Luận văn tìm hiểu quy trình sản xuất rau cải thảo an toàn tại nông trại fuyuhiko hayashi làng kawakami huyện minamisaku tỉnh nagano nhật bản

Luận văn khám phá quy trình sản xuất rau cải thảo an toàn tại nông trại Fuyuhiko Hayashi, làng Kawakami, huyện Minamisaku, tỉnh Nagano, Nhật Bản.

• Tác giả: Ly Mí Tủa
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Hữu Hồng
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Khoa học cây trồng
• Đề tài: Tìm hiểu quy trình sản xuất rau cải thảo an toàn tại nông trại Fuyuhiko Hayashi làng Kawakami huyện Minamisaku, tỉnh Nagano, Nhật Bản
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết
• 1.2. Mục tiêu của đề tài
• 1.3. Địa điểm và thời gian thực tập
• 1.4. Phương pháp thực hiện
• 1.5. Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Nguồn gốc, phân loại, yêu cầu về điều kiện ngoại cảnh và đặc điểm thực vật học của cây rau cải thảo
• 2.1.1. Nguồn gốc và phân loại
• 2.1.1.1. Nguồn gốc
• 2.1.1.2. Phân loại
• 2.1.2. Yêu cầu về điều kiện ngoại cảnh
• 2.1.2.1. Nhiệt độ
• 2.1.2.2. Ánh sáng
• 2.1.2.3. Ẩm độ
• 2.1.2.4. Đất và dinh dưỡng
• 2.1.3. Đặc điểm thực vật học
• 2.1.3.1. Rễ
• 2.1.3.2. Thân
• 2.1.3.3. Lá
• 2.1.3.4. Hoa
• 2.1.3.5. Quả
• 2.1.3.6. Hạt
• 2.1.4. Thành phần dinh dưỡng và công dụng của rau cải thảo
• 2.2. Tình hình sản xuất và tiêu thụ rau trên thế giới, Nhật Bản và ở Việt Nam
• 2.2.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ rau trên thế giới
• 2.2.2. Tình hình sản xuất và tiêu thụ rau tại Nhật Bản
• 2.2.2.1. Thuận lợi, khó khăn trong sản xuất và tiêu thụ rau tại Nhật Bản
• 2.2.3. Tình hình sản xuất rau của làng Kawakami
• 2.2.4. Tình hình sản xuất và tiêu thụ rau tại Việt Nam
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN
• 3.1. Địa điểm, thời gian nơi thực tập
• 3.2. Nội dung thực hiện
• 3.2.1. Mô tả tóm tắt về cơ sở thực tập
• 3.2.2. Mô tả công việc tại cơ sở thực tập
• 3.2.3. Các bước trong kỹ thuật sản xuất cải thảo an toàn tại làng Kawakami, Nhật Bản
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Nội dung chi tiết công việc
• 4.2. Những thuận lợi và khó khăn trong việc sản xuất và tiêu thụ rau cải thảo nói riêng và các loại rau khác nói chung
• 4.3. Kế hoạch sản xuất kinh doanh của nông trại
• 4.4. Tổng mức đầu tư cơ bản của nông trại
• 4.5. Chi phí sản xuất và doanh thu hàng năm của nông trại
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quy trình sản xuất rau cải thảo

Quy trình sản xuất rau cải thảo tại nông trại Fuyuhiko Hayashi được thực hiện theo các bước nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Đầu tiên, việc lựa chọn giống cây là rất quan trọng. Giống cải thảo được chọn phải có khả năng chống chịu sâu bệnh và thích nghi tốt với điều kiện khí hậu của Nagano, Nhật Bản. Sau khi chọn giống, quy trình tiếp theo là chuẩn bị đất trồng. Đất phải được xử lý kỹ lưỡng, đảm bảo độ tơi xốp và giàu dinh dưỡng. Việc bón phân hữu cơ và vô cơ được thực hiện theo tỷ lệ hợp lý để cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cho cây. Sau khi đất đã được chuẩn bị, cây giống được gieo trồng theo khoảng cách quy định để đảm bảo sự phát triển tối ưu. Trong suốt quá trình sinh trưởng, việc tưới nước và kiểm soát độ ẩm là rất quan trọng, giúp cây phát triển khỏe mạnh và đạt năng suất cao.

1.1. Kỹ thuật canh tác bền vững

Kỹ thuật canh tác bền vững là một phần không thể thiếu trong quy trình sản xuất rau cải thảo tại nông trại Fuyuhiko Hayashi. Nông trại áp dụng các phương pháp canh tác hữu cơ, hạn chế tối đa việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Thay vào đó, nông trại sử dụng các biện pháp sinh học để kiểm soát sâu bệnh, như việc sử dụng thiên địch và các loại chế phẩm sinh học. Điều này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng mà còn bảo vệ môi trường. Việc áp dụng các kỹ thuật này đã giúp nông trại duy trì được sản lượng ổn định và chất lượng rau cải thảo luôn đạt tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.

II. Kiểm soát chất lượng sản phẩm

Quy trình kiểm soát chất lượng sản phẩm là một yếu tố quan trọng trong sản xuất rau cải thảo tại nông trại Fuyuhiko Hayashi. Mỗi lô sản phẩm đều phải trải qua các bước kiểm tra nghiêm ngặt từ khâu gieo trồng cho đến khi thu hoạch. Các chỉ tiêu về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, vi sinh vật gây hại và các yếu tố khác đều được kiểm tra định kỳ. Nông trại cũng thực hiện việc ghi chép chi tiết về quy trình sản xuất, từ ngày gieo trồng, loại phân bón sử dụng cho đến thời gian thu hoạch. Điều này không chỉ giúp nông trại theo dõi được chất lượng sản phẩm mà còn tạo niềm tin cho người tiêu dùng về sản phẩm an toàn và chất lượng.

