Bộ Giáo Dục và Đào Tạo Trường Đại Học Mở Hà Nội: Quản Trị Kinh Doanh Tổng Hợp

Quản trị kinh doanh là một lĩnh vực quan trọng trong hoạt động của doanh nghiệp. 362 trang · Trường Đại Học Mở Hà Nội · 2020.

• Tác giả: Nguyễn Tiến Hùng
• Trường học: Trường Đại Học Mở Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Quản Trị Kinh Doanh: Tổng Quan và Nguyên Tắc Cơ Bản
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KINH DOANH VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
• 1.1. Khái niệm cơ bản liên quan đến hoạt động kinh doanh
• 1.2. Tổng quan về kinh doanh
• 1.2.1. Khái niệm kinh doanh
• 1.2.2. Khái quát về doanh nghiệp
• 1.2.3. Môi trường doanh nghiệp
• 1.2.4. Kinh doanh trong môi trường hội nhập kinh tế toàn cầu
• 1.3. Tổng quan về quản trị kinh doanh
• 1.3.1. Đặc điểm của quản trị kinh doanh
• 1.3.2. Lịch sử ra đời và phát triển của quản trị kinh doanh
• 1.3.3. Khái quát các chức năng quản trị kinh doanh
• 2. CHƯƠNG 2: QUY LUẬT VÀ NGUYÊN TẮC QUẢN TRỊ KINH DOANH
• 2.1. Quy luật trong quản trị kinh doanh
• 2.1.1. Khái niệm quy luật
• 2.1.2. Đặc điểm quy luật
• 2.1.3. Cách thức vận dụng quy luật
• 2.1.4. Một số quy luật trong kinh doanh
• 2.2. Các nguyên tắc quản trị kinh doanh
• 2.2.1. Khái niệm và căn cứ
• 2.2.2. Một số nguyên tắc cơ bản
• 2.2.3. Vận dụng nguyên tắc quản trị kinh doanh
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG KINH DOANH
• 3.1. Khái quát về định hướng kinh doanh
• 3.1.1. Khái niệm về định hướng kinh doanh
• 3.1.2. Vai trò của định hướng kinh doanh
• 3.2. Nội dung của định hướng
• 3.2.1. Quan điểm, đường lối của doanh nghiệp
• 3.2.2. Đường lối phát triển
• 3.2.3. Chiến lược doanh nghiệp
• 3.3. Thông tin để ra quyết định định hướng kinh doanh
• 3.3.1. Các khái niệm cơ bản
• 3.3.2. Đặc trưng của thông tin
• 3.3.3. Vai trò của thông tin
• 3.3.4. Yêu cầu của thông tin kinh tế
• 3.3.5. Cách tổ chức lấy thông tin
• 3.4. Một số mô hình sử dụng để ra quyết định định hướng kinh doanh
• 3.4.1. Trường hợp doanh nghiệp có đủ thông tin
• 3.4.2. Trường hợp doanh nghiệp có ít thông tin
• 3.4.3. Trường hợp doanh nghiệp có quá ít thông tin
• 4. CHƯƠNG 4: TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN CỦA DOANH NGHIỆP
• 4.1. Hoạt động tổ chức doanh nghiệp
• 4.1.1. Xác định cơ cấu quyền lực doanh nghiệp
• 4.1.2. Xác định địa điểm đặt doanh nghiệp
• 4.1.3. Xác định công nghệ, phương pháp tổ chức sản xuất kinh doanh
• 4.1.4. Xác định cơ cấu bộ máy doanh nghiệp
• 4.1.5. Tạo động lực cho con người hoạt động
• 4.1.6. Hình thành cơ chế hoạt động của doanh nghiệp
• 4.2. Quản trị sản xuất doanh nghiệp
• 4.2.1. Các khái niệm cơ bản
• 4.2.2. Chiến lược sản phẩm
• 4.2.3. Công nghệ và thiết bị sản xuất
• 4.2.4. Hậu cần kinh doanh
• 4.3. Quản trị nhân lực
• 4.3.1. Tổng quan về nhân lực và quản trị nhân lực
• 4.3.2. Nguyên tắc quản trị nhân lực
• 4.3.3. Nội dung quản trị nhân lực
• 4.4. Quản trị tài chính doanh nghiệp
• 4.4.1. Tổng quan về tài chính doanh nghiệp, quản trị tài chính doanh nghiệp
• 4.4.2. Bộ máy quản trị tài chính doanh nghiệp
• 4.4.3. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả tài chính doanh nghiệp
• 4.5. Quản trị rủi ro
• 4.5.1. Khái niệm rủi ro
• 4.5.2. Phân loại rủi ro
• 4.5.3. Nguyên nhân gây ra rủi ro cho doanh nghiệp
• 4.5.4. Cách nhận biết rủi ro trong doanh nghiệp
• 4.5.5. Quản trị rủi ro trong doanh nghiệp
• 4.5.6. Các phương pháp quản lý rủi ro trong doanh nghiệp
• 4.5.7. Tổ chức quản trị rủi ro trong doanh nghiệp
• 4.6. Các khái niệm cơ bản của Marketing
• 4.7. Vai trò, chức năng của Marketing trong doanh nghiệp
• 4.8. Quản trị công nghệ
• 4.8.1. Khái niệm Quản trị công nghệ (MOT- Management of Technology)
• 4.8.2. Các hoạt động của quản trị công nghệ
• 4.8.3. Vai trò của quản trị công nghệ trong sản xuất và kinh doanh
• 4.8.4. Mục tiêu của quản trị công nghệ
• 4.9. Hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
• 4.9.1. Khái niệm hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh
• 4.9.2. Bản chất của hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh
• 4.9.3. Phân loại hiệu quả
• 4.9.4. Vai trò của hiệu quả hoạt động SXKD
• 4.9.5. Sự cần thiết phải nâng cao hiệu quả hoạt động SXKD
