Quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định

Nghiên cứu quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định, luận văn tốt nghiệp cung cấp cái nhìn sâu sắc và thực tiễn.

• Tác giả: Nguyễn Thị Ngọc
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Ngân Loan
• Trường học: Đại học Quy Nhơn
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Bình Định

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu đề tài
• 1.3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 1.7. Kết cấu luận văn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI NGÀNH THỦY SẢN
• 2.1. Cơ sở lý luận về ngành thủy sản
• 2.1.1. Khái niệm ngành thủy sản
• 2.1.2. Vai trò và đặc điểm ngành thủy sản đối với phát triển kinh tế - xã hội
• 2.2. Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở cấp huyện
• 2.2.1. Khái niệm và mục tiêu quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản
• 2.2.2. Nội dung và chủ thể quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở cấp huyện
• 2.2.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở cấp huyện
• 2.2.4. Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở một số địa phương và bài học kinh nghiệm cho thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định
• 2.2.4.1. Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở một số địa phương
• 2.2.4.2. Bài học kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản cho thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định
• 3. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI NGÀNH THỦY SẢN TẠI THỊ XÃ HOÀI NHƠN, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 3.1. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội của thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản
• 3.1.1. Điều kiện tự nhiên của thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản
• 3.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội của thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản
• 3.2. Tổng quan tình hình phát triển ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 3.2.1. Giá trị sản xuất ngành thủy sản
• 3.2.2. Về nuôi trồng thủy sản
• 3.2.3. Về khai thác thủy sản
• 3.2.4. Về chế biến và cơ sở hạ tầng, dịch vụ thủy sản
• 3.3. Thực trạng quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 3.3.1. Ban hành và triển khai thực hiện các văn bản, chính sách liên quan đến ngành thủy sản
• 3.3.2. Xây dựng và triển khai thực hiện quy hoạch, kế hoạch, đề án phát triển ngành thủy sản
• 3.3.3. Tổ chức bộ máy quản lý ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 3.3.4. Tổ chức thực hiện các hoạt động phát triển ngành thủy sản
• 3.3.5. Thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm trong ngành thủy sản
• 3.4. Đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 3.4.1. Những mặt đạt được và nguyên nhân của những mặt đạt được quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 3.4.2. Những mặt hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế, tồn tại quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2017 - 2021
• 4. PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI NGÀNH THỦY SẢN TẠI THỊ XÃ HOÀI NHƠN, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 4.1. Mục tiêu và phương hướng hoàn thiện quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định
• 4.1.1. Mục tiêu phát triển ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2022 - 2026 và tầm nhìn 2030
• 4.1.2. Phương hướng hoàn thiện quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định giai đoạn 2022 - 2026 và tầm nhìn 2030
• 4.2. Một số giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định
• 4.2.1. Hoàn thiện việc ban hành và triển khai thực hiện các văn bản, chính sách phát triển ngành thủy sản
• 4.2.2. Hoàn thiện công tác quy hoạch phát triển ngành thủy sản theo từng lĩnh vực
• 4.2.3. Nâng cao hiệu quả thực hiện tổ chức các hoạt động phát triển ngành thủy sản
• 4.2.4. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, tập huấn kiến thức và cải cách hành chính trong ngành thủy sản
• 4.2.5. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong ngành thủy sản
• 4.2.6. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm trong ngành thủy sản
• 4.2.7. Phát triển thị trường thủy sản và đẩy mạnh hội nhập quốc tế
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI LUẬN VĂN THẠC SĨ (BẢN SAO)

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý nhà nước ngành thủy sản tại Hoài Nhơn Bình Định

Quản lý nhà nước ngành thủy sản tại Hoài Nhơn, Bình Định đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế địa phương. Ngành thủy sản không chỉ cung cấp thực phẩm mà còn tạo ra nhiều việc làm cho người dân. Với bờ biển dài và nguồn lợi thủy sản phong phú, Hoài Nhơn có tiềm năng lớn để phát triển ngành này. Tuy nhiên, việc quản lý còn gặp nhiều thách thức, cần có những giải pháp hiệu quả để phát huy tiềm năng này.

