Chương 1. Tổng quan nghiên cứu và cơ sở lý luận Chương 2. Thực trang sản phâm du lịch văn hóa đặc thù Cao Bang Chương 3. Những đề xuất và kiến nghị góp phan phát triển sản phẩm du lịch văn hóa đặc thù của Cao Băng.
Đóng góp của đề tài - Về mặt lý luận: góp phần hoàn thiện hệ thống lý luận về sản phẩm du lich văn hóa đặc thù tại tỉnh Cao Bằng. - Về mặt thực tiễn: đề tài hệ thống hóa, đánh giá sản phẩm và những giải pháp đề xuất nhằm phát triển sản phẩm du lich văn hóa đặc thù; sẽ là tài liệu tham khảo trong việc quy hoạch, đầu tư, định hướng cho sự phát triển du lịch của các cơ quan chuyên môn của tỉnh Cao Bằng. - Đề tài là tài liệu tham khảo cho các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên tìm hiéu về di sản văn hóa, lịch sử, sản phâm du lịch tại Cao Băng. TONG QUAN NGHIÊN CỨU VA CƠ SỞ LÝ LUẬN Phát triển sản phẩm du lich đã được các học giả trong nước và trên thé giới nghiên cứu ở phương diện vi mô, vĩ mô với nhiều góc độ, cách tiếp cận khác nhau; nhưng các nghiên cứu trong nước liên quan đến phát triển sản phâm du lịch văn hóa đặc thù chưa nhiều và đặc biệt tại tỉnh Cao Bằng chưa có công trình nào.
Các công trình có thé đề cập đến là: 1. Tình hình nghiên cứu Các công trình nghiên cứu ở nước ngoài có thê ké đến như: Sach Du lịch Văn hóa của Hilary du Cros, Bob McKercher (2020) là cuỗn sách thu hẹp khoảng cách giữa du lịch văn hóa, quan ly văn hóa và di sản. Khang định di sản và du lịch có thé được tích hợp trong một khuôn khổ quản lý và tiếp thị dé sản xuất bền vững du lịch văn hóa; bản về lý luận và thực tiễn của văn hóa du lịch trong quản lý đi sản và văn hóa, cho răng để du lịch phát triển mạnh phải có cách tiếp cận cân bằng đối với tài nguyên [57]. Smith (2015), Các vấn đề trong Nghiên cứu Du lịch Văn hóa: phân tích sự phức tạp của du lịch văn hóa trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày càng tăng cùng với các điểm đến mới nồi trên thế giới.
Cuốn sách khám phá nhiều van đề liên quan nhất về di sản, nghệ thuật, lễ hội, văn hóa bản địa, dân tộc và trải nghiệm. Sofield Fung Mei Sarah Li (1998), Chính sách phat trién du lich và văn hóa ở Trung Quốc: khi Trung Quốc tích cực theo đuôi hiện dai hóa, những mâu thuẫn giữa việc áp dụng cứng nhắc chủ nghĩa xã hội, sự bảo thủ của truyền thống và yêu cầu của sự phát triển kinh tế có nguy cơ gây mất ôn định quốc gia. Cả ba nội dung có mục tiêu trái ngược nhau, Đảng Cộng sản Trung Quốc dành nỗ lực đáng kế trong nỗ lực hòa giải những sự khác biệt. Du lịch đã nổi lên như một phương tiện hữu hiệu dé tông hợp một số sự khác biệt, khang định đóng góp của du lịch vào quá trình hiện đại hóa đất nước song song với quá trình bảo tồn, phát huy hài hòa di sản [64].
Bài viết “Du lịch văn hóa và cơ hội kinh doanh cho các bảo tàng và khu di sản” của Silberberg, T. (1995) cho rằng Du lịch văn hóa đại diện cho một lĩnh vực mang lại lợi ích kinh tế đáng kể. Thời budi kinh tế đầy thách thức đòi hỏi các cơ sở văn hóa và di sản phải có chiến lược và phương tiện để tăng tỷ lệ tham dự trên thị trường du lịch, tạo doanh thu cũng như kiểm soát kinh phí. Làm như vậy đòi hỏi họ phải xem xét can thận các chính sách và thực tiễn hoạt động của mình dé tap trung vào các vấn dé như dịch vụ khách hàng, quan hệ đối tác và cơ hội, cởi mở với các phương pháp tiếp cận kinh doanh dé tiếp tục đáp ứng việc bảo tồn di sản của họ và nhiệm vụ giáo dục.
Không phải mọi sản phẩm văn hóa đều sẵn sàng hoặc có khả năng thu hút khách du lịch [63, tr. Nghiên cứu Phân khúc dựa trên hoạt động của thị trường du lịch văn hóa của nhóm tác giả McKercher, B. (2002) khám phá việc áp dụng phân khúc dựa trên hoạt động như một phương tiện phân khúc thị trường du lịch văn hóa. Phân đoạn dựa trên hoạt động được xác định dựa trên giả định rằng các sản phẩm du lịch khác nhau thu hút các loại khách du lịch khác nhau.
Thông qua phân tích hành vi của khách du lịch, có thé xác định các phân đoạn thị trường rời rạc. Tính hợp lệ của các phân đoạn này được xác minh bằng các thử nghiệm thống kê khác nhau. Sử dụng Hồng Kông như một nghiên cứu điển hình, các tác giả đã có thể xác định sáu phân khúc thị trường du lịch văn hóa riêng biệt. Mỗi phân khúc thé hiện các đặc điểm nhân khẩu học xã hội, mô hình hồ sơ chuyến đi và động cơ khác nhau, cung cấp thông tin chỉ tiết về cách nhắm mục tiêu các hoạt động tiếp thị ở mỗi phân khúc.
