọng thu nhập ngoài lãi (DIA), giảm thiểu sự phụ thuộc vào hoạt động tín dụng thuần túy.
  • Trích lập dự phòng rủi ro cho vay (LLP) đúng quy định và kiểm soát chặt chẽ tỷ lệ nợ xấu (NPL) theo phân loại tại Thông tư 02/2013/TT-NHNN để hạn chế tổn thất vốn.
• Đối với Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước:
  • Tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý và lộ trình áp dụng các tiêu chuẩn giám sát thanh khoản theo chuẩn mực Basel.
  • Điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ, theo dõi chặt chẽ biến động lạm phát và tăng trưởng kinh tế để có các biện pháp tái cấp vốn, hỗ trợ thanh khoản kịp thời cho hệ thống ngân hàng khi xảy ra các biến động bất thường.

Đóng góp khoa học và thực tiễn tự nêu

• Cung cấp bằng chứng thực nghiệm cập nhật về mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản (thông qua khe hở tài trợ FGAP) và hiệu quả hoạt động tại các NHTMCP Việt Nam trong chuỗi dữ liệu 11 năm (2011–2021), bao quát cả giai đoạn dịch bệnh Covid-19.
• Kế thừa và mở rộng mô hình nghiên cứu bằng việc kết hợp đồng thời các đặc tính nội tại của ngân hàng và các nhân tố kinh tế vĩ mô (GDP, lạm phát INF).
• Áp dụng phối hợp nhiều phương pháp ước lượng kinh tế lượng (Pooled OLS, FEM, REM, FGLS, System GMM) nhằm kiểm soát triệt để các khuyết tật phương sai thay đổi, tự tương quan và hiện tượng nội sinh.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận chỉ rõ các hạn chế và đề xuất hướng mở nghiên cứu dựa trên văn bản:

• Hạn chế về cỡ mẫu: Nghiên cứu chỉ thực hiện trên mẫu 26 NHTMCP, loại bỏ 5 ngân hàng do không đảm bảo dữ liệu công bố kiểm toán đầy đủ và minh bạch, do đó chưa bao quát 100% các ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam.
• Hạn chế về thu thập chỉ số thanh khoản: Việc tính toán chỉ số khe hở tài trợ (FGAP) phụ thuộc vào mức độ minh bạch của báo cáo tài chính và thuyết minh báo cáo thường niên, trong khi một số ngân hàng chưa công bố đồng nhất các chỉ tiêu liên quan đến kỳ hạn tài sản.
• Hạn chế về phạm vi thời gian: Dữ liệu dừng lại ở năm 2021, chưa đánh giá được các diễn biến thị trường tài chính và biến động thanh khoản trong giai đoạn phục hồi kinh tế hậu Covid-19 sau năm 2021.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo:
  • Mở rộng mẫu nghiên cứu cho toàn bộ các ngân hàng thương mại hoạt động tại Việt Nam (bao gồm ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng liên doanh, ngân hàng 100% vốn nước ngoài) khi hệ thống dữ liệu được chuẩn hóa đầy đủ.
  • Kéo dài chuỗi thời gian nghiên cứu sau năm 2021 nhằm nắm bắt các tác động trong bối cảnh phục hồi kinh tế và chính sách tiền tệ mới.
  • Bổ sung và đối sánh thêm các chỉ số thanh khoản chuyên sâu khác theo Basel III cũng như kiểm tra mối quan hệ phi tuyến tính tiềm ẩn giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu này hữu ích đối với các nhóm đối tượng học thuật và thực tiễn sau:

• Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng: Dùng làm tài liệu tham khảo trực tiếp cho các đề tài khóa luận, luận văn liên quan đến rủi ro thanh khoản, hiệu quả kinh doanh ngân hàng hoặc cấu trúc vốn ngân hàng thương mại.
• Người làm nghiên cứu định lượng kinh tế lượng tài chính: Tham khảo quy trình xây dựng mô hình dữ liệu bảng, phương pháp khắc phục khuyết tật phương sai sai số thay đổi và tự tương quan bằng FGLS, cũng như kỹ thuật xử lý biến nội sinh bằng phương pháp mô men tổng quát hệ thống (System GMM) trên phần mềm Stata 17.0.
• Bộ phận quản trị rủi ro và quản trị tài chính tại các NHTMCP: Tham khảo các phát hiện định lượng về mức độ ảnh hưởng của khe hở tài trợ (FGAP), nợ xấu (NPL), dự phòng rủi ro cho vay (LLP) và thu nhập ngoài lãi (DIA) đến tỷ suất sinh lời ROAA và ROAE để xây dựng chính sách cân đối vốn nội bộ.

