Luận văn thạc sĩ về quản lý chi ngân sách tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội

Luận văn thạc sĩ phân tích quản lý chi thường xuyên ngân sách tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội, cung cấp giải pháp tối ưu hóa hiệu quả tài chính.

• Tác giả: Trần Thị Thúy
• Người hướng dẫn: TS. Lê Văn Chiến
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản lý Chi Thường Xuyên Ngân Sách Tại Quận Nam Từ Liêm, Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH HUYỆN/QUẬN
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH QUẬN NAM TỪ LIÊM, TP.
• 4. CHƯƠNG 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH CHO QUẬN NAM TỪ LIÊM, TP.
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý ngân sách tại quận Nam Từ Liêm

Quản lý ngân sách là một trong những nhiệm vụ quan trọng của chính quyền địa phương, đặc biệt là tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội. Quản lý ngân sách không chỉ đơn thuần là việc thu chi mà còn bao gồm việc lập kế hoạch, phân bổ và giám sát các khoản chi tiêu. Chi ngân sách tại quận Nam Từ Liêm cần được thực hiện một cách minh bạch và hiệu quả để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Việc quản lý tài chính tại quận này phải đảm bảo tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Đặc biệt, trong bối cảnh quận mới thành lập, việc xây dựng một hệ thống quản lý ngân sách hiệu quả là rất cần thiết để tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.

1.1. Đặc điểm ngân sách quận Nam Từ Liêm

Ngân sách quận Nam Từ Liêm được hình thành từ nhiều nguồn thu khác nhau, bao gồm thuế, phí và các khoản thu khác từ hoạt động kinh tế trên địa bàn. Ngân sách nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo các dịch vụ công cộng như giáo dục, y tế và hạ tầng. Việc quản lý chi tiêu ngân sách cần phải được thực hiện một cách chặt chẽ để tránh lãng phí và tham nhũng. Các khoản chi tiêu cần được phân bổ hợp lý, đảm bảo đáp ứng nhu cầu phát triển của quận. Đặc biệt, việc dự toán ngân sách cần phải được thực hiện dựa trên các phân tích thực trạng và dự báo nhu cầu trong tương lai.

II. Thực trạng quản lý chi ngân sách tại quận Nam Từ Liêm

Thực trạng quản lý chi ngân sách tại quận Nam Từ Liêm hiện nay cho thấy nhiều điểm tích cực nhưng cũng tồn tại không ít hạn chế. Các khoản chi tiêu được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật, tuy nhiên, vẫn còn một số vấn đề cần được cải thiện. Việc giám sát ngân sách chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến một số khoản chi chưa được kiểm soát chặt chẽ. Chính sách tài chính cần được điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế của quận. Đặc biệt, việc công khai ngân sách cần được thực hiện thường xuyên hơn để người dân có thể giám sát và tham gia vào quá trình quản lý ngân sách.

2.1. Các khoản chi tiêu chính

Các khoản chi tiêu chính của quận Nam Từ Liêm bao gồm chi cho giáo dục, y tế, hạ tầng và các dịch vụ công cộng khác. Chi tiêu công cần được phân bổ hợp lý để đảm bảo đáp ứng nhu cầu của người dân. Việc quản lý chi tiêu cần phải được thực hiện một cách minh bạch và hiệu quả, tránh tình trạng lãng phí và tham nhũng. Đặc biệt, cần có các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với các khoản chi lớn, nhằm đảm bảo tính hiệu quả trong việc sử dụng ngân sách.

III. Giải pháp hoàn thiện quản lý chi ngân sách tại quận Nam Từ Liêm

Để hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách, quận Nam Từ Liêm cần thực hiện một số giải pháp quan trọng. Đầu tiên, cần tăng cường giám sát ngân sách thông qua việc áp dụng các công nghệ thông tin hiện đại trong quản lý tài chính. Thứ hai, cần có các chính sách khuyến khích sự tham gia của người dân vào quá trình quản lý chi tiêu. Cuối cùng, việc đào tạo cán bộ quản lý ngân sách cũng cần được chú trọng để nâng cao năng lực và hiệu quả trong công tác quản lý ngân sách.