1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội ảnh hưởng đến ngành thủy sản

Thị xã Hoài Nhơn có điều kiện tự nhiên thuận lợi với bờ biển dài và hệ thống cảng cá. Điều này tạo điều kiện cho việc khai thác và nuôi trồng thủy sản. Tuy nhiên, sự phát triển kinh tế xã hội cũng ảnh hưởng đến nguồn lợi thủy sản, cần có sự cân nhắc trong quản lý.

1.2. Vai trò của ngành thủy sản trong phát triển kinh tế địa phương

Ngành thủy sản tại Hoài Nhơn đóng góp lớn vào giá trị sản xuất chung của địa phương. Với tổng giá trị sản xuất trên 5.380 tỷ đồng, ngành này chiếm 20,4% tổng giá trị sản xuất các ngành chủ yếu. Điều này cho thấy tầm quan trọng của ngành thủy sản trong việc đảm bảo an ninh lương thực và phát triển kinh tế.

II. Những thách thức trong quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản

Quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại Hoài Nhơn đang đối mặt với nhiều thách thức. Một số chính sách chưa đồng bộ, việc thực thi còn nhiều vướng mắc. Năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý cũng cần được nâng cao để đáp ứng yêu cầu phát triển. Những vấn đề này cần được giải quyết để ngành thủy sản phát triển bền vững.

2.1. Thiếu đồng bộ trong chính sách phát triển thủy sản

Nhiều chính sách phát triển thủy sản chưa được thực thi đồng bộ, dẫn đến hiệu quả thấp trong quản lý. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng để đảm bảo tính khả thi của các chính sách.

2.2. Năng lực quản lý còn hạn chế

Đội ngũ cán bộ quản lý ngành thủy sản tại Hoài Nhơn còn thiếu kinh nghiệm và kiến thức chuyên môn. Việc nâng cao năng lực cho cán bộ là cần thiết để cải thiện hiệu quả quản lý.

III. Giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản

Để cải thiện quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại Hoài Nhơn, cần có những giải pháp cụ thể. Việc hoàn thiện chính sách, nâng cao năng lực cán bộ và tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra là những yếu tố quan trọng. Các giải pháp này sẽ giúp ngành thủy sản phát triển bền vững và hiệu quả hơn.

3.1. Hoàn thiện chính sách phát triển ngành thủy sản

Cần rà soát và điều chỉnh các chính sách phát triển ngành thủy sản để đảm bảo tính đồng bộ và khả thi. Việc này sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý và phát huy tiềm năng của ngành.

3.2. Nâng cao năng lực cán bộ quản lý

Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng kiến thức cho cán bộ quản lý ngành thủy sản. Điều này sẽ giúp nâng cao năng lực và hiệu quả trong công tác quản lý.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu trong quản lý thủy sản

Nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại Hoài Nhơn đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Các kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở để đề xuất các giải pháp thực tiễn, giúp cải thiện tình hình quản lý và phát triển ngành thủy sản tại địa phương.

4.1. Kết quả nghiên cứu về thực trạng ngành thủy sản

Nghiên cứu đã chỉ ra những mặt đạt được và hạn chế trong quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản. Những thông tin này sẽ giúp các nhà quản lý có cái nhìn tổng quan hơn về tình hình thực tế.

4.2. Ứng dụng các giải pháp vào thực tiễn

Các giải pháp đề xuất từ nghiên cứu cần được áp dụng vào thực tiễn để kiểm nghiệm tính khả thi và hiệu quả. Việc này sẽ giúp ngành thủy sản phát triển bền vững hơn.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho ngành thủy sản

Quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại Hoài Nhơn cần được cải thiện để phát huy tiềm năng của ngành. Các giải pháp đã được đề xuất sẽ là cơ sở cho sự phát triển bền vững trong tương lai. Cần có sự đồng bộ trong chính sách và nâng cao năng lực quản lý để ngành thủy sản phát triển mạnh mẽ hơn.

5.1. Tầm quan trọng của ngành thủy sản trong phát triển kinh tế

Ngành thủy sản không chỉ đóng góp vào giá trị sản xuất mà còn tạo ra nhiều việc làm cho người dân. Việc phát triển bền vững ngành này là rất cần thiết.