Các phần đáng tham khảo nhất trong khóa luận gồm: bảng tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm trong và ngoài nước (Chương 2), hệ thống công thức giải thích biến và xây dựng giả thuyết (Chương 3), cùng quy trình kiểm định hồi quy dữ liệu bảng và thảo luận kết quả ước lượng SGMM (Chương 4).

---

Câu hỏi thường gặp

Khóa luận sử dụng chỉ số nào để đo lường rủi ro thanh khoản và lý do lựa chọn là gì? Tác giả sử dụng chỉ số khe hở tài trợ (FGAP), được xác định bằng công thức $\frac{\text{Dư nợ tín dụng} - \text{Tiền gửi khách hàng}}{\text{Tổng tài sản}} \times 100%$. Chỉ số này được lựa chọn vì nó phản ánh sự chênh lệch giữa tài sản Có và tài sản Nợ trong quá trình trung gian tài chính, dự báo được rủi ro thanh khoản có thể xảy ra trong tương lai và được chứng minh là phương pháp tối ưu, cơ bản trong các nghiên cứu thực nghiệm của Vodova (2013), Siaw (2013) và Đặng Văn Dân (2015).

Mẫu nghiên cứu gồm bao nhiêu ngân hàng và vì sao không lấy toàn bộ hệ thống NHTMCP? Mẫu nghiên cứu gồm 26 NHTMCP Việt Nam trong giai đoạn 2011–2021. Tính đến tháng 03/2022, Việt Nam có 31 NHTMCP theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước. Tác giả loại trừ 5 ngân hàng do không đảm bảo dữ liệu kiểm toán đầy đủ và minh bạch. Mẫu 26 ngân hàng được giữ lại chiếm gần 85% tổng số NHTMCP, đảm bảo quy mô đại diện cho hệ thống.

Kết quả nghiên cứu chỉ ra tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động như thế nào? Kết quả hồi quy thực nghiệm cho thấy khe hở tài trợ (FGAP) có tác động tích cực (cùng chiều) đến cả tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản bình quân (ROAA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân (ROAE) với mức ý nghĩa thống kê 1%. Điều này chứng minh rằng tại các NHTMCP Việt Nam, việc chấp nhận rủi ro thanh khoản ở mức cao nhưng được kiểm soát tốt giúp gia tăng hiệu quả hoạt động.

Biến kiểm soát nào trong mô hình không có ý nghĩa thống kê? Biến quy mô ngân hàng (SIZE - đo lường bằng logarit tự nhiên của tổng tài sản) là biến duy nhất không có ý nghĩa thống kê ở cả hai mô hình hồi quy với biến phụ thuộc ROAA và ROAE. Trong khi đó, các biến kiểm soát khác như vốn tự có (CAP), dự phòng rủi ro cho vay (LLP), tỷ lệ tiền gửi (DEP), thu nhập ngoài lãi (DIA), nợ xấu (NPL), tăng trưởng kinh tế (GDP) và lạm phát (INF) đều có ý nghĩa thống kê.

