Quy Trình Chăn Nuôi Lợn Thịt Và Cách Điều Trị Hội Chứng Tiêu Chảy Tại Trại Quân Dũng, Thịnh Đức

Luận văn nghiên cứu quy trình chăn nuôi, theo dõi hội chứng tiêu chảy ở lợn thịt và biện pháp điều trị tại trại chăn nuôi Quân Dụng, xã Thịnh Đức.

• Tác giả: Nguyễn Văn Tiến
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Hưng Quang
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Chăn nuôi Thú y
• Đề tài: Quy Trình Chăn Nuôi Lợn Thịt Và Biện Pháp Điều Trị Hội Chứng Tiêu Chảy Tại Trại Quân Dũng, Thịnh Đức
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề
• 1.1.1. Mục tiêu
• 1.1.2. Yều cầu của chuyên đề
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.2. Quá trình thành lập và phát triển trại chăn nuôi Quân Dung
• 2.2.1. Quá trình thành lập
• 2.2.2. Cơ sở vật chất của trang trại
• 2.2.3. Cơ cấu tổ chức nhân sự của trang trại
• 2.2.4. Tình hình sản xuất của trang trại
• 2.2.4.1. Công tác chăn nuôi
• 2.2.4.2. Công tác thú y
• 2.2.4.2.1. Công tác vệ sinh
• 2.2.4.2.2. Công tác phòng bệnh
• 2.2.4.2.3. Công tác điều trị bệnh
• 2.3. Thuận lợi và khó khăn
• 2.3.1. Thuận lợi
• 2.3.2. Khó khăn
• 2.4. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.4.1. Đặc điểm tiêu hóa của lợn giai đoạn sau cai sữa
• 2.4.2. Hiểu biết về hội chứng tiêu chảy
• 2.4.3. Nguyên nhân gây hội chứng tiêu chảy
• 2.4.3.1. Do vi khuẩn
• 2.4.3.2. Do virus
• 2.4.3.2.1. Bệnh dịch tả lợn
• 2.4.3.2.2. Bệnh viêm dạ dày ruột truyền nhiễm
• 2.4.3.2.3. Bệnh tiêu chảy truyền nhiễm ở lợn (PED)
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.3. Nội dung nghiên cứu: 600 lợn ngoại nuôi thịt từ 3 tuần tuổi đến xuất chuồng
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp thử nghiệm hiệu lực của thuốc kháng sinh
• 3.4.2. Xác định bệnh tích thông qua kết quả mổ khám tại chỗ
• 3.4.3. Các chỉ tiêu nghiên cứu và phương pháp xác định
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả công tác phục vụ sản xuất
• 4.1.1. Công tác chăn nuôi
• 4.1.2. Công tác thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng
• 4.2. Kết quả nghiên cứu
• 4.2.1. Kết quả công tác thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng
• 4.2.2. Tình hình mắc hội chứng tiêu chảy ở lợn ngoại nuôi thịt
• 4.2.3. Hiệu lực điều trị của 2 phác đồ điều trị
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quy trình chăn nuôi lợn thịt

Quy trình chăn nuôi lợn thịt tại trại Quân Dũng được thực hiện theo các bước nghiêm ngặt nhằm đảm bảo sức khỏe và phát triển tối ưu cho đàn lợn. Trại được xây dựng với cơ sở vật chất hiện đại, bao gồm hệ thống chuồng trại khép kín, đảm bảo thông thoáng và vệ sinh. Thức ăn cho lợn được cung cấp từ công ty CP Việt Nam, đảm bảo chất lượng và phù hợp với từng giai đoạn phát triển của lợn. Việc chăm sóc và nuôi dưỡng lợn được thực hiện theo quy trình khoa học, bao gồm việc theo dõi sức khỏe, tiêm phòng vắc xin đầy đủ và thực hiện các biện pháp vệ sinh nghiêm ngặt. Theo dõi tình hình sức khỏe của lợn là rất quan trọng, giúp phát hiện sớm các triệu chứng bệnh lý và có biện pháp xử lý kịp thời.

1.1. Cơ sở vật chất và tổ chức

Trại Quân Dũng có diện tích khoảng 2 ha, được quy hoạch hợp lý với các công trình phục vụ cho chăn nuôi. Hệ thống chuồng trại được thiết kế để tối ưu hóa không gian và điều kiện sống cho lợn. Cán bộ kỹ thuật có trình độ chuyên môn cao, luôn theo dõi và chăm sóc đàn lợn, đảm bảo mọi quy trình được thực hiện đúng cách. Công tác vệ sinh được thực hiện hàng ngày, giúp ngăn ngừa dịch bệnh và bảo vệ sức khỏe cho đàn lợn.

II. Hội chứng tiêu chảy ở lợn

Hội chứng tiêu chảy ở lợn là một trong những vấn đề nghiêm trọng trong chăn nuôi, ảnh hưởng đến tỷ lệ nuôi sống và tăng trưởng của lợn. Các triệu chứng lâm sàng bao gồm đi ngoài nhiều lần, phân lỏng và có mùi hôi. Nguyên nhân gây ra hội chứng này rất đa dạng, bao gồm vi khuẩn, virus và các yếu tố môi trường. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời là rất quan trọng để giảm thiểu thiệt hại cho người chăn nuôi. Các biện pháp phòng ngừa như tiêm phòng vắc xin và duy trì vệ sinh chuồng trại là cần thiết để hạn chế sự lây lan của bệnh.

