CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0 Sau khi lần lượt trải qua ba cuộc cách mạng công nghiệp với sự ra đời của hơi nước năm 1784, điện và sản xuất hàng loạt năm 1870 và cuối cùng là công nghệ thông tin - máy tính điện tử năm 1969, thế giới đang đang bước vào cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Cuộc cách mạng mới này đã và đang liên tục có những tác động tới các lĩnh vực trong đời sống con người, đặc biệt là thương mại dịch vụ. Khái niệm cách mạng công nghiệp 4.0 Trong vài thập kỷ qua, cuộc cách mạng công nghiệp thứ 4 đã nổi lên, còn gọi là Công nghiệp 4.0 tập trung vào công nghệ kỹ thuật số từ những thập kỷ gần đây đến cấp độ hoàn toàn mới, với sự trợ giúp của kết nối thông qua Internet of Things (IoT), quyền truy cập vào dữ liệu trong thời gian thực và giới thiệu các hệ thống mạng thực.0 cung cấp một cách tiếp cận liên kết và toàn diện hơn cho sản xuất. Nó kết nối vật lý với kỹ thuật số và cho phép cộng tác và truy cập tốt hơn giữa các bộ phận, đối tác, nhà cung cấp, sản phẩm và con người.0 trao quyền cho các chủ doanh nghiệp kiểm soát và hiểu rõ hơn mọi khía cạnh hoạt động của họ và cho phép họ tận dụng dữ liệu tức thời để tăng năng suất, cải thiện quy trình và thúc đẩy tăng trưởng.
Đặc điểm của Cách mạng công nghiệp 4.0 Có thể khái quát đặc trưng của cách mạng công nghiệp 4.0 qua 3 điểm chính sau: Thứ nhất, kết hợp giữa các hệ thống ảo và thực thể Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư bắt đầu từ những năm 2000, đặc trưng bởi sự hợp nhất, không có ranh giới giữa các lĩnh vực công nghệ, vật lý, kỹ thuật số và sinh học. Đây là xu hướng kết hợp giữa các hệ thống ảo và thực thể, vạn vật kết nối Internet (IoT) và các hệ thống kết nối Internet (IoS) Cuộc cách mạng công nghệ lần thứ tư này đang làm thay đổi cách thức sản xuất, chế tạo. Trong các “nhà máy thông minh”, các máy móc được kết nối Internet và liên kết với nhau qua một hệ thống có thể tự hình dung toàn bộ quy trình sản xuất rồi đưa ra quyết định sẽ thay thế dần các dây chuyền sản xuất trước đây. Các công nghệ mới này làm thay đổi căn bản phương thức phân phối, tiêu dùng, cách thức tổ TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat chức làm việc của con người.
Công nghệ mới cho phép có thể cung cấp mọi hàng hóa, dịch vụ cần thiết cho những người cần đến chúng vào đúng thời gian, địa điểm cần thiết. Thương mại điện tử sẽ dần thay thế cho thương mại truyền thống. Quan niệm về văn phòng làm việc cũng sẽ thay đổi. Rô-bốt gắn trí tuệ nhân tạo sẽ thay thế con người trong nhiều công việc ở cơ quan, bệnh viện, trong gia đình, có thể phục vụ cho con người ở mọi lúc, mọi nơi; thay thế con người ở những nơi độc hại, những nơi con người không thể tới được, làm được.
Thứ hai, Quy mô và tốc độ phát triển chưa có tiền lệ trong lịch sử nhân loại Nếu như các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây diễn ra với tốc độ theo cấp số cộng (hay tuyến tính) thì tốc độ phát triển của cách mạng công nghiệp lần thứ tư này là theo cấp số nhân. Thời gian từ khi các ý tưởng về công nghệ và đổi mới sáng tạo được phôi thai, hiện thực hóa các ý tưởng đó trong các phòng thí nghiệm và thương mại hóa ở quy mô lớn các sản phẩm và quy trình mới được tạo ra trên phạm vi toàn cầu được rút ngắn đáng kể. Nó đang làm biến đổi hầu hết nền công nghiệp ở mọi quốc gia cả về bề rộng và chiều sâu trong toàn bộ các hệ thống sản xuất, quản lý và quản trị. Ai cũng có thể tham gia vào cuộc cách mạng này, không chỉ là tốc độ mà còn là quy mô phát triển đáng kinh ngạc.
Thứ ba, Tác động mạnh mẽ và toàn diện đến thế giới đương đại Điều này thể hiện ở sự ảnh hưởng sâu rộng trên tất cả các lĩnh vực như kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, môi trường, quốc phòng, an ninh… với các cấp độ từ toàn cầu đến châu lục, khu vực và trong từng quốc gia. Các tác động này mang tính rất tích cực trong dài hạn, song cũng tạo ra nhiều thách thức điều chỉnh trong ngắn đến trung hạn. Sự phát triển của Internet, các mạng xã hội, Smartphone hiện nay a. Sự phát triển của Internet Năm 2021, số người dùng Internet trên thế giới đã đạt con số 4,9 tỷ người, tức gần ⅔ dân số thế giới; tỷ lệ người dùng Internet toàn cầu chiếm 62,5% (Statista, 2021).
TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Số người dùng Internet và tỷ lệ so với dân số thế giới 2015 - 2021 6 70% 62% 59% 5 60% 54% 49% 46% 50% 4 43% 41% 38% 36% 40% 34% 3 31% 29% 26% 4.4 1 0 0% 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 Số người dùng Internet (tỷ người)` % Dân số Biểu đồ 1: Số người dùng Internet và tỷ lệ so với dân số thế giới 2005 - 2021 (Nguồn: Statista) Internet đã và đang mang lại những lợi ích tuyệt vời, chỉ với một thiết bị được kết nối Internet, người dùng có thể tiếp cận một hệ thống thông tin khổng lồ phục vụ đa dạng các nhu cầu như học tập, nghiên cứu, giải trí, chia sẻ,. Ngoài ra, từ khi Internet xuất hiện, thương mại quốc tế đặc biệt là thương mại điện tử đã phát triển nhanh chóng. Đáng chú ý, trong giai đoạn Covid-19, thương mại điện tử qua nền tảng Internet lại càng khẳng định được vai trò quan trọng của mình đối với nền kinh tế. Không chỉ có thương mại hàng hóa, Internet cũng thúc đẩy ngành dịch vụ trực tuyến phát triển, ví dụ như các dịch vụ giáo dục trực tuyến, chăm sóc y tế từ xa, du lịch trực tuyến…Theo đó, mức độ sử dụng và số người dùng Internet trên thế giới toàn cầu tăng vọt, đặc biệt tại các nước đang và chậm phát triển, vốn có tỷ lệ sử dụng Internet chưa cao.
TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Phần trăm dân số thế giới tiếp cận Internet từ 2005 - 2021 theo các nhóm nước 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2021 Thế Giới Nước phát triển Nước đang phát triển Nước chậm phát triển Biểu đồ 2: Phần trăm dân số thế giới tiếp cận Internet từ 2005 - 2021 theo các nhóm nước (Nguồn: Statista) Theo biểu đồ trên ta có thể thấy, tỷ lệ này đã tăng mạnh từ 51,4% năm 2019 lên đến mức 63% năm 2021 so với 2 - 3% như giai đoạn 2005 - 2019 trên toàn cầu. Trong giai đoạn này, các nước phát triển vẫn duy trì mức tăng trưởng đều hàng năm, tăng 3,3% từ 86,7% năm 2019 lên mức 90% năm 2021, con số lớn hơn rất nhiều ở các nước đang phát triển và kém phát triển, lần lượt là 12,3% và 7,5% trong giai đoạn 2019 - 2021. Sự phát triển của Smartphone Chiếc smartphone đầu tiên được sản xuất bởi IBM vào năm 1992, trải qua 30 năm, mức độ sử dụng kéo theo số hãng sản xuất và số lượng sản xuất smartphone phát triển mạnh mẽ. Năm 2016, thế giơi có khoảng 3,6 tỷ người đang sở hữu smartphone và con số này đã tăng gần gấp đôi, lên 6,2 tỷ người năm 2021 - tương ứng với gần 80% dân số thế giới, và dự báo sẽ vẫn tiếp tục tăng mạnh.
TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Ước tính và dự báo số người sử dụng smartphone trên thế giới và tỷ lệ dân số thế giới sử dụng smartphone 2016 - 2027 9000 93% 100% 90% 91% 86% 88% 8000 83% 90% 80% 76% 80% 7000 73% 67% 70% 6000 59% 60% 5000 49% 50% 4000 7514 7690 6841 7074 7296 40% 6259 6567 3000 5623 5924 5095 30% 2000 4435 3668 20% 1000 10% 0 0% 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2026 2027 Số người sử dụng Smartphone (triệu) Tỷ lệ so với dân số thế giới (%) Biểu đồ 3: Ước tính và dự báo số người sử dụng smartphone trên thế giới và tỷ lệ dân số thế giới sử dụng smartphone 2016 - 2027 (Nguồn: Statista) Số lượng smartphone bán ra cho người tiêu dùng cuối cùng trên toàn thế giới giai đoạn 2007 - 2021 2021 1433.32 0 200 400 600 800 1000 1200 1400 1600 1800 Số lượng Biểu đồ 4: Số lượng smartphone bán ra cho người tiêu dùng cuối cùng trên toàn thế giới giai đoạn 2007 – 2021 (Đơn vị: Triệu) (Nguồn: Statista) TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Theo biểu đồ trên, Số lượng smartphone được bán ra trên toàn thế giới tăng trưởng rất nhanh, đặc biệt trong giai đoạn 2009 - 2016 và sau đó có phần chững lại. Giai đoạn sau, số lượng smartphone được bán ra vẫn tăng trưởng tuy nhiên với tốc độ chậm lại hơn so với giai đoạn trước, với số lượng tối đa là hơn 1,5 tỷ chiếc năm 2019. Con số này bắt đầu giảm kể từ 2020 cho đến nay. Nguyên nhân của việc giảm sút là do sự điều chỉnh trong chi tiêu, cụ thể là cắt giảm mức chi tiêu không thiết yếu của người tiêu dùng do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 trên toàn cầu.
Đối với thương mại dịch vụ, smartphone cùng với Internet và Mạng xã hội, góp phần không nhỏ trong việc thúc đẩy sự phát triển của lĩnh vực này. Là thiết bị cá nhân với nhiều chức năng tiện ích, sự phổ biến của smartphone giúp tăng cầu, cũng như cung về các dịch vụ cá nhân như truyền thông - Internet. Đặc biệt, các dịch vụ bán lẻ trong nhiều lĩnh vực vô cùng phát triển như giáo dục, ứng dụng như Duolingo,.; hay sự bùng nổ và xu hướng phát triển mảng bán lẻ của ngành tài chính - ngân hàng với các dịch vụ E- banking, Mobile Banking,. Sự phát triển của mạng xã hội Số lượng người dùng và hời gian trung bình người sử dụng Mạng xã hội trên toàn thế giới giai đoạn 2017 - 2022 5 150 4.59 0 125 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Số lượng người dùng (tỷ người) Thời gian trung bình (phút) Biểu đồ 5: Số lượng người dùng và hời gian trung bình người sử dụng Mạng xã hội trên toàn thế giới giai đoạn 2017 – 2022 (Nguồn: Oberlo) TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.