• 4.9.6. Các nhân tố ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
• 5. CHƯƠNG 5: CHỨC NĂNG LÃNH ĐẠO
• 5.1. Tổng quan về lãnh đạo
• 5.1.1. Đặc điểm của chức năng lãnh đạo
• 5.1.2. Các yếu tố cấu thành của sự lãnh đạo
• 5.1.3. Những điều kiện để lãnh đạo thành công
• 5.1.4. Nội dung cơ bản của chức năng lãnh đạo
• 5.2. Nhu cầu và động cơ làm việc của người lao động
• 5.2.1. Khái niệm về nhu cầu và động cơ
• 5.2.2. Các yếu tố ảnh hưởng tới nhu cầu và động cơ
• 5.2.3. Một số học thuyết về nhu cầu và động cơ hoạt động của con người
• 5.3. Phương pháp lãnh đạo
• 5.3.1. Khái niệm và vai trò
• 5.3.2. Các phương pháp lãnh đạo cơ bản
• 5.4. Phong cách lãnh đạo
• 6. CHƯƠNG 6: KIỂM TRA VÀ ĐIỀU CHỈNH
• 6.1. Vai trò của kiểm tra
• 6.2. Quá trình kiểm tra
• 6.3. Điều chỉnh trong doanh nghiệp
• 6.3.1. Khái niệm điều chỉnh
• 6.3.2. Phân loại điều chỉnh
• 6.3.3. Yêu cầu của điều chỉnh
• 7. CHƯƠNG 7: KHỞI SỰ KINH DOANH VÀ TÁI LẬP DOANH NGHIỆP
• 7.1. Khởi sự kinh doanh
• 7.1.1. Khái niệm về khởi sự kinh doanh
• 7.1.2. Vai trò của khởi sự kinh doanh
• 7.1.3. Các hình thức khởi sự kinh doanh
• 7.1.4. Quá trình khởi sự kinh doanh
• 7.1.5. Nhà khởi sự kinh doanh
• 7.2. Tái lập doanh nghiệp
• 7.2.1. Bản chất của tái lập doanh nghiệp
• 7.2.2. Sự cần thiết phải tái lập doanh nghiệp
• 7.2.3. Các đặc trưng của tái lập doanh nghiệp
• 7.2.4. Trường hợp tái lập doanh nghiệp
• 8. CHƯƠNG 8: ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ VĂN HÓA DOANH NGHIỆP
• 8.1. Một số vấn đề chung về đạo đức kinh doanh
• 8.1.1. Đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội
• 8.1.2. Vai trò của đạo đức kinh doanh trong quản trị
• 8.2. Tổng quan về văn hóa và văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.1. Khái quát về văn hóa
• 8.2.2. Khái niệm, đặc điểm văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.3. Vai trò của văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.4. Cấu trúc của văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.5. Biểu trưng của văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.6. Các dạng văn hóa doanh nghiệp
• 8.2.7. Văn hóa trong các hoạt động kinh doanh
• 9. CHƯƠNG 9: QUẢN TRỊ SỰ THAY ĐỔI
• 9.1. Khái quát về quản trị sự thay đổi
• 9.1.1. Khái niệm quản trị sự thay đổi
• 9.1.2. Sự cần thiết phải quản trị sự thay đổi
• 9.1.3. Các áp lực thúc đẩy và cản trở sự thay đổi
• 9.2. Nội dung của quản trị sự thay đổi
• 9.2.1. Tiến trình thay đổi
• 9.2.2. Nhận biết và tiếp cận sự thay đổi
• 9.2.3. Hoạch định sự thay đổi
• 9.2.4. Vượt qua cản trở sự thay đổi
• 9.2.5. Tổ chức thực hiện sự thay đổi
• 9.3. Khái lược về thay đổi doanh nghiệp
• 9.3.1. Các hình thức thay đổi của doanh nghiệp
• 9.3.2. Vai trò của việc quản trị sự thay đổi
• 9.3.3. Các bước thực hiện quản trị sự thay đổi
• 9.3.4. Các nguyên tắc quản trị sự thay đổi
• 9.4. Đổi mới doanh nghiệp
• 9.4.1. Định hướng đổi mới
• 9.4.2. Đổi mới cơ cấu doanh nghiệp
• 9.4.3. Nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp
• 10. CHƯƠNG 10: TỔ CHỨC KHÔNG GIAN NƠI LÀM VIỆC, SINH SỐNG CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG
• 10.1. Vật chất và khí
• 10.1.1. Khí theo quan điểm triết gia cổ đại và cận đại
• 10.1.2. Khí theo quan điểm nhà phong thủy
• 10.1.3. Khí theo quan điểm của Đông y và nhà điều khí
• 10.1.4. Khí theo quan điểm khoa học hiện đại
• 10.1.5. Phân loại khí
• 10.1.6. Cách phân bổ khí
• 10.2. Phong thủy và tổ chức không gian nơi làm việc và sinh sống của người lao động
• 10.2.1. Phong thủy thời cổ
• 10.2.2. Phong thủy hiện nay
• 10.2.3. Các trường phái phong thủy hiện đại
• 10.2.4. Nội dung của thuật phong thủy
• 10.2.5. Khái niệm tổ chức không gian nơi làm việc, sinh sống của người lao động
• 10.3. Xác định vị trí nơi làm việc của người lao động
• 10.3.1. Tìm thước mệnh quái (vẽ 8 quái: 8 thước quái)
• 10.3.2. Xác định trọng tâm của mảnh đất, gian nhà (phòng làm việc)
• 10.3.3. Xác định bản đồ phong thủy của mảnh đất, gian nhà (phòng làm việc)
• 10.3.4. Xác định nơi đặt bàn làm việc và ghế của người lao động
• 10.4. Phương pháp xử lí một vài tình huống phong thủy
• 10.4.1. Chiều nằm ngủ trong phòng
• 10.4.2. Bố trí mặt bằng doanh nghiệp
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Trị Kinh Doanh Khái Niệm Cơ Bản