5.2. Hướng đi tương lai cho ngành thủy sản tại Hoài Nhơn

Cần có những chiến lược dài hạn để phát triển ngành thủy sản, bao gồm việc đầu tư vào công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định sở hữu bờ biển dài trên 24 km cùng 2 cửa biển huyết mạch là Tam Quan và An Dũ, tạo điều kiện vượt trội để phát triển kinh tế biển toàn diện. Hằng năm, sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản của thị xã đạt trên 61.500 tấn, trong đó cá ngừ đại dương đạt trên 8.000 tấn, đóng góp hơn 5.380 tỷ đồng vào tổng giá trị sản xuất các ngành kinh tế chủ yếu, chiếm tỷ trọng 20,4%. Mặc dù giữ vai trò ngành kinh tế mũi nhọn, công tác quản lý nhà nước đối với thủy sản tại Hoài Nhơn vẫn đối mặt với nhiều thách thức lớn: diện tích nuôi trồng bị thu hẹp do dịch bệnh, công nghiệp chế biến phần lớn dừng ở mức sơ chế thô, hạ tầng dịch vụ hậu cần chưa đồng bộ và áp lực gỡ cảnh báo thẻ vàng IUU của Ủy ban Châu Âu. Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế của tác giả Nguyễn Thị Ngọc, dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Nguyễn Thị Ngân Loan tại Trường Đại học Quy Nhơn, tập trung giải quyết bài toán nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản trên địa bàn thị xã Hoài Nhơn trong giai đoạn 2017 - 2021. Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là đánh giá thực trạng thực thi chính sách, cơ cấu tổ chức bộ máy và hoạt động kiểm tra, giám sát từ cấp cơ sở; từ đó xác lập các giải pháp chiến lược cho giai đoạn 2022 - 2026, tầm nhìn đến năm 2030. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, góp phần ổn định sinh kế cho hơn 20.000 lao động địa phương, tối ưu hóa năng lực đội tàu 2.386 chiếc và thúc đẩy chuỗi giá trị thủy sản phát triển bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được thiết lập dựa trên lý luận quản lý nhà nước về kinh tế và lý thuyết phát triển bền vững ngành nông nghiệp thủy sản. Căn cứ theo quy định tại Điều 3 và Điều 102 của Luật Thủy sản năm 2017, quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản là sự tác động có tổ chức và bằng quyền lực công quyền của bộ máy hành chính nhằm định hướng, điều tiết các hoạt động bảo vệ nguồn lợi, khai thác, nuôi trồng, chế biến và dịch vụ thương mại. Mô hình quản lý cấp huyện được phân tích dựa trên chu trình 5 nội dung chính: ban hành và tổ chức thực hiện văn bản chính sách; lập và thực thi quy hoạch, kế hoạch; kiện toàn bộ máy nhân sự; triển khai các hoạt động hỗ trợ sản xuất; tiến hành thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm. Đề tài làm rõ 5 khái niệm chuyên môn nền tảng gồm: nguồn lợi thủy sản, khai thác thủy sản xa bờ, nuôi trồng thủy sản bền vững, dịch vụ hậu cần nghề cá và năng lực quản lý công quyền cấp cơ sở. Số liệu thống kê toàn ngành giai đoạn 1995 - 2021 cho thấy sản lượng thủy sản Việt Nam tăng trưởng bình quân 8% mỗi năm, đạt 8,73 triệu tấn vào năm 2021 (trong đó nuôi trồng chiếm 54%, khai thác chiếm 46%), khẳng định vai trò điều tiết không thể thiếu của quản lý nhà nước trong việc định hướng cơ cấu kinh tế biển.

Phương pháp nghiên cứu

Tác giả vận dụng phương pháp luận duy vật biện chứng kết hợp với thể chế quản lý nhà nước theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015 và Nghị định số 37/2014/NĐ-CP. Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập toàn diện từ hệ thống báo cáo kinh tế - xã hội định kỳ của Ủy ban nhân dân thị xã Hoài Nhơn, Phòng Kinh tế và Chi cục Thống kê trong giai đoạn 5 năm từ 2017 đến 2021, bao phủ toàn bộ 17 đơn vị hành chính cấp xã (gồm 11 phường và 6 xã) cùng hệ thống hồ sơ kỹ thuật của 2.386 tàu cá. Để đối chiếu với thực tế điều hành, nghiên cứu đã tham chiếu cỡ mẫu khảo sát thực địa gồm 150 hộ nuôi trồng thủy sản nước lợ và 50 chủ tàu đánh bắt xa bờ tại 6 xã, phường ven biển trọng điểm thông qua phương pháp chọn mẫu thuận tiện có phân tầng. Đề tài lựa chọn phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp và so sánh chuỗi thời gian làm phương pháp phân tích chủ đạo vì khả năng phản ánh chính xác tốc độ biến động của giá trị sản xuất, chuyển dịch cơ cấu công suất tàu thuyền và mức độ suy giảm diện tích nuôi trồng. Toàn bộ quá trình nghiên cứu, xử lý dữ liệu và đánh giá thực trạng được thực hiện hoàn chỉnh trong năm 2022.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, lĩnh vực khai thác thủy sản giữ vai trò trụ cột tuyệt đối trong cơ cấu giá trị sản xuất của thị xã Hoài Nhơn. Giá trị sản xuất ngành thủy sản tăng liên tục qua các năm, từ mức 2.988 tỷ đồng năm 2017 lên hơn 3.326 tỷ đồng vào năm 2021. Khai thác hải sản luôn chiếm tỷ trọng áp đảo từ 93% đến 95% trong toàn bộ giá trị ngành thủy sản của địa phương.

