Đặt vấn đề Chăn nuôi là một nghề truyền thống, trong đó thịt lợn chiếm 70% trong tổng số các loại thịt, do nhu cầu tiêu thụ thịt lợn trong nƣớc ngày càng tăng cao, nhất là thịt lợn nhiều nạc. Hiện nay, cùng với sự hội nhập và phát triển kinh tế của Việt Nam với các nƣớc trên thế giới, nghành chăn nuôi nƣớc ta ngày càng đóng vai trò quan trọng đặc biệt là nghành chăn nuôi lợn. Sản phẩm của nghành chăn nuôi lợn mang lại giá trị lớn cho con ngƣời, đó là nguồn cung cấp thực phẩm với số lƣợng lớn, chất lƣợng cao cho chúng ta. Bên cạnh đó, nghành chăn nuôi lợn cũng cung cấp một lƣợng không nhỏ phân bón cho nghành trồng trọt và một số sản phẩm phụ nhƣ: da, lông, mỡ… cho nghành công nghiệp chế biến khác.
Chăn nuôi lợn không chỉ đáp ứng yêu cầu cung cấp thịt trong nƣớc mà còn xuất khẩu ra thế giới mang lại nhiều lợi ích kinh tế cho ngƣời chăn nuôi, ngoài ra nghề chăn nuôi lợn còn tận dụng đƣợc sức lao động nhàn rỗi, tận dụng đƣợc sản phẩm phụ trong nông nghiệp… chính vì vậy lợn đƣợc nuôi nhiều và ở hầu hết các tỉnh trên toàn quốc. Trong những năm gần đây, nhờ áp dụng các thành tựu khoa học, kỹ thuật vào sản xuất, nghành chăn nuôi lợn nƣớc ta có những bƣớc phát triển nhƣ: tổng đàn tăng, cơ cấu đàn lợn đa dạng, năng suất, chất lƣợng cao… Chăn nuôi nhỏ lẻ theo hộ gia đình ngày càng giảm thay vào đó là các trang trại với quy mô nhỏ và vừa ngày càng tăng nhanh. Tuy nhiên, nghành chăn nuôi lợn cũng gặp phải nhiều khó khăn, thử thách. Ngoài các nguyên nhân nhƣ sự cạnh tranh với các nghành nghề khác, các chính sách, chi phí đầu vào, chi phí thức ăn… nghành chăn nuôi lợn còn phải đối mặt với tình hình dịch bệnh ngày càng diễn biến phức tạp, lợn c 2 thƣờng mắc một số bệnh nhƣ: Bệnh truyền nhiễm, bệnh ký sinh trùng, bệnh ngoại nội khoa, bệnh ngoại khoa và bệnh sản khoa, từ đó ảnh hƣởng đến cơ cấu phát triển đàn và làm giảm hiệu quả kinh tế cho ngƣời chăn nuôi lợn nái.
Với mục đích góp phần vào nâng cao khả năng sinh sản và giảm chi phí thuốc thú y cho đàn lợn nái nuôi tại trại lợn của ông Đặng Đình Dũng huyệnLƣơng Sơn, tỉnh Hòa Bình Xuất phát từ thực tế sản xuất của trại tôi tiến hành nghiên cứu chuyên đề: “Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng, phòng và trị bệnh trên đàn lợn nái sinh sản nuôi tại trại ông Đặng Đình Dũng huyện Lạc Thủy, tỉnh Hoà Bình”. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục đích - Tìm hiểu quy trình chăm sóc, nuôi dƣỡngđàn lợn nái sinh sản nuôi tại trại Đặng Đình Dũng, huyện Lạc Thủy , tỉnh Hòa Bình. - Áp dụng các biện pháp kỹ thuâ ̣t về chăm sóc, nuôi dƣỡng, phòng và trị bệnh trên đàn lợn nái sinh sản của trại.
