phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục luận văn dự kiến đƣợc trình bày trong 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản trị tổ chuyên môn và hoạt động tổ chuyên môn trong trƣờng học. Chƣơng 2: Thực trạng về quản trị hoạt động của tổ khoa học tự nhiên tại trƣờng THCS Nguyễn Đăng Đạo, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh theo định hƣớng chƣơng trình giáo dục phổ thông mới. Chƣơng 3: Biện pháp quản trị hoạt động tổ khoa học tự nhiên tại trƣờng THCS Nguyễn Đăng Đạo, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh theo định hƣớng chƣơng trình giáo dục phổ thông mới. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ TỔ CHUYÊN MÔN VÀ HOẠT ĐỘNG TỔ CHUYÊN MÔN TRONG TRƢỜNG HỌC 1.
Tổng quan nghiên cứu vấn đề Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ƣơng Đảng Cộng sản Việt Nam (khoá XI) đã thông qua Nghị quyết số 29/NQ-TW ngày 4 tháng 11 năm 2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá trong điều kiện kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế; Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 88/2014/QH13 ngày 28 tháng 11 năm 2014 về đổi mới chƣơng trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông, góp phần đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo. Ngày 27 tháng 3 năm 2015, Thủ tƣớng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 404/QĐ-TTg phê duyệt Đề án đổi mới chƣơng trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông. Mục tiêu đổi mới đƣợc Nghị quyết 88/2014/QH13 của Quốc hội quy định: “Đổi mới chƣơng trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông nhằm tạo chuyển biến căn bản, toàn diện về chất lƣợng và hiệu quả giáo dục phổ thông; kết hợp dạy chữ, dạy ngƣời và định hƣớng nghề nghiệp; góp phần chuyển nền giáo dục nặng về truyền thụ kiến thức sang nền giáo dục phát triển toàn diện cả về phẩm chất và năng lực, hài hoà đức, trí, thể, mĩ và phát huy tốt nhất tiềm năng của mỗi học sinh.” [5] Để thực hiện công cuộc đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục góp phân thắng lợi chiến lƣợc phát triển kinh tế và xã hội của đất nƣớc thì mỗi nhà trƣờng các cấp học, ngành học phải thực hiện đổi mới cách quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục đáp ứng đƣợc yêu cầu đổi mới Giáo dục và Đào tạo theo đƣờng lối của Đảng. Tại Singapore, việc phát triển chuyên môn của GV trong các nhóm chuyên môn đƣợc quan tâm thông qua các hình thức khác nhau nhƣ thành lập: 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Các cộng đồng học tập chuyên môn: Dƣới sự điều hành của lãnh đạo nhà trƣờng và sự hỗ trợ của các học viện, các cộng đồng học tập chuyên môn cung cấp cho giáo viên nguồn lực để tham gia vào các hoạt động phát triển chuyên môn khác nhau nhƣ nghiên cứu hoạt động, nghiên cứu bài học và một phạm vi lớn về các vòng tròn học tập tập trung vào các chủ đề khác nhau.
Các nhóm đồng nghiệp học và cộng tác cùng nhau đƣợc gọi là “nhóm học tập”. Các câu lạc bộ, Nhóm phát triển chuyên môn: Ở cấp trƣờng, giáo viên có cơ hội chia sẻ, cộng tác và cùng phát triển những cách thức giảng dạy tốt hơn. Ví dụ, giáo viên đƣợc tham gia vào các Câu lạc bộ/nhóm phát triển chuyên môn để phát triển các mảng khác nhau nhƣ: lên kế hoạch bài học, chỉnh sửa tài liệu giảng dạy, các chiến lƣợc giảng dạy và thực hiện đánh giá. Các phƣơng thức học tập nâng cao trình độ giáo viên thông qua hội thảo, cố vấn, thực hiện trên nghiên cứu, học tập thông qua mạng.[25] Trong trƣờng THPT, THCS tổ chuyên môn là một bộ phân cấu thành của tổ chức, quản lý trong nhà trƣờng.
