DAI hQc QUOc GIA hÀ HỘI TTGỊỜNG ĐẠI hỌc KIHh TE IGUVẺH ThịỊ ĐĂNG ThU HhỮïG TTỞ IGẠI ĐÓI VỚI SỰ PhÁT TTIÊH ThG|ONG MAI DIEM TU LAMh MATIh O VIET HAM LUẬN VĂN ThẠc SĨ KIIh TẾ chíHh TTỊ Hà Nội — 2014 DAI hQc QUOc GIA hÀ HỘI TTGỊỜNG ĐẠI hỌc KIHh TE IGUVẺH ThịỊ ĐĂNG ThU HhỮïG TTỞ IGẠI ĐÓI VỚI SỰ PhÁT TTIÊH ThƠ|ƠIIG MẠI ĐIỆII TỬ LÀIIh MẠITh Ở VIỆT HAM chuyên ngành : Kinh lế chính iri Ma sé: 60 31 01 LUẬN VĂN ThẠc SĨ KIIh TẾ chíHh TTỊ IIGG|OI hG|ONG DAT Kh0A hỌc: GS. ĐỖ ThÉ TòIG Hà Nội — 2014 LỜI cAM Đ0AH Tôi xin cam dOan đáy là công laình nghiên du da eiêng lôi, dưới sự hgớng dan aia GS. Dé Thé Ting. céc sé liéu Ong ludn van la bung thực oả0 đảm lính khách quan.
dác tài liệu tham khả0 có nguồn gốc xuất xu 26 2ùng. hà liội, ngày tháng năm 2014 Tác giả Hguyễn Thi Dang Thu Danh mục các lừ viết lắt. 11111 xe reo i Darth muc Bib 0. 1 0205 1 chG|OlG 1: ThƠ|ƠIG MẠI ĐIỆIH TỬ VÀ HhỮTIIG ĐIỀU KIEN cAI THIẾT ĐỀ PhÁT TTIÉII Thd|ƠIIG MẠI ĐIỆI TỬ LÀIh MẠIh.
Khái niệm, đặc trong co sản và các hình thức gia0 dịch chủ yếu của I0. SÁT HH TH HH ng, 12 1. Ihững đặc lang da Thương mại điện Ïử. qác hình thức gia0 dịch chủ yếu qia TMĐT.
Vai lò qìa Thqong mai dién tu teOng phat tiển KT-XH. Ihững điều kiện cơ Ban dé phat trién Thojong mai điện tử lành mạnh 27 II: gang ha anaaỒ. Kél dấu hạ lang công nghệ thông tin, đông nghệ điện tử. Môi leqởng pháp ÌÝ.
Sự quản lý đa IIhà ngớc về thgơng mại điện tử. qác vấn đề khác phải quan ÌÂNH.----©22©252c++cxe+czsescxescsceei 31 chŒ|ƠIIG 2: IIhỮTIG TTỞ IIGẠI ĐÓI VỚI PhÁT TTIÉII ThƠ|ƠIG MẠI ĐIỆI TỬ Ở VIỆT HAM ThỜI GIAII QUA. Ihững trở ngại đối với phái triển ThoJơng mại điện lử. Môi lgờng pháp lý chơa hUàn ThiỆN.
Dich vu van chuyển và gia0 nhận còn yếu. IIguỗn nhân lực chơga đáp ứng yêu đẫu. hệ thống thanh l0án điện lử chaa phái lsiễn. IThận thức qia nggời dân về Thgong mại điện tử thắp.
An ninh mạng chưa đảm oả(. Méi teqong xd hoi va tap quan kinh d0anh chưa phò hợn. Mội số mô hình kinh d0anh mang danh nghĩa TMĐT còn liềm ẩn 7. Mô hình kinh d0anh Ge(U/ÙN.