Quản trị kinh doanh là một lĩnh vực quan trọng trong hoạt động của doanh nghiệp. Nó bao gồm việc lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo và kiểm soát các hoạt động kinh doanh nhằm đạt được mục tiêu đề ra. Theo tài liệu của Bộ Giáo dục và Đào tạo, quản trị kinh doanh không chỉ đơn thuần là quản lý mà còn là nghệ thuật điều hành doanh nghiệp trong môi trường cạnh tranh khốc liệt.

1.1. Khái Niệm Quản Trị Kinh Doanh Là Gì

Quản trị kinh doanh được định nghĩa là quá trình tổ chức và điều hành các hoạt động kinh doanh để đạt được hiệu quả tối ưu. Điều này bao gồm việc quản lý tài chính, nhân sự, và các nguồn lực khác.

1.2. Vai Trò Của Quản Trị Kinh Doanh Trong Doanh Nghiệp

Quản trị kinh doanh đóng vai trò quyết định trong việc định hướng và phát triển doanh nghiệp. Nó giúp doanh nghiệp thích ứng với thay đổi của thị trường và tối ưu hóa quy trình hoạt động.

II. Những Thách Thức Trong Quản Trị Kinh Doanh Hiện Nay

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, các doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều thách thức như cạnh tranh gay gắt, thay đổi nhanh chóng của công nghệ và yêu cầu ngày càng cao từ khách hàng. Những thách thức này đòi hỏi các nhà quản trị phải có chiến lược linh hoạt và hiệu quả.

2.1. Cạnh Tranh Trong Thị Trường Toàn Cầu

Cạnh tranh không chỉ đến từ các doanh nghiệp trong nước mà còn từ các công ty quốc tế. Điều này yêu cầu doanh nghiệp phải nâng cao chất lượng sản phẩm và dịch vụ.

2.2. Thay Đổi Công Nghệ Nhanh Chóng

Công nghệ phát triển nhanh chóng tạo ra cả cơ hội và thách thức. Doanh nghiệp cần phải cập nhật công nghệ mới để không bị tụt lại phía sau.

III. Phương Pháp Quản Trị Kinh Doanh Hiệu Quả

Để quản trị kinh doanh hiệu quả, các doanh nghiệp cần áp dụng những phương pháp quản lý hiện đại. Những phương pháp này không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh.

3.1. Chiến Lược Kinh Doanh Bền Vững

Chiến lược bền vững giúp doanh nghiệp phát triển lâu dài mà không làm tổn hại đến môi trường. Điều này ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh hiện nay.

3.2. Quản Lý Tài Chính Hiệu Quả

Quản lý tài chính là một trong những yếu tố quyết định đến sự thành công của doanh nghiệp. Việc lập kế hoạch tài chính hợp lý giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động ổn định.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Quản Trị Kinh Doanh

Quản trị kinh doanh không chỉ là lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong các doanh nghiệp. Những ứng dụng này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình và nâng cao hiệu quả hoạt động.

4.1. Quản Lý Nhân Sự Trong Doanh Nghiệp

Quản lý nhân sự là một phần quan trọng trong quản trị kinh doanh. Việc xây dựng đội ngũ nhân viên chất lượng cao sẽ giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

4.2. Quản Lý Marketing Hiệu Quả

Marketing là cầu nối giữa doanh nghiệp và khách hàng. Quản lý marketing hiệu quả giúp doanh nghiệp tiếp cận và giữ chân khách hàng tốt hơn.