Tác giả đã sử dụng các kỹ thuật kinh tế lượng nào để khắc phục vi phạm mô hình? Sau khi phát hiện hiện tượng phương sai sai số thay đổi qua kiểm định Modified Wald và hiện tượng tự tương quan qua kiểm định Wooldridge trên các mô hình Pooled OLS, FEM và REM, tác giả đã sử dụng phương pháp bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS) để hiệu chỉnh. Đồng thời, tác giả áp dụng phương pháp mô men tổng quát hệ thống (System GMM) để kiểm soát hiện tượng nội sinh tiềm ẩn trong dữ liệu bảng.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Anh Thư đã phân tích thực nghiệm tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của 26 ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam giai đoạn 2011–2021. Thông qua việc áp dụng các phương pháp hồi quy dữ liệu bảng Pooled OLS, FEM, REM, FGLS và System GMM trên phần mềm Stata 17.0, nghiên cứu xác nhận khe hở tài trợ (FGAP) có tác động tích cực ở mức ý nghĩa 1% đến cả ROAA và ROAE khi rủi ro được kiểm soát hiệu quả. Công trình cung cấp hệ thống số liệu kiểm định chặt chẽ, đóng góp thêm bằng chứng thực nghiệm về mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động ngân hàng tại thị trường Việt Nam, đồng thời đưa ra các khuyến nghị quản trị thiết thực cho các nhà quản lý ngân hàng và cơ quan điều hành chính sách tiền tệ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP. HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THỊ ANH THƢ TÁC ĐỘNG CỦA RỦI RO THANH KHOẢN ĐẾN HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN VIỆT NAM KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 7 34 02 01 TP. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP. HỒ CHÍ MINH Họ và tên sinh viên: NGUYỄN THỊ ANH THƢ Mã số sinh viên:050607190511 Lớp sinh hoạt: HQ7-GE14 TÁC ĐỘNG CỦA RỦI RO THANH KHOẢN ĐẾN HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN VIỆT NAM KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 7 34 02 01 NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC TS.

TRẦN HỒNG HÀ TP. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2023 i TÓM TẮT Bài khóa luận xem xét mối tƣơng quan giữa rủi ro thanh khoản đối với hiệu quả hoạt động của các ngân hàng. Nghiên cứu này đặc biệt tập trung vào các ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam trong giai đoạn từ 2011 đến 2021. Nội dung đƣợc đề cập và xem xét về rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

Bài viết sử dụng hai chỉ số, tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản bình quân (ROAA) và tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu bình quân (ROAE) để đo lƣờng cho hiệu quả hoạt động. Đồng thời trên cơ sở lí thuyết và các nghiên cứu thực nghiệm trƣớc đó, tác giả xác định biến đo lƣờng rủi ro thanh khoản là khe hở tài trợ (FGAP). Ngoài ra, dựa trên những thuộc tính đặc điểm bên trong và bên ngoài ngân hàng, nghiên cứu này đo lƣờng ảnh hƣởng của vốn tự có ngân hàng (CAP), dự phòng rủi ro tín dụng (LLP), tỷ lệ tiền gửi trên tổng tài sản (DEP), thu nhập ngoài lãi (DIA), tỷ lệ nợ xấu (NPL), quy mô ngân hàng (SIZE) và các biến kinh tế vĩ mô nhƣ tốc độ tăng trƣởng hằng năm (GDP), tỷ lệ lạm phát (INF) đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Cơ sở dữ liệu đƣợc thu thập từ những nguồn đáng tin cậy từ báo cáo thƣờng niên, báo cáo tài chính và các dữ liệu kinh tế vĩ mô từ các nguồn uy tín tại Việt Nam.

Trong mô hình, nhằm lựa chọn phƣơng pháp phù hợp nhất với nghiên cứu, nhiều phƣơng pháp ƣớc lƣợng đƣợc thực hiện bao gồm Pooled OLS, FEM, REM, FGLS, System GMM. Kết quả nghiên cứu đƣa ra mối quan hệ tích cực của khe hở tài trợ (FGAP) đến tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản bình quân (ROAA) và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu bình quân (ROAE) với mức ý nghĩa 1%. Chứng tỏ ngân hàng có rủi ro thanh khoản cao nhƣng đƣợc kiểm soát tốt, từ đó gia tăng hiệu quả hoạt động. Bên cạnh đó, các biến kiểm soát đều có mối tƣơng quan đáng kể đến hiệu quả hoạt động, riêng chỉ có quy mô ngân hàng (SIZE) không có ý nghĩa thống kê ở cả mô hình với biến phụ thuộc ROAA và ROAE.