2.1. Tiêu chuẩn an toàn thực phẩm

Nông trại Fuyuhiko Hayashi tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm nghiêm ngặt của Nhật Bản. Các sản phẩm rau cải thảo phải đáp ứng các yêu cầu về hàm lượng dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, vi sinh vật và các chỉ tiêu khác. Nông trại thường xuyên phối hợp với các cơ quan chức năng để kiểm tra và đánh giá chất lượng sản phẩm. Việc này không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng mà còn nâng cao giá trị thương hiệu của nông trại trên thị trường. Sự cam kết về chất lượng và an toàn thực phẩm đã giúp nông trại xây dựng được lòng tin vững chắc từ phía khách hàng.

III. Ứng dụng công nghệ trong sản xuất

Nông trại Fuyuhiko Hayashi áp dụng nhiều công nghệ hiện đại trong quy trình sản xuất rau cải thảo. Việc sử dụng công nghệ tưới nhỏ giọt giúp tiết kiệm nước và đảm bảo độ ẩm cho cây trồng. Ngoài ra, nông trại còn sử dụng các thiết bị cảm biến để theo dõi độ ẩm, nhiệt độ và các yếu tố khác trong môi trường trồng. Công nghệ này không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn giảm thiểu rủi ro trong sản xuất. Việc áp dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp đã giúp nông trại duy trì được sản phẩm chất lượng cao và đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường.

3.1. Lợi ích của công nghệ trong sản xuất

Việc ứng dụng công nghệ trong sản xuất rau cải thảo mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Đầu tiên, công nghệ giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm. Thứ hai, việc sử dụng công nghệ hiện đại giúp giảm thiểu lao động thủ công, tiết kiệm thời gian và chi phí sản xuất. Cuối cùng, công nghệ còn giúp nông trại theo dõi và quản lý quy trình sản xuất một cách hiệu quả hơn, từ đó nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường. Sự kết hợp giữa truyền thống và công nghệ hiện đại đã tạo ra một mô hình sản xuất nông nghiệp bền vững và hiệu quả.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Ly Mí Tủa được thực hiện xuất phát từ thực trạng sản xuất và tiêu dùng nông sản: rau tươi là nguồn thực phẩm thiết yếu cung cấp vitamin và chất xơ, song tình trạng ngộ độc thực phẩm do dư lượng thuốc bảo vệ thực vật đang là vấn đề gây lo ngại lớn cho xã hội tại Việt Nam. Mặc dù các mô hình rau an toàn đã bước đầu được triển khai, tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn trên thị trường nội địa còn rất khiêm tốn (chỉ chiếm khoảng 5% tổng sản lượng rau quả theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), sản xuất còn phân tán, manh mún và thường xuyên chịu rủi ro ô nhiễm chéo từ môi trường đất, nước. Trong khi đó, Nhật Bản là quốc gia sở hữu nền nông nghiệp tiên tiến với quy trình kỹ thuật nghiêm ngặt, áp dụng cơ giới hóa đồng bộ và phương thức quản lý khép kín từ khâu chọn giống đến tiêu thụ sản phẩm. Đề tài được xây dựng nhằm tìm hiểu, tiếp thu mô hình thực tiễn tại vùng nông nghiệp chuyên canh của Nhật Bản để rút ra kinh nghiệm có thể áp dụng cho ngành trồng trọt Việt Nam.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được tác giả xác định cụ thể gồm 6 nội dung:

1. Nắm được quy trình kỹ thuật sản xuất rau tại làng Kawakami.
2. Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng các loại rau tại làng Kawakami.
3. Đánh giá việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trong quá trình sản xuất rau tại làng Kawakami.
4. Tiếp thu những kiến thức về kỹ thuật, công nghệ cao của nền nông nghiệp tiên tiến Nhật Bản và ứng dụng những kiến thức đó vào trong sản xuất ở Việt Nam.
5. Phân tích lợi nhuận, giá trị kinh tế của sản phẩm đem lại thông qua số liệu hàng năm của nông trại.
6. Đưa ra các giải pháp, cách thức phù hợp nhất để có khả năng áp dụng mô hình sản xuất đó vào Việt Nam.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Quy trình kỹ thuật sản xuất rau cải thảo an toàn (Brassica pekinensis Rupr.) và phương thức tổ chức, quản lý kinh tế nông trại.
• Không gian nghiên cứu: Nông trại Fuyuhiko Hayashi, địa chỉ tại Akiama, làng Kawakami, huyện Minamisaku, tỉnh Nagano, Nhật Bản (địa hình cao 1.500 m so với mực nước biển).
• Thời gian nghiên cứu: Khảo sát thực địa và tham gia chu kỳ sản xuất từ ngày 08/06/2019 đến ngày 13/11/2019.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của đề tài tập trung vào đặc điểm nông học, sinh thái học của cây cải thảo (Brassica pekinensis Rupr. hoặc Brassica rapa subsp. pekinensis thuộc họ Thập tự - Brassicaceae). Về phân loại thực vật, cây cải thảo được chia làm 3 nhóm chính dựa trên cấu trúc bắp:

• Nhóm Brassica campestris var. cephalata: Chồi cuối phát triển mạnh, đỉnh bắp phẳng, tròn hoặc lồi, bắp hình trứng ngược hoặc trái xoan.
• Nhóm Brassica campestris var. cylindrical: Bắp cuộn chặt hình dài thẳng đứng, đỉnh hơi nhọn.
• Nhóm Brassica campestris var. laxa: Bắp mở, kết cấu không chặt, lá bên trong màu vàng hoặc trắng vàng.