2.1. Nguyên nhân và triệu chứng

Nguyên nhân gây hội chứng tiêu chảy có thể do vi khuẩn như E. coli, virus như TGE, hoặc do điều kiện môi trường không đảm bảo. Triệu chứng thường gặp là lợn đi ngoài nhiều lần, phân lỏng, có thể kèm theo sốt và chán ăn. Việc theo dõi triệu chứng lâm sàng giúp phát hiện sớm và có biện pháp điều trị kịp thời, giảm thiểu thiệt hại cho đàn lợn.

III. Biện pháp điều trị hội chứng tiêu chảy

Để điều trị hội chứng tiêu chảy, trại Quân Dũng đã áp dụng nhiều phác đồ điều trị khác nhau. Việc sử dụng kháng sinh và các loại thuốc trợ sức được thực hiện theo chỉ định của cán bộ thú y. Các phác đồ điều trị được thử nghiệm và đánh giá hiệu quả, từ đó lựa chọn phương pháp tối ưu nhất cho từng trường hợp cụ thể. Ngoài ra, việc bổ sung điện giải và dinh dưỡng hợp lý cũng là một phần quan trọng trong quá trình điều trị, giúp lợn nhanh chóng hồi phục sức khỏe.

3.1. Phác đồ điều trị

Phác đồ điều trị cho lợn mắc hội chứng tiêu chảy bao gồm việc sử dụng kháng sinh để tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh, kết hợp với các loại thuốc hỗ trợ để tăng cường sức đề kháng. Việc theo dõi tình trạng sức khỏe của lợn trong quá trình điều trị là rất quan trọng, giúp điều chỉnh phác đồ kịp thời nếu cần thiết. Kết quả điều trị thường đạt hiệu quả cao nếu được thực hiện đúng cách và kịp thời.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành chăn nuôi đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp Việt Nam, đóng góp từ 15% đến 22% vào GDP nông nghiệp. Trong đó, chăn nuôi lợn là phân ngành chủ lực, giải quyết việc làm, tăng thu nhập và phát triển kinh tế hộ gia đình cũng như trang trại. Tuy nhiên, hiệu quả chăn nuôi lợn thường xuyên chịu ảnh hưởng tiêu cực từ tình hình dịch bệnh. Bên cạnh các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, hội chứng tiêu chảy ở lợn nuôi thịt sau cai sữa là vấn đề phổ biến, làm giảm tỷ lệ nuôi sống, suy giảm tốc độ sinh trưởng, khiến lợn còi cọc, tăng chi phí thuốc thú y và giảm hiệu quả kinh tế.

Xuất phát từ thực tiễn sản xuất tại cơ sở, đề tài "Thực hiện quy trình chăn nuôi và theo dõi tình hình mắc hội chứng tiêu chảy ở lợn nuôi thịt và biện pháp điều trị tại trại chăn nuôi Quân Dung - xã Thịnh Đức - thành phố Thái Nguyên" được thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ cụ thể:

1. Mục tiêu nghiên cứu: Nắm bắt, thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và điều trị bệnh trên đàn lợn ngoại nuôi thịt thương phẩm tại trại chăn nuôi Quân Dung.
2. Nhiệm vụ nghiên cứu:
   • Thực hiện quy trình kỹ thuật chăm sóc, nuôi dưỡng đàn lợn ngoại nuôi thịt theo tiêu chuẩn chăn nuôi gia công của Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam (CP).
   • Theo dõi, thống kê tỷ lệ mắc bệnh, tỷ lệ chết do hội chứng tiêu chảy trên đàn lợn thịt nuôi tại cơ sở.
   • Thử nghiệm lâm sàng và so sánh hiệu quả điều trị của 2 phác đồ kháng sinh kết hợp chất điện giải, từ đó xác định phác đồ điều trị phù hợp tại trang trại.
3. Đối tượng nghiên cứu: 600 lợn ngoại nuôi thịt thương phẩm (giống Landrace lai Yorkshire) trong giai đoạn từ 3 tuần tuổi (sau cai sữa) đến khi xuất chuồng.
4. Phạm vi nghiên cứu:
   • Không gian: Trại chăn nuôi lợn gia công Quân Dung, thôn Cây Thị, xã Thịnh Đức, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.
   • Thời gian thực hiện: Từ ngày 18/05/2018 đến ngày 18/10/2018 (tổng thời gian theo dõi 26 tuần).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và cơ sở khoa học

Khóa luận tổng quan các đặc điểm sinh lý tiêu hóa của lợn giai đoạn sau cai sữa và cơ chế bệnh sinh của hội chứng tiêu chảy:

