chương 1 sẽ tập trung trả lời các câu hỏi sau: 1. Hiểu thế nào là mạng lưới kinh doanh và phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp? 2. Có các cách nào để phân loại mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp? 3. Tại sao phải phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp? 4.
Các nhân tố nào ảnh hưởng tới mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp? Hướng tác động ra sao? 5. Để phát triển mạng lưới kinh doanh cần phải làm những công việc và nội dung gì? 6. Có các tiêu chí nào đánh giá sự phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp? Sau đây là nội dung chi tiết của chương 1: 1. Khái luận chung về phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp 1.
Khái luận chung về mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp 1. Khái niệm mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp 9 Theo từ điển Lạc Việt, mạng lưới là nhiều cá nhân hoặc đơn vị hợp thành một tổ chức có chung một chức năng. Mạng lưới xã hội là một tập hợp các mối quan hệ giữa các thực thể xã hội gọi chung là các tác nhân. Các thực thể xã hội này không nhất thiết chỉ là các cá nhân mà còn là các nhóm xã hội, các tổ chức, các thiết chế, các công ty xí nghiệp và cả các quốc gia.
Mạng lưới bán hàng là tập hợp tất cả các điểm bán hàng của hãng hoặc cho hãng nhằm mục đích hướng tới tiêu thụ hoặc bán hàng. Một phạm trù khác liên quan đến mạng lưới là mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp. Hiện nay khái niệm mạng lưới kinh doanh chưa được thống nhất nên ở phạm vi luận văn này mạng lưới kinh doanh là một hệ thống liên kết các cơ sở kinh doanh của hãng và cho hãng hướng tới mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp. Tất cả những cá nhân, tổ chức tham gia vào mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp được gọi là thành viên của mạng lưới, bao gồm: nhà cung cấp, nhà sản xuất, các công ty con, chi nhánh của doanh nghiệp, nhà bán buôn, nhà bán lẻ, môi giới, và người tiêu dùng.
Trung gian thương mại là các thành viên nằm giữa người sản xuất và người tiêu dùng cuối cùng. Các thành viên thuộc mạng lưới kinh doanh được phân làm 3 loại: Nhóm các nhà cung cấp; nhóm các đơn vị sản xuất, kinh doanh và nhóm các trung gian thương mại (TGTM). Ở phạm vi luận văn này, tác giả lựa chọn nghiên cứu sâu về phát triển mạng lưới kinh doanh đầu ra với việc tập trung chính vào các đơn vị sản xuất kinh doanh và các trung gian thương mại. Mạng lưới kinh doanh là khái niệm rộng hơn mạng lưới bán hàng.
Tùy vào đặc điểm và giai đoạn phát triển của doanh nghiệp, mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp sẽ khác nhau. Phát triển mạng lưới kinh doanh nhằm giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi nhuận, tăng vị thế của doanh nghiệp, đồng thời giúp doanh nghiệp phát triển an toàn, bền vững. Phân loại mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp Mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp được phân chia thành nhiều loại khác nhau. Thứ nhất, nếu căn cứ vào phương thức kinh doanh thì MLKD của doanh nghiệp bao gồm MLKD truyền thống và mạng lưới kinh doanh online.
MLKD truyền thống (Face to face business networking): Đây là hình thức mà các thành viên trong mạng lưới gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với nhau. Quá trình mua – bán sản phẩm được hai bên gặp nhau trao đổi, đàm phán về giá cả, đặc điểm, chất lượng sản phẩm. MLKD online (Online business networking) : Đây là hình thức các thành viên trong MLKD trao đổi, hợp tác thông qua mạng internet. Hình thức này cho phép các bên đối tác không cần gặp mặt nhau trực tiếp mà có thể đàm phán thông qua mạng internet và các ứng dụng phần mềm.