- Nắm đƣợc các loại thức ăn dành cho lợn nái sinh sản, khẩu phần ăn và cách cho lợn nái ăn qua từng giai đoạn mang thai. - Nắm đƣợc các bệnh hay xảy ra đối với lợn nái sinh sản và phƣơng pháp phòng trị bệnh hiệu quả nhất. Yêu cầu của chuyên đề tài - Đánh giá đƣợc tình hình sản xuất chăn nuôi của trại - Đánh giá đƣợc việc áp dụng quy trình kỹ thuật chăm sóc, nuôi dƣỡng, phòng bệnh trên đàn lợn nái sinh sản của trại. - Xác định tình hình mắc bệnh trên đàn lợn nái sinh sản của trại - Xácđịnh đƣợc hiệu lực điều trị các bệnh xảy ra trên đàn lợn nái sinh sản của trại.
c 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên Huyện Lạc Thủy là huyện nằm phía Đông Nam tỉnh Hoà Bình,là huyện trung du ở Việt Nam. Diện tích: 320 km² Dân số : 60.624 ngƣời (7/2009), Huyện gồm các dân tộc: Mƣờng, Dao, Kinh Huyện gồm có 2 thị trấn Thanh Hà và Chi Nê cùng 13 xã: An Lạc, An Bình, Đồng Môn, Cố Nghĩa, Đồng Tâm, Khoan Dụ, Lạc Long, Hƣng Thi, Phú Lão, Liên Hòa,Thanh Nông, Phú Thành, Yên Bồng.
Trang trại chăn nuôi của ông Đặng Đình Dũng nằm độc lập trên một quả đồi, nằm các xa khu dân của tại trị trấn Thanh Hà, thuộc huyện Lạc Thủy, tỉnh Hòa Bình. Đây là một trong những trang trại có quy mô lớn. Trang trại có tổng diện tích khoảng hơn 2 ha, trong đó hơn 1 ha xây dựng khu trại chăn nuôi cùng các công trình phụ cận và gần 1 ha trồng cây xanh và ao hồ xung quanh. Vị trí địa lý - Phía Đông Lạc Thủy giáp với 2 huyện Kim Bảng và Thanh Liêm của tỉnh Hà Nam - Phía Tây Lạc Thủy giáp với huyện Yên Thủy của tỉnh Hòa Bình - Phía Nam Lạc Thủy giáp với 2 huyện Nho Quan và Gia Viễn của tỉnh Ninh Bình - Phía Bắc Lạc Thủy giáp với huyện Kim Bôi của tỉnh Hòa Bình và huyện Mỹ Đức của Hà Nội.
Điều kiện khí hậu Huyện Lạc Thủy nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng và ẩm, một năm chia làm 4 mùa rỗ rệt (Xuân, Hạ, Thu, Đông). Địa hình huyện Lạc Thuỷ mang tính chất đặc trƣng trung chuyển giữa trung du và miền núi. Nhìn tổng thể, địa hình Lạc Thuỷ có xu hƣớng thấp dần theo hƣớng từ tây bắc xuống đông nam, tƣơng đối phức tạp với nhiều đồi và núi đá vôi, xen kẽ là hệ thống sông, suối. Khí hậu Lạc Thuỷ mang nét đặc trƣng của khí hậu nhiệt đới gió mùa,mùa mƣa bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 10.
Trong mùa mƣa, lƣợng mƣa tƣơng đối cao: 1.681 mm, chủ yếu tập trung vào tháng 6 và 7. Mùa khô bắt đầu từ tháng 11 năm trƣớc và kết thúc vào tháng 4 năm sau.Điều kiện cơ sở vật chất nơi thực tập 2.1 Qúa trình thành lập Đƣợc thành lập và đi vào sản xuất từ năm 2005, với số vốn đầu tƣ lên tới gần 40 tỷ đồng, trang trại chuyên nuôi lợn sinh sản do Công ty Cổ phần thức ăn chăn nuôi Việt Nam (một chi nhánh của Tập đoàn CP Thái Lan) cung cấp 4 giống lợn Landrace, Yorkshire, Pitrain và Duroc. Khu sản xuất gồm 6 dãy chuồng, trong đó 2 dãy chuồng đẻ, 2 dãy chuồng bầu và 2 chuồng cách ly. Tổng lợn nuôi là 1.200 lợn nái, 30 lợn đực, 120 lợn hậu bị và khoảng 2500 lợn con theo mẹ và đã tách mẹ.