Thứ hai, quy mô và năng lực khai thác xa bờ chuyển biến tích cực cả về số lượng lẫn công suất. Tổng số tàu cá tăng từ 2.268 chiếc năm 2017 lên 2.386 chiếc năm 2021 (tăng 118 chiếc). Đặc biệt, số lượng tàu có công suất từ 90CV trở lên đạt 2.106 chiếc, chiếm 89,8% tổng đội tàu. Nhờ đội tàu công suất lớn, sản lượng khai thác tăng trưởng bình quân 26,6% trong cả giai đoạn, đạt 60.322 tấn năm 2021, trong đó sản lượng cá ngừ đại dương đạt 9.250 tấn.

Thứ ba, diện tích nuôi trồng thủy sản có xu hướng sụt giảm rõ rệt, giảm 10,85% từ 322,5 ha năm 2017 xuống còn 287,5 ha năm 2021. Trong đó, diện tích nuôi tôm nước lợ giảm mạnh từ 253,2 ha xuống 207,7 ha do ảnh hưởng của dịch bệnh trên tôm và các rào cản vận chuyển, lưu thông hàng hóa trong thời gian chịu ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19.

Thứ tư, hạ tầng hậu cần nghề cá và công nghiệp chế biến đã bước đầu hình thành nhưng quy mô còn nhỏ. Khu chế biến thủy sản Tam Quan Bắc có diện tích 5,08 ha mới chỉ bố trí được 5 doanh nghiệp và 12 cơ sở hoạt động. Sản phẩm qua chế biến đạt trên 30% tổng sản lượng nhưng chủ yếu là sơ chế đông lạnh cá ngừ (trên 7.000 tấn/năm) và sản xuất nước mắm (trên 12 triệu lít/năm), trong khi giá trị xuất khẩu tinh chế trực tiếp còn khiêm tốn với kim ngạch khoảng 2,8 triệu USD mỗi năm.

Thảo luận kết quả

Khi mô tả qua các bảng số liệu cơ cấu giá trị sản xuất và biểu đồ phân bổ diện tích mặt nước giai đoạn 2017 - 2021, dữ liệu cho thấy bức tranh tương phản giữa tốc độ phát triển cơ học của đội tàu khai thác xa bờ và sự suy giảm của ngành nuôi trồng. Sự gia tăng của đội tàu trên 90CV khẳng định tính hiệu quả của các chính sách tín dụng hỗ trợ ngư dân đóng mới, nâng cấp phương tiện. Tuy nhiên, việc diện tích nuôi tôm giảm hơn 10% bộc lộ hạn chế trong công tác quy hoạch hạ tầng vùng nuôi, hệ thống cấp thoát nước chưa tách biệt dẫn đến ô nhiễm môi trường cục bộ tại các xã phía Bắc và phía Đông thị xã.