• Đặc điểm tiêu hóa lợn sau cai sữa: Chuyển đổi trạng thái từ tiêu hóa sữa mẹ sang thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh. Ở lợn con sau cai sữa (21–28 ngày tuổi đến 60 ngày tuổi), chức năng tiết dịch vị (pepsinogen, axit HCl) và hệ vi sinh vật đường ruột chưa hoàn thiện hoàn toàn; ruột non phát triển chậm lại trong khi ruột già phát triển mạnh, làm lợn rất mẫn cảm với rối loạn tiêu hóa khi thay đổi khẩu phần ăn hoặc chịu tác động bất lợi từ môi trường.
• Căn nguyên hội chứng tiêu chảy: Văn bản xác định tiêu chảy là hội chứng phức hợp gây ra bởi nhiều yếu tố:
  • Vi khuẩn: Escherichia coli (các chủng mang kháng nguyên K88, K99, 987P, serotype O141), Salmonella choleraesuis, Salmonella typhimurium, Clostridium perfringens (Typ A, Typ C), Shigella spp., Klebsiella spp.
  • Virus: Dịch tả lợn (Pestivirus thuộc họ Togaviridae), viêm dạ dày ruột truyền nhiễm TGE (Coronavirus), tiêu chảy truyền nhiễm PED (do chủng CV777 thuộc Coronavirus), và Rotavirus.
  • Ký sinh trùng: Cầu trùng, giun đũa (Ascaris suum), giun lươn, giun tóc, sán lá ruột (Fasciolopsis buski).
  • Độc tố nấm mốc: Nhóm độc tố Aflatoxin ($B_1, B_2, G_1, G_2, M_1, M_2$) sinh ra từ nấm Aspergillus, Fusarium trong thức ăn bảo quản kém.
  • Tiểu khí hậu và chăm sóc: Ẩm độ chuồng nuôi vượt quá 90%, nhiệt độ quá cao hoặc quá lạnh, tích tụ khí độc ($NH_3, H_2S$), mật độ nuôi dày và kỹ thuật chuyển khẩu phần ăn không hợp lý.
• Cơ chế bệnh sinh và rối loạn sinh lý: Phân tích 3 thể mất nước lâm sàng (mất nước đẳng trương, mất nước ưu trương, mất nước nhược trương), sự dịch chuyển các ion điện giải ($Na^+, K^+, H^+$) và hiện tượng toan huyết do suy giảm hệ đệm kiềm dự trữ ($NaHCO_3$).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng kết hợp phương pháp quan sát thực nghiệm lâm sàng trực tiếp và thu thập dữ liệu gián tiếp:

• Phương pháp trực tiếp: Trực tiếp thực hiện quy trình kỹ thuật cho ăn, vệ sinh chuồng trại, theo dõi tình trạng đàn lợn 3 lần mỗi ngày (sáng, chiều, 22h đêm); chẩn đoán lâm sàng các ca bệnh, ghi chép nhật ký chăn nuôi; mổ khám bệnh tích các cá thể chết tại chỗ để xác định tổn thương đại thể ở xoang bụng, dạ dày, ruột non, gan, lách.
• Phương pháp gián tiếp: Thu thập số liệu qua sổ sách theo dõi kỹ thuật, lịch trình xuất nhập thức ăn và lịch phòng bệnh của cán bộ kỹ thuật Công ty CP tại trang trại.
• Phương pháp thử nghiệm so sánh 2 phác đồ điều trị tiêu chảy:
  • Phác đồ 1 ($n = 127$ con): Thuốc kháng sinh MD-NOR 100 (thành phần hoạt chất Norfloxacin 10.000 mg/100 ml), liều lượng 1 ml/10–12 kg thể trọng/ngày, tiêm bắp liên tục 3–5 ngày; kết hợp thuốc trợ sức MD-Electrolyte (Natri bicarbonate 50.000 mg, Natri clorid 225.000 mg, Kali clorid 5.000 mg) pha nước uống liều 2–5 g/lít nước, uống liên tục 3–4 ngày.
  • Phác đồ 2 ($n = 108$ con): Thuốc kháng sinh NoVa-Amcoli (thành phần hoạt chất Amoxicilin 10.000 mg kết hợp Colistin), liều lượng 1 ml/10 kg thể trọng/ngày, tiêm bắp liên tục 3–5 ngày; kết hợp thuốc trợ sức MD-Electrolyte liều 2–5 g/lít nước trong 3–4 ngày.
• Chỉ tiêu theo dõi và công thức tính toán:
  • Tỷ lệ mắc bệnh $(%) = \frac{\text{Số lợn mắc bệnh (con)}}{\text{Tổng số lợn theo dõi (con)}} \times 100$
  • Tỷ lệ chết $(%) = \frac{\text{Số lợn chết (con)}}{\text{Tổng số lợn mắc bệnh (con)}} \times 100$
  • Thời gian điều trị trung bình (ngày) $= \frac{\text{Tổng thời gian điều trị từng con (ngày)}}{\text{Tổng số lợn điều trị (con)}}$

Nội dung chính theo từng chương

Khóa luận được cấu trúc thành 5 phần theo quy chuẩn học thuật của Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên:

Phần 1: Mở đầu

Trình bày tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh chăn nuôi lợn công nghiệp đối mặt với thiệt hại do dịch bệnh đường tiêu hóa. Xác định rõ mục tiêu nắm vững quy trình nuôi dưỡng, đánh giá dịch tễ hội chứng tiêu chảy và thử nghiệm giải pháp điều trị trên 600 lợn ngoại thịt tại trại Quân Dung, xã Thịnh Đức, thành phố Thái Nguyên.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