Bên cạnh đó, việc thanh toán cũng được thực hiện trực tuyến. Thứ hai, nếu căn cứ vào đối tác, mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp được phân thành mạng lưới kinh doanh dựa trên đối tác truyền thống và mạng lưới kinh doanh dựa trên đối tác mới. MLKD dựa trên đối tác truyền thống là MLKD xây dựng dựa trên những thành viên truyền thống, đã từng hoặc đang hợp tác với doanh nghiệp. Một ví dụ điển hình của loại MLKD này là việc một công ty kinh doanh thêm dòng sản phẩm mới, những đối tác cũ tiếp tục hợp tác kinh doanh và phân phối dòng sản phẩm này.
MLKD dựa trên đối tác mới: Đây là MLKD dựa trên sự hợp tác giữa nhà sản xuất với đối tác mới thông qua sự giới thiệu của các đối tác cũ hoặc các hình thức tìm kiếm thông tin khác. Thứ ba, nếu căn cứ vào các thành viên tham gia vào mạng lưới kinh doanh thì mạng lưới kinh doanh được chia thành mạng lưới kinh doanh nội bộ và mạng lưới kinh doanh bên ngoài doanh nghiệp. 11 MLKD nội bộ của doanh nghiệp là mạng lưới kinh doanh được hình thành dựa trên các thành viên dưới sự điều hành, kiểm soát hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Ví dụ: Các công ty con, các chi nhánh, nhà máy mà hoạt động tương đối độc lập với công ty mẹ.
MLKD bên ngoài doanh nghiệp là mạng lưới kinh doanh xây dựng bởi các thành viên hoạt động độc lập và không chịu sự kiểm soát của doanh nghiệp, ví dụ như các trung gian thương mại, các nhà cung cấp. Thứ tư, đối với các doanh nghiệp tham gia vào hoạt động kinh doanh quốc tế, phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp có thể chia thành 2 loại: phát triển MLKD theo offshoring và phát triển MLKD theo outsourcing. Offshoring là hình thức kinh doanh của doanh nghiệp khi họ quyết định tự đầu tư, sản xuất kinh doanh tại quốc gia khác. Doanh nghiệp có thể gặp phải rủi ro về địa lý, ngôn ngữ và giao tiếp khi thực hiện hình thức kinh doanh này nhưng đổi lại doanh nghiệp có được lợi thế về chi phí thấp như chi phí nhân công, nguyên vật liệu… Outsourcing là hình thức kinh doanh mà doanh nghiệp sẽ thuê, hợp tác với các công ty ngoài ở một số giai đoạn trong quá trình sản xuất kinh doanh.
Sử dụng hình thức này doanh nghiệp sẽ có ưu thế trong việc sử dụng nguồn lao động chất lượng cao của các đối tác tuy nhiên sự phụ thuộc vào các đối tác cũng sẽ tăng lên. Khái luận chung về phát triển MLKD của doanh nghiệp 1. Khái niệm phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp Phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp là sự mở rộng hệ thống liên kết các cơ sở kinh doanh của hãng và cho hãng cả về chiều rộng (số lượng) và chiều sâu (chất lượng). Tầm quan trọng của phát triển mạng lưới kinh doanh Cùng với sự phát triển của hoạt động kinh doanh, phát triển mạng lưới kinh doanh của doanh nghiệp ngày càng đóng vai trò quan trọng không chỉ với bản thân 12 doanh nghiệp mà còn ảnh hưởng với các chủ thể khác trong xã hội.
Mục này sẽ giải thích lý do doanh nghiệp cần phát triển mạng lưới kinh doanh và việc phát triển này tạo ra lợi ích gì người tiêu dùng, các trung gian thương mại, doanh nghiệp và quốc gia. a) Tầm quan trọng của phát triển MLKD đối với người tiêu dùng Một là, phát triển mạng lưới kinh doanh tạo sự thuận lợi và rút ngắn thời gian mua hàng của người tiêu dùng. Mạng lưới kinh doanh tăng về số lượng các TGTM, các chi nhánh, nhà máy dẫn đến rút ngắn khoảng cách giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng. Từ đó, người tiêu dùng sẽ tiết