Loi dung Thqong mai dién tu để oán hàng da dấp và những vụ lừa 108/21/8102 ốn. bán hàng giả, kém Cat LQ ON cesccssecsssessseesssesssessssesssesssessssesssesssesens 62 2. Ta0 oán oằng dáp, chứng chỉ giả leên THẠH. Ảnh hơlởng của những trở ngại trên đối với phái triên TMĐT và phát triển KT-Xh nói Chunng.
Thiệt hại về mặt kinh lỂ. Lam mat lòng tin và0 TMĐT và dán lở sự pháIteiễn TMĐT. 66 chd|ƠIIG 3: GIẢI PhÁP KhẮc PhỤc TỞ HGẠI ĐẺ PhÁT TTIÉH ThŒ|ƠIHG MẠI ĐIỆII TỬ LÀIT1h MẠIHH. PhơøJơng hơiớng phái triển TMĐT của Việt Iam đến năm 2020.
Mục liêu phái tiến TMĐT quốc gia đến năm 2020. Định hgớng phái l2iỄN.-22-©55cS5Se2EtSEEEEEEEEEkErkerrrrrrrkesrei 70 3. Phương hướng loiễn khhai. Ihóm giải pháp chủ yếu hỗ trợ ch0 TMĐT.
Tuyên luyễn, phổ oiến và đà0 lạ0 nguồn nhân lực h0 TMĐT. h0àn thiện kết qẫu hạ lẳngg. chương bình xây dựng & hUàn thiện hệ thống pháp luật ch0 TMĐT 3. chương bình ng dấp qác dịch vụ công hỗ leợ TMĐT và ứng dụng TMĐT te0ng mua sắm chính phủ.---©2sc©2sc2cxcecxeccrtesrxesrrerrrsee 81 3.
Phái biển đông nghệ hỗ laợ TMĐT.----©-cz+cx+cxsssrsesres 81 3. hom gidi phap vé dam 20 an 10an ch0 cdc gia dich thojong mai. bả0 vệ thông tin đá HÂH. Quy định về chữ ký điện lử.
Thừa nhận giá tị pháp lý đối với thông điệp dữ liệu lz20ng TMĐT. bả0 hộ quyên sở hữu lsí luệ le0ng TMĐT. bả0 vệ quyên lợi người tiêu dòng le0ng TMĐT. Giải quyết teanh chap tz0ng giaO dịch mua oán hàng †zực tuyễn.
Phòng ngừa và nghiêm le| tội phạm công nghệ ca0 e0ng TMĐT. hợp lác quốc lê lz0ng việc nghiêm ‡zị lội phạm lz0ng TMĐT.---- 2< sẻ E+EEE+2E2EEESEEEEEEEEE211211E211111111211E11E1 11.1 xe 95 DAI MỤC TÀI LIỆU ThAM KhẢO.2-25c-©52222+22xz22z+szzsecrez 97 DAHh MỤC cÁc TU VIET TAT TTONG LUAT VAN STT ky Hguyên nghĩa hiệu 1 cllh công nghiệp hóa 2 clITTT-TT công nghệ thông tin truyén thông 3 b2b (business — t0 — business) TM ĐT giữa DII và DII 4 b2G (business — 10 — TÌM ĐT giữa DII và chính phủ G0vernmen†) 5 c2c (cÔnsumer — 10 — TM ĐT giữa các cá nhân cÔnsumer) 6 G2c (GOvernment — 10 — TM DT gitta chinh phu va nggoi cOnsumer) liêu dòng 7 GD TMDT Gia0 dịch ThoJơng mại điện †ử 8 hDh hiện đại hóa 9 TMDT Thojong mai dién tw 10 | APEc (Asia Pacific EcOnOmic Diễn đàn hợp lác kinh lễ châu Á c00perali0n) — Thái bình DoJơng 11 ASEATI (AssOciahOn Of ASEATI (AssOciahOn Of SOutheast Asia TatiOns) SOutheast Asia atiOns) 12 ATM (AutOmatic Teller Máy gia0 dịch tự động Machine) 13 OEcD (OrganizahOn fOr Tổ chức hợp lác và phát Ec0n0mic c00perah0n and