• Điều kiện cơ sở thực tập: Trại chăn nuôi Quân Dung thành lập năm 2016, hoạt động theo mô hình gia công cho Công ty CP Việt Nam. Quy mô diện tích đất 2 ha, gồm 1 dãy chuồng khép kín diện tích 800 $\text{m}^2$ chia 12 ô nuôi, trang bị hệ thống giàn mát, 6 quạt thông gió (4 quạt lớn, 2 quạt nhỏ), tường lắp cửa kính $1{,}5\text{ m}^2$, hệ thống nước giếng khoan qua 4 bể chứa (2 bể xây và 2 téc 2000 lít). Cơ cấu nhân sự gồm 1 chủ trại, 1 quản lý kỹ thuật của CP và 2 sinh viên thực tập.
• Cơ sở khoa học và tổng quan nghiên cứu: Phân tích đặc điểm sinh lý tiêu hóa lợn sau cai sữa; phân loại các nguyên nhân vi sinh vật (E. coli, Salmonella, C. perfringens, TGE, PED, Rotavirus), ký sinh trùng, nấm mốc và điều kiện chuồng trại. Tổng hợp các nghiên cứu trong nước (Lý Thị Liên Khai 2001, Nguyễn Thị Kim Lan 2006, Thân Thị Dung 2006, Bùi Văn Y 2007, Nghiêm Thị Anh Đào 2008, Văn Thị Hường 2009) và thế giới (Laval 1997, Yongfei Pan 2012) về dịch tễ và tính kháng thuốc của vi khuẩn đường ruột.
• Dược lý học thú y ứng dụng: Cơ chế tác dụng của kháng sinh nhóm Fluoroquinolone (Norfloxacin ức chế enzym ADN-gyrase) và nhóm Aminopenicillin kết hợp Polymyxin (Amoxicilin ức chế vách tế bào kết hợp Colistin phá hủy màng ngoài vi khuẩn Gram âm); vai trò bù nước và cân bằng điện giải của $NaHCO_3, NaCl, KCl$ cùng các vitamin bổ trợ ($C, B_1, B_2, B_5, B_6, B_{12}, PP$).

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Quy định đối tượng nghiên cứu gồm 600 lợn Landrace $\times$ Yorkshire từ 3 tuần tuổi đến xuất chuồng trong 26 tuần (18/05/2018 – 18/10/2018). Chi tiết hóa quy trình theo dõi trực tiếp, quy trình lấy mẫu mổ khám bệnh tích đại thể và sơ đồ bố trí thí nghiệm so sánh hiệu lực lâm sàng giữa 2 phác đồ điều trị MD-NOR 100 và NoVa-Amcoli.

Phần 4: Kết quả và thảo luận

Trình bày kết quả thực tế qua 2 nhóm nội dung: công tác phục vụ sản xuất và kết quả nghiên cứu chuyên đề.

• Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng: Quy trình làm việc buổi sáng (6h30–11h00 mùa hè / 7h00–11h30 mùa đông), buổi chiều (14h00–17h30 mùa hè / 14h00–17h00 mùa đông) và kiểm tra chuồng lúc 22h00. Quản lý việc cấp phát và tiêu thụ 6 loại cám hỗn hợp CP theo giai đoạn phát triển:

Giai đoạn khối lượng (kg)	Loại thức ăn CP	Số con ăn (con)	Số bao tiêu chuẩn	Số bao thực tế
Tập ăn – 28 kg	550SF	600	150	145
28 – 50 kg	551F	594	420	448
50 – 65 kg	552SF	580	600	624
65 – 80 kg	552F	586	900	915
80 kg – xuất chuồng	553F	584	1300	1306
2 tuần trước xuất chuồng	553WDF	581	600	500

• Kết quả vệ sinh thú y và an toàn sinh học (26 tuần thực hiện):

Hạng mục công việc	Tần suất quy định	Tổng số lần thực hiện
Phun sát trùng chuồng trại (Cloramin B liều 3–5 ml/lít)	3 lần/tuần	78 lần
Rắc vôi lối đi, thay nước vôi hố sát trùng	2 lần/tuần	52 lần
Vệ sinh kho thức ăn	3 lần/tuần	78 lần
Vệ sinh đường dẫn thức ăn	4 lần/tuần	104 lần
Vệ sinh hành lang chuồng, quét mạng nhện	7 lần/tuần	182 lần
Quét vôi đường dẫn thức ăn và hành lang chuồng	2 lần/tuần	52 lần

• Kết quả công tác phòng bệnh bằng vắc xin: Thực hiện tiêm phòng đầy đủ theo lịch trình kỹ thuật CP cho 100% đàn lợn: 4 tuần tuổi (Circo + Myco phòng Circo và Suyễn), 5 tuần tuổi (HC-Vac + PRRS phòng Dịch tả lần 1 và Tai xanh), 7 tuần tuổi (Aftopor phòng Lở mồm long móng lần 1), 9 tuần tuổi (HC-Vac phòng Dịch tả lần 2), 11 tuần tuổi (Aftopor phòng Lở mồm long móng lần 2).
• Kết quả chẩn đoán và điều trị các bệnh phát sinh:
  • Viêm khớp (do Streptococcus suis): Điều trị 18 con bằng Amoxinject L (liều 1 ml/10 kg TT, tiêm cách ngày trong 4–6 ngày), số con khỏi 18 con (đạt 100%).
  • Viêm đường hô hấp (do Mycoplasma kết hợp vi khuẩn phụ nhiễm): Điều trị 225 con bằng Gentylo (Tylosin + Gentamycin cho lợn $<50\text{ kg}$) và Tionaolin (Tiamulin cho lợn $>50\text{ kg}$), số con khỏi 220 con (đạt 97,77%).
  • Hội chứng tiêu chảy: Điều trị tổng cộng 235 con, có 224 con khỏi bệnh (tỷ lệ điều trị khỏi chung đạt 95,32%).
  • Ngoại khoa xử lý lòi dom (sa trực tràng): Thực hiện phẫu thuật cố định, rửa sát trùng bằng nước muối sinh lý 0,9% và khâu rút túi mép hậu môn trên 7 cá thể, kết quả khỏi 7 con (đạt 100%).