Về yêu cầu ngoại cảnh, cải thảo là cây ưa khí hậu ôn hòa; nhiệt độ nảy mầm và giai đoạn lá chưa cuốn thích hợp ở 22°C, khi hình thành bắp cần nhiệt độ thấp hơn từ 16 - 20°C. Ẩm độ đồng ruộng yêu cầu duy trì từ 60 - 85% do hàm lượng nước trong mô tươi chiếm trên 90%. Cây sinh trưởng tối ưu trên đất thịt nhẹ hoặc đất pha cát màu mỡ có độ pH từ 5,5 - 6,0; nhu cầu đạm (N) và canxi (Ca) đóng vai trò quyết định, trong đó thiếu canxi sẽ dẫn tới hiện tượng cháy đỉnh bắp. Khái niệm rau an toàn được tác giả xác định dựa trên tiêu chuẩn về dư lượng hóa chất độc hại, kim loại nặng và sinh vật gây hại dưới ngưỡng cho phép theo quy định kiểm dịch thực vật.

Phương pháp nghiên cứu thực tế được tác giả triển khai bao gồm:

• Phương pháp quan sát thực tiễn: Tham gia trực tiếp vào toàn bộ các khâu kỹ thuật tại đồng ruộng (làm đất, lên luống, phủ bạt, gieo ươm, điều khiển cơ giới, thu hoạch, đóng gói và vệ sinh đồng ruộng).
• Phương pháp thu thập và thống kê số liệu: Thu thập số liệu khí tượng, thổ nhưỡng, định mức vật tư, hoạt chất bảo vệ thực vật từ nông trại Fuyuhiko Hayashi và Hiệp hội nông nghiệp Nhật Bản (JA Kawakami); kế thừa số liệu diện tích, năng suất, sản lượng rau từ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc (FAO) giai đoạn 2014 - 2018.
• Phương pháp hạch toán kinh tế nông nghiệp: Phân tích danh mục tài sản cố định, chi phí đầu tư xây dựng cơ bản, chi phí vận hành hàng năm (vật tư, nhân công) và doanh thu thương phẩm năm 2019.

Nguồn dữ liệu: Nhật ký đồng ruộng, phiếu phân tích thổ nhưỡng của Hiệp hội Nông nghiệp (JA), sổ sách theo dõi chi phí - sản lượng của chủ nông trại Fuyuhiko Hayashi, cùng các báo cáo chuyên ngành của FAO và Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn Việt Nam.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm đối với mặt hàng rau ăn lá; khẳng định khoảng trống giữa nhu cầu tiêu thụ rau an toàn và năng lực quản lý canh tác thực tế tại Việt Nam. Phần mở đầu xác lập hệ thống 6 mục tiêu nghiên cứu cụ thể, giới hạn thời gian (tháng 6 đến tháng 11/2019) và địa điểm thực hiện đề tài tại làng Kawakami, tỉnh Nagano, Nhật Bản, đồng thời phác thảo ý nghĩa khoa học và thực tiễn của việc tiếp thu kỹ thuật canh tác nông nghiệp công nghệ cao.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Chương này hệ thống hóa các tư liệu học thuật về nguồn gốc, hình thái học, phân loại và giá trị dinh dưỡng của cải thảo (cung cấp vitamin A, B, C, E, kẽm, canxi, hoạt chất anthocyanins). Tác giả so sánh bức tranh sản xuất rau qua chuỗi số liệu 2014 - 2018 của FAO:

• Thế giới: Diện tích tăng từ 19,9 triệu ha (2014) lên 21,1 triệu ha (2018); sản lượng tăng từ 285,6 triệu tấn lên 297,6 triệu tấn; năng suất bình quân giảm nhẹ từ 143,3 tạ/ha xuống 140,8 tạ/ha.
• Nhật Bản: Diện tích duy trì ở mức 117.280 ha (2014) đến 121.300 ha (2018), sản xuất trong nước đáp ứng 70 - 80% nhu cầu tiêu thụ nội địa (bình quân 100 kg/người/năm).
• Việt Nam: Diện tích biến động từ 881,7 nghìn ha (2014) xuống 865,7 nghìn ha (2018), nhưng sản lượng tăng từ 12,9 triệu tấn lên 14,9 triệu tấn; năng suất tăng từ 147,6 tạ/ha lên 171,9 tạ/ha.

Tác giả phân tích hai mô hình rau an toàn chính tại Việt Nam: mô hình đầu tư cao diện tích hẹp (nhà kính, nhà lưới 250 - 300 triệu đồng/ha, thủy canh) và mô hình cộng đồng diện rộng trên đất lúa/màu. Đồng thời, chỉ rõ những hạn chế của Việt Nam như ô nhiễm đất nước (dẫn khảo sát tại Hà Nội có 108/478 vùng rau không đủ điều kiện an toàn, 77 vùng ô nhiễm kim loại nặng trong nước tưới). Ngược lại, làng Kawakami (tổng diện tích 209,61 km², dân số 4.080 người năm 2018, diện tích trồng rau 594,2 ha) thể hiện tính ưu việt qua mô hình liên kết chặt chẽ với Hợp tác xã (JA).

Phần 3: Nội dung và phương pháp thực hiện

Trình bày thông tin tổ chức của nông trại Fuyuhiko Hayashi: quy mô 7 ha (3 ha cải thảo, 3 ha súp lơ, 1 ha bắp cải); nhân sự gồm 5 lao động (1 chủ trang trại, 2 thân nhân, 2 sinh viên thực tập). Chương này xác lập khung kỹ thuật chuẩn hóa sản xuất cải thảo an toàn gồm 9 bước liên hoàn:

• Bước 1: Phân tích các chỉ tiêu N, P, K, Ca, Mg, pH, EC trong đất do JA thực hiện.
• Bước 2: Cải tạo và cân bằng dinh dưỡng đất dựa trên kết quả xét nghiệm.
• Bước 3: Lên luống và trải bạt nilon chuyên dụng (bạt maruchi).
• Bước 4: Gieo hạt trong khay chuyên dụng, ủ nhiệt và chăm sóc cây giống trong nhà kính.
• Bước 5: Đục lỗ và trồng cây con ra đồng ruộng.
• Bước 6: Tưới tiêu, làm cỏ, giám sát và phun thuốc bảo vệ thực vật theo lịch trình nghiêm ngặt.
• Bước 7: Thu hoạch vào sáng sớm, phân loại theo kích cỡ (size) và đóng thùng carton.
• Bước 8: Vận chuyển tới kho lạnh tập trung của JA để phân phối và xuất khẩu.
• Bước 9: Xử lý đất, dỡ bỏ/tái chế bạt phủ và chuẩn bị đất cho vụ kế tiếp.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Nội dung chương tập trung phản ánh kết quả triển khai 4 nhóm công việc lớn tại nông trại:

1. Công việc 1 (Tháng 5 - Tháng 6): Cải tạo đất bằng máy cày công suất lớn, bón phân chuyên dụng do JA sản xuất, dùng máy phay làm nhỏ đất; lên luống rộng 45 cm, cao 20 cm, rãnh cách rãnh 25 - 30 cm; trải bạt maruchi (mặt dưới đen trừ cỏ, mặt trên trắng bóng phản xạ bức xạ mặt trời; bạt dùng liên tiếp 2 vụ); gieo hạt giống (tỷ lệ nảy mầm >95%) vào khay 200 lỗ (10x20), ủ nhiệt 24 giờ ở 35°C, sau đó ươm trong nhà kính có tưới phun tự động từ 15 - 20 ngày ở 18 - 22°C đến khi đạt 3 - 4 lá thật.
2. Công việc 2 (Giữa tháng 5 - Tháng 10): Dùng dụng cụ chạy bằng ga đục lỗ đường kính 3 cm trên bạt, khoảng cách trồng 45 - 50 cm. Sử dụng xe đẩy chuyên dụng chở khay cây con, trồng 3 hàng/lượt, mật độ trồng đạt 15 - 25 khay/ngày. Quá trình chăm sóc kết hợp nhổ cỏ thủ công rãnh luống, tưới ẩm mùa khô hạn. Phun thuốc bảo vệ thực vật nghiêm ngặt theo bảng danh mục tiêu chuẩn Nhật Bản; ghi chép nhật ký đồng ruộng, nộp báo cáo cho JA trước thu hoạch 3 ngày; tuân thủ thời gian cách ly tối thiểu 7 ngày. Phân bón bổ sung cho vụ 2 và 3 được bón qua rãnh hoặc đục lỗ giữa hai cây.
3. Công việc 3 (Tháng 7 - Tháng 10): Thu hoạch từ 3h đến 7h sáng để tránh hiện tượng mất nước, phân loại thành 4 size đóng thùng carton (M, L, LL, 3L; trong đó size L có giá cao nhất); đóng gói, xếp lên xe tải chuyển ngay về kho lạnh bảo quản.
4. Công việc 4 (Giữa tháng 7 - Tháng 11): Với ruộng thu hoạch xong trước giữa tháng 8 thì quét sạch luống để trồng vụ hai. Ruộng thu hoạch từ giữa tháng 8 đến tháng 11 thì thu gom, phơi khô, đóng bao bạt maruchi chuyển về kho để tái chế thành hạt nhựa/khay ươm; cày lật đất, nhặt đá, bón 2 tấn phân hữu cơ/10 ha và gieo cây lúa mạch để giữ đất, chống xói mòn và ngăn cỏ dại qua mùa đông.

Chương 4 cũng phân tích các điều kiện thuận lợi (độ cao 1.500 m, nhiệt độ mùa hè dưới 30°C, đất cát sỏi thoát nước tốt; cơ giới hóa toàn diện; HTX JA hỗ trợ vật tư và điều tiết giá) và khó khăn (mưa lớn gây úng ngập, biên độ nhiệt lớn phát sinh sâu bệnh, sụt giảm giá cục bộ khi thu hoạch rộ). Về mặt kinh tế, tác giả tổng hợp biểu chi phí đầu tư thiết bị cơ bản và chi phí thường niên của nông trại Fuyuhiko Hayashi.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đánh giá tổng quát về tính khoa học và hiệu quả của mô hình sản xuất nông nghiệp công nghệ cao tại làng Kawakami; đúc kết các bài học kinh nghiệm và kiến nghị các giải pháp cụ thể nhằm chuyển giao, áp dụng các yếu tố kỹ thuật phù hợp vào thực tiễn canh tác tại Việt Nam.

Kết quả và đóng góp

Kết quả kỹ thuật và quản lý dịch hại

Khóa luận đã ghi nhận đầy đủ quy chuẩn sử dụng hoạt chất bảo vệ thực vật và kỹ thuật canh tác tại nông trại Fuyuhiko Hayashi thông qua các bảng số liệu thực địa:

Giai đoạn sinh trưởng	Ngày phun	Hoạt chất diệt nấm/bệnh	Hoạt chất diệt côn trùng
Giai đoạn đầu	Ngày 5	Kasuminborudo	-
	Ngày 12	Benomyl, basic copper chloride	-
	Ngày 18	Kasugamycin	Chlorantraniliprole
Giai đoạn giữa	Ngày 24	Basic copper sulfate, oxathiapiprolin	Clothianidin
	Ngày 30	Streptomycin	Tolfenpyrad
Giai đoạn cuối	Ngày 38	Oxolinic acid	Flubendiamide, floniamid
	Ngày 42	-	Spinetoram

Bảng: Lịch trình sử dụng thuốc bảo vệ thực vật theo tiêu chuẩn canh tác tại cơ sở nghiên cứu (trích xuất Bảng 4.1 trong văn bản).

Quy cách thu hoạch, sơ chế và phân loại thương phẩm được chuẩn hóa nghiêm ngặt theo số lượng bắp/thùng carton:

Kích cỡ (Size)	Số lượng cây / thùng carton	Ghi chú chất lượng
M	8 cây	Kích thước nhỏ
L	6 cây	Kích cỡ tiêu chuẩn, đạt giá bán cao nhất
LL	5 cây	Kích thước lớn
3L	4 cây	Kích thước rất lớn

Bảng: Tiêu chuẩn phân loại kích cỡ cải thảo thương phẩm (trích xuất Bảng 4.3 trong văn bản).