V. Kết Luận Về Quản Trị Kinh Doanh Trong Tương Lai

Quản trị kinh doanh sẽ tiếp tục phát triển và thay đổi theo thời gian. Các doanh nghiệp cần phải linh hoạt và sáng tạo để thích ứng với những thay đổi này. Tương lai của quản trị kinh doanh sẽ phụ thuộc vào khả năng đổi mới và ứng dụng công nghệ.

5.1. Xu Hướng Đổi Mới Trong Quản Trị Kinh Doanh

Đổi mới là yếu tố sống còn trong quản trị kinh doanh. Doanh nghiệp cần phải thường xuyên cập nhật và cải tiến quy trình quản lý.

5.2. Tầm Quan Trọng Của Đạo Đức Kinh Doanh

Đạo đức kinh doanh ngày càng trở nên quan trọng trong quản trị. Doanh nghiệp cần phải xây dựng văn hóa doanh nghiệp tích cực để thu hút khách hàng và nhân viên.

Nội dung chính

# Quản Trị Kinh Doanh Tổng Hợp — Giáo Trình Đại Học Mở Hà Nội (2020)

---

## Tổng quan về giáo trình

**Quản Trị Kinh Doanh Tổng Hợp** là giáo trình do Trường Đại học Mở Hà Nội xuất bản năm 2020, được biên soạn bởi nhóm bốn tác giả: TS. Nguyễn Tiến Hùng (chủ biên), TS. Nguyễn Thị Thu Hương, TS. Nguyễn Thị Thu Hường và TS. Lê Thị Hằng. Mỗi tác giả chịu trách nhiệm biên soạn các chương thuộc chuyên môn cụ thể, đảm bảo tính chuyên sâu và nhất quán trong từng phần nội dung.

Giáo trình phục vụ môn học Quản trị Kinh doanh — một trong những môn học nền tảng trong chương trình đào tạo ngành Quản trị Kinh doanh và các ngành kinh tế có liên quan ở bậc đại học. Theo lời mở đầu của nhóm tác giả, giáo trình hướng đến cung cấp "tri thức và kỹ năng liên quan đến quá trình kinh doanh thành công" trong điều kiện nền kinh tế chịu sự chi phối của các quy luật kinh tế và môi trường hội nhập toàn cầu.

Cấu trúc giáo trình gồm 10 chương, triển khai theo trình tự từ khái niệm nền tảng đến các chức năng quản trị cụ thể, kết thúc bằng một chương về tổ chức không gian nơi làm việc theo quan điểm phong thủy. Tài liệu kèm theo mỗi chương là danh mục câu hỏi ôn tập và bài tập vận dụng, cùng danh mục tài liệu tham khảo được nêu rõ theo từng chương. Hệ thống sơ đồ, hình vẽ và bảng biểu được trình bày đầy đủ ở phần đầu tài liệu.

---

## Nội dung kiến thức cốt lõi

### Các chương/chủ đề chính

**Chương 1 — Tổng quan về kinh doanh và quản trị kinh doanh** (TS. Nguyễn Thị Thu Hường biên soạn) xác lập hệ thống khái niệm nền tảng: nhu cầu, cầu, cung, thị trường, doanh nghiệp, và quản trị kinh doanh. Chương phân loại doanh nghiệp theo quy mô dựa trên Nghị định 39/2018/NĐ-CP ngày 11/3/2018 (doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ, vừa theo từng khu vực nông–lâm–ngư nghiệp và thương mại–dịch vụ) và theo hình thức sở hữu (công ty TNHH, công ty cổ phần, doanh nghiệp nhà nước, công ty hợp danh, doanh nghiệp tư nhân). Chương cũng phân tích môi trường kinh doanh gồm môi trường vĩ mô (chính trị, kinh tế, tự nhiên, công nghệ, văn hóa–xã hội, hội nhập quốc tế) và môi trường vi mô theo mô hình của Giáo sư Michael Porter (nhà cung ứng, đối thủ cạnh tranh hiện tại, đối thủ tiềm ẩn, khách hàng, sản phẩm thay thế). Lịch sử phát triển ngành quản trị được trình bày qua các trường phái: trường phái cơ cấu và chế độ (với các tên tuổi Robert Owen, Andrew Ure, Charles Babbage, F.W. Taylor, Henry Fayol) và trường phái quan hệ con người (M. Follet, Elton Mayo).

