Tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến tăng trưởng kinh tế các quốc gia mới nổi

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích 0259 tác động của chính sách tiền tệ mỹ đến tăng trưởng kinh tế các quốc gia mới nổi luận văn thạc, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Vũ Bảo Tú Uyên
• Người hướng dẫn: TS. Trần Thị Kim Oanh
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Tác Động Của Chính Sách Tiền Tệ Mỹ Đến Tăng Trưởng Kinh Tế Của Các Quốc Gia Mới Nổi
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ
• 1. CHƯƠNG 1: PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu
• 1.2. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4. Quy trình nghiên cứu
• 1.5. Kết cấu luận văn
• 1.6. Đóng góp của luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ ĐẾN TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ
• 2.1. Cơ sở lý thuyết về chính sách tiền tệ và tăng trưởng kinh tế
• 2.1.1. Tổng quan về chính sách tiền tệ và tăng trưởng kinh tế
• 2.1.2. Các kênh tác động về tác động lan tỏa của chính sách tiền tệ
• 2.1.3. Cơ sở lý thuyết về tác động của FDI đến tăng trưởng kinh tế
• 2.2. Các nghiên cứu có liên quan
• 3. CHƯƠNG 3: DỮ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Dữ liệu nghiên cứu
• 3.2. Kết quả phân loại
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4. Mô tả dữ liệu nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến kinh tế các quốc gia mới nổi
• 4.1.1. Việc thực hiện chính sách nới lỏng tiền tệ của Mỹ
• 4.1.2. Tác động của chính sách nới lỏng tiền tệ Mỹ đến thị trường Mỹ
• 4.1.3. Tác động từ việc Mỹ chấm dứt nới lỏng định lượng lên thị trường Mỹ
• 4.1.4. Tác động từ việc Mỹ chấm dứt nới lỏng định lượng lên thị trường mới nổi Châu Á
• 4.2. Kết quả kiểm định tính dừng và tính tin cậy
• 4.3. Phản ứng của các nhóm nước trước tác động của chính sách tiền tệ Mỹ
• 4.3.1. Phản ứng của các nhóm nước được phân loại dựa trên chế độ tỷ giá
• 4.3.2. Phản ứng của các nhóm nước được phân loại dựa trên độ mở thương mại
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Hàm ý chính sách
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến tăng trưởng kinh tế

Chính sách tiền tệ của Mỹ có ảnh hưởng sâu rộng đến nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt là các quốc gia mới nổi. Sự thay đổi trong lãi suất và các biện pháp nới lỏng định lượng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) không chỉ tác động đến nền kinh tế Mỹ mà còn lan tỏa đến các quốc gia khác thông qua nhiều kênh khác nhau. Việc hiểu rõ về tác động này là rất quan trọng để các quốc gia mới nổi có thể điều chỉnh chính sách kinh tế của mình cho phù hợp.

1.1. Chính sách tiền tệ Mỹ và các kênh tác động đến kinh tế

Chính sách tiền tệ Mỹ ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia mới nổi thông qua các kênh như lãi suất, tỷ giá hối đoái và dòng vốn đầu tư. Khi FED thay đổi lãi suất, điều này có thể dẫn đến sự thay đổi trong dòng vốn đầu tư nước ngoài vào các quốc gia mới nổi, ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế của họ.

1.2. Tác động của lãi suất Mỹ đến các quốc gia mới nổi

Lãi suất của Mỹ có thể ảnh hưởng đến chi phí vay mượn và đầu tư tại các quốc gia mới nổi. Khi lãi suất tăng, chi phí vay mượn cũng tăng theo, dẫn đến việc giảm đầu tư và tiêu dùng, từ đó ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

II. Vấn đề và thách thức từ chính sách tiền tệ Mỹ đối với các quốc gia mới nổi

Các quốc gia mới nổi thường phải đối mặt với nhiều thách thức khi chính sách tiền tệ của Mỹ thay đổi. Sự biến động của dòng vốn và tỷ giá hối đoái có thể gây ra những khó khăn trong việc duy trì ổn định kinh tế. Những thách thức này đòi hỏi các quốc gia mới nổi phải có những biện pháp ứng phó kịp thời và hiệu quả.

2.1. Khó khăn trong việc duy trì ổn định kinh tế

Sự thay đổi trong chính sách tiền tệ của Mỹ có thể dẫn đến sự biến động lớn trong tỷ giá hối đoái, gây khó khăn cho các quốc gia mới nổi trong việc duy trì ổn định kinh tế. Điều này có thể dẫn đến lạm phát và giảm tăng trưởng kinh tế.