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đúc kết các chỉ số kỹ thuật về tỷ lệ chăm sóc nuôi dưỡng, công tác an toàn sinh học và hiệu lực điều trị bệnh đường ruột tại trại Quân Dung; đưa ra kiến nghị về việc duy trì nghiêm ngặt an toàn sinh học và nâng cấp hạ tầng xử lý chất thải.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

• Đã thực hiện hoàn chỉnh quy trình nuôi dưỡng 600 lợn ngoại thịt từ 3 tuần tuổi đến xuất chuồng theo quy chuẩn kỹ thuật của Công ty CP, kiểm soát lượng tiêu thụ thức ăn qua các giai đoạn cám (550SF, 551F, 552SF, 552F, 553F, 553WDF).
• Hoàn thành 100% chỉ tiêu tiêm phòng vắc xin bắt buộc (Circo, Myco, Dịch tả lợn, Tai xanh, Lở mồm long móng).
• Đạt kết quả điều trị lâm sàng cao trên các bệnh phổ biến tại trại:
  • Hội chứng tiêu chảy: điều trị khỏi 224/235 con mắc bệnh (tỷ lệ khỏi 95,32%).
  • Bệnh viêm đường hô hấp: điều trị khỏi 220/225 con (tỷ lệ khỏi 97,77%).
  • Bệnh viêm khớp: điều trị khỏi 18/18 con (tỷ lệ khỏi 100%).
  • Can thiệp ngoại khoa sa trực tràng: thành công 7/7 ca (tỷ lệ khỏi 100%).

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

• Giải pháp kỹ thuật: Duy trì nghiêm ngặt lịch sát trùng (phun Cloramin B 3 lần/tuần, rắc vôi bột kín mặt đất lối đi 2 lần/tuần); điều chỉnh lượng thức ăn linh hoạt theo thể trạng từng ô chuồng để tránh lãng phí và phát hiện sớm hiện tượng giảm ăn do bệnh lý; kết hợp thuốc trợ sức bù nước, điện giải khi điều trị tiêu chảy.
• Kiến nghị với cơ sở: Cần tiếp tục đầu tư cải tạo, sửa chữa hệ thống vật tư, chuồng trại đã xuống cấp sau thời gian sử dụng; tăng cường đầu tư nâng cấp hệ thống biogas và công trình xử lý nước thải chăn nuôi để đảm bảo môi trường khi nuôi mật độ cao.

Đóng góp của khóa luận

• Cung cấp số liệu thực tế về quy trình vận hành chăn nuôi gia công lợn thịt khép kín liên kết với doanh nghiệp (CP) tại địa bàn xã Thịnh Đức, thành phố Thái Nguyên.
• Đánh giá hiệu quả lâm sàng thực tế của các phác đồ kháng sinh phổ rộng (Norfloxacin, Amoxicilin + Colistin) kết hợp chất điện giải trong điều trị tiêu chảy lợn thịt thương phẩm tại trại.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu được tiến hành trên một đàn lợn ngoại thịt ($n = 600$) tại duy nhất một trang trại gia công trong thời gian 5 tháng (tháng 5 đến tháng 10), chưa bao quát hết biến động dịch tễ qua chu kỳ đủ 4 mùa trong năm. Việc đánh giá hiệu quả điều trị dựa hoàn toàn trên quan sát triệu chứng lâm sàng tại trại, chưa thực hiện nuôi cấy phân lập vi khuẩn và làm kháng sinh đồ trong phòng thí nghiệm.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Cần mở rộng nghiên cứu phân lập vi khuẩn đường ruột gây bệnh (E. coli, Salmonella, C. perfringens) tại địa phương, xác định mức độ mẫn cảm và kháng kháng sinh bằng kháng sinh đồ; đánh giá hiệu quả bổ sung các chế phẩm sinh học (Probiotic, vi khuẩn Lactobacillus, muối Na-butyrate) vào khẩu phần ăn nhằm giảm thiểu việc sử dụng kháng sinh trong phòng trị bệnh.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên ngành Chăn nuôi, Thú y, Chăn nuôi - Thú y: Tham khảo cấu trúc một báo cáo thực tập tốt nghiệp kết hợp theo dõi quy trình kỹ thuật và thử nghiệm điều trị bệnh lâm sàng.
• Kỹ thuật viên và chủ trang trại chăn nuôi lợn thịt: Tham khảo chi tiết lịch tiêm phòng vắc xin chuẩn của CP, lịch trình vệ sinh tiêu độc khử trùng chuồng trại 26 tuần, định mức sử dụng các loại thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh theo khối lượng lợn, cùng các bước ngoại khoa xử lý sa trực tràng (lòi dom) tại chuồng.