**Chương 2 — Quy luật và nguyên tắc quản trị kinh doanh** (TS. Lê Thị Hằng biên soạn) phân tích hệ thống quy luật trong kinh doanh gồm: quy luật cung–cầu–giá cả, quy luật cạnh tranh, quy luật tăng lợi nhuận, quy luật kích thích sức mua giả tạo, quy luật của người mua, quy luật ý chí tiến thủ của nhà quản trị, và các quy luật tâm lý (tâm lý khách hàng, tâm lý cạnh tranh). Từ đó, chương xây dựng hệ thống nguyên tắc quản trị kinh doanh gồm: tuân thủ luật pháp và thông lệ, xuất phát từ khách hàng, hiệu quả và hiện thực, chuyên môn hóa, kết hợp hài hòa các loại lợi ích, biết dấu ý đồ, tận dụng thời cơ và môi trường, chọn đúng mũi nhọn.

**Chương 3 — Định hướng kinh doanh** (TS. Nguyễn Thị Thu Hương biên soạn) trình bày nội dung định hướng kinh doanh gồm quan điểm, đường lối, chiến lược doanh nghiệp và quy trình ra quyết định. Chương giới thiệu các công cụ phân tích chiến lược như Ma trận IFE, Ma trận EFE, Ma trận McKinsey, Mô hình mạng lưới PERT, và phân tích ba trường hợp ra quyết định theo mức độ thông tin doanh nghiệp có được (đủ thông tin, ít thông tin, quá ít thông tin).

**Chương 4 — Tổ chức các hoạt động cơ bản của doanh nghiệp** (TS. Lê Thị Hằng biên soạn) là chương dài nhất, bao gồm các nội dung: tổ chức cơ cấu bộ máy doanh nghiệp (sáu mô hình cơ cấu: trực tuyến, chức năng, trực tuyến–chức năng, trực tuyến–tham mưu, chương trình–mục tiêu, ma trận), quản trị sản xuất, hậu cần kinh doanh, quản trị nhân lực, quản trị tài chính (với các chỉ số NPV, NFV), quản trị rủi ro, marketing căn bản, quản trị công nghệ, và đánh giá hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh.

**Chương 5 — Chức năng lãnh đạo** (TS. Nguyễn Thị Thu Hường biên soạn) phân tích các yếu tố cấu thành lãnh đạo, các học thuyết về nhu cầu và động cơ (trong đó có phân loại nhu cầu của A. Maslow theo năm nhóm: sinh lý, an toàn, xã hội, địa vị xã hội, tự hiện thực hóa bản thân), các phương pháp lãnh đạo cơ bản và các phong cách lãnh đạo.

**Chương 6 — Kiểm tra và điều chỉnh** (TS. Nguyễn Thị Thu Hương biên soạn) trình bày vai trò, quá trình kiểm tra và các loại điều chỉnh trong doanh nghiệp.

**Chương 7 — Khởi sự kinh doanh và tái lập doanh nghiệp** (TS. Nguyễn Thị Thu Hương biên soạn) phân tích khái niệm, vai trò, hình thức và quy trình khởi sự kinh doanh; đặc trưng của nhà khởi sự; bản chất, sự cần thiết và các trường hợp tái lập doanh nghiệp.

**Chương 8 — Đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp** (TS. Nguyễn Thị Thu Hường biên soạn) phân biệt đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội (có bảng so sánh riêng); trình bày cấu trúc, biểu trưng, các dạng văn hóa doanh nghiệp và văn hóa trong các hoạt động kinh doanh.

**Chương 9 — Quản trị sự thay đổi** (TS. Lê Thị Hằng biên soạn) trình bày Mô hình thay đổi của Lewin, Mô hình 8 giai đoạn thay đổi của Kotter, khung năng lực đổi mới sáng tạo, quy trình đổi mới cơ cấu doanh nghiệp và các nguyên tắc quản trị sự thay đổi. Đồng thời phân tích hai thuyết O và thuyết E trong đổi mới doanh nghiệp (có bảng so sánh và kết hợp).

**Chương 10 — Tổ chức không gian nơi làm việc, sinh sống của người lao động** (TS. Nguyễn Tiến Hùng biên soạn) trình bày nội dung phong thủy ứng dụng trong tổ chức không gian doanh nghiệp, bao gồm các trường phái phong thủy hiện đại, hệ thống bát quái, ma trận hắc tông, ma trận sao bay và phương pháp xác định vị trí đặt bàn làm việc.

### Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình xây dựng nền tảng lý thuyết từ các nguyên lý kinh tế thị trường (quy luật cung–cầu, quy luật cạnh tranh, quy luật giá trị) đến lý thuyết tổ chức (các trường phái quản trị từ Taylor đến Kotter). Sinh viên được tiếp cận với các công cụ phân tích chiến lược tiêu chuẩn (IFE, EFE, McKinsey), các khung lý thuyết về động lực làm việc (Maslow), về thay đổi tổ chức (Lewin, Kotter) và các mô hình cơ cấu tổ chức đa dạng.

### Kỹ năng phát triển

Về kỹ năng phân tích, sinh viên thực hành phân tích môi trường kinh doanh (vĩ mô và vi mô), đánh giá rủi ro và hiệu quả tài chính qua các chỉ tiêu NPV, NFV. Về kỹ năng thực hành, mỗi chương kết thúc bằng bài tập vận dụng yêu cầu sinh viên lựa chọn doanh nghiệp cụ thể để phân tích — ví dụ: "Lựa chọn một doanh nghiệp cụ thể và phân tích môi trường kinh doanh ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp như thế nào?" (Bài tập vận dụng, Chương 1). Kỹ năng ra quyết định được phát triển qua phân tích ba tình huống thông tin khác nhau ở Chương 3.