2.2. Tác động đến dòng vốn đầu tư nước ngoài

Khi lãi suất Mỹ tăng, dòng vốn đầu tư nước ngoài vào các quốc gia mới nổi có thể giảm. Điều này có thể gây ra sự thiếu hụt vốn cho các dự án phát triển, ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của chính sách tiền tệ Mỹ

Để phân tích tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia mới nổi, mô hình BVAR được sử dụng. Mô hình này cho phép đánh giá phản ứng của các biến kinh tế trước các cú sốc từ chính sách tiền tệ Mỹ.

3.1. Mô hình BVAR và ứng dụng trong nghiên cứu

Mô hình BVAR (Bayesian Vector Autoregression) cho phép phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế và đánh giá tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia mới nổi.

3.2. Dữ liệu và phương pháp thu thập

Dữ liệu được thu thập từ các nguồn đáng tin cậy như Ngân hàng Thế giới và Quỹ Tiền tệ Quốc tế. Phương pháp phân tích được áp dụng để đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả nghiên cứu.

IV. Kết quả nghiên cứu về tác động của chính sách tiền tệ Mỹ

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng chính sách tiền tệ của Mỹ có tác động mạnh mẽ đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia mới nổi, đặc biệt là những quốc gia có chế độ tỷ giá cố định. Sự thay đổi trong lãi suất Mỹ có thể dẫn đến những phản ứng khác nhau từ các quốc gia này.

4.1. Phản ứng của các quốc gia mới nổi trước chính sách tiền tệ Mỹ

Các quốc gia mới nổi có chế độ tỷ giá cố định thường phản ứng mạnh mẽ hơn trước các thay đổi trong chính sách tiền tệ của Mỹ. Điều này cho thấy sự phụ thuộc của họ vào chính sách tiền tệ toàn cầu.

4.2. Tác động đến các lĩnh vực kinh tế cụ thể

Chính sách tiền tệ Mỹ không chỉ ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế tổng thể mà còn tác động đến các lĩnh vực cụ thể như sản xuất và xuất khẩu, từ đó ảnh hưởng đến cơ cấu kinh tế của các quốc gia mới nổi.

V. Kết luận và triển vọng tương lai về chính sách tiền tệ Mỹ

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng chính sách tiền tệ của Mỹ có tác động đáng kể đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia mới nổi. Việc hiểu rõ về những tác động này sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách có những điều chỉnh phù hợp trong tương lai.

5.1. Ý nghĩa của nghiên cứu đối với các nhà hoạch định chính sách

Nghiên cứu này cung cấp những thông tin quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách trong việc điều chỉnh chính sách kinh tế nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực từ chính sách tiền tệ Mỹ.

5.2. Triển vọng tương lai của các quốc gia mới nổi

Các quốc gia mới nổi cần chuẩn bị sẵn sàng cho những thay đổi trong chính sách tiền tệ của Mỹ để đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong nền kinh tế toàn cầu hóa, biến động chính sách tiền tệ từ các trung tâm tài chính lớn, đặc biệt là Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), luôn tạo ra làn sóng lan tỏa mạnh mẽ đến các thị trường đang phát triển. Thống kê từ Thống kê Tài chính Quốc tế (IFS) cho thấy giai đoạn 2001-2004, FED đã cắt giảm lãi suất 13 lần từ mức 6% xuống mức đáy lịch sử 1% nhằm kích thích phục hồi sau khủng hoảng bong bóng công nghệ và biến cố ngày 11/9. Tiếp đó, chu kỳ thắt chặt với 17 lần nâng lãi suất liên tiếp lên 5,25% từ tháng 6/2004 đã góp phần làm nổ bong bóng bất động sản và châm ngòi cho cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Khủng hoảng nổ ra khiến kinh tế Mỹ sụt giảm 0,3% trong quý III/2008 cùng mức thâm hụt ngân sách kỷ lục 454,8 tỷ USD, buộc FED phải triển khai các gói nới lỏng định lượng (QE) quy mô hàng nghìn tỷ USD.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là các cú sốc chính sách tiền tệ từ nền kinh tế chiếm quy mô hàng đầu thế giới không chỉ tác động cục bộ tại Mỹ mà còn lan tỏa trực tiếp đến sản lượng thực, tỷ giá và lạm phát của các thị trường mới nổi. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích cơ chế truyền dẫn và lượng hóa phản ứng của các biến số vĩ mô tại 7 quốc gia mới nổi khu vực Châu Á bao gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Hàn Quốc, Malaysia, Philippines và Thái Lan trong phạm vi 19 năm từ quý I/2000 đến quý IV/2018. Luận văn đặt trọng tâm làm rõ sự phân hóa phản ứng dựa trên hai đặc trưng cơ bản: chế độ tỷ giá (cố định và thả nổi) cùng mức độ mở cửa thương mại (cao và thấp). Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp bộ chỉ số tham chiếu định lượng giúp các nhà điều hành chính sách kinh tế vĩ mô xây dựng hàng rào đệm chống đỡ hiệu quả trước các cú sốc bên ngoài.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng nền tảng phân tích dựa trên sự kết hợp của các lý thuyết kinh tế vĩ mô và thương mại quốc tế kinh điển:

• Mô hình IS-LM-BP (Mundell - Fleming) và Mô hình tiền tệ về tỷ giá: Giải thích cơ chế tác động lan tỏa qua kênh tỷ giá và lãi suất. Khi FED thực hiện nới lỏng tiền tệ, lãi suất danh nghĩa tại Mỹ hạ thấp thúc đẩy dòng vốn tìm kiếm lợi suất dịch chuyển sang các nước mới nổi, kéo theo sự tăng giá của đồng nội tệ nước tiếp nhận và làm thay đổi cán cân thương mại qua hiệu ứng dịch chuyển chi tiêu.
• Lý thuyết tăng trưởng nội sinh và Mô hình Solow: Khẳng định sự luân chuyển của dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và tiến bộ công nghệ từ các nước phát triển là động lực giúp các quốc gia đang phát triển gia tăng tích lũy tài sản vốn vật chất, vượt qua giới hạn hiệu suất giảm dần để bắt kịp đà tăng trưởng kinh tế dài hạn.
• Lý thuyết thương mại quốc tế (Lợi thế so sánh của David Ricardo và Lý thuyết thương mại mới của Paul Krugman): Minh chứng rằng mức độ mở cửa kinh tế và lợi thế theo quy mô tạo điều kiện tối ưu hóa nguồn lực, nhưng đồng thời cũng gia tăng mức độ nhạy cảm của sản lượng quốc gia trước các cú sốc từ những đối tác thương mại lớn.

Nghiên cứu tập trung làm rõ ba kênh truyền dẫn chính: kênh tỷ giá (tác động dịch chuyển chi tiêu), kênh tổng cầu (tác động kích thích chi tiêu qua hoạt động xuất nhập khẩu) và kênh tài chính (tái phân bổ danh mục đầu tư toàn cầu).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu chuỗi thời gian giai đoạn 2000-2018 thu thập từ các tổ chức tài chính uy tín: tốc độ tăng trưởng GDP thực tế từ Trung tâm Hội nhập Khu vực Châu Á (ARIC), chỉ số giá tiêu dùng và lãi suất từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), cùng số liệu giao thương từ Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ (USCB).

Cỡ mẫu nghiên cứu gồm 7 nền kinh tế mới nổi Châu Á được lựa chọn theo tiêu chuẩn phân loại thị trường của Morgan Stanley Capital International (MSCI) dựa trên quy mô vốn hóa tối thiểu 1.594 triệu USD và tính thanh khoản giao dịch hàng năm đạt trên 15%. Mẫu quan sát bắt đầu từ năm 2000 nhằm loại trừ điểm gãy cấu trúc sau khủng hoảng tài chính Châu Á 1997-1998, đảm bảo tính đồng nhất của chuỗi số liệu.

Về phương pháp phân tích, luận văn lựa chọn Mô hình Tự hồi quy Bayes (Bayesian Vector Autoregression - BVAR). Lý do lựa chọn BVAR xuất phát từ ưu thế vượt trội của phương pháp này trong việc giải quyết hiện tượng quá khớp (over-fitting) và vấn đề đa chiều dữ liệu mà mô hình VAR truyền thống thường gặp phải khi xử lý nhiều biến số kinh tế vĩ mô. Bằng cách áp dụng phân phối tiền nghiệm Minnesota với siêu tham số kiểm soát độ chặt được thiết lập tối ưu, mô hình BVAR cho phép kết hợp thông tin tiền nghiệm với dữ liệu thực nghiệm để lượng hóa chính xác hàm phản ứng xung (Impulse Response Function - IRF) của từng nhóm nước trước các cú sốc lãi suất của FED.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Kết quả thực nghiệm từ mô hình BVAR sau khi kiểm định tính dừng Augmented Dickey-Fuller (ADF) khẳng định toàn bộ các chuỗi dữ liệu đều dừng ở sai phân bậc 1 tại các mức ý nghĩa thống kê 1%, 5% và 10%. Các phát hiện nổi bật gồm:

• Chế độ tỷ giá quyết định độ nhạy cảm của tăng trưởng: Nhóm các quốc gia áp dụng chế độ tỷ giá cố định ghi nhận biên độ dao động của sản lượng thực và lãi suất nội địa lớn hơn khoảng 30% đến 40% so với nhóm thực hiện chế độ tỷ giá thả nổi khi đối mặt với cú sốc lãi suất từ Mỹ. Việc neo tỷ giá buộc ngân hàng trung ương phải can thiệp mua bán ngoại tệ, làm biến động cung tiền trong nước và triệt tiêu tính độc lập của chính sách tiền tệ.
• Độ mở thương mại khuếch đại kênh truyền dẫn tổng cầu: Các quốc gia có độ mở thương mại lớn phản ứng nhanh và mạnh trước các biến động tiêu dùng từ thị trường Mỹ. Ngược lại, nhóm nước có độ mở thương mại thấp ghi nhận mức độ biến động tăng trưởng GDP thực tế thấp hơn khoảng 20% đến 25%.
• Cơ cấu công nghiệp sản xuất chi phối phản ứng lãi suất: Tại những quốc gia có khu vực chế biến chế tạo chiếm tỷ trọng lớn trong GDP, lãi suất thị trường nội địa phản ứng nhạy bén hơn đáng kể trước biến động lãi suất quốc tế do nhu cầu vốn lưu động và chi phí đầu vào chịu áp lực trực tiếp từ tỷ giá.
• Tác động tiêu cực khi đảo chiều dòng vốn: Khi FED chấm dứt chương trình QE3 vào năm 2014, dòng vốn rút ròng khoảng 6 tỷ USD khỏi thị trường trái phiếu Châu Á chỉ trong vòng hai tháng. Điển hình như tại Trung Quốc, kim ngạch xuất khẩu vào tháng 3/2015 sụt giảm 15% so với cùng kỳ, kéo đà tăng trưởng GDP từ 7,7% năm 2013 xuống còn 7,4% năm 2014; trong khi Hàn Quốc chịu rủi ro sụt giảm gần 1% GDP theo đánh giá của IMF.

Thảo luận kết quả

Cơ chế truyền dẫn qua kết quả thực nghiệm phản ánh đúng bản chất lý thuyết Mundell-Fleming: chính sách nới lỏng tiền tệ của Mỹ thông qua các gói QE1 (1.700 tỷ USD), QE2 (600 tỷ USD) và QE3 (40 tỷ USD mua chứng khoán bảo đảm bằng thế chấp mỗi tháng) đã bơm thanh khoản dồi dào, đẩy dòng vốn giá rẻ vào thị trường Châu Á. Tuy nhiên, khi chính sách đảo chiều, hiệu ứng rút vốn đột ngột gây áp lực mất giá đồng nội tệ và làm gia tăng gánh nặng nợ ngoại tệ.

Dữ liệu phản ứng xung có thể được biểu diễn trực quan qua đồ thị hàm phản ứng xung (IRF) và bảng phân rã phương sai sai số dự báo (FEVD). Trên biểu đồ IRF, đường phản ứng của sản lượng các nước neo tỷ giá thể hiện sự sụt giảm sâu và kéo dài hơn so với đường dốc thoai thoải của nhóm thả nổi. Kết quả này tương đồng với nghiên cứu của Georgiadis (2016) trên 61 nền kinh tế và nghiên cứu của Mackowiak (2007), đồng thời củng cố kết luận của Pham & Nguyen (2019) về vai trò then chốt của cơ chế tỷ giá và độ mở tài chính trong việc điều tiết các cú sốc ngoại sinh.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu thực nghiệm, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược dành cho các nhà hoạch định chính sách kinh tế:

• Chuyển đổi linh hoạt cơ chế điều hành tỷ giá: Từng bước nới lỏng biên độ tỷ giá sang cơ chế thả nổi có quản lý. Ngân hàng trung ương cần đặt mục tiêu giảm mức độ can thiệp trực tiếp bằng dự trữ ngoại hối trong giai đoạn 12 đến 24 tháng, giúp tỷ giá đóng vai trò là van giảm xóc tự nhiên hấp thu các cú sốc lãi suất quốc tế.
• Củng cố đệm an toàn dự trữ ngoại hối và kiểm soát dòng vốn nóng: Duy trì quy mô dự trữ ngoại hối tối thiểu tương đương 3 đến 6 tháng nhập khẩu, kết hợp thiết lập công cụ điều tiết an toàn vĩ mô đối với các dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài nhằm giảm thiểu rủi ro đảo chiều dòng tiền đột ngột.
• Phát triển chiều sâu thị trường vốn nội địa: Nâng cấp hệ thống phát hành trái phiếu doanh nghiệp bằng đồng nội tệ, phấn đấu đưa tỷ trọng nợ vay bằng ngoại tệ của khu vực doanh nghiệp xuống dưới mức 30% tổng dư nợ trong vòng 3 năm tới, hạn chế rủi ro chênh lệch kỳ hạn và tỷ giá.
• Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và tái cấu trúc chuỗi cung ứng: Bộ Công Thương cùng các hiệp hội ngành hàng cần thúc đẩy tận dụng các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, giảm mức độ phụ thuộc thương mại tập trung vào một đối tác lớn, nâng cao giá trị gia tăng nội địa của ngành công nghiệp chế tạo lên mức trên 40% giá trị sản phẩm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Nhà hoạch định chính sách tại Ngân hàng Trung ương và Bộ Tài chính: Luận văn cung cấp bằng chứng định lượng về mức độ nhạy cảm của nền kinh tế theo từng chế độ tỷ giá, hỗ trợ quá trình thiết kế chính sách tiền tệ và kịch bản ứng phó vĩ mô.
• Giám đốc quản trị rủi ro và Chuyên gia phân tích đầu tư tại các định chế tài chính: Cung cấp khung đánh giá rủi ro dòng vốn, biến động lãi suất và tỷ giá khi FED điều chỉnh chu kỳ tiền tệ, hỗ trợ cơ cấu danh mục tài sản hiệu quả.
• Lãnh đạo các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và sản xuất chế tạo: Giúp nhận diện sớm các nguy cơ biến động chi phí vốn, giá nguyên vật liệu nhập khẩu và rủi ro tỷ giá để chủ động sử dụng các công cụ phái sinh phòng ngừa.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học ngành Tài chính - Kinh tế: Là tài liệu tham khảo giá trị về ứng dụng mô hình kinh lượng BVAR hiện đại và phân tích các kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ quốc tế.

Câu hỏi thường gặp

Mô hình BVAR mang lại ưu thế gì so với mô hình VAR truyền thống trong nghiên cứu này? Mô hình BVAR khắc phục triệt để hiện tượng quá khớp và suy giảm bậc tự do nhờ ứng dụng phân phối tiền nghiệm Minnesota. Với mẫu dữ liệu gồm 7 quốc gia và 3 nhóm biến số vĩ mô trong 19 năm, BVAR giúp ước lượng chính xác phản ứng của từng nền kinh tế mà không cần triệt tiêu cứng nhắc các hệ số hồi quy.

Tại sao các quốc gia áp dụng chế độ tỷ giá cố định lại chịu tổn thương lớn hơn trước chính sách của FED? Khi duy trì tỷ giá cố định, ngân hàng trung ương buộc phải mua bán ngoại tệ để giữ ổn định giá trị đồng tiền, dẫn đến việc mất quyền kiểm soát cung tiền nội địa. Khi lãi suất Mỹ tăng, dòng vốn rút chạy buộc ngân hàng trung ương phải nâng lãi suất theo, gây suy giảm đầu tư và tăng trưởng kinh tế trong nước.

Chính sách nới lỏng định lượng (QE) của Mỹ tác động đến các nền kinh tế Châu Á qua những kênh nào? Các gói QE bơm hàng nghìn tỷ USD làm giảm lợi suất trái phiếu Mỹ, thúc đẩy dòng vốn tìm kiếm lợi nhuận chảy mạnh sang Châu Á qua kênh tài chính. Đồng thời, QE kích thích tổng cầu nhập khẩu của Mỹ và làm tăng giá đồng nội tệ các nước tiếp nhận qua kênh tỷ giá.

Đặc thù ngành sản xuất chế tạo ảnh hưởng thế nào đến phản ứng lãi suất nội địa? Khu vực sản xuất chế tạo phụ thuộc lớn vào vốn vay ngắn hạn để nhập khẩu nguyên phụ liệu. Khi chính sách tiền tệ Mỹ thắt chặt làm tỷ giá biến động, chi phí đầu vào gia tăng đột ngột buộc mặt bằng lãi suất tín dụng trong nước phải điều chỉnh mạnh mẽ hơn để cân bằng rủi ro.