3.1. Tăng cường công khai ngân sách

Việc công khai ngân sách là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm trong quản lý ngân sách. Quận Nam Từ Liêm cần xây dựng các kênh thông tin để người dân có thể dễ dàng tiếp cận thông tin về ngân sách. Điều này không chỉ giúp người dân hiểu rõ hơn về cách thức sử dụng ngân sách mà còn tạo điều kiện cho họ tham gia vào quá trình giám sát và phản biện các quyết định liên quan đến ngân sách.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngân sách nhà nước đóng vai trò thiết yếu trong việc điều chỉnh kinh tế-xã hội, an ninh quốc phòng và đối ngoại của đất nước. Tại Việt Nam, ngân sách cấp huyện/quận là bộ phận cấu thành quan trọng của ngân sách nhà nước, thực hiện chức năng quản lý tài chính địa phương. Quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội, được thành lập năm 2013 trên cơ sở điều chỉnh địa giới hành chính huyện Từ Liêm cũ, với diện tích 3.227,36 ha và dân số khoảng 232.894 người, đang trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ về kinh tế - xã hội và đô thị hóa. Nhu cầu chi thường xuyên ngân sách phục vụ các hoạt động quản lý, sự nghiệp kinh tế - xã hội tại quận rất lớn, đòi hỏi công tác quản lý chi tiêu ngân sách phải chặt chẽ, hiệu quả.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích thực trạng công tác quản lý chi thường xuyên ngân sách tại quận Nam Từ Liêm trong giai đoạn 2012-2014, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách địa phương. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các khâu lập dự toán, chấp hành dự toán, quyết toán và thanh tra, kiểm tra chi thường xuyên ngân sách quận. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững tại địa phương, đồng thời làm tài liệu tham khảo cho các cấp quản lý và đơn vị liên quan.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên lý thuyết quản lý ngân sách nhà nước, trong đó nhấn mạnh vai trò của quản lý chi thường xuyên ngân sách cấp huyện/quận như một phần quan trọng của quản lý tài chính công. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết quản lý ngân sách nhà nước: Xem quản lý ngân sách là quá trình sử dụng các công cụ và phương pháp quản lý nhằm điều chỉnh thu, chi ngân sách theo mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Quản lý chi thường xuyên ngân sách là hoạt động phân phối và sử dụng nguồn lực tài chính nhằm duy trì hoạt động bình thường của bộ máy nhà nước và các hoạt động sự nghiệp công.

• Lý thuyết phân cấp quản lý tài chính công: Nhấn mạnh phân định rõ quyền hạn, trách nhiệm giữa các cấp chính quyền trong quản lý ngân sách, tạo điều kiện cho sự chủ động, linh hoạt và hiệu quả trong quản lý chi tiêu ngân sách địa phương.

Các khái niệm chính bao gồm: ngân sách nhà nước, ngân sách huyện/quận, chi thường xuyên ngân sách, dự toán ngân sách, chấp hành dự toán, quyết toán ngân sách, thanh tra kiểm tra ngân sách.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp duy vật biện chứng làm nền tảng, kết hợp nghiên cứu tại bàn và khảo sát phỏng vấn sâu nhằm thu thập dữ liệu thực tiễn.

• Nguồn dữ liệu: Số liệu thu thập từ ngân sách quận Nam Từ Liêm giai đoạn 2012-2013 (huyện Từ Liêm cũ) và 6 tháng đầu năm 2014 (quận Nam Từ Liêm), các báo cáo tài chính, tài liệu pháp luật liên quan, cùng kết quả khảo sát 50 cán bộ làm công tác quản lý chi thường xuyên tại các phòng, ban, ngành, đoàn thể thuộc quận.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả, phân tích định tính và định lượng số liệu thu thập được, so sánh tỷ lệ phần trăm, đánh giá thực trạng và nguyên nhân các vấn đề trong quản lý chi thường xuyên ngân sách.