Lợn sau khi sinh 19 đến 23 ngày thì đƣợc xuất chuồng. Mỗi năm trang trại xuất ra thị trƣờng khoảng 20.000 con lợn giống. Cơ cấu tổ chức của trại Trại gồm có 28 ngƣời trong đó có: + 1 chủ trại + 1 quản lý + 2 kỹ sƣ chính của công ty c 5 + 4 tổ trƣởng ( 2 chuồng bầu, 2 chuồng đẻ ) + 1 bảo vệ + 18 công nhân trong chuồng + 1 công nhân phục vụ 2.Cơ sở vật chất - Trang thiết bị + Có đầy đủ các thiết bị, máy móc để phục vụ cho công nhân và sinh viên sinh hoạt hàng ngày nhƣ: nƣớc sinh hoạt, tắm nóng lạnh, tivi, tủ lạnh, quạt,. + Cơ sở vật chất trong chuồng trại chăn nuôi đƣợc trại chú trọng đầu tƣ hơn hết:Có hệ thống quạt gió, dàn mát, điện sáng, vòi uống nƣớc cho lợn tự động.Có hệ thống đèn điện sƣởi ấm cho lợn con vào mùa đông.Ngoài ra trại còn có một máy phát điện công suất lớn đủ cung cấp điện cho cả trại sinh hoạt và hệ thống chuồng nuôi những khi mất điện.
- Cơ sở hạ tầng Trại xây dựng gồm 2 khu tách biệt : khu điều hành và khu sản xuất + Khu điều hành gồm nơi ăn, ở của công nhân và nơi làm việc của chủ trại cùng với khu đào tạo kỹ thuật của công ty CP. + Khu sản xuấtgồm 2 chuồng nái đẻ, 2 chuồng nái chửa, 2 chuồng cách ly, kho cám, kho thuốc, nhà xuất heo con, trạm điện, xƣởng cơ khí, nhà sát trùng. + Nguồn nƣớc thải rửa chuồng trại đƣợc gom, chảy đến hầm Biogas. Thuận lợi và khó khăn - Thuận lợi + Đƣợc Công ty cổ phần chăn nuôi CP Việt Nam cung cấp về con giống, thức ăn, thuốc thú y có chất lƣợng tốt.
+ Trang trại có vị trí thuận lợi, địa hình, đƣờng đi khá thuận tiện cho việc vận chuyển con giống cũng nhƣ thức ăn chăn nuôi. c 6 + Chủ trại có năng lực, năng động, nắm bắt đƣợc tình hình xã hội, luôn quan tâm đến đời sống vật chất, tinh thần của cán bộ kỹ thuật và công nhân. + Kèm theo đó là đội ngũ kỹ thuật với chuyên môn vững vàng , công nhân nhiệt t́nh , năng động và có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc. Do đó đã mang lại hiệu quả chăn nuôi cao cho trang trại.
- Khó khăn + Đội ngũ công nhân trong trại còn thiếu, do đó ảnh hƣởng đến tiến độ công việc. + Thời tiết diễn biến phức tạp cho nên chƣa tạo đƣợc vành đai phòng dịch triệt để. + Trang thiết bị vật tƣ, hệ thống chăn nuôi còn thiếu chƣa đáp ứng đƣợc nhu cầu sản xuất. + Dịch bệnh diễn biến phức tạp nên chi phí dành cho phòng và chữa bệnh cao Giá thức ăn chăn nuôi mỗi ngày một tăng khiến chi phí thức ăn tăng cao gây ảnh hƣởng tới chăn nuôi của trang trại.
Cơ sở tài liệu liên quan đến đề tài thực hiện 2. Đặc điểm sinh lý sinh sản của lợn cái 2. Sự thành thục về tính và thể vóc * Sự thành thục về tính Khi gia súc thành thục về tính thì cơ thể con cái, đặc biệt là cơ quan sinh dục đã phát triển cơ bản hoàn thiện. Dƣới tác dụng của thần kinh, nội tiết con vật xuất hiện các phản xạ về sinh dục, khi đó trên buồng trứng trứng chín và có khả năng thụ thai, tử cung cũng sẵn sàng cho thai làm tổ,Con đực có khả năng sinh ra tinh trùng.
Theo Hoàng Toàn Thắng và cs, (2006) [30] cho biết thành thục về tính là tuổi con vật bắt đầu có phản xạ sinh dục và có khả năng sinh sản. Lúc này tất cả các bộ phận sinh dục nhƣ: buồng trứng, tử cung, âm đạo đã phát triển hoàn thiện và có thể bắt đầu bƣớc vào hoạt động sinh sản. c 7 Đồng thời với sự phát triển hoàn thiện bên trong thì ở bên ngoài các bộ phận sinh dục phụ cũng xuất hiện và gia súc có phản xạ về tính hay xuất hiện hiện tƣợngđộng dục. Tuy nhiên sự thành thục về tính sớm hay muộn phụ thuộc vào giống, tính biệt, các điều kiện ngoại cảnh cũng nhƣ chăm sóc, nuôi dƣỡng.
- Giống Các giống lợn khác nhau thì tuổi thành thục về tính cũng khác nhau.