Các thị trường mới nổi cần làm gì khi FED bắt đầu chu kỳ thắt chặt tiền tệ? Các quốc gia cần chủ động nâng cao tính linh hoạt của tỷ giá, duy trì dự trữ ngoại hối an toàn tương đương trên 3 tháng nhập khẩu, đồng thời đẩy mạnh phát triển thị trường vốn nội địa để giảm thiểu sự phụ thuộc vào các khoản nợ vay bằng đồng USD.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện tác động lan tỏa của chính sách tiền tệ Mỹ đến 7 nền kinh tế mới nổi Châu Á trong giai đoạn 2000-2018.
• Ứng dụng thành công mô hình kinh lượng BVAR hiện đại với tiền nghiệm Minnesota để giải quyết bài toán đa chiều và lượng hóa các hàm phản ứng xung vĩ mô.
• Chứng minh rõ nét mức độ tổn thương cao hơn của các quốc gia áp dụng chế độ tỷ giá cố định và các nền kinh tế có tỷ trọng sản xuất công nghiệp lớn.
• Đóng góp hệ thống hàm ý chính sách thực tiễn về lộ trình linh hoạt hóa tỷ giá, kiểm soát dòng vốn nóng và củng cố thị trường nợ nội địa trong khung thời gian 1 đến 3 năm.
• Mở ra hướng nghiên cứu mở rộng cho các giai đoạn biến động kinh tế mới, cung cấp tài liệu học thuật và thực tiễn giá trị cho công tác quản trị rủi ro kinh tế vĩ mô.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương I giới thiệu đề tài nghiên cứu, nội dung luận văn được cấu trúc như sau: Chương II: Tổng quan đề tài nghiên cứu. Chương III: Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu Chương IV: Kết quả nghiên cứu Chương V: Kết luận và hàm ý chính sách 6 7. Đóng góp của luận văn Luận văn nghiên cứu tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến tăng trưởng kinh tế của các nước mới nổi ở Châu Á. Hầu hết các bài nghiên cứu trước chủ yếu tập trung phân tích tác động của chính sách tiền tệ của Mỹ.

Tuy nhiên, tác động của chính sách tiền tệ Mỹ đến các nền kinh tế khác sẽ tiêu cực hoặc tích cực không chỉ tùy thuộc vào sức mạnh của tác động dịch chuyển chi tiêu và tác động kích thích chi tiêu mà còn tùy thuộc vào đặc trưng của các quốc gia chịu tác động. Trong xu thế hội nhập kinh tế toàn cầu, tác động lan tỏa từ chính sách tiền tệ của một nước lên các quốc gia khác là điều không thể tránh khỏi và mỗi quốc gia đều có những mục tiêu và điều kiện kinh tế riêng. Việc phân tích phản ứng của các quốc gia dựa trên đặc trưng của mỗi nước, giúp các quốc gia có những điều chỉnh phù hợp nhằm hạn chế các tác động từ bên ngoài nói chung và tác động từ chính sách tiền tệ Mỹ nói riêng. Do vậy, không chỉ những nghiên cứu về tác động lan tỏa của chính sách tiền tệ của Mỹ mà những nghiên cứu về phản ứng của các quốc trước tác động của chính sách tiền tệ bên ngoài cũng rất cần thiết.

7 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ TÁC ĐỘNG CHÍNH SÁCH TIỀN TỆ ĐẾN TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ 2. Cơ sở lý thuyết về chính sách tiền tệ và tăng trưởng kinh tế 2. Tổng quan về chính sách tiền tệ và tăng trưởng kinh tế 2. Chính sách tiền tệ Trong đời sống kinh tế xã hội của mọi quốc gia, lĩnh vực tài chính, tiền tệ ngày càng chiếm vị trí quan trọng và quyết định.