Kết quả hạch toán chi phí sản xuất

Về mặt kinh tế, khóa luận ghi nhận tổng mức đầu tư cơ bản của trang trại lên tới hàng tỷ đồng, tập trung vào máy móc công suất lớn phục vụ cơ giới hóa:

Khoản mục đầu tư	Số lượng	Đơn giá / Thành tiền đáng chú ý
Máy cày chuyên dụng	1 chiếc	Khoản mục đầu tư lớn nhất (hơn 1 tỷ VNĐ)
Xe phun thuốc bảo vệ thực vật	1 chiếc	Khoản mục lớn thứ hai (trên 2 tỷ VNĐ sau khấu hao)
Xe tải vận chuyển (loại to 1.600 kg và loại nhỏ 350 kg)	4 chiếc	Tổng giá trị đầu tư 981.045.000 VNĐ
Máy tạo luống và trải bạt maruchi	2 chiếc	Cơ giới hóa khâu chuẩn bị đất
Nhà kính, nhà lưới	2 cái	Phục vụ ươm cây giống chuẩn hóa
Nhà kho bảo quản lạnh	1 cái	Tập kết và lưu trữ nông sản

Bảng: Các hạng mục đầu tư cơ bản quan trọng tại nông trại Fuyuhiko Hayashi (tổng hợp từ Bảng 4.4).

Bên cạnh đó, các chi phí vận hành hàng năm (năm 2019) được tác giả liệt kê tại Bảng 4.5 bao gồm: 5 nhân công lao động; 14 tấn phân bón hữu cơ; 1 tấn phân bón vô cơ; 30 lọ hạt giống; 400 lọ/gói thuốc bảo vệ thực vật; 20 thùng thuốc diệt cỏ; 170 cuộn bạt nilon maruchi và 10.000 vỏ thùng carton đóng gói.

Đóng góp thực tiễn và giải pháp đề xuất

1. Đóng góp về mặt nhận thức mô hình: Khóa luận chứng minh việc chỉ cần 5 nhân sự để vận hành toàn bộ 7 ha diện tích nông nghiệp nhờ áp dụng cơ giới hóa đồng bộ từ khâu làm đất, trải bạt, phun thuốc đến vận chuyển.
2. Cơ chế điều tiết thị trường của Hợp tác xã (JA): Văn bản chỉ rõ giải pháp của JA nhằm tránh tình trạng "được mùa mất giá": khi sản lượng toàn vùng vượt ngưỡng khiến giá giảm sâu dưới giá thành, JA sẽ phát thông báo yêu cầu các nông hộ tiêu hủy một tỷ lệ rau nhất định ngay trên đồng ruộng để cân bằng cung cầu, bảo đảm tính bền vững cho toàn hệ thống.
3. Biện pháp canh tác thân thiện môi trường: Đề tài ghi nhận kinh nghiệm xử lý phụ phẩm nông nghiệp: bạt maruchi được thu hồi toàn bộ để tái chế; sau mùa vụ chính, nông dân tiến hành cày lật và gieo hạt lúa mạch nhằm bảo vệ kết cấu đất, chống xói mòn và ức chế cỏ dại trong mùa đông.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài:

• Đề tài được thực hiện theo phương thức báo cáo thực tập trải nghiệm tốt nghiệp trong phạm vi một vụ mùa (tháng 6 đến tháng 11/2019) tại một nông trại cá thể (Fuyuhiko Hayashi), do đó số liệu tài chính và năng suất phản ánh đặc thù cục bộ của một đơn vị canh tác.
• Tác giả chưa bố trí được các công thức thí nghiệm so sánh đối chứng trực tiếp giữa việc sử dụng bạt phủ maruchi với các phương thức phủ đất truyền thống khác.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Nghiên cứu khảo nghiệm và chuyển giao kỹ thuật che phủ luống bằng màng phủ nông nghiệp hai mặt (mặt đen - mặt trắng phản xạ nhiệt) trên cây họ cải tại các vùng có khí hậu á nhiệt đới và ôn đới ở Việt Nam (như Đà Lạt - Lâm Đồng, Mộc Châu - Sơn La, Sa Pa - Lào Cai).
• Nghiên cứu xây dựng mô hình liên kết chuỗi giá trị và quy chế kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật giữa hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp và nông hộ theo kinh nghiệm vận hành của tổ chức JA Nhật Bản.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu thực tiễn hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Khoa học cây trồng, Nông học, Khuyến nông và Kinh tế nông nghiệp quan tâm đến quy trình cơ giới hóa và kiểm soát an toàn thực phẩm trong sản xuất rau ăn lá.
• Các nhà quản lý hợp tác xã, doanh nghiệp nông nghiệp và chủ trang trại đang tìm kiếm giải pháp chuẩn hóa quy trình ươm giống công nghiệp, lịch trình phòng trừ sâu bệnh theo danh mục hoạt chất chuẩn quốc tế, và phương án hạch toán trang thiết bị cơ giới.

Phần đáng tham khảo nhất trong công trình:

• Toàn bộ quy trình 9 bước kỹ thuật canh tác cải thảo an toàn tại mục 3.2.3.
• Bảng danh mục hoạt chất bảo vệ thực vật, công dụng và lịch trình xử lý tại Bảng 4.1 và Bảng 4.2.
• Phương pháp sử dụng bạt maruchi hai mặt và giải pháp luân canh gieo lúa mạch để giữ đất qua mùa đông tại mục 4.1.