Dựa trên kết quả nghiên cứu, bài viết đóng góp kết quả thực nghiệm về mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam. Từ đó, tác giả ii đƣa ra một số hàm ý, chính sách liên quan đến rủi ro thanh khoản và các yếu tố bên trong và bên ngoài nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho các ngân hàng. iii ABSTRACT The thesis examines correlation between liquidity risk and the performance of banks. This study focuses explicitly on Vietnamese joint stock commercal banks from 2011 to 2021.

The content is mentioned and considered on liquidity risk with bank performance. The paper uses two ratios return on average assets (ROAA) and return on average equity (ROAE) to measure operating efficiency. At the same time, on the basis of theory and previous empirical studies, the author identifies the liquidity risk measurement variable as a funding gap (FGAP). In addition, based on the bank's internal and external characteristics, this study measures the effects of bank equity (CAP), credit risk provision (LLP), deposit-to-bank ratio, total assets (DEP), non-interest income (DIA), bad debt ratio (NPL), bank size (SIZE) and macroeconomic variables such as annual growth rate (GDP), interest rate inflation (INF) on bank performance.

The database is collected from reliable sources such as annual reports, financial statements, and macroeconomic data from reputable sources in Vietnam. In the model, in order to choose the most suitable method for the research, many estimation methods are implemented including Pooled OLS, FEM, REM, FGLS, and System GMM. The research results show a positive relationship between the funding gap (FGAP) to return on average assets (ROAA) and return on average equity (ROAE) with a 1% significance. Proving that the bank has high liquidity risk but is well controlled, increasing operational efficiency.

Besides, the control variables are significantly correlated with the performance, only the bank size (SIZE) has no statistical significance in the model with the dependent variable ROAA and ROAE. Based on the research results, the article contributes empirical results on the relationship between liquidity risk and the performance of Vietnamese joint stock commercial banks. From there, the author makes some recommendations and policies related to liquidity risk and internal and external factors to improve banks' operational efficiency. iv v LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bài khóa luận tốt nghiệp với đề tài: "Tác động của rủi ro thanh khoản đến hiệu quả hoạt động của các Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam" là công trình nghiên cứu của tôi.

Khóa luận đƣợc thực hiện dƣới sự hƣớng dẫn và giúp đỡ tận tình của TS. Trần Hồng Hà. Đề tài là kết quả của tác giả sau quá trình học tập và tích lũy kiến thức tại Trƣờng Đại học Ngân hàng TP. Công trình nghiên cứu của tác giả và kết quả nghiên cứu là hoàn toàn trung thực.

Mọi tài liệu, số liệu và trích dẫn đều đƣợc thể hiện đầy đủ trong danh mục tài liệu tham khảo và trong nội dung bài nghiên cứu. Tác giả hoàn toàn chịu trách nhiệm với lời cam đoan này. Hồ Chí Minh, ngày 21 tháng 4 năm 2023 Tác giả Nguyễn Thị Anh Thƣ vi LỜI CẢM ƠN Lời nói đầu tiên, em xin chân thành cảm ơn Quý Thầy cô Trƣờng Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh, đặc biệt các thầy cô chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng đã truyền đạt cho em những kiến thức quý báu làm nền tảng cho sự nghiệp và cuộc sống sau này. Em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến TS.

Trần Hồng Hà, ngƣời đã luôn đồng hành tạo điều kiện giúp đỡ và tận tụy hƣớng dẫn em hoàn thành bài nghiên cứu này. Nhờ đó, đề tài đã thực hiện đúng tiến độ và hoàn thành khóa luận tốt nghiệp của em một cách thuận lợi nhất. Ngoài ra, em cũng xin chia sẻ niềm vui và bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình, bạn bè đã luôn ủng hộ, động viên em trong suốt quá trình thực hiện bài nghiên cứu này. Trong quá trình thực hiện bài khóa luận tốt nghiệp, do kiến thức còn hạn chế nên khó tránh khỏi những thiếu sót trong bài.