So sánh với các địa phương lân cận như thị xã Đức Phổ (tỉnh Quảng Ngãi) với sản lượng 71.990 tấn năm 2021 và huyện Thăng Bình (tỉnh Quảng Nam) với mô hình 48 tổ đội đoàn kết sản xuất trên biển cùng 16 tổ cộng đồng nuôi tôm, Hoài Nhơn có thế mạnh vượt trội về năng lực đóng mới tàu cá (đóng mới trên 150 tàu công suất trên 400CV mỗi năm). Mặc dù vậy, công tác quản lý liên kết chuỗi giá trị và kiểm soát nguồn gốc tại Hoài Nhơn còn phân tán, hạ tầng cửa biển An Dũ chưa được khơi thông đồng bộ, khiến giá trị gia tăng của thủy sản bị thất thoát ước tính khoảng 15% đến 20% so với tiềm năng.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản tại thị xã Hoài Nhơn giai đoạn 2022 - 2026 và tầm nhìn đến năm 2030, luận văn đưa ra 5 nhóm giải pháp cụ thể:

Thứ nhất, rà soát và hoàn thiện quy hoạch phát triển nuôi trồng thủy sản an toàn sinh học. Ủy ban nhân dân thị xã Hoài Nhơn chủ trì điều chỉnh quy hoạch vùng nuôi ổn định 150 ha đến năm 2025, tập trung đầu tư hạ tầng cho 70 ha nuôi thâm canh lót bạt đạt chuẩn VietGAP tại Hoài Hương, Hoài Hải, Hoài Mỹ và 80 ha nuôi bán thâm canh xen ghép an toàn tại Tam Quan Bắc, Tam Quan Nam.

Thứ hai, hiện đại hóa công tác giám sát đội tàu và kiên quyết xử lý vi phạm khai thác IUU. Phòng Kinh tế phối hợp cùng Đồn Biên phòng Tam Quan Nam hoàn thành lắp đặt, duy trì kết nối thiết bị giám sát hành trình VMS cho 100% tàu cá công suất trên 90CV (2.106 chiếc) trước quý IV năm 2023, phấn đấu kéo giảm số vụ vi phạm vùng biển nước ngoài về mức 0%.

Thứ ba, đẩy mạnh đầu tư cơ sở hạ tầng dịch vụ hậu cần và mở rộng khu chế biến tập trung. Ủy ban nhân dân thị xã phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bình Định nâng cấp Cảng cá Tam Quan đạt tiêu chuẩn Cảng cá loại 1, đồng thời mở rộng quy mô Khu chế biến thủy sản Tam Quan Bắc vượt mốc 10 ha vào năm 2025, nâng tỷ lệ sản phẩm qua chế biến sâu lên trên 45%.

Thứ tư, chuẩn hóa chất lượng nguồn nhân lực và đẩy mạnh cải cách hành chính. Phòng Kinh tế thị xã phối hợp với các cơ sở đào tạo tổ chức từ 10 đến 15 lớp tập huấn chuyên môn mỗi năm cho hơn 500 lượt thuyền trưởng, máy trưởng và người quản lý cơ sở chế biến, kết hợp rút ngắn 30% thời gian xử lý các thủ tục cấp phép hành chính.

Thứ năm, phát triển thương hiệu đặc sản và mở rộng thị trường xuất khẩu. Phòng Kinh tế thị xã liên kết 56 doanh nghiệp thu mua để xây dựng chuỗi truy xuất nguồn gốc cá ngừ đại dương và tôm thương phẩm, hướng đến nâng tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản của thị xã vượt mốc 5 triệu USD vào năm 2026.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị tham khảo thực tiễn và học thuật cho 4 nhóm đối tượng chính:

Thứ nhất, cán bộ quản lý nhà nước tại chính quyền địa phương: Lãnh đạo Ủy ban nhân dân, chuyên viên Phòng Kinh tế và Ban Quản lý cảng cá tại 17 xã, phường trên địa bàn thị xã Hoài Nhơn và các huyện ven biển miền Trung có thể ứng dụng khung giải pháp để xây dựng quy hoạch kinh tế biển giai đoạn 2025 - 2030.

Thứ hai, doanh nghiệp chế biến và chủ cơ sở dịch vụ hậu cần nghề cá: Hơn 150 cơ sở dịch vụ, 7 doanh nghiệp đóng sửa tàu thuyền và 56 cơ sở thu mua hải sản tại địa phương có thể nắm bắt định hướng nâng cấp Cảng cá Tam Quan loại 1 và các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm để chủ động lập kế hoạch kinh doanh.

Thứ ba, học viên cao học, giảng viên và nhà nghiên cứu kinh tế: Các nhà khoa học chuyên ngành Quản lý kinh tế và Kinh tế nông nghiệp có thể sử dụng hệ thống số liệu thứ cấp giai đoạn 2017 - 2021 cùng mô hình phân tích quản lý cấp huyện để phục vụ giảng dạy và thực hiện các đề tài nghiên cứu liên quan.

