Đặt vấn đề Ngành chăn nuôi lợn có một vị trí quan trọng trong ngành chăn nuôi gia súc ở các nước trên thế giới cũng như ở nước ta, vì đó là một nguồn cung cấp thực phẩm với tỷ trọng cao và chất lượng tốt cho con người, là nguồn cung cấp phân bón rất lớn cho ngành trồng trọt và là nguồn cung cấp các sản phẩm phụ như da, mỡ… cho ngành công nghiệp chế biến. Theo Tổng cục Thống kê Việt Nam, tổng số lợn của nước ta tính đến thời điểm 01/10/2018 là 28.948 con với tổng sản lượng thịt là 3.424 tấn chiếm 71,46% tổng sản lượng thịt các loại trong ngành chăn nuôi. Trong năm 2019, ngành chăn nuôi lợn đã phải đối mặt với bệnh dịch tả lợn Châu Phi xuất hiện và lan rộng. Sau khi ổ dịch đầu tiên được phát hiện tại miền Bắc từ tháng 2 đến tháng 9 dịch bệnh đã lan rộng khắp 63 tỉnh, thành phố.
Theo Tổng cục Thống kê, tổng đàn lợn cả nước đang sụt giảm mạnh, do đó sản lượng thịt lợn hơi xuất chuồng trong năm 2019 cũng giảm sâu so với năm 2018. Tại thời điểm tháng 12/2019, tổng đàn lợn của cả nước là 24.202 con, giảm 11,5%, trong đó đàn nái là trên 2.7 triệu con, giảm so với năm 2018 là 31,8%. Tại thời điểm 01/10/2018, tổng đàn nái cụ kỵ, ông bà của cả nước là 129.642 con, hiện nay (12/2019) tổng đàn nái cụ kỵ, ông bà của cả nước là 109.826 con, giảm 9,6% so với năm 2018. Với số lượng đàn nái như trên sẽ hoàn toàn chủ động được nguồn cung con giống cho việc tái đàn lợn.
Sản lượng thịt lợn trong quý IV/2019 giảm nhiều do tháng 5 và tháng 6/2019 là tháng cao điểm của bệnh dịch tả lợn Châu Phi, lợn bị tiêu hủy nhiều (nhất là tháng 5 đã có trên 1,2 triệu con bị tiêu hủy), thay thế đàn lợn rất ít dẫn đến nguồn cung cấp các tháng cuối quý IV thiếu hụt cùng với diễn biến thị trường quốc tế phức tạp đã khiến giá thịt lợn tăng cao và nhanh trong những m 2 tháng cuối của quý IV/2019. Dự kiến sản lượng thịt lợn năm 2019 đạt gần 3,3 triệu tấn giảm 13,8%. Với vị trí quan trọng hàng đầu trong việc cung cấp thực phẩm cho người dân, ngành chăn nuôi nói chung và chăn nuôi lợn nói riêng đang được Đảng và Nhà nước ta hết sức quan tâm và hướng đến phát triển bền vững. Bên cạnh đó là việc áp dụng phương thức chăn nuôi theo hướng công nghiệp, quy mô chăn nuôi lớn, áp dụng các biện pháp kỹ thuật chăm sóc, nuôi dưỡng tiên tiến, chế biến thức ăn với chất lượng cao, các loại thức ăn thay thế, thức ăn bổ sung, phối hợp khẩu phần ăn có đầy đủ các chất dinh dưỡng.
Chính vì vai trò quan trọng đó, yêu cầu khoa học kỹ thuật, trình độ chuyên môn trong chăn nuôi ngày càng trở nên cấp thiết. Thực hiện phương châm “Học đi đôi với hành, lý thuyết gắn liền với thực tiễn”, Trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên đã đưa các đợt thực tập tốt nghiệp tại cơ sở vào trong chương trình học. Giai đoạn thực tập tốt nghiệp tại cơ sở trước khi ra trường là rất quan trọng đối với mỗi sinh viên để củng cố và hệ thống lại toàn bộ những kiến thức đã học, nâng cao tay nghề, đồng thời tạo cho mình sự tự lập, lòng yêu nghề, có phong cách làm việc đúng đắn. Qua đó, sinh viên nắm được phương pháp tổ chức và tiến hành nghiên cứu, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, khi ra trường trở thành một người cán bộ khoa học có chuyên môn, đáp ứng nhu cầu thực tiễn, góp phần xứng đáng vào sự nghiệp phát triển đất nước.