Em rất mong nhận đƣợc sự góp ý của thầy cô và các bạn để đề tài đƣợc hoàn thiện hơn, đồng thời tạo tiền đề và định hƣớng tốt hơn cho các nghiên cứu sau này. Cuối cùng em xin kính chúc quý thầy cô luôn dồi dào sức khỏe, hạnh phúc và luôn gặt hái đƣợc nhiều thành công trong công việc cũng nhƣ trong cuộc sống. Em xin chân thành cảm ơn! vii MỤC LỤC DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT.xi DANH MỤC BẢNG .xii DANH MỤC HÌNH. xiii CHƢƠNG 1.

GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU CỦA NGHIÊN CỨU. Mục tiêu tổng thể.

Mục tiêu cụ thể. CÂU HỎI CỦA NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU. Đối tƣợng nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. ĐÓNG GÓP CỦA ĐỀ TÀI. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. KẾT CẤU KHÓA LUẬN .6 TÓM TẮT CHƢƠNG 1.

CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU TRƢỚC. CƠ SỞ LÝ THUYẾT LIÊN QUAN ĐẾN RỦI RO THANH KHOẢN. Khái niệm về thanh khoản. Khái niệm về rủi ro thanh khoản.

Nguyên nhân của rủi ro thanh khoản. Đo lƣờng rủi ro thanh khoản. HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA NGÂN HÀNG. Khái niệm hiệu quả hoạt động của ngân hàng.

Đo lƣờng hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Lý thuyết về rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng. LƢỢC KHẢO CÁC NGHIÊN CỨU TRƢỚC. Nghiên cứu nƣớc ngoài.

Nghiên cứu trong nƣớc. THẢO LUẬN CÁC NGHIÊN CỨU TRƢỚC. Các vấn đề đƣợc nghiên cứu. Khoảng trống nghiên cứu .26 TÓM TẮT CHƢƠNG 2.

MÔ HÌNH VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU. Mô hình đề xuất. Giải thích các biến.

Xây dựng giả thuyết nghiên cứu. QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU. THU THẬP DỮ LIỆU VÀ XỬ LÝ SỐ LIỆU. Mô tả phƣơng pháp thu thập dữ liệu.

Xử lý số liệu. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phƣơng pháp định tính. Phƣơng pháp định lƣợng.

Kiểm định vi phạm các giả định hồi quy .47 TÓM TẮT CHƢƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN. THỐNG KÊ MÔ TẢ. Biến phụ thuộc.

Biến độc lập. Các biến kiểm soát. PHÂN TÍCH HỆ SỐ TƢƠNG QUAN. KIỂM TRA ĐA CỘNG TUYẾN.

KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH HỒI QUY OLS, FEM VÀ REM. KIỂM ĐỊNH VI PHẠM MÔ HÌNH. Phƣơng sai sai số thay đổi. Kiểm định tự tƣơng quan.

ƢỚC LƢỢNG THEO PHƢƠNG PHÁP FGLS. PHÂN TÍCH HỒI QUY THEO PHƢƠNG PHÁP SGMM. THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .68 TÓM TẮT CHƢƠNG 4. KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ.

HÀM Ý QUẢN TRỊ. Đối với ngân hàng. Đối với chính phủ và ngân hàng nhà nƣớc. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƢỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO.

Hạn chế của đề tài. Đề xuất hƣớng nghiên cứu tiếp theo .79 TÓM TẮT CHƢƠNG 5 .79 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 91 xi DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Cụm từ tiếng Anh Cụm từ Tiếng Việt FEM Fixed Effect Model Mô hình tác động cố định FGLS Feasible Generalized Least Phƣơng pháp bình phƣơng bé Squares estimators nhất tổng quát khả thi GMM Generalized Method of Phƣơng pháp thống kê tổng Moments quát HĐKD Hoạt động kinh doanh HQHĐ Hiệu quả hoạt động IMF International Monetary Fund Quỹ tiền tệ quốc tế KNSL Khả năng sinh lời NHNN Ngân hàng Nhà nƣớc NHTMCP Ngân hàng thƣơng mại cổ phần OLS Ordinary least squares Phƣơng pháp bình phƣơng tối thiểu dạng gộp REM Random Effect Model Mô hình tác động ngẫu nhiên RRTK Rủi ro thanh khoản TMCP Thƣơng mại cổ phần xii DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Sơ lƣợc các nghiên cứu thực nghiệm trƣớc .