• Timeline nghiên cứu: Thực hiện từ tháng 01/2014 đến tháng 10/2014 tại quận Nam Từ Liêm, Hà Nội.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng lập dự toán chi thường xuyên: Việc lập dự toán chủ yếu dựa trên số liệu thực hiện năm trước, chưa sát với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Khoảng 70% cán bộ khảo sát cho biết dự toán còn mang tính hình thức, chưa phản ánh đầy đủ nhu cầu thực tế.

2. Chấp hành dự toán chi thường xuyên: Việc cấp phát kinh phí được thực hiện qua Kho bạc Nhà nước, đảm bảo tính kịp thời và đúng chế độ. Tuy nhiên, tỷ lệ chi cho các khoản hội họp, tiếp khách chiếm khoảng 15% tổng chi thường xuyên, gây lãng phí ngân sách.

3. Công tác quyết toán ngân sách: Quyết toán được thực hiện đúng quy trình, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị và Kho bạc Nhà nước. Tỷ lệ sai sót trong báo cáo quyết toán dưới 5%, tuy nhiên thời gian báo cáo còn chậm so với quy định.

4. Thanh tra, kiểm tra quản lý chi thường xuyên: Công tác thanh tra được tăng cường, phát hiện một số sai phạm nhỏ về chứng từ và chấp hành chế độ chi tiêu. Khoảng 80% cán bộ đánh giá công tác kiểm tra còn hạn chế về nguồn lực và trình độ chuyên môn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên là do trình độ chuyên môn của cán bộ quản lý ngân sách còn chưa đồng đều, nhiều người phải kiêm nhiệm công tác kế toán và quản lý chi thường xuyên. Cơ chế phân cấp quản lý ngân sách chưa thực sự phát huy hiệu quả, tỷ lệ ngân sách bổ sung từ cấp trên còn cao, làm giảm tính chủ động của quận trong quản lý chi tiêu. So với một số nghiên cứu về quản lý ngân sách địa phương khác, kết quả này tương đồng với thực trạng chung tại các quận mới thành lập, nơi kinh nghiệm quản lý còn hạn chế.

Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý ngân sách còn chưa đồng bộ, ảnh hưởng đến tốc độ và độ chính xác của công tác lập dự toán, chấp hành và quyết toán. Biểu đồ thể hiện tỷ lệ các khoản chi thường xuyên theo mục đích sử dụng sẽ giúp minh họa rõ hơn cơ cấu chi tiêu và các điểm cần cải thiện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện công tác lập dự toán chi thường xuyên: Áp dụng phương pháp dự toán dựa trên kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và các chỉ tiêu thực tế, giảm phụ thuộc vào số liệu năm trước. Mục tiêu nâng cao độ chính xác dự toán lên 90% trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Phòng Tài chính - Kế hoạch quận.

2. Tăng cường quản lý và kiểm soát chi tiêu: Rà soát, cắt giảm các khoản chi không cần thiết như hội họp, tiếp khách, nhằm tiết kiệm ít nhất 10% ngân sách chi thường xuyên trong 1 năm. Chủ thể thực hiện: UBND quận phối hợp với Kho bạc Nhà nước.

3. Nâng cao năng lực cán bộ quản lý ngân sách: Tổ chức đào tạo chuyên sâu về nghiệp vụ quản lý chi thường xuyên và kế toán ngân sách cho cán bộ, đặc biệt là những người kiêm nhiệm. Mục tiêu 100% cán bộ liên quan được đào tạo trong 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Ban Tổ chức Quận ủy, Phòng Tài chính - Kế hoạch.

4. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý ngân sách: Triển khai phần mềm quản lý ngân sách điện tử, đồng bộ dữ liệu với Kho bạc Nhà nước để nâng cao hiệu quả và minh bạch trong quản lý chi thường xuyên. Mục tiêu hoàn thành trong 18 tháng. Chủ thể thực hiện: UBND quận phối hợp với Sở Tài chính Hà Nội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý ngân sách địa phương: Nhận diện các vấn đề thực tiễn trong quản lý chi thường xuyên, áp dụng giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản lý kinh tế, tài chính công: Tài liệu tham khảo về lý thuyết và thực tiễn quản lý ngân sách cấp huyện/quận, phương pháp nghiên cứu và phân tích số liệu.

3. Cơ quan tài chính, Kho bạc Nhà nước: Cơ sở để cải tiến quy trình quản lý, kiểm soát chi ngân sách, nâng cao tính minh bạch và hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước.

4. Lãnh đạo chính quyền địa phương và các đơn vị sử dụng ngân sách: Hiểu rõ vai trò, trách nhiệm trong quản lý chi thường xuyên, từ đó phối hợp thực hiện các giải pháp nâng cao hiệu quả chi tiêu.

Câu hỏi thường gặp

1. Chi thường xuyên ngân sách quận Nam Từ Liêm bao gồm những khoản nào?
   Chi thường xuyên bao gồm chi quốc phòng, an ninh, sự nghiệp kinh tế, giáo dục, y tế, văn hóa, xã hội, hành chính, cải cách tiền lương và các khoản chi khác phục vụ hoạt động thường xuyên của quận.

2. Phương pháp lập dự toán chi thường xuyên được thực hiện như thế nào?
   Dự toán được lập dựa trên số liệu thực hiện các năm trước, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, các chính sách, định mức chi tiêu và số kiểm tra dự toán do cấp trên giao.

3. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả quản lý chi thường xuyên ngân sách?
   Cần hoàn thiện quy trình lập dự toán, tăng cường kiểm soát chi tiêu, nâng cao năng lực cán bộ và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý ngân sách.

4. Công tác thanh tra, kiểm tra chi thường xuyên được thực hiện ra sao?
   Thanh tra tài chính thực hiện kiểm tra định kỳ và đột xuất, giám sát việc chấp hành dự toán, phát hiện sai phạm và kiến nghị xử lý nhằm đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả sử dụng ngân sách.

5. Tại sao việc quản lý chi thường xuyên ngân sách quận Nam Từ Liêm còn nhiều hạn chế?
   Nguyên nhân chính là do trình độ cán bộ còn hạn chế, cơ chế phân cấp chưa phát huy hiệu quả, tỷ lệ ngân sách bổ sung từ cấp trên còn cao và việc ứng dụng công nghệ thông tin chưa đồng bộ.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa lý thuyết và thực trạng quản lý chi thường xuyên ngân sách cấp quận, tập trung nghiên cứu quận Nam Từ Liêm giai đoạn 2012-2014.
• Phân tích chi tiết các khâu lập dự toán, chấp hành dự toán, quyết toán và thanh tra, kiểm tra, chỉ ra những ưu điểm và hạn chế trong công tác quản lý chi thường xuyên.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý chi thường xuyên ngân sách quận, bao gồm hoàn thiện dự toán, tăng cường kiểm soát chi tiêu, nâng cao năng lực cán bộ và ứng dụng công nghệ thông tin.
• Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững tại quận Nam Từ Liêm và làm tài liệu tham khảo cho các địa phương khác.
• Các bước tiếp theo là triển khai các giải pháp đề xuất, đánh giá hiệu quả thực hiện và mở rộng nghiên cứu sang các quận, huyện khác trong thành phố Hà Nội.

Quý độc giả và các cơ quan quản lý được khuyến khích áp dụng kết quả nghiên cứu để nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan nghiên cứu tài liệu và những vấn đề cơ bản về quản lý chi thường xuyên ngân sách huyện/quận Chương 2: Phương pháp nghiên cứu đề tài Chương 3: Thực trạng công tác quản lý chi thường xuyên ngân sách tại quận Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội Chương 4: Phương hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi thường xuyên ngân sách cho quận Nam Từ Liêm, TP. 14 z CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ CHI THƢỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH HUYỆN/QUẬN 1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU Từ trƣớc đến nay đã có rất nhiều công trình, đề tài khoa học nghiên cứu về quản lý ngân sách nhà nƣớc nói chung và những vấn đề có liên quan.