Câu hỏi thường gặp

1. Quy mô chuồng trại và cơ cấu nhân sự tại trại chăn nuôi Quân Dung được tổ chức như thế nào?

Trại Quân Dung có diện tích đất khoảng 2 ha, gồm 1 dãy chuồng nuôi khép kín diện tích 800 $\text{m}^2$ chia thành 12 ô nuôi cho 600 lợn thịt, trang bị giàn mát ở đầu chuồng, 6 quạt thông gió (4 quạt to, 2 quạt nhỏ) ở cuối chuồng và hệ thống nước giếng khoan nối với 4 bể chứa. Cơ cấu nhân sự gồm 1 chủ trại (anh Dương Văn Quân), 1 quản lý kỹ thuật của Công ty CP (anh Phạm Văn Mạnh) và 2 sinh viên thực tập.

2. Các loại thức ăn hỗn hợp của CP được sử dụng cho đàn lợn thịt gồm những loại nào?

Đàn lợn được nuôi bằng 6 loại thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh của CP theo từng giai đoạn: 550SF (tập ăn đến 28 kg), 551F (28–50 kg), 552SF (50–65 kg), 552F (65–80 kg), 553F (80 kg đến xuất chuồng) và 553WDF (dùng trong 2 tuần trước khi xuất chuồng).

3. Lịch tiêm phòng vắc xin cho đàn lợn thịt tại trại Quân Dung được thực hiện theo những mốc tuần tuổi nào?

Lịch tiêm phòng gồm: 4 tuần tuổi tiêm Circo + Myco; 5 tuần tuổi tiêm HC-Vac + PRRS (Dịch tả lần 1 và Tai xanh); 7 tuần tuổi tiêm Aftopor (Lở mồm long móng lần 1); 9 tuần tuổi tiêm nhắc lại HC-Vac (Dịch tả lần 2); 11 tuần tuổi tiêm nhắc lại Aftopor (Lở mồm long móng lần 2). Tỷ lệ tiêm phòng trên đàn theo dõi đạt 100%.

4. Thuốc và liều lượng điều trị bệnh viêm đường hô hấp tại trang trại được áp dụng ra sao?

Bệnh viêm đường hô hấp được điều trị bằng hai loại kháng sinh tùy theo thể trọng: dùng Gentylo (hoạt chất Tylosin và Gentamycin) liều 1 ml/10 kg thể trọng/ngày cho lợn dưới 50 kg; dùng Tionaolin (hoạt chất chính Tiamulin) liều 1 ml/20 kg thể trọng/ngày cho lợn trên 50 kg. Kết quả điều trị đạt tỷ lệ khỏi 97,77% (220/225 con).

5. Thủ thuật ngoại khoa xử lý lòi dom (sa trực tràng) ở lợn được tác giả thực hiện qua các bước nào?

Quy trình thực hiện: Buộc và kéo ngược hai chân sau lợn lên bờ tường cao khoảng 1 m; sát trùng tay, kim chỉ và vùng hậu môn; dùng khăn thấm nước muối sinh lý (NaCl 0,9%) nhỏ lên phần ruột sa để làm sạch và co nhỏ thể tích; từ từ đẩy toàn bộ phần ruột sa vào trong hậu môn; khâu mép hậu môn theo hình thức rút túi (chừa lỗ cho phân thoát ra ngoài); chăm sóc bằng thức ăn lỏng dễ tiêu và tiến hành cắt chỉ sau 7 ngày. Tác giả đã can thiệp thành công 7/7 ca tại trại.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Văn Tiến đã phản ánh đầy đủ quy trình chăn nuôi gia công 600 lợn ngoại thịt thương phẩm tại trại Quân Dung (Thái Nguyên) theo tiêu chuẩn của Công ty CP Việt Nam. Tác giả đã hoàn thành các chỉ tiêu chăm sóc nuôi dưỡng, giám sát an toàn sinh học và tiêm phòng vắc xin đạt tỷ lệ 100%. Đề tài tổng kết số liệu điều trị thực tế đạt hiệu quả cao trên hội chứng tiêu chảy (95,32%), bệnh hô hấp (97,77%), bệnh viêm khớp (100%) và xử lý ngoại khoa sa trực tràng (100%), cung cấp tài liệu tham khảo có giá trị ứng dụng cho ngành Chăn nuôi Thú y.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Nước ta là một nước nông nghiệp với cơ cấu khoảng 70% dân số làm nghề nông nghiệp. Bên cạnh ngành trồng trọt, ngành chăn nuôi có vai trò hết sức quan trọng trong cơ cấu nền kinh tế nông nghiệp, đóng góp 15-22% GDP vào nền kinh tế. Nói đến ngành chăn nuôi chúng ta phải kể đến chăn nuôi lợn bởi tầm quan trọng và ý nghĩa thiết thực của nó đối với đời sống kinh tế xã hội của nhân dân. Chăn nuôi lợn đã góp phần giải quyết công ăn việc làm, xóa đói giảm nghèo, tăng thu thập và là cơ hội làm giàu cho nông dân.

Trong những năm gần đây ngành chăn nuôi nước ta có nhiều chuyển biến rõ rệt tăng cả về số lượng và chất lượng. Song việc chăn nuôi đang gặp nhiều khó khăn. Một trong những nguyên nhân ảnh hưởng chủ yếu đến hiệu quả chăn nuôi đó là dịch bệnh. Để chăn nuôi lợn có hiệu quả, ngoài việc thực hiện tốt quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng thì vấn đề vệ sinh phòng bệnh cần được đặc biệt quan tâm.