triển kinh lế Devel0pment) 14 POS (POint Of sale) POS (POint Of sale) Thiê† bị bán hàng Thiet bị bán hàng 15 |UIICITFAL (United Hlali0ns Ủy san Liên hợp quốc về cOmmissI0n 0n InlernahOnal luật thơlơng mại quốc lế Trade Law) 16 WTO (WOrld Trade To chirc Thojong mai thê giới 0rgamizah0n) DAHh MỤc hìI1h STT hinh Hội dung Trang 1 hình 1.1 Mô hình b2b 16 2 hình 1.2 Gia0 dich the0 mô hình b2c 18 3 hình 2.1 | Đánh giá các trở ngại của ứng dụng TMĐT của | 33 d0Oanh nghiệp năm 2010 4 hình 2.2 Khung pháp lý TMĐT 35 5 hình 2.3 | Tỷ lệ cán bộ chuyên trách vê TMĐT qua các 39 năm 6 hình 2.4 các hình thức thanh l0án trOng gia0 dich 41 TMDT 7 hinh 2.5 | Ty lé wessite cung cap dich vu TMDT co kha 46 năng thanh l0án trực tuyến 8 hình 2.6 | Tỷ lệ các d0anh nghiệp sử dụng các biện pháp 51 an l0àn thông tin 9 hình 2.7 | So lojong ngojoi ban hang đa câp lăng mạnh 59 10 | hinh2.8 IIhững trở ngại khi mua săm truc tuyen 62 11 | hình2.9 Quảng cáO băng giả công khai lrên mạng 64 il 1. Lý d0 chọn đề lài Tr0ng mội vài thập kỷ lrở lại đây, sự phái triển nhơi vũ sã0 của công nghệ thông lin, vi điện tử đã dẫn đến mở rộng mang Internet, va lạ0 điều kiện phát lriển Thơyơng mại điện tử (E. đ0mmez@), một phoJơng thức kinh d0anh h0àn l0àn mới.
Thojơng mại điện tử (TMĐT), the0 nghĩa rộng, sa0 gồm mọi gia0 dịch tài chimh va thojong mai bang céc phojong liện điện tử. The0 nghĩa hẹp, TMĐT chỉ gồm các hOat dong thøJơng mại, đơjợc thực hiện thông qua mạng Inlernel và các mạng viễn thông khác. Luận văn này str dung thojong mai điện tử the0 nghĩa hẹp. TMĐT ngày càng lỏ rõ lính oỊu việt who: it én thời gian, công sức, liền sạc ch0 những gia0 dịch.
Ió mang lại lợi ích không chỉ ch0 d0anh nghiệp, ngojời sản xuất mà còn có lợi ch0 ngơiời liêu dùng. Tuy nhiên, tr0ng thời gian gần đây, sự phát triển TMĐT ở Việt Iam gặp khá nhiều trở ngại nho\ : môi lrơiờng pháp lý chơia h0àn thiện, nguồn nhân lực chơia đáp ứng yêu cầu, dịch vụ vận chuyên và gia0 nhận còn yếu, hệ thống thanh 10án điện lử chơia phát triển, nhận thức của ngojời dân về†hoJơng mại điện tử thấp, an ninh mạng choa đảm sả0, môi trojong xã hội viập quán kinh d0anh choja phò hợp. bên cạnh đó, việc xuất hiện nhiều hành vi lừa đả0 qua mang va tinh trang lội phạm an ninh mang đang ngày càng gia lăng với nhiều chiêu thức khác nhau. Mới đây nhất là vụ án lừa đả0 qua mạng của cong ty cô phần đà0 1ạ0 mua bán lrực luyến MB24 đã trở thành một lr0ng những rà0 cản ch0 sự phát triển TMĐT ở Việt Tam.