Xuất phát từ thực tế trên, được sự đồng ý của Ban chủ nhiệm Khoa Chăn nuôi Thú y, trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên, tôi tiến hành chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn nái giai đoạn mang thai tại trại Hoàng Văn Viện, huyện Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc”. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục đích của chuyên đề Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại lợn Hoàng Văn Viện, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Nâng cao kiến thức về thức ăn dành cho lợn nái sinh sản, khẩu phần ăn và cách cho lợn nái ăn qua từng giai đoạn mang thai.
Cập nhật, nâng cao hiểu biết của bản thân về các bệnh hay xảy ra đối với lợn nái sinh sản và phương pháp phòng trị bệnh hiệu quả nhất trong ngành chăn nuôi hiện nay. Yêu cầu của chuyên đề Không ngại khó khăn, gian khổ, luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ được giao. Theo dõi tỉ mỉ, làm việc cẩn trọng, có ý thức trách nhiệm cao. Ham học hỏi kiến thức từ cán bộ kỹ thuật, công nhân viên tại cơ sở, tích lũy kinh nghiệm cho bản thân.
Nắm vững kiến thức đã học, áp dụng vào thực tiễn sản xuất. Tuân thủ nội quy tại cơ sở, ý thức kỷ luật cao. m 4 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2.
Điều kiện tự nhiên 2. Vị trí địa lý Trang trại chăn nuôi lợn Hoàng Văn Viện thuộc thôn Cao Quang, xã Cao Minh, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Thị xã Phúc Yên có địa hình đa dạng, có cả nông thôn và đô thị, có vùng đồi rừng, bán sơn địa, vùng đồng bằng. Trang trại nằm trền vùng bán sơn địa thuộc xã Cao Minh.
Phía Đông giáp phường Xuân Hòa. Phía Tây giáp xã Nam Viêm. Phía Nam giáp xã Bá Hiến. Phía Bắc giáp xã Ngọc Thanh.
Đây là điều kiện khá thuận lợi cho việc giao lưu buôn bán giữa các xã, huyện thành bên cạnh. Đặc điểm khí hậu Khí hậu là yếu tố quan trọng trong đời sống sinh hoạt của người dân cũng như trong chăn nuôi. Nó quyết định đến sự phát triển của ngành nông nghiệp trong đó có trồng trọt và chăn nuôi, mà hiện nay chăn nuôi đang có xu hướng tăng mạnh. Xã Cao Minh cũng như thị xã Phúc Yên nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, nhiệt độ bình quân năm là 23 oC, có nét đặc trưng nóng ẩm mưa nhiều về mùa hè, hanh khô kéo dài và lạnh về mùa đông.
Nhiệt độ không khí của khu vực có nét đặc trưng sau: cực đại trung bình năm đạt 20,5oC, cực tiểu đạt 3,2oC. m 5 Độ ẩm không khí tương đối trung bình năm là 83%, độ ẩm cực tiểu tuyệt đối là 16%. Hướng gió chủ yếu về mùa đông là Đông - Bắc, mùa hè là Đông - Nam, vận tốc gió trung bình năm là 2,4 m/s. Khí hậu tương đối cho phát triển nông nghiệp đa dạng.
Nhìn chung điều kiện kinh tế khí hậu của xã là thuận lợi cho nông nghiệp phát triển cả về trồng trọt và chăn nuôi. Tuy nhiên, có những tháng bất lợi như mùa hè nhiệt độ, độ ẩm cao là điều kiện thuận lợi cho sinh vật phát triển và gây bệnh. Chính vì vậy việc phòng và trị bệnh cho đàn gia súc khá là quan trọng. Cơ cấu tổ chức của trại Trại Hoàng Văn Viện mới được xây dựng xong đầu năm 2016 nên cơ sở vật chất vẫn còn mới.