Thứ tư, ngư dân và các hộ nuôi trồng thủy sản: Hơn 20.000 lao động thủy sản trực tiếp tại địa bàn có thể nắm rõ các quy định của Luật Thủy sản năm 2017, điều kiện vận hành thiết bị VMS trên 2.106 tàu cá xa bờ và kỹ thuật nuôi tôm an toàn nhằm giảm thiểu rủi ro dịch bệnh.

Câu hỏi thường gặp

Thứ nhất, đặc thù lớn nhất của ngành thủy sản thị xã Hoài Nhơn là gì?

Đặc thù lớn nhất là sự vượt trội của hoạt động khai thác hải sản xa bờ, luôn chiếm từ 93% đến 95% tổng giá trị sản xuất thủy sản của toàn thị xã. Với bờ biển dài 24 km, Hoài Nhơn sở hữu 2.106 tàu cá công suất từ 90CV trở lên, hằng năm khai thác trên 9.250 tấn cá ngừ đại dương.

Thứ hai, tại sao diện tích nuôi trồng thủy sản tại Hoài Nhơn lại giảm 10,85% trong giai đoạn 2017 - 2021?

Diện tích nuôi trồng giảm từ 322,5 ha xuống 287,5 ha chủ yếu do dịch bệnh trên tôm bùng phát và môi trường nước tại một số xã bị ô nhiễm. Đồng thời, ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 trong hai năm 2020 và 2021 gây khó khăn cho việc vận chuyển con giống và tiêu thụ sản phẩm, khiến nhiều hộ giảm thả nuôi.

Thứ ba, chính quyền Hoài Nhơn triển khai giải pháp gì để kiểm soát tàu cá chống khai thác IUU?

Chính quyền thị xã phối hợp với lực lượng biên phòng giám sát hành trình 100% tàu cá chiều dài từ 15m trở lên, tổ chức thanh tra thường xuyên tại Cảng cá Tam Quan, ghi chép nhật ký khai thác và xử lý nghiêm các trường hợp ngắt kết nối thiết bị giám sát hành trình khi hoạt động trên biển.

Thứ tư, vai trò của Cảng cá Tam Quan đối với kinh tế địa phương được thể hiện như thế nào?

Cảng cá Tam Quan là trung tâm dịch vụ hậu cần nghề cá lớn nhất thị xã, tiếp nhận hàng nghìn lượt tàu neo đậu tránh trú bão, cung ứng vật tư cho hơn 150 cơ sở ngư lưới cụ, xăng dầu, nước đá và tạo việc làm ổn định cho hơn 20.000 lao động ven biển.

Thứ năm, kinh nghiệm quản lý từ Đức Phổ và Thăng Bình được vận dụng ra sao tại Hoài Nhơn?

Nghiên cứu vận dụng bài học chuyển đổi từ chỉ đạo hành chính sang quản lý theo dự án trọng điểm của thị xã Đức Phổ (Quảng Ngãi) và mô hình xây dựng 48 tổ đội đoàn kết đánh bắt trên biển, 16 tổ cộng đồng nuôi tôm của huyện Thăng Bình (Quảng Nam) vào thực tiễn Hoài Nhơn.

Kết luận

Luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyễn Thị Ngọc đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu nghiên cứu với 5 điểm đóng góp chính:

• Hệ thống hóa khung lý luận về quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản ở cấp huyện dựa trên Luật Thủy sản năm 2017.
• Đánh giá toàn diện thực trạng phát triển thủy sản Hoài Nhơn giai đoạn 2017 - 2021 với giá trị sản xuất trên 3.326 tỷ đồng và đội tàu 2.386 chiếc.
• Chỉ rõ các nút thắt trong công tác quy hoạch vùng nuôi 287,5 ha, năng lực chế biến sâu và kiểm soát chống khai thác IUU.
• Đúc kết 6 bài học kinh nghiệm quản lý thực tiễn từ các địa phương duyên hải miền Trung.
• Đề xuất 5 nhóm giải pháp đồng bộ có tính khả thi cao cho lộ trình 2022 - 2026 và tầm nhìn đến năm 2030.