Tổ chuyên môn trực tiếp quản trị các hoạt động sinh hoạt chuyên môn kiểm tra, đánh giá và bồi dƣỡng nâng cao chất lƣợng đội ngũ giáo viên. Hoạt động chuyên môn của tổ chuyên môn có vai trò quyết định chất lƣợng dạy và học trong nhà trƣờng giúp nhà trƣờnghoàn thành mục tiêu giáo dục đề ra. Vai trò quản trị của tổ chuyên môn góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lƣợng giáo dục và đáp ứng đƣợc những yêu cầu đổi mới chƣơng trình giáo dục phổ thông mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Do đó, để có thể tiếp cận và triển khai chƣơng trình giáo dục phổ thông mới thì trong mỗi nhà trƣờng cần nâng cao chất lƣợng sinh hoạt chuyên môn của tổ chuyên môn.
Với việc tiếp cận trên cơ sở khoa học và thực tiễn đổi mới QTGD. Trong nhiều năm gần đây, nhiều nhà nghiên cứu khoa học QTGD trong nƣớc đã có các công trình nghiên cứu về QTGD nói chung và QT hoạt động tổ chuyên môn nói riêng. Có thể kể đến công trình nghiên cứu đã đƣợc công bố 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com của các tác giả: Đặng Quốc Bảo, Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Trần Kiểm, Nguyễn Ngọc Quang. Trong các công trình các tác giả không chỉ đề cập đến vấn đề quản trị giáo dục, quản trị trong nhà trƣờng mà còn đề cập đến quản trị hoạt động của tổ chuyên môn (TCM).
Đây chính là cơ sở lý luận và thực tiễn quan trọng để CBQL, giáo viên trong nhà trƣờng nghiên cứu vận dụng sáng tạo, linh hoạt vào thực tiễn cơ sở giáo dục mình nhằm tiếp cận với chƣơng trình giáo dục phổ thông mới nhằm nâng cao chất lƣợng GD. Thời gian gần đây, một số tác giả nghiên cứu về đổi mới hoạt động quản trị tổ chuyên môn nhƣ: Đề tài: “Tổ chuyên môn trường phổ thông – tổ chức hoạt động tự học cho đội ngũ giáo viên” của tác giả Th.s Nguyễn Quang Huân (Tạp chí giáo dục số 286 – kỳ 2, tháng 5 năm 2012) [26]; Đề tài: “Vai trò của tổ chuyên môn ở trường trung học phổ thông trong việc đổi mới đồng bộ phương pháp dạy học và kiểm tra,đánh giá” của tác giả Trần Thị Hải Yến (Tạp chí giáo dục số 318 – kỳ 2, tháng 9 năm 2013) [28]; Đề tài: “Thực trạng quản lý hoạt động tổ chuyên môn tại trường THCS Đền Lừ (Quận Hoàng Mai, Hà Nội) của tác giả Lê Hải Vân (Tạp chí giáo dục số 396 – kỳ 2, tháng 12 năm 2016) [27]. Trong các trƣờng Đại học Giáo dục – Đại học Quốc gia Hà Nội; Đại học Sƣ phạm Hà Nội để hoàn thành chƣơng trình đào tạo cao học chuyên ngành QLGD, học viên các khóa học đã rất quan tâm nghiên cứu đến quản trị hoạt động của tổ chuyên môn, có thể kể đến một số luận văn trong thời gian gần đây: Luận văn của Hoàng Mạnh Hùng: “Quản lý hoạt động TCM ở trường THPT Đồng Bành, tỉnh Lạng Sơn, năm 2013”; Luận văn của Nguyễn Thị Phƣợng: “Quản lý hoạt động tổ chuyên môn ở trường trung học phổ thông Bắc Thăng Long, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội, năm 2015”; Luận văn của tác giả Lê Thị Nguyệt Nga: “Quản lý hoạt động TCM ở trường THPT công nghiệp Việt Trì tỉnh Phú Thọ trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, tỉnh Phú Thọ, năm 2017” 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong thời gian qua, cũng giống các trƣờng THCS khác trong thành phố Bắc Ninh trƣờng THCS Nguyễn Đăng Đạo luôn đi đầu trong công tác nâng cao chất lƣợng chuyên môn thông qua các hoạt động đổi mới sinh hoạt các tổ, nhóm chuyên môn trong nhà trƣờng nhằm đạt đƣợc mục tiêu giáo dục đặc thù của nhà trƣờng là một trong 8 trƣờng trọng điểm của tỉnh Bắc Ninh. Một trong những giải pháp đƣợc quan tâm là: Quản trị chất lƣợng, quản trị hiệu quả hoạt động của tổ chuyên môn nói chung, quản trị hoạt động tổ khoa học tự nhiên nói riêng.