Việc xây dựng nền tài chính độc lập, vững mạnh vừa tạo động lực thúc đẩy kinh tế xã hội phát triển, vừa tạo khả năng chống đỡ trước những ảnh hưởng tiêu cực do biến động bất lợi trong đời sống kinh tế thế giới. Chính sách tiền tệ là công cụ quản lý kinh tế vĩ mô do ngân hàng trung ương thực hiện, thông qua việc chi phối, điều tiết quá trình cung ứng tiền và tín dụng góp phần đạt được các mục tiêu của chính sách kinh tế vĩ mô như ổn định tiền tệ, tăng trưởng kinh tế, tạo công ăn việc làm,… Để thực hiện chính sách tiền tệ, ngân hàng trung ương chủ yếu sử dụng các công cụ như tỷ lệ dự trữ bắt buộc, nghiệp vụ thị trường mở và lãi suất cho vay tái chiết khấu. Tùy vào đặc điểm kinh tế hay thời điểm cụ thể tại mỗi quốc gia mà chính sách tiền tệ có thể xác định theo hai hướng: Chính sách tiền tệ mở rộng (tăng cung tiền, giảm lãi suất để thúc đẩy sản xuất kinh doanh, giảm tỷ lệ thất nghiệp nhưng lạm phát có thể tăng cao) hay chính sách tiền tệ thắt chặt giúp ổn định đồng tiền (giảm cung tiền, tăng lãi suất làm giảm đầu tư vào sản xuất kinh doanh từ đó giảm lạm phát nhưng thất nghiệp tăng). Ngoài ra, trong trường hợp kinh tế suy thoái và các công cụ truyền thống trở nên vô hiệu, ngân hàng trung ương có thể sử dụng các công cụ thuộc nhóm chính sách tiền tệ phi truyền thống như nới lỏng định lượng, chính sách lãi suất âm, định hướng mục tiêu.

8 Mức độ hiệu quả của chính sách tiền tệ phụ thuộc vào khả năng của nhà hoạch định chính sách trong việc đánh giá chính xác thời điểm, mức độ ảnh hưởng của chính sách lên các hoạt động kinh tế và giá cả hàng hóa. Vì vậy nhu cầu đánh giá chính xác mức độ ảnh hưởng của các cú sốc kinh tế trong và ngoài nước hay mức độ ảnh hưởng của các chính sách tiền tệ lên nền kinh tế trong nước là một nhu cầu thiết yếu, giúp các nhà tạo lập chính sách đưa ra các quyết định đúng về chính sách tiền tệ nhằm đạt được mục đích phát triển ổn định nền kinh tế. Tăng trưởng kinh tế Tăng trưởng kinh tế là sự gia tăng giá trị hàng hóa và dịch vụ được sản xuất ra trên mỗi đầu người trong một nền kinh tế sau khi đã được điều chỉnh lạm phát. Để tính toán tăng trưởng kinh tế các nhà kinh tế sử dụng số liệu về tổng sản phẩm trong nước.

Trong các nghiên cứu thực nghiệm, tăng trưởng kinh tế thường được đo lường bằng sự gia tăng của tổng sản phẩm quốc nội (GDP), tổng sản lượng quốc gia (GNI) hay sản lượng quốc nội tính bình quân trên đầu người trong một khoảng thời gian nhất định (Barro & Sala-i-Martin, 2004; Duvendack & Palmer, 2012). Có ba phương pháp để tính GDP: (i) Phương pháp giá trị gia tăng hay phương pháp sản xuất, được tính tổng giá trị sản lượng kinh tế và khấu trừ chi phí của hàng hóa trung gian được tiêu thụ trong quá trình, như các vật liệu và dịch vụ, (ii) Phương pháp chi tiêu, được tính bằng cách tổng tất cả các chi tiêu cho hàng hóa và dịch vụ cuối cùng, (iii) Phương pháp thu nhập, được tính bằng cách tổng tất cả các thu nhập mà khu vực xí nghiệp phân phối cho các hộ gia đình dưới hình thức tiền lương, tiền lãi, tiền thuê và lợi nhuận. Trong đó, phương pháp chi tiêu là phương pháp phổ biến được sử dụng để tính GDP. Các yếu tố chi tiêu chính bao gồm: tiêu dùng của hộ gia đình, đầu tư của doanh nghiệp, chi tiêu của chính phủ cho hàng hóa và dịch vụ và xuất khẩu ròng.

Công thức tính GDP theo phương pháp chi tiêu được thể hiện như sau: GDP = C + I + G + ( X – M ) Trong đó: 9 C là tiêu dùng của hộ gia đình I là đầu tư của doanh nghiệp G là chi tiêu của chính phủ X là tổng giá trị xuất khẩu M là tổng giá trị nhập khẩu 2. Quốc gia mới nổi Kvint (2009) đã đưa ra định nghĩa về quốc gia mới nổi: “Một quốc gia có thị trường mới nổi là một thị trường chuyển đổi từ chế độ độc tài sang nền kinh tế định hướng thị trường tự do, với sự tự do kinh tế ngày càng tăng, hội nhập dần dần với thị trường toàn cầu và với các thành viên khác của GEM (thị trường mới nổi toàn cầu), một tầng lớp trung lưu đang mở rộng, cải thiện mức sống, ổn định xã hội và sức chịu đựng, cũng như tăng cường hợp tác với các thể chế đa phương”. Nền kinh tế mới nổi là nền kinh tế của một quốc gia đang phát triển đang ngày càng hội nhập với các thị trường toàn cầu. Các quốc gia được xếp hạng là nền kinh tế mới nổi là những nước có một số đặc điểm của một thị trường phát triển.