Càng ngày các công trình, đề tài càng bóc tách từng nội dung, vấn đề trong quản lý nhà nƣớc về ngân sách để đi sâu nghiên cứu. Tuy nhiên, trên phạm vi cả nƣớc cho đến nay các công trình, đề tài đi sâu nghiên cứu về chi thƣờng xuyên ngân sách huyện/quận chƣa có, mà chủ yếu đƣợc nghiên cứu với tƣ cách là một nội dung, khía cạnh bao quát hơn nhƣ: chi ngân sách huyện. hay cụ thể hơn nhƣ: chi thƣờng xuyên NSNN cho sự nghiệp giáo dục huyện. Không kể đến các giáo trình, tài liệu tham khảo đang đƣợc giảng dạy trong các trƣờng đại học, cao đẳng, trung cấp tài chính – kế toán và những công trình khoa học nghiên cứu ở phạm vi rộng về quản lý ngân sách nhà nƣớc nói chung, chúng ta có thể điểm qua một số giáo trình, công trình, đề tài ở nƣớc ta nghiên cứu về quản lý ngân sách có liên quan vấn đề chi thƣờng xuyên ngân sách cấp huyện/quận dƣới đây: - Đề tài: “Tăng cường kiểm soát chi Ngân sách Nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Từ Liêm” năm 2011 của Ngô Phùng Hƣng – Lớp Cao cấp Lý luận Chính trị - Hành chính K17, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh: Ý nghĩa của đề tài này là đã hệ thống hóa đƣợc những vấn đề mang tính lý luận về ngân sách nhà nƣớc, kiểm soát chi ngân sách nhà nƣớc; làm rõ thực trạng, ƣu - khuyết điểm công tác kiểm soát chi ngân sách nhà nƣớc thông qua Kho bạc huỵên, xác định định hƣớng và đƣa ra các giải pháp thiết thực góp phần nâng cao chất lƣợng, hiệu quả chi ngân sách nhà nƣớc, hạn chế những biểu hiện tham ô, lãng phí gây thất thoát ngân sách nhà nƣớc.

Tuy nhiên, phạm vi vấn đề của đề tài khá rộng, đề cập đến ngân sách nhà nƣớc các cấp 15 z thông qua thiết chế là Kho bạc nhà nƣớc cấp huyện nên cũng chƣa nghiên cứu cụ thể vấn đề quản lý chi thƣờng xuyên ngân sách huyện/quận. - Đề tài: “Hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên của NSNN qua kho bạc Nhà nước” năm 2005 của Lƣơng Ngọc Tuyền – Luận văn Thạc sĩ kinh tế, Đại học Kinh tế Hồ Chí Minh đã chỉ ra những nguyên tắc cơ bản và những nội dung chủ yếu trong quản lý chi thƣờng xuyên NSNN của Kho bạc Nhà nƣớc. Tuy nhiên, đề tài tập trung vào việc tăng cƣờng kiểm soát các khoản chi thƣờng xuyên NSNN qua Kho bạc Nhà nƣớc, chƣa đi sâu vào những vấn đề bất cập trong chi thƣờng xuyên ngân sách cấp huyện/quận. - Đề tài: “Hoàn thiện công tác quản lý NSNN huyện Đức Phổ” năm 2011 của Huỳnh Thị Cẩm Liên – Luận văn Thạc sĩ kinh tế, Đại học Đà Nẵng.