Nghiên cứu là tài liệu tham khảo giá trị cho các nhà hoạch định chính sách, cán bộ quản lý và cộng đồng doanh nghiệp trong tiến trình phát triển kinh tế biển. Các cơ quan quản lý và bạn đọc quan tâm có thể ứng dụng ngay hệ thống giải pháp từ luận văn để tối ưu hóa hiệu lực quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, mục lục, kết luận và tài liệu tham khảo, luận văn gồm 03 chƣơng Chƣơng 1. Cơ sở lý luận về QLNN đối với NTS. Thực trạng QLNN đối với NTS tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định. Phƣơng hƣớng và giải pháp hoàn thiện QLNN đối với NTS tại thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định.

CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI NGÀNH THUỶ SẢN 1. Cơ sở lý luận về ngành thuỷ sản 1.1 Khái niệm ngành thuỷ sản Thủy sản là thuật ngữ chỉ về những nguồn lợi, sản vật đem lại cho con ngƣời từ môi trƣờng nƣớc, đƣợc con ngƣời bảo vệ, khai thác, nuôi trồng nhằm mục đích làm thực phẩm và nguyên liệu cho các ngành công nghiệp khác. Dựa trên hệ thống tổ chức sản xuất thì cơ cấu NTS đƣợc phân chia thành nhiều ngành chuyên môn hóa hẹp, độc lập với nhau về mặt kỹ thuật, công nghệ nhƣ: ngành NTTS, ngành khai thác, ngành chế biến và ngành dịch vụ thủy sản. Mỗi ngành này là một quá trình sản xuất riêng bao gồm nhiều hoạt động sản xuất cụ thể có tính chất tƣơng đối khác nhau.

Theo Điều 3, Luật Thủy sản năm 2017: “Hoạt động thủy sản là hoạt động bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản; NTTS; khai thác thủy sản; chế biến, mua, bán, xuất khẩu, nhập khẩu thủy sản”; “Nguồn lợi thủy sản là tài nguyên sinh vật trong vùng nước tự nhiên có giá trị kinh tế, khoa học, du lịch, giải trí” [11]. Từ những khái niệm theo quy định của Luật Thủy sản, có thể thống nhất chung một khái niệm: Thủy sản là một phân ngành hẹp của nông nghiệp, SXKD dựa trên cơ sở các nguồn lợi thủy sản, tiềm năng các vùng nước để biến chúng thành những sản phẩm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ của con người. Vai trò và đặc điểm ngành thuỷ sản đối với phát triển kinh tế - xã hội 1. Vai trò ngành thuỷ sản đối với phát triển kinh tế - xã hội Một là, NTS cung cấp nguyên liệu cho các ngành và sản phẩm cho tiêu dùng của dân cư NTS là một trong những ngành tạo ra thực phẩm, cung cấp các sản phẩm tiêu dùng trực tiếp.

Ở tầm vĩ mô, dƣới góc độ ngành kinh tế quốc dân, NTS góp phần đảm bảo thực phẩm, đáp ứng đƣợc yêu cầu cụ thể là tăng nhiều đạm 8 và vitamin cho thức ăn. Càng ngày thuỷ sản càng đƣợc tin tƣởng nhƣ một loại thực phẩm ít gây bệnh tật (tim mạch, béo phì, ung thƣ,…) và ít chịu ảnh hƣởng của ô nhiễm hơn. Ngoài ra, thuỷ sản là nguồn nguyên liệu cho phát triển một số ngành khác. NTS cung cấp một phần thức ăn cho chăn nuôi, đặc biệt cho chế biến thức ăn chăn nuôi công nghiệp.

Bột cá và các phế phẩm, phụ phẩm thuỷ sản chế biến là nguồn thức ăn giàu đạm đƣợc sử dụng làm thức ăn hoặc để chế biến thức ăn phục vụ chăn nuôi gia súc, gia cầm. NTS cũng cung cấp nguồn nguyên liệu cho CNCB và một số ngành công nghiệp khác. Nguồn nguyên liệu cung cấp cho CNCB thực phẩm gồm tôm, cá nhuyễn thể, rong biển, … các nguyên liệu thuỷ sản còn đƣợc sử dụng làm nguyên liệu cho ngành công nghiệp dƣợc phẩm, mỹ nghệ, … Hai là, NTS phát triển góp phần phát triển KT - XH nói chung và KT - XH nông thôn nói riêng Về mặt kinh tế, ở những địa phƣơng thuộc Duyên hải thuộc Trung bộ hoặc Tây Nam bộ, phát triển thủy sản là con đƣờng làm giàu của các chủ trang trại NTTS, các chủ tàu đánh cá.