Cơ cấu của trại được tổ chức như sau: - 01 quản lý. - 02 kỹ thuật trại. - 01 tổ trưởng chuồng bầu. - 01 tổ trưởng chuồng đẻ - cai.
- 01 tổ trưởng chuồng thịt. - 08 công nhân làm ngày và 01 công nhân trực đêm. - 04 sinh viên thực tập. - Với đội ngũ công nhân trên, trại được phân ra thành các nhóm khác nhau như: chuồng đẻ, chuồng bầu, chuồng thịt.
Mỗi một khâu trong quy trình chăn nuôi, đều được khoán cho từng công nhân, nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm, thúc đẩy sự phát triển của trang trại. Cơ sở vật chất của trại Cơ sở vật chất của trại tương đối đầy đủ và hoàn thiện. a) Về thiết kế xây dựng Trại có tổng diện tích là 3 ha. Trước cổng có hệ thống phun sát trùng cho phương tiện ra vào trại và kho thức ăn.
m 6 Tiếp đến là khu hành chính, phòng tiếp khách, phòng họp, rồi đến khu nhà tập thể và nhà ăn cho công nhân của trại. Khu vực sản xuất theo thứ tự: khu vực xuất lợn thịt, chuồng cai sữa, chuồng nái đẻ (1-2), chuồng nái bầu (1-2). Phòng pha chế và bảo quản tinh, kho thuốc được trang bị đầy đủ kính hiển vi, tủ lạnh, nhiệt kế. Trại có 1 nhà kho để dự trữ thức ăn ở đầu khu vực sản xuất.
Ở khu vực cuối trại có hệ thống biogas, máy ép phân để xử lý phân và nước thải; tiếp đến là nhà tiêu hủy lợn chết và nhau thai lợn. b) Điện, nước Có hệ thống lưới điện được kéo khắp cả khu vực trại, có một máy phát điện được dùng khi bị mất điện. Nước được cung cấp bởi hệ thống giếng khoan, nước được bơm lên bể chứa và được xử lý bằng clo. c) Chuồng bầu Chuồng bầu có 1 chuồng và được chia làm 4 dãy, có sức chứa tối đa là 320 con.
Dãy 1 và dãy 2 để thử, ép, phối tinh lợn và nuôi nhốt nái chửa kỳ 1; dãy 3 và 4 nuôi nhốt nái chửa kỳ 2. Ở đầu mỗi chuồng có hệ thống dàn mát và 8 quạt hút gió phía cuối chuồng. Sàn toàn bộ là bê tông, cao hơn so với nền chuồng thuận tiện cho việc vệ sinh, khử trùng. Ở dãy 1 và dãy 2, mỗi dãy có 1 ô rộng là nơi dùng để kiểm tra lên giống và ép giống, tiếp đó là 2 ô lợn đực giống.
Còn lại là các ô lợn nái. Bên dãy 3 và 4 có 2 ô dành riêng cho lợn đực giống, còn lại là lợn nái. Các ô trong chuồng đều có vòi uống nước tự động cao 50-55cm. Chuồng có hệ thống ống dẫn nước dọc hai bên dãy chuồng để thuận tiện phục vụ cho công việc vệ sinh, rửa máng, xịt gầm.
d) Chuồng nái nuôi con Có 1 chuồng nái nuôi con, chia làm 2 dãy, có sức chứa tối đa là 80 con. ở đầu chuồng có hệ thống dàn mát và 8 quạt ở cuối chuồng. Sàn cho lợn mẹ là sàn bê tông còn toàn bộ sàn cho lợn con là sàn nhựa, sàn cao hơn so với nền chuồng. m 7 Mỗi ô đều có vòi uống tự động cho cả lợn mẹ và lợn con, có hệ thống máng tập ăn cho lợn con được lắp vào lúc 5 ngày tuổi.
Có hệ thống ống dẫn nước dọc hành lang hai bên để phục vụ cho công việc vệ sinh, xịt gầm. e) Chuồng cai sữa Có 1 chuồng cai sữa gồm 18 ô, chia làm 2 dãy có sức chứa tối đa là 720 con.