Tác giả đã đề cập những vấn đề mang tính thời sự trong quản lý ngân sách cấp huyện, trong đó có chi thƣờng xuyên ở cấp huyện nên rất đáng để học hỏi. Đóng góp mới của Luận văn này là lần đầu tiên đã đánh giá đúng thực chất vai trò, tình hình quản lý NSNN cấp huyện, góp phần thúc đẩy quá trình dân chủ hóa, thực hiện công khai hoạt động tài chính – ngân sách và đƣa ra các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý NSNN cấp huyện. Tuy nhiên, đề tài tập trung vào cân đối thu – chi ngân sách huyện nên chƣa đi sâu vào những vấn đề cụ thể trong chi thƣờng xuyên ngân sách cấp huyệnquận. - Đề tài: “Hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên của NSNN qua kho bạc Nhà nước Gia Lai” năm 2012 của Thân Tùng Lâm - Luận văn Thạc sĩ Quản trị kinh doanh, Đại học Đà Nẵng.

Qua đề tài, tác giả đã làm rõ thêm về công tác kiểm soát chi thƣờng xuyên NSNN, cơ chế quản lý chi thƣờng xuyên NSNN trên địa bàn cấp tỉnh (tỉnh Gia Lai). Tuy nhiên, vẫn chƣa đi vào nghiên cứu về những nội dung cụ thể của kinh phí chi thƣờng xuyên ngân sách cấp huyện/quận. - Đề tài: “Nâng cao hiệu quả quản lý NSNN tỉnh An Giang giai đoạn 2011-2015 và tầm nhìn đến 2012” năm 2012 của tác giả Tô Thiện Hiền - Luận án Tiến sĩ kinh tế, 16 z Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh.

Tác giả đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về hiệ quả quản lý NSNN nói chung và quản lý NSNN của tỉnh An Giang nói riêng. Luận án đã làm sáng tỏ lý thuyết về vị trí, vai trò của NS địa phƣơng An Giang và mối quan hệ hữu cơ trong quan hệ cân đối giữa NS TW và NS địa phƣơng theo nguyên tắc phát triển kinh tế ngành và lãnh thổ (khu vực). Đồng thời tác giả đã đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản lý NS địa phƣơng trên các góc độ khác nhau: Phân định quản lý thu-chi giữa NS TW và NS địa phƣơng; quan hệ về quy trình NS (lập, chấp hành và quyết toán NS); nâng cao vai trò của chính quyền địa phƣơng trong tự chủ NS và mở rộng quyền tự quyết của ngân sách xã, để từng bƣớc đƣa ngân sách xã thực sự là một khâu cấu thành của NSNN. - Đề tài: “Hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên qua KBNN Khánh Hòa” năm 2012 của tác giả Đỗ Thị Thu Trang - Luận văn Thạc sĩ quản trị kinh doanh, Đại học Đà Nẵng.

Qua đề tài, tác giả đã đi sâu nghiên cứu công tác chi NSNN qua KBNN Khánh Hòa trên cơ sở tiếp cận công tác kiểm soát chi theo yêu cầu đổi mới quản lý tài chính công và kiểm soát chi tiêu công của các nƣớc tiên tiến nhằm hoàn thiện công tác kiểm soát chi NSNN qua KBNN theo hƣớng hiệu quả, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính trong lĩnh vực quản lý NSNN, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các đơn vị sử dụng NSNN, đồng thời phù hợp xu thế hội nhập quốc tế. - Đề tài: “Đổi mới quản lý NS địa phương các tỉnh vùng đồng bằng sông Hồng” năm 2009 của tác giả Trần Quốc Vinh- Luận án Tiến sĩ kinh tế. Tác giả đã hệ thống hóa và làm rõ thêm những vấn đề về quản lý NSNN, quản lý NS địa phƣơng, các nhân tố ảnh hƣởng đến quản lý NS địa phƣơng; qua phân tích thực trạng quản lý NS địa phƣơng ở các tỉnh vùng đồng bằng sông Hồng đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục đổi mới quản lý NS địa phƣơng các tỉnh vùng đồng bằng sông Hồng đến 2020. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ CHI THƢỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH HUYỆN/QUẬN 1.