Câu hỏi thường gặp

1. Bạt maruchi sử dụng trong canh tác cải thảo tại nông trại Fuyuhiko Hayashi có cấu tạo và công dụng gì?

Bạt maruchi có chiều rộng từ 130 - 135 cm, được trải phủ lên luống đất rộng 45 cm, cao 20 cm bằng máy chuyên dụng. Bạt có cấu tạo 2 mặt: mặt dưới màu đen có tác dụng ngăn chặn cỏ dại nảy mầm, che tối kích thích bộ rễ phát triển và giữ nhiệt cho đất; mặt trên màu trắng bóng giúp phản xạ bức xạ mặt trời, ngăn hiện tượng đất bị hấp nhiệt quá mức trong những ngày nắng nóng nhằm ổn định quá trình sinh lý của cây. Trên mặt bạt có in sẵn các vạch kẻ ngang màu xanh để định cự ly khoảng cách giữa các cây trồng. Mỗi lần trải bạt có thể sử dụng liên tiếp cho 2 vụ rau.

2. Quy trình gieo ươm cây giống cải thảo tại cơ sở thực tập được tiến hành như thế nào?

Hạt giống lấy từ Hợp tác xã JA làng Kawakami có tỷ lệ nảy mầm trên 95%. Quá trình ươm sử dụng khay nhựa chuyên dụng 200 lỗ (kích thước 10 hàng ngang x 20 hàng dọc). Các bước tiến hành: cho giá thể đất vào khay, tưới tạo ẩm, tạo lỗ nhỏ, tra hạt, phủ giá thể và tưới ẩm lại. Sau đó, các khay được xếp vào tủ ủ nhiệt ở 35°C trong 24 giờ. Khi hạt nứt nanh, khay được chuyển vào nhà kính có hệ thống thông gió và tưới tự động, duy trì nhiệt độ nảy mầm và sinh trưởng từ 18 - 22°C trong khoảng 15 - 20 ngày. Cây con đạt tiêu chuẩn từ 3 - 4 lá thật sẽ được đưa ra đồng ruộng để trồng.

3. Quy định về kiểm soát và thời gian cách ly thuốc bảo vệ thực vật tại nông trại được thực hiện ra sao?

Nông trại tuân thủ nghiêm ngặt danh mục hoạt chất do Hiệp hội Nông nghiệp ban hành. Các đợt xử lý thuốc được phân bố theo từng giai đoạn sinh trưởng với nguyên tắc nồng độ độc hại giảm dần theo thời gian. Trước khi bước vào thu hoạch, nông trại bắt buộc phải tuân thủ thời gian cách ly tối thiểu ít nhất 7 ngày nhằm đảm bảo dư lượng hóa chất dưới ngưỡng quy định. Đồng thời, chủ trang trại phải nộp toàn bộ bản ghi chép nhật ký đồng ruộng ghi rõ ngày phun, loại thuốc và liều lượng cho Hợp tác xã trước khi thu hoạch 3 ngày để kiểm tra.

4. Tiêu chuẩn phân loại kích cỡ (size) cải thảo thương phẩm sau thu hoạch được phân chia như thế nào?

Cải thảo thu hoạch từ 3h đến 7h sáng, sau khi làm sạch gốc và loại bỏ lá sâu bệnh sẽ được phân chia thành 4 kích cỡ (size) chính tương ứng với số lượng cây đóng trong mỗi thùng carton: size M đóng 8 cây/thùng; size L đóng 6 cây/thùng; size LL đóng 5 cây/thùng; và size 3L đóng 4 cây/thùng. Trong các kích cỡ trên, size L là kích thước đạt tiêu chuẩn thương phẩm đồng đều nhất và được thị trường trả giá bán cao nhất.

5. Hợp tác xã (JA) làng Kawakami thực hiện biện pháp gì để hỗ trợ nông dân khi giá rau trên thị trường sụt giảm quá sâu?

Khi bước vào thời điểm thu hoạch rộ, sản lượng rau cung ứng ra thị trường quá lớn dẫn đến hiện tượng giá bán giảm sâu xuống dưới mức giá thành sản xuất, Hiệp hội Nông nghiệp JA làng Kawakami sẽ chủ động thông báo cho các hộ sản xuất. Để cân bằng quan hệ cung - cầu trên thị trường, các nông hộ được hướng dẫn tiến hành cắt bỏ và tiêu hủy một tỷ lệ nhỏ diện tích rau ngay trên ruộng. Khi nhu cầu thị trường tăng trở lại và giá nông sản phục hồi, quá trình thu hoạch và nhập kho mới tiếp tục diễn ra bình thường.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Ly Mí Tủa đã phản ánh chi tiết và trung thực toàn bộ quy trình sản xuất rau cải thảo an toàn tại nông trại Fuyuhiko Hayashi, làng Kawakami, tỉnh Nagano, Nhật Bản. Nghiên cứu làm rõ vai trò quyết định của việc cơ giới hóa đồng bộ các khâu kỹ thuật (làm đất, phủ bạt, ươm giống, phun thuốc) giúp tối ưu hóa sức lao động khi chỉ cần 5 nhân sự để vận hành quy mô 7 ha đất canh tác. Đồng thời, công trình cung cấp những dữ liệu xác thực về chế độ kiểm soát thuốc bảo vệ thực vật nghiêm ngặt, quy trình thu hồi tái chế vật tư, kỹ thuật giữ đất bằng lúa mạch và cơ chế điều tiết thị trường của Hiệp hội Nông nghiệp (JA), tạo lập cơ sở tham khảo giá trị cho các mô hình chuyên canh rau an toàn tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết Rau là loại thực phẩm không thể thiếu được trong đời sống hằng ngày. Cùng với thức ăn động vật, rau cung cấp những dinh dưỡng cần thiết cho sự tồn tại và phát triển của con người, đặc biệt là các loại rau tươi sống rất tốt cho hệ tiêu hóa, cung cấp nhiều Vitamin A và Vitamin C. Do vậy mà nhu cầu ăn các loại rau sống, sạch và tươi ngày càng tăng, nhất là vào những ngày thời tiết mát mẻ thì nhu cầu tiêu thụ rau tươi ở các nhà hàng, quán ăn, quán lẩu…vv, rất lớn.