---

## Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình áp dụng cách tiếp cận kết hợp giữa trình bày lý thuyết và thực hành vận dụng. Mỗi chương mở đầu bằng phần **Mục tiêu chương** xác định rõ kiến thức và năng lực người học cần đạt được. Cấu trúc này giúp giảng viên xác định chuẩn đầu ra từng buổi học và giúp sinh viên tự theo dõi tiến độ tiếp thu.

**Câu hỏi ôn tập** cuối mỗi chương tập trung vào việc kiểm tra hiểu biết khái niệm và khả năng phân tích. Ví dụ điển hình ở Chương 1: "Phân tích đặc điểm quản trị kinh doanh là một khoa học [và] quản trị kinh doanh là nghệ thuật"; "Phân tích tác động của các yếu tố thuộc môi trường vĩ mô lên tổ chức." Các câu hỏi này có độ phân hóa từ tái hiện khái niệm đến phân tích đa chiều.

**Bài tập vận dụng** yêu cầu sinh viên gắn lý thuyết với thực tiễn doanh nghiệp cụ thể. Hình thức này phù hợp với phương thức đào tạo từ xa của Trường Đại học Mở Hà Nội, khuyến khích sinh viên tự chủ trong tìm kiếm và xử lý thông tin thực địa.

**Hệ thống sơ đồ, hình vẽ và bảng biểu** được trình bày xuyên suốt — bao gồm quy luật cung cầu, mô hình PERT, các cơ cấu tổ chức, chuỗi cung ứng, phân tích công việc, mô hình Lewin, mô hình Kotter — hỗ trợ trực quan hóa các khái niệm trừu tượng.

**Tài liệu tham khảo theo từng chương** được liệt kê cụ thể. Chương 1 dẫn chiếu bốn tài liệu chính: Trần Thị Vân Hoa (2010) *Tình huống về Quản trị kinh doanh* (NXB ĐH Kinh tế Quốc dân); Nguyễn Ngọc Huyền (2018) *Giáo trình Quản trị Kinh doanh — Tập 1* (NXB ĐH Kinh tế Quốc dân); Đỗ Hoàng Toàn và Đỗ Thị Hải Hà (2013) *Quản trị kinh doanh hiện đại* (Viện Đại học Mở Hà Nội); Đỗ Hoàng Toàn (2009) *Quản trị kinh doanh* (Viện Đại học Mở Hà Nội). Danh mục tham khảo này định hướng việc mở rộng tự học bên ngoài giáo trình chính.

Đối với học theo hình thức từ xa hoặc tự học, cấu trúc mục tiêu–nội dung–ôn tập–bài tập trong mỗi chương tạo thành một chu trình học tập khép kín, có thể theo dõi độc lập mà không cần bắt buộc có giảng viên hướng dẫn trực tiếp trong từng buổi học.

---

## Điểm nổi bật và cập nhật

Giáo trình tích hợp căn cứ pháp lý hiện hành tại thời điểm xuất bản: phân loại doanh nghiệp theo Nghị định 39/2018/NĐ-CP, các loại hình doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp 2014 (bao gồm quy định về công ty mẹ–con, tập đoàn kinh tế và điều kiện thành lập theo Điều 18). Đây là cập nhật quan trọng so với các phiên bản trước khi khung pháp lý doanh nghiệp chưa được hệ thống hóa đầy đủ.

Về xu hướng thực tiễn, Chương 1 dành một mục riêng cho "Kinh doanh trong môi trường hội nhập kinh tế toàn cầu," phân tích năm đặc điểm của toàn cầu hóa kinh tế liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp Việt Nam: liên kết và cạnh tranh gay gắt, cách mạng khoa học công nghệ, cạn kiệt tài nguyên, tội ác và khủng bố xã hội, doanh nghiệp can thiệp sâu vào Nhà nước. Chương 9 tích hợp mô hình đổi mới tổ chức đương đại, bao gồm Khung năng lực đổi mới sáng tạo và Quy trình đổi mới cơ cấu doanh nghiệp.

Chương 10 là nội dung ít thấy trong các giáo trình quản trị kinh doanh thông thường, khi đưa nội dung tổ chức không gian làm việc theo quan điểm phong thủy — kết hợp giữa quan điểm Đông y, vật lý học hiện đại (các hạt sơ cấp, bức xạ) và các trường phái phong thủy hiện đại — vào chương trình đào tạo đại học.

Kết nối thực tiễn được thể hiện thông qua hệ thống bài tập yêu cầu sinh viên làm việc với dữ liệu doanh nghiệp thực, các ví dụ số liệu từ thị trường, và các tình huống phân tích chiến lược dựa trên công cụ chuẩn như IFE, EFE, McKinsey.

---

## Đối tượng sử dụng giáo trình

**Sinh viên** ngành Quản trị Kinh doanh, Kinh tế và các ngành liên quan ở bậc đại học, đặc biệt phù hợp với chương trình đào tạo của Trường Đại học Mở Hà Nội. Giáo trình phù hợp nhất cho sinh viên đã có kiến thức cơ bản về kinh tế vi mô (hiểu về cung, cầu, thị trường) vì các khái niệm này được đề cập nhanh ở Chương 1 trước khi chuyển sang nội dung quản trị.

**Điều kiện tiên quyết** không được quy định tường minh trong giáo trình, tuy nhiên nội dung Chương 1 mở đầu bằng hệ thống khái niệm cơ bản (nhu cầu, cầu, cung, thị trường) cho thấy giáo trình có thể được sử dụng ngay từ năm nhất hoặc năm hai đại học. Sinh viên đã có nền tảng về luật doanh nghiệp hoặc kinh tế học sẽ tiếp cận phần phân loại doanh nghiệp và phân tích môi trường thuận lợi hơn.

**Giảng viên** có thể sử dụng giáo trình như tài liệu dạy học chính, với hệ thống câu hỏi ôn tập và bài tập vận dụng sẵn có hỗ trợ thiết kế bài kiểm tra và bài tập lớn. Cấu trúc mục tiêu chương rõ ràng thuận tiện cho việc lập kế hoạch bài giảng.

**Người tự học** có thể theo dõi theo từng chương độc lập do mỗi chương có đủ cấu trúc: mục tiêu, nội dung, câu hỏi ôn tập, bài tập và tài liệu tham khảo. Giáo trình cũng phù hợp làm tài liệu tra cứu cho người đã có kinh nghiệm thực tiễn kinh doanh muốn đối chiếu với lý thuyết hệ thống.

---

## Câu hỏi thường gặp

**1. Giáo trình này phù hợp với ai?**
Giáo trình phù hợp chủ yếu với sinh viên ngành Quản trị Kinh doanh và các ngành kinh tế tại Trường Đại học Mở Hà Nội. Nội dung được xây dựng theo chương trình đào tạo đại học chính quy và từ xa, đặc biệt phù hợp với hình thức tự học có hướng dẫn.

**2. Cần kiến thức nền nào để học?**
Không có quy định điều kiện tiên quyết cứng trong giáo trình. Tuy nhiên, Chương 1 yêu cầu người đọc làm quen nhanh với các khái niệm thị trường cơ bản (nhu cầu, cung, cầu, trao đổi). Người đọc có kiến thức nền về kinh tế học và luật doanh nghiệp sẽ tiếp thu nhanh hơn ở các chương đầu.

**3. Điểm khác biệt so với các giáo trình quản trị kinh doanh khác?**
Giáo trình này tích hợp quy định pháp lý cụ thể (Nghị định 39/2018/NĐ-CP, Luật Doanh nghiệp 2014) vào nội dung học thuật, giúp kết nối lý thuyết với khung pháp lý thực tế tại Việt Nam. Chương 10 về tổ chức không gian làm việc theo quan điểm phong thủy là nội dung không phổ biến trong các giáo trình cùng ngành. Ngoài ra, giáo trình được biên soạn theo hướng phân công rõ ràng từng chương cho từng tác giả có chuyên môn tương ứng.

**4. Làm sao để tự học hiệu quả?**
Sinh viên tự học nên đọc phần Mục tiêu chương trước để định hướng nội dung cần nắm; sau khi đọc từng mục, kiểm tra lại bằng câu hỏi ôn tập cuối chương. Bài tập vận dụng nên thực hiện bằng cách chọn một doanh nghiệp thực tế quen thuộc để phân tích — theo gợi ý của chính giáo trình ở Chương 1: "Lựa chọn một doanh nghiệp cụ thể và phân tích môi trường kinh doanh ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp."

**5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo?**
Danh mục tài liệu tham khảo được liệt kê theo từng chương. Các đầu sách được dẫn chiếu gồm: *Tình huống về Quản trị kinh doanh* (Trần Thị Vân Hoa, 2010), *Giáo trình Quản trị Kinh doanh — Tập 1* (Nguyễn Ngọc Huyền, 2018), và hai ấn phẩm của Đỗ Hoàng Toàn (2009, 2013) phục vụ cả hệ đại học và cao học. Đây là nguồn mở rộng phù hợp sau khi hoàn thành từng chương tương ứng.

---

## Kết luận

**Quản Trị Kinh Doanh Tổng Hợp** (Trường Đại học Mở Hà Nội, 2020) cung cấp một khung kiến thức có cấu trúc từ lý thuyết đến thực hành cho người học ngành quản trị. Giáo trình trình bày tuần tự từ khái niệm kinh doanh và doanh nghiệp, qua hệ thống quy luật–nguyên tắc, các chức năng quản trị (định hướng, tổ chức, lãnh đạo, kiểm tra), đến khởi sự kinh doanh, đạo đức, quản trị thay đổi và tổ chức không gian làm việc.