Ngân sách huyện/quận 1. Khái niệm Quản lý nói chung đƣợc quan niệm nhƣ một quy trình công nghệ mà chủ thể quản lý tiến hành thông qua việc sử dụng các công cụ và phƣơng pháp thích hợp nhằm tác động và điều khiển đối tƣợng quản lý hoạt động phát triển phù hợp với quy luật khách quan và đạt tới các mục tiêu đã định. Trong hoạt động quản lý, các vấn đề về: chủ thể quản lý, đối tƣợng quản lý, công cụ và phƣơng pháp quản lý, mục tiêu quản lý là những yếu tố trung tâm đòi hỏi phải xác định đúng đắn. Quản lý NSNN là một nội dung trọng yếu của quản lý tài chính, do Nhà nƣớc điều hành và là một mặt của quản lý kinh tế - xã hội quan trọng, do đó trong quản lý NSNN cần đƣợc nhận thức đầy đủ.

Chủ thể quản lý NSNN là Nhà nƣớc hoặc các cơ quan nhà nƣớc đƣợc Nhà nƣớc giao nhiệm vụ thực hiện các hoạt động tạo lập và sử dụng các quỹ NSNN. Chủ thể trực tiếp quản lý NSNN là bộ máy tài chính trong hệ thống các cơ quan nhà nƣớc. Đối tƣợng của quản lý NSNN là các hoạt động của NSNN. Nói cụ thể hơn đó là các hoạt động thu, chi bằng tiền của NSNN.

Trong quản lý NSNN, các chủ thể quản lý có thể sử dụng nhiều phƣơng pháp quản lý và nhiều công cụ quản lý khác nhau nhƣ: - Phƣơng pháp tổ chức: đƣợc sử dụng để thực hiện ý đồ của chủ thể quản lý trong việc bố trí, sắp xếp các mặt hoạt động của NSNN theo những khuôn mẫu đã định và thiết lập bộ máy quản lý phù hợp với các mặt hoạt động đó của quản lý NSNN. - Phƣơng pháp hành chính: đƣợc sử dụng khi các chủ thể quản lý NSNN muốn các yêu cầu của mình phải đƣợc các khách thể quản lý tuân thủ một cách vô điều kiện. Đó là khi các chủ thể quản lý ra các mệnh lệnh hành chính. 18 z - Phƣơng pháp kinh tế: đƣợc sử dụng thông qua việc dùng các đòn bẩy kinh tế để kích thích tính tích cực của các khách thể quản lý, tức là tác động tới các tổ chức và cá nhân đang tổ chức các hoạt động quản lý NSNN.

- Hệ thống pháp luật thuộc lĩnh vực quản lý NSNN: đƣợc sử dụng để quản lý và điều hành các hoạt động quản lý NSNN đƣợc xem nhƣ một loại công cụ quản lý có vai trò đặc biệt quan trọng. - Công cụ pháp luật đƣợc sử dụng thể hiện dƣới các dạng cụ thể là các chính sách, cơ chế quản lý tài chính, các chế độ quản lý tài chính, kế toán, thống kê, các định mức, tiêu chuẩn về tài chính, mục lục NSNN,… - Cùng với pháp luật, hàng loạt công cụ phổ biến khác đƣợc sử dụng trong quản lý NSNN nhƣ: các đòn bẩy kinh tế, tài chính; kiểm tra, thanh tra; các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý NSNN. Mỗi công cụ kể trên có đặc điểm khác nhau và đƣợc sử dụng khác nhau nhƣng đều nhằm cùng một hƣớng là thúc đẩy nâng cao hiệu quả quản lý NSNN. Từ những phân tích kể trên có thể có khái niệm tổng quát về quản lý NSNN nhƣ sau: Quản lý NSNN là hoạt động của các chủ thể quản lý NSNN thông qua việc sử dụng có chủ định các phƣơng pháp quản lý và các công cụ quản lý để tác động và điều khiển hoạt động của NSNN nhằm đạt đƣợc các mục tiêu đã định.