Tuy nhiên những năm gần đây, hiện tượng ngộ độc do ăn phải rau nhiễm thuốc bảo vệ thực vật ngày càng nhiều và đây cũng chính là những vấn đề nóng hiện nay đang được dư luận giới báo chí và xã hội rất quan tâm. Ngoài những trường hợp gây ngộ độc cấp tính dẫn đến tử vong dễ nhận biết, còn các ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe cho mọi người vẫn chưa lường hết được. Những thông tin và tình trạng ngộ độc do dư lượng thuốc trừ sâu trong rau khiến người tiêu dùng hoang mang khi phải lựa chọn thực phẩm an toàn trên thị trường. Rau an toàn thật sự là một nhu cầu cấp thiết của người tiêu dùng.

Những sản phẩm rau tươi (bao gồm tất cả loại rau ăn củ, thân, lá, hoa quả) có chất lượng đúng như đặc tính giống của nó, hàm lượng các hóa chất độc và mức độ nhiễm các sinh vật gây hại ở dưới mức tiêu chuẩn cho phép, bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng và môi trường, thì được coi là rau an toàn. Để có sản phẩm rau an toàn tới người tiêu dùng cần phải giải bài toán có nhiều ẩn số: kỹ thuật, kinh tế, xã hội (thay đổi tập quán canh tác và tiêu thụ) và quản lý nhà nước. Trước mắt, người sản xuất cần chú ý một số vấn đề khi sản xuất rau an toàn như kỹ thuật, việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng cách, phải đảm bảo an toàn đới với người sử dụng và môi trường cũng như người tiêu thụ. Được biết Nhật Bản là một trong những nước có nền nông nghiệp tiên tiến nhất thế giới, có các quy trình kĩ thuật sản xuất nông nghiệp hiện đại, hình m 2 thức quản lý chặt chẽ từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ sản phẩn.

Vì muốn học hỏi được các quy trình kĩ thuật sản xuất nông nghiệp hiện đại để tạo ta các sản phẩm nông nghiệp an toàn cho người sử dụng, thân thiện với môi trường, nên tôi đã chọn Đề tài “Tìm hiểu quy trình sản xuất rau cải thảo an toàn Tại làng Kawakami, huyện Minamisaku, tỉnh Nagano Nhật Bản”. Mục tiêu của đề tài - Nắm được quy trình kỹ thuật sản xuất rau tại làng Kawakami. - Các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng các loại rau tại làng Kawakami. - Đánh giá việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trong quá trình sản xuất rau tại làng Kawakami.

- Tiếp thu những kiến thức về kỹ thuật, công nghệ cao của nền nông nghiệp tiên tiến Nhật Bản và ứng dụng những kiến thức đó vào trong sản xuất ở Việt Nam. - Phân tích lợi nhuận, giá trị kinh tế của sản phẩm đem lại thông qua số liệu hàng năm của nông trại. - Đưa ra các giải pháp, cách thức phù hợp nhất để có khả năng áp dụng mô hình sản xuất đó vào Việt Nam. Địa điểm và thời gian thực tập - Tại nông trại Fuyuhiko Hayashi, làng Kawakami, huyện Minamisaku, tỉnh Nagano Nhật Bản”.

- Thời gian thực tập: Từ ngày 8/6/2019 đến 13/11/2019. Phương pháp thực hiện - Phương pháp quan sát thực tiễn: Quan sát thực tế mô hình sản xuất, chi tiết quy trình sản xuất tại cơ sở thực tập. - Phương pháp thu thập thông tin: Trực tiếp thu thập các thông tin bổ ích tại nông trại, cơ sở thực tập, đồng thời thu thập các thông tin trên sách, báo, internet. Ý nghĩa của để tài nghiên cứu - Cung cấp các thông tin, kiến thức về một nền nông nghiệp công nghệ cao của đất nước Nhật Bản.

- Củng cố những kiến thức tốt nhất giúp sinh viên làm quen với công việc trải nghiệm thực tế tại nước ngoài. Quá trình thực tập tốt nghiệp trải nghiệm tại nước ngoài có thể nói đó là một cơ hội rất tốt, để cho sinh viên có được những điều kiện tốt nhất tìm hiểu và học hỏi những kiến thức về một nền nông nghiệp công nghệ cao, giúp cho sinh viên củng cố thêm những kiến thức mới, những kỹ năng mới và cách thức vận hành trong công việc của người nước ngoài. Đồng thời có thể vận dụng những kiến thức, kinh nghiệm đó vào từng điều kiện cụ thể trên thực tế. - Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ là cơ sở, tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu liên quan, cung cấp các thông tin về sản xuất rau sạch theo quy trình công nghệ cao của Nhật Bản, khắc phục những tồn tại yếu kém trong việc sản xuất rau sạch an toàn.

- Cung cấp thông tin về những giải pháp cụ thể thực tiễn trong việc cải tạo môi trường đất, nước, không khí… để làm sao tránh ảnh hưởng đến môi trường xung quanh một cách đáng kể nhất trong quá trình sản xuất. m 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Nguồn gốc, phân loại, yêu cầu về điều kiện ngoại cảnh và đặc điểm thực vật học của cây rau cải thảo 2. Nguồn gốc và phân loại 2.

Nguồn gốc Cải thảo còn được gọi là cải bao, cải cuốn, cải bắp tây (Tên khoa học là: Brassica pekinensis Rupr), thuộc họ cải, có nguồn gốc từ Trung Quốc, được sử dụng rộng rãi trong các món ăn ở Đông Nam Á và Đông Á. Loài thực vật này trồng nhiều ở Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Việt Nam. nhưng cũng có thể bắt gặp ở Bắc Mỹ, châu Âu, Úc, New Zealand. Cải thảo có màu sắc khá giống với cải bắp, phần lá bao ngoài có màu xanh đậm, còn lá cuộn ở bên trong (gọi là lá non) có màu xanh nhạt, trong khi phần cuống lá có màu trắng, viền lá màu xanh lục.

Cải thảo có hoa màu trắng, hạt màu nâu hạt dẻ. Lá không lông, có khi ở mặt dưới trên gân chính có lông. Lá chụm ở đất, nhiều, hình bầu dục hoặc trứng lộn ngược, đầu tròn, mép gợn sóng, có khi có răng không rõ, đầu giữa rộng màu trắng, gân bên thô và nhiều. Phân loại - Cải thảo (Brassica rapa subsp.

pekinensis) thuộc: + Giới (Plantae). - Dựa theo hình dạng, kích thước và các tổ chức của bắp đã phân Cải thảo thành 3 nhóm chính sau: m 5 + Brassica campestris var. cephalata: Đây là nhóm có bắp cải với hình dạng khác nhau, chồi cuối phát triển mạnh, đỉnh bắp có thể phẳng, tròn hoặc lồi, bắp có hình trứng ngược, hình trái xoan. + Brassica campestris var.

cylindrical: Đây là nhóm có bắp chặt hình dài thẳng đứng, có thể có hoặc không có các lá cuộn trên đỉnh. Bắp hơi nhọn phía trên đỉnh. + Brassica campestris var. laxa: Đây là nhóm có bắp mở, không chặt, có màu vàng hoặc trắng vàng.

Trên đỉnh và viền phía trên bắp có thể thẳng hoặc hơi cong ra ngoài. - Ngoài ra còn có sự khác nhau về thời gian sinh trưởng, trọng lượng bắp, độ chặt bắp, số lượng lá và màu sắc lá… Các giống khác nhau có thời gian sinh trưởng cũng khác nhau và dao động từ 55 – 110 ngày tính từ khi gieo đến lúc thu hoạch sản phẩm. Số lượng lá của các giống cũng khác nhau chúng dao động từ 20 đến 150 lá/cây. Thậm chí ngay cả hệ rễ cũng có trọng lượng khác nhau, từ vài gram cho đến 10kg ở một số giống.

Yêu cầu về điều kiện ngoại cảnh 2. Nhiệt độ Điều kiện nhiệt độ ôn hòa là thích hợp nhất cho cây rau cải thảo sinh trưởng và phát triển. Để nẩy mầm và khi các lá chưa cuốn cần nhiệt độ là 22℃, còn khi đã hình thành bắp thì cần nhiệt độ thấp hơn, chỉ từ 16 - 20℃. Biên độ nhiệt ngày đêm chênh lệch thuận lợi cho quá trình tạo bắp và phụ thuộc rất nhiều vào giống.

Ánh sáng Cường độ ánh sáng ảnh hưởng trực tiếp đến sự sinh trưởng của lá và sự hình thành bắp. Cường độ ánh sáng lớn kích thích sự tăng kích thước của lá và sự hình thành bắp. Ẩm độ Ẩm độ ảnh hưởng đến sự hình thành cũng như tăng trưởng của bắp. Cải m 6 thảo là một cây ăn lá, vì hơn 90% trọng lượng tươi là nước, do vậy nó cần đảm bảo đủ độ ẩn đồng ruộng thường xuyên từ 60 – 85%.

Nước ảnh hưởng suốt cả quá trình sinh trưởng, nhưng ảnh hưởng mạnh nhất là ở giai đoạn hình thành và phát triển bắp. Vào giai đoạn nở hoa ẩm độ thích hợp nhất là 60 – 70%, còn hình thành hạt là 50 – 60%. Độ ẩm đồng ruộng thích hợp là 70 – 80%. Đất và dinh dưỡng Cải thảo sinh trưởng tốt trên đất thịt nhẹ hoặc đất pha cát có độ màu mỡ cao.

Đạm là yếu tố cần thiết cho sự sinh trưởng của lá, cũng như sự hình thành và lớn lên của bắp. Canxi là yếu tố quan trọng thứ 2 sau đạm, đặc biệt là giai đoạn này sẽ gây ra hiện tượng cháy đỉnh bắp nếu thiếu canxi. Có thể trồng cây cải thảo trên các loại đất khác nhau hoặc đất thịt nhẹ, pH thích hợp 5,5 – 6. Tự gieo cây giống hoặc mua cây giống từ những vườn ươm đủ tiêu chuẩn, có uy tín.

Đất trồng cây phải tơi xốp, nhẹ, nhiều mùn, tầng canh tác dày, thoát nước tốt. Làm đất kỹ, nhặt sạch cỏ dại, rải vôi, tưới nước trước khi cày xới để diệt một số nấm hại trên mặt đất tồn tại từ các vụ trước. Cày xới độ sâu 20 – 25cm, phơi ải trong 1 – 2 tuần, dùng thuốc xử lý đất trước khi trồng cây ít nhất 15 ngày để hạn chế sâu, bệnh hại. Sau đó bón phân lót cày lần cuối.

Lên luống rộng 1,2 – 1,5m; rãnh rộng 30 – 40cm, cao 20 – 25cm đối với vụ xuân hè hoặc 15 – 20cm đối với vụ thu đông. Lượng phân bón (tính cho 1.000m2): Phân chuồng hoai mục 2 – 2,5 tấn, đạm urê 25 – 30kg, supe lân 40 – 50kg, KCl 13 – 15kg. Nếu đất chua (độ pH< 6) bón thêm 50 – 70kg vôi bột trước khi bừa lần cuối. Bón phân lót toàn bộ phân chuồng, phân lân + 1/4 lượng đạm và kali.

Trộn đều phân rồi cấy cây giống. Bón thúc lần 1 khi cây bén rễ hồi xanh (khoảng 10 ngày sau trồng) 1/4 đạm, kali. Bón thúc lần 2 khi lá cây bắt đầu vào cuốn bón (25 ngày sau trồng) 1/4 phân đạm và kali.