Bởi dịch bệnh xảy ra là nguyên nhân chủ yếu làm ảnh hưởng đến tỷ lệ nuôi sống, sự sinh sản, sinh trưởng và phát triển của đàn lợn .Ngoài các bệnh truyền nhiễm thì hội chứng tiêu chảy ở lợn cũng rất đáng lo ngại, làm ảnh hưởng đáng kể tới tỉ lệ nuôi sống và sức sinh trưởng của lợn. Đã có nhiều công trình nghiên cứu phòng trị bệnh nhưng vì tính chất phức tạp của nguyên nhân gây bệnh đã có nhiều loại kháng sinh và hóa dược được sử dụng để phòng và trị bệnh nhưng các kết quả thu được lại không như mong muốn, lợn khỏi bệnh thường còi cọc, chậm lớn…làm tăng chi phí trong chăn nuôi… ảnh hưởng tới hiệu quả kinh tế người chăn nuôi. h 2 Xuất phát từ yêu cầu thực tế sản xuất đó, chúng tôi đã tiến hành thực hiện đề tài:“Thực hiện quy trình chăn nuôi và theo dõi tình hình mắc hội chứng tiêu chảy ở lợn nuôi thịt và biện pháp điều trị tại trại chăn nuôi Quân Dung, xã Thịnh Đức, thành phố Thái Nguyên” 1. Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề 1.

Mục tiêu - Học hỏi, nắm bắt và thực hiện tốt quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và điều trị bệnh trên đàn lợn nuôi thịt tại trại chăn nuôi Quân Dung – Thịnh Đức – Thái Nguyên 1. Yều cầu của chuyên đề - Thực hiện tốt quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và điều trị bệnh trên đàn lợn ngoại nuôi thịt tại cơ sở. - Theo dõi, xác định được tỷ lệ mắc, tỷ lệ chết do hội chứng tiêu chảy trên đàn lợn thịt nuôi tại cơ sở. - Thử nghiệm và từ đó đề xuất phác đồ điều trị hiệu quả nhất cho lợn mắc hội chứng tiêu chảy tại trang trại.

h 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Quá trình thành lập và phát triển trại chăn nuôi Quân Dung 2. Quá trình thành lập Trang trại chăn nuôi lợn Quân Dung nằm trên địa phận thôn Cây Thị, xã Thịnh Đức, thành phố Thái Nguyên.

Trại được thành lập năm 2016, là trại lợn gia công của công ty chăn nuôi CP Việt Nam (Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam). Hoạt động theo phương thức chủ trại xây dựng cơ sở vật chất, thuê công nhân, công ty cung cấp giống lợn, thức ăn, thuốc thú y, cán bộ kỹ thuật. Hiện nay, trang trại do anh Dương Văn Quân làm chủ trại, cán bộ kỹ thuật của công ty chăn nuôi CP Việt Nam do anh Phạm Văn Mạnh chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của trại. Cơ sở vật chất của trang trại * Trại lợn có khoảng 2 ha đất để xây dựng nhà điều hành, nhà cho công nhân, sinh viên, bếp ăn các công trình phục vụ cho công nhân-sinh viên và các hoạt động khác của trại.

* Trong khu chăn nuôi được quy hoạch bố trí, xây dựng hệ thống như sau: - Hệ thống chuồng trại cho 600 lợn Landrace lai Yorkshire nuôi thịt bao gồm: 1 chuồng có 12 ô, kích thước 800m2. Một số công trình phụ phục vụ cho chăn nuôi như: Kho thức ăn, phòng sát trùng, phòng ở sinh viên, bể nước…. - Hệ thống chuồng xây dựng khép kín hoàn toàn. Phía đầu chuồng là hệ thống giàn mát, cuối chuồng có 6 quạt thông gió gồm 4 quạt to và 2 quạt nhỏ.

Hai bên tường có dãy cửa sổ lắp kính, mỗi cửa sổ có diện tích 1,5m², cách nền 1,2m, mỗi cửa sổ cách nhau 40cm. Trên trần đươc lắp hệ thống chống nóng. h 4 - Hệ thống nước trong khu chăn nuôi đều là nước giếng khoan. Nước được bơm lên 4 bể, gồm 2 bể xây và 2 téc 2000 lít, các ống nước cho lợn uống và xả máng phân được đặt dọc tường bên ngoài chuồng.

trước khi đưa vào. Cơ cấu tổ chức nhân sự của trang trại Cơ cấu của trại được tổ chức như sau: 1 chủ trại 1 quản lý kỹ thuật. 2 sinh viên thực tập. Tình hình sản xuất của trang trại * Công tác chăn nuôi - Nhiệm vụ chính của trang trại là nuôi lợn thịt và chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật.

- Thức ăn cho lợn là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao, được công ty chăn nuôi CP Việt Nam cung cấp cho từng đối tượng lợn của trại. * Công tác thú y: Quy trình phòng bệnh cho đàn lợn tại trang trại sản xuất lợn giống luôn thực hiện nghiêm ngặt, với sự giám sát chặt chẽ của kỹ thuật viên công ty chăn nuôi CP Việt Nam. - Công tác vệ sinh: Hệ thống chuồng trại luôn đảm bảo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông. Hàng ngày luôn có sinh viên quét dọn vệ sinh chuồng trại, thu gom phân, chất thải trong quá trình sản xuất, khơi thông cống rãnh, đường đi trong trại được quét dọn và rắc vôi theo quy định.