Lộ trình học tập được gợi ý: đọc tuần tự từ Chương 1 đến Chương 9 để nắm trọn chuỗi kiến thức quản trị; sau đó kết hợp với tài liệu tham khảo được dẫn trong từng chương để mở rộng. Chương 10 có thể đọc độc lập như một nội dung tự chọn. Đóng góp ý kiến về giáo trình được nhóm tác giả tiếp nhận qua email: **[e-mail]**.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI MỞ ĐẦU Hoạt động kinh doanh là một quá trình phức tạp, chịu sự chi phối bởi các quy luật kinh tế. Doanh nghiệp muốn phát triển bền vững phải kiểm soát đƣợc toàn bộ quá trình kinh doanh, tối ƣu hoá hệ thống, tiết kiệm chi phí, tăng nguồn thu.để nâng cao hiệu quả kinh doanh. Giáo trình “Quản trị kinh doanh tổng hợp” sẽ giúp ngƣời đọc những tri thức và kỹ năng liên quan đến quá trình kinh doanh thành công. Giáo trình Quản trị kinh doanh tổng hợp của Trƣờng Đại học Mở Hà Nội do nhóm tác giả: TS.

Nguyễn Tiến Hùng, TS. Nguyễn Thị Thu Hƣơng, TS. Nguyễn Thị Thu Hƣờng và TS. Lê Thị Hằng biên soạn.

Nguyễn Tiến Hùng biên soạn chƣơng 10 “Tổ chức không gian nơi làm việc, sinh sống của ngƣời lao động”; TS. Nguyễn Thị Thu Hƣơng biên soạn các chƣơng sau: chƣơng 3 “Định hƣớng kinh doanh”, chƣơng 6 “Kiểm tra và điều chỉnh”, chƣơng 7 “Khởi sự kinh doanh và tái lập doanh nghiệp”; TS. Nguyễn Thị Thu Hƣờng biên soạn các chƣơng sau: chƣơng 1 “Tổng quan về kinh doanh và quản trị kinh doanh”, chƣơng 5 “Chức năng lãnh đạo”, chƣơng 8 “Đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp”, TS. Lê Thị Hằng biên soạn các chƣơng sau: chƣơng 2 “Quy luật và nguyên tắc quản trị kinh doanh”, chƣơng 4 “Tổ chức các hoạt động cơ bản của doanh nghiệp, chƣơng 9 “Quản trị sự thay đổi”.

Mặc dù đã rất cố gắng trong quá trình biên soạn, song khó tránh khỏi những hạn chế, khiếm khuyết. Nhóm tác giả mong nhận đƣợc những ý kiến đóng góp của đồng nghiệp, học viên và ngƣời đọc để hoàn thiện hơn cho lần tái bản. Mọi đóng góp xin gửi về email: [e-mail] NHÓM TÁC GIẢ 13 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KINH DOANH VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH Mục tiêu chƣơng 1 Nắm vững nội dung các khái niệm liên quan đến hoạt động kinh doanh, quan hệ giữa doanh nghiệp và môi trƣờng kinh doanh. Nắm đƣợc các khái niệm quản trị, quản trị kinh doanh, đặc điểm quản trị kinh doanh và khái quát các chức năng quản trị kinh doanh theo các tiêu chí khác nhau.

Hiểu đƣợc sự ra đời và phát triển của các hoạt động kinh doanh; các đặc điểm của hoạt động kinh doanh trong điều kiện nền kinh tế có tính hội nhập và cạnh tranh toàn cầu. Khái niệm cơ bản liên quan đến hoạt động kinh doanh Doanh nghiệp muốn cạnh tranh thành công trên thị trƣờng, hoạt động muốn hiệu quả thì phải nắm bắt đƣợc thông tin, các quy luật, nguyên tác, các kiến thức cơ bản. về thị trƣờng và các hoạt động kinh doanh của mình. Mốt số khái niệm cung cấp những kiến thức cơ bản liên quan đến hoạt động kinh doanh nhƣ nhu cầu, cầu, cung, khách hàng, sản phẩm, trao đổi, thị trƣờng.

Nhu cầu là trạng thái tâm lý căng thằng khiến con ngƣời cảm thấy thiếu thốn về một cái gì đó và mong muốn đƣợc đáp ứng nó. Nhu cầu là những đòi hỏi của con ngƣời muốn có điều kiện nhất định để sống và phát triển, hay nhu cầu là tính chất của cơ thể sống biểu hiện trạng thái thiếu hụt của chính cá thể đó và do đó phân biệt nó với môi trƣờng sống. Nhu cầu đƣợc phân loại theo một số tiêu chí khác nhau: - Theo tính chất vật lý, nhu cầu đƣợc chia thành 2 nhóm: (1) nhu cầu vật chất; (2) nhu cầu tinh thần - Theo mức độ cần thiết của con ngƣời, A.Maslow chia nhu cầu thành 5 nhóm: (1) nhu cầu sinh lý; (2) nhu cầu an toàn; (3) nhu cầu xã hội; (4) nhu cầu địa vị xã hội; (5) nhu cầu hiện thực hoá bản thân.