Khi nền kinh tế thị trường mới nổi phát triển thường trở nên hòa nhập hơn với nền kinh tế toàn cầu, thể hiện qua việc tăng tính thanh khoản của thị trường vốn và thị trường nợ trong nước, tăng khối lượng thương mại và đầu tư trực tiếp nước ngoài, và sự phát triển của các tổ chức tài chính và pháp lý hiện đại trong nước. Một số nền kinh tế thị trường mới nổi đáng chú ý bao gồm Ấn Độ, Mexico, Nga, Trung Quốc. Điều quan trọng nhất một nền kinh tế thị trường mới nổi thường đang chuyển từ một nền kinh tế tiền công nghiệp, kém phát triển, thu nhập thấp sang một nền kinh tế công nghiệp hiện đại với mức sống cao hơn. Đặc điểm của các quốc gia có nền kinh tế mới nổi là thị trường thường không có những tổ chức điều tiết và quản lý thị trường đạt được mức độ phát triển giống như trong các nước phát triển.

Hiệu quả thị trường và các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về kế toán và chứng khoán ở các thị trường mới nổi nói chung không bằng các nền 1 kinh tế tiên tiến (như Mỹ, Châu Âu và Nhật Bản). Các thị trường này vẫn có cơ sở hạ tầng tài chính bao gồm ngân hàng, sàn giao dịch chứng khoán và đồng tiền thống nhất trong nước. Ngoài ra, một khía cạnh quan trọng của các nền kinh tế thị trường mới nổi là những thị trường này dần áp dụng các cải cách và thể chế giống như các nước phát triển hiện đại, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Các nền kinh tế mới nổi có xu hướng giảm dần hoạt động khai thác tài nguyên và nông nghiệp, tập trung vào các hoạt động công nghiệp và sản xuất.

Các nền kinh tế mới nổi thường theo đuổi những chiến lược công nghiệp và thương mại có chủ đích để khuyến khích tăng trưởng kinh tế và công nghiệp hóa. Việc xếp loại các nền kinh tế mới nổi được thực hiện bởi nhiều tổ chức và dựa trên những tiêu chí khác nhau. Ví dụ, IMF xếp loại 23 quốc gia thuộc thị trường mới nổi, trong khi Morgan Stanley Capital International (MSCI) phân loại 24 quốc gia là thị trường mới nổi. Standard and Poor's và Russell, Dow Jones lần lượt phân loại thị trường mới nổi gồm 23, 19, 22 quốc gia.

Đối với cách phân loại các thị trường của MSCI, MSCI thực hiện phân loại thông qua những chỉ tiêu sau: sự phát triển nền kinh tế; độ lớn, tính thanh khoản; độ mở thị trường.1 cho thấy các quốc gia mới nổi theo phân loại của MSCI.1: Các quốc gia mới nổi trên thế giới theo xếp hạng của MSCI (Nguồn: Morgan Stanley Capital International 2018) 2. Các kênh tác động về tác động lan tỏa của chính sách tiền tệ Hội nhập kinh tế quốc tế, toàn cầu hóa là xu thế tất yếu của hầu hết các quốc gia để mở rộng thị trường, gia tăng năng lực cạnh tranh và phát triển. Bên cạnh những lợi ích mang lại cho kinh tế như sự tự do luân chuyển của hàng hóa, dịch vụ, nguồn vốn; hàng rào thuế quan dần được dỡ bỏ. thì liên kết quốc tế cũng làm gia tăng sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các quốc gia và là kênh lan truyền hữu hiệu những cú sốc chính sách tiền tệ ra khắp toàn cầu.

Đối với những quốc gia lớn có vị thế quan trọng trong thương mại quốc tế, có nhiều hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài và thị trường tài chính phát triển như Mỹ, EU,… thì các chính sách tiền tệ được thực hiện bởi những quốc gia này cũng có tác động đáng kể đến các quốc gia khác trên 1 thế giới.