Dé phat triển TMĐT lành mạnh cần phải khắc phục những 1 iro ngại nói lrên. Vì vậy, “Hhững ở ngại đối với sự phái biển thơJong mại điện tử lành mạnh ở Việt Ham” đojợc chọn làm đề lài luận văn này. Tình hình nghiên cứu đề lài Phái triển Thojơng mại điện tử ở Việt Iam là một vấn đề đang thu hút nhiều sự quan lâm không chỉ của các nhà h0Oạch định chính sách, các nhà quản lý d0anh nghiệp, chính phủ mà của cả nhiều nhà nghiên cứu và h0ại động thực liễn. Đã có nhiều công trình, sài B40, sách chuyên khả0, luận án, luận văn và đề lài kh0a học viết về TMĐT.
Tr0ng đó có: Về khía cạnh kỹ thuật hồ Đức Thắng, “hạ Tầng inleenel le0ng việc phái teién Thong mại điện tử”, Mai Anh, “Thương mại điện lử, việc tiiển khai ở Việt llam va su tham gia cua hdi tin hoc Việt lam”, đojợc đăng trOng ky yéu tuần lễ lin học X, hà Hội tháng 09/2001; Lê h0ài An “bức sanh i0àn đinh về Thương mại điện tử thế giới 2001” trên tap chi Internet va TMDT sé 11 tháng 12/2001. Lê Đức Minh có sài “các khái niệm cơ bản trOng Thojong mại điện †ử”. cũng †r0ng năm 2001, ban ThoJơng mại điện lử - bộ Thojơng mại có sá0 cá0 dự án quốc gia “Kỹ thuật Thương mại điện tử ”;Phòng Thoơjơng mại và công nghiệp Việt am cũng lô chức hội thả0 “Ứng đựng và phái lsiển Thaơng mại điện hr 6 Viél Tam”. Tha xuat pan Kh0a hoc kỹ thuật, hà Hội xuất sản cuốn “7hgơng mại điện lử ch0 d0anh nghiệp” của Trịnh Lê Ham và Hguyễn Phúc Trơjờng Sinh; IIhà xuất sản Thống kê (2001) có “hởi đáp về Thgơng mại điện tử).
IIhìn chung những 3 công trình trên đã có những Hiếp cận rất mới rên phoJơng diện kỹ thuật về vấn đề này. Hăm 2002 cũng xuất hiện hàng l0ạt những lài liệu chuyên khả0, bài viết đoợc đăng lrên các kỷ yếu, giá0 trình, lạp chí đề cập đến khía cạnh kỹ thuật của TMĐT. Hguyễn Việt hồng: “Mức độ sẵn sàng ứng dung Thương mại điện lử ở các ngớc” trên tap chi Internet va Thojong mai điện tử số 09 tháng 12/2002; Hhà xuất sản bơu điện hà Hội ch0 xuất bản cuốn “G¡a0 dịch lhgơng mại điện tử - mội số vấn dé co sản” của nhóm lác giả Hguyễn Văn Minh - Trần h0ai Mam; Xuan hiền với “hệ thống thanh 10én dién hr” dang trén Internet va Thojong mai dién lử các số 20, 21, 22 và 23 năm 2002; Hhà xuất sản Thế giới cũng ch ra đời cuốn “bí quyết Thgơng mại điện lử hướng dẫn xuấi khẩu ch0 đc d0anh nghiép vita va nho”; Luan van thac si Trojong Dai hoc IIg0ại Thojong “co so phdp cia Thgqong mai điện lứ - Thực lạng và khả năng thực hiện ở Việt Ilam” của hàng Mai hạnh. Tr0ng các năm 2003, 2004 Vu Thojong mai — b6 Thojong mại cing doja ra Ba0 cáO0 (2003) “hiện lạng ứng dụng Thương mại điện tu ở Việt liam ” và “Kiến nghị về thực lạng ứng dụng thaqøng mại điện lử ở 99 mội só lồ chức, đơn vị”.