Trong bài viết đã khăng định Du lịch văn hóa hiện được công nhận là một hoạt động du lịch chủ đạo đã phát triển trong hơn 25 năm. Hiện nay nó đã được công nhận là một hình thức du lịch quan tâm đặc biệt [60]. Ở Việt Nam các công trình nghiên cứu về phát triển sản phẩm du lịch có thể ké tới như: Luận văn Thạc sỹ Giải pháp phát triển sản phẩm du lịch đặc thù tại Thành phố Hải Phòng của Nguyễn Văn Dũng (2017) đã nghiên cứu và đưa ra giải pháp phát triển sản phẩm du lịch đặc thù tại Thành phố Hải Phòng, có một số phương pháp có thé áp dụng, kế thừa vào phát triển sản phâm đặc thù tại Cao Bang [13]. Luận văn Thạc sỹ Phát triển sản phẩm du lịch ẩm thực đường phố tại Nha Trang (Khánh Hòa) của Phạm Thị Minh Trang (2020) đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về sản phẩm du lịch, văn hóa, âm thực, văn hóa 4m thực, âm thực đường phố và khai thác âm thực đường phố phục vụ du lịch.
Đánh giá thực trạng về hoạt động khai thác sản phẩm âm thực đường phố ở Nha Trang. Khuyến nghị các giải pháp nhằm phát triển sản phẩm du lịch âm thực đường phó tại Nha Trang nhằm thu hút du khách trong và ngoài nước [48]. Luận văn Thạc sỹ Nghiên cứu sản phẩm du lịch đặc thù của tỉnh Hậu Giang Nguyễn Thị Thanh Lâm (2014) đã hệ thống hóa những kiến thức lý luận cơ bản về sản phẩm du lich, sản phẩm du lịch đặc thù, vai trò của việc xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù trong hoạt động du lịch, nguyên tắc và phương pháp xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù. Kinh nghiệm của một số địa phương trong công tác xây dựng sản pham du lịch đặc thù.
Thu thập, nghiên cứu, phân tích thực trạng xây dựng và phát triển sản phâm du lịch tại tỉnh Hậu Giang. So sánh tiềm năng phát triển sản phẩm du lịch Hậu Giang với các địa phương khác [24]. Đề án “Xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù vùng Đồng bằng sông Cửu Long” của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã định hướng Đồng bằng sông Cửu Long phát triển thị trường phù hợp, hình thành sản phẩm du lịch đặc thù, có giá tri cao của vùng theo các tiêu chí vùng và quốc gia, việc cụ thé hóa Đề án là bài học cho các địa phương khác học tập [10]. Nghiên cứu Xây dựng sản phâm du lịch đặc thù cho phát triển du lịch Đồng Nai của Trần Thị Thu Hương, Đoàn Thị Thanh Vân (2020), nghiên cứu về van đề Xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù tại tỉnh Đồng Nai [21].
Hiện nay, tại Cao Bằng chưa có nghiên cứu về sản phâm du lịch văn hóa đặc thù Luận văn của tác giả là nghiên cứu đầu tiên tiếp cận nội dung này. Tuy nhiên, có các công trình nghiên cứu liên quan như: Luận văn Thạc sỹ Gia tri Di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng của Đào Văn Mùi (2018), nghiên cứu về giá trị Di tích Pác Bó, trên các phương diện: Giá trị lịch sử cách mạng, giá trị giáo dục truyền thống, giá trị kết nối cộng đồng, giá trị phát triển kinh tế du lịch và giá trị sinh thái nhân văn [28]. Ấn phẩm quảng bá CVĐC toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng giới thiệu về tiềm năng lợi thé của 3 tuyến CVĐC, trong đó các KDT QGĐB nam trọn trong 3 tuyến CVĐC với các giá trị văn hóa lịch sử, văn hóa bản địa đặc trưng, tiêu biểu [35]. 10 Nghiên cứu của Truong Quốc Bình về "Vận dung tr tưởng Hồ Chi Minh ` a trong sự nghiệp bảo tôn di sản văn hóa dân tộc" khẳng định các di tích và bảo tàng về Chủ tịch Hồ Chí Minh là những thiết chế văn hóa đặc thù, đã và đang có những đóng góp thiết thực trong các hoạt động văn hóa, xã hội, tích cực góp phần vào việc thực hiện nhiệm vụ giáo dục truyền thống yêu nước, đạo đức cách mạng cho thế hệ trẻ Việt Nam, góp phần thực hiện thắng lợi các Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng ta về học tập và làm theo tắm gương đạo đức Hồ Chí Minh [5, tr.
Đề án Lễ hội về nguồn Pác Bó (2019), tổ chức nghỉ lễ lấy nước đầu nguồn dựa theo phong tục cô truyền của dân tộc Tay - Nùng và phần hội đảm bảo giữ gin và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc; quảng bá và thu hút được đông đảo công chúng, du khách, kích cầu du lịch; tạo ra một sản phẩm văn hóa du lịch độc đáo, đặc sắc tại KDTQGDB Pac Bó [36]. Khai thác, phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử cách mạng Chiến khu Việt Bắc để phát triển du lịch của Nguyễn Trùng Khánh (2022) cho rằng khu vực Việt Bắc (trong đó có Cao Băng) hoàn toàn có thé coi nhóm sản phẩm du lịch về nguồn, lịch sử cách mạng là nhóm sản phẩm đặc thù néi bật nhất với các nhiều loại hình du lịch khác nhau bao gồm: Tham quan, tìm hiểu di tích cách mạng, giáo dục truyền thống cách mạng, đạo lý uống nước nhớ nguồn cho các thế hệ người Việt Nam; thăm lại chiến trường xưa [22, tr.