Hàng năm tuy nhà trƣờng đã tổng kết, đánh giá về vấn đề này nhƣng chỉ ra các biện pháp cụ thể để có thể nâng cao chất lƣợng hoạt động tổ, nhóm chuyên môn. Do đó ở luận văn này, tác giả với tự cách là Thƣ ký hội đồng nhà trƣờng, cán bộ phụ trách CNTT và khảo thí kiểm định, tổ viên tổ KHTN trực tiếp tham gia hoạt động và công tác quản trị tổ chuyên môn sẽ đi sâu nghiên cứu cơ sở lý luận và khảo sát thực tiễn quản trị hoạt động tổ KHTN và đề xuất các biện pháp quản trị tổ KHTN ở trƣờng THCS Nguyễn Đăng Đạo theo định hƣớng chƣơng trình giáo dục phổ thông mới, góp phần nâng cao chất lƣợng giáo dục toàn diện của nhà trƣờng. Một số khái niệm cơ bản 1. Khái niệm tổ chuyên môn 1.
Tổ chuyên môn Tổ chuyên môn là một loại hình tổ chức trong nhà trường, do hiệu trưởng quyết định trong cơ cấu tổ chức của nhà trường. Theo điều 16, Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học được ban hành kèm theo Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28 tháng 3 năm 2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học đã quy định: “Mỗi tổ chuyên môn có tổ trưởng, từ 1 đến 2 tổ phó chịu sự quản lý chỉ đạo của Hiệu trưởng, do Hiệu trưởng bổ nhiệm và giao nhiệm vụ vào đầu năm học” [7, tr.10] 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong trƣờng trung học và trung học phổ thông có hai loại tổ chuyên môn phổ biến: Tổ liên môn và tổ đơn môn. Trƣờng THCS thƣờng tổ chức các tổ chuyên môn theo hình thức liên môn (Tổ Khoa học tự nhiên và tổ Khoa học xã hội) 1. Tổ khoa học tự nhiên Khoa học tự nhiên(tiếng Anh:Natural science) là một nhánh của khoa học nói chung liên quan đến các mô tả, dự đoán và kiến thức về các hiện tƣợng tự nhiên là gì? Dựa vào quá trình quan sát và thử nghiệm để chứng thực rồi đƣa ra tính hợp lệ của các tiến bộ khoa học.
Tổ khoa học tự nhiên (KHTN) là một tổ chuyên môn trong tổ chức của nhà trƣờng bao gồm các thành viên của các môn học thuộc nhóm khoa học tự nhiên. Thông thƣờng trong các trƣờng THCS tổ Khoa học tự nhiên bao gồm các thành viên của các môn: Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học, Âm nhạc, Thể dục 1. Quản trị Quản trị là thuật ngữ có nhiều cách định nghĩa khác nhau tuỳ từng tác giả nghiên cứu. Chẳng hạn, James H.