Chủ trại, kỹ sư, SVTT, khách tham quan khi vào khu chăn nuôi lợn đều phải sát trùng, tắm bằng nước sạch trước khi thay quần áo bảo hộ lao động. - Công tác phòng bệnh: hành lang và bên ngoài chuồng đều được rắc vôi bột, các phương tiện vào trại sát trùng một cách nghiêm ngặt ngay tại h 5 cổng vào. Với phương châm phòng bệnh là chính nên tất cả lợn ở đây đều được cho tiêm phòng vắc xin đầy đủ. - Quy trình phòng bệnh bằng vắc xin luôn được trại thực hiện nghiêm túc, đầy đủ và đúng kỹ thuật.

Lợn được tiêm vắc xin ở trạng thái khỏe mạnh, được chăm sóc nuôi dưỡng tốt, không mắc các bệnh truyền nhiễm, bệnh ký sinh trùng và các bệnh mãn tính khác để tạo được trạng thái miễn dịch tốt nhất cho đàn lợn. Tỷ lệ tiêm phòng vắc xin cho đàn lợn luôn đạt 100%. - Công tác điều trị bệnh: Cán bộ kỹ thuật của trại có nhiệm vụ theo dõi, kiểm tra đàn lợn thường xuyên, các bệnh xảy ra ở lợn nuôi tại trang trại luôn được kỹ thuật viên phát hiện sớm, cách ly, điều trị ngay ở giai đoạn đầu của bệnh nên điều trị đạt hiệu quả từ 80 – 90% trong một thời gian ngắn. Vì vậy, không gây thiệt hại lớn về số lượng đàn lợn.

Thuận lợi và khó khăn 2. Thuận lợi - Được sự quan tâm của Uỷ ban nhân dân xã tạo điều kiện cho sự phát triển của trại. - Trại được xây dựng ở vị trí thuận lợi: Xa khu dân cư, thuận tiện đường giao thông. - Chủ trại có năng lực, năng động, nắm bắt được tình hình xã hội, luôn quan tâm đến đời sống vật chất và tinh thần của cán bộ kỹ thuật và SVTT.

- Cán bộ kỹ thuật có trình độ chuyên môn vững vàng, nhiệt tình và có tinh thần trách nhiệm cao trong sản xuất. - Con giống tốt, thức ăn, thuốc chất lượng cao, quy trình chăn nuôi khép kín và khoa học đã mang lại hiệu quả chăn nuôi cao cho trại. Khó khăn - Dịch bệnh diễn biến phức tạp, nên chi phí dành cho phòng và chữa bệnh lớn, làm ảnh hưởng đến giá thành và khả năng phát triển của lợn. h 6 - Trang thiết bị vật tư, hệ thống chăn nuôi đã cũ, có phần bị xuống cấp, hư hỏng làm ảnh hưởng đến công tác sản xuất.

- Số lượng lợn nhiều, lượng nước thải lớn, việc đầu tư cho công tác xử lý nước thải của trại còn nhiều khó khăn. Cơ sở khoa học của đề tài 2. Đặc điểm tiêu hóa của lợn giai đoạn sau cai sữa Sau cai sữa thức ăn của lợn con chuyển chủ yếu từ sữa mẹ sang thức ăn hỗn hợp do đó mà hệ tiêu hóa của lợn cũng có sự thay đổi để thích ứng với điều này. Lợn là loài động vật ăn tạp, bất cứ loại thực phẩm nào dù sống hay chín đều có thể ăn được.

Lợn nặng 90 – 100kg có dung tích dạ dày 5 – 6 lít và có chiều dài ruột non dài gấp 14 lần thân của nó, vì thế lợn tiêu hóa và đồng hóa thức ăn tốt. Tuy nhiên, lợn con có bộ máy tiêu hóa chưa hoàn thiện, nhưng tốc độ sinh trưởng cao, do đó ta cần có chế độ ăn uống thích hợp cho chúng. Theo Đỗ Văn Chiến (2010) [2], bộ máy tiêu hóa của lợn có sự phát triển ở tốc độ khác nhau và dần hoàn thiện, sau cai sữa 10 ngày dạ dày sẽ dần phát triển, có dung tích lớn hơn, lượng men tiêu hóa tiết nhiều đặc biệt là men pepsinogen và axit HCl. Để dạ dày lợn hoàn thiện sớm thì cần phải cho lợn tập ăn càng sớm càng tốt.

Sau cai sữa ruột non phát triển chậm lại, độ sâu của khe bờ vi nhung mao thành ruột phải lơn hơn để thích nghi với sự thay đổi thức ăn. Bù lại với sự phát triển chậm của ruột non thì ruột già ở lợn con lại phát triên rất mạnh giúp cho lợn con sống độc lập sau cai sữa. Lúc bú sữa, lợn con tiết ra dịch vị khoảng 31% (vào ban ngày) và 69% (ban đêm), do đó cũng thường bú nhiều vào ban đêm. Lợn trưởng thành thì ngược lại, vào ban ngày dịch vị của nó tiết ra 62%, lúc đên chỉ còn 38%.

Đối với lợn chăn nuôi trang trại quy mô công nghiệp, lợn con sau 21-28 ngày tuổi bắt đầu chuyển sang nuôi thịt thương phẩm. Lợn con sau cai sữa h 7 đến 60 ngày tuổi hệ tiêu hóa còn chưa hoàn thiện đầy đủ rất dễ mắc các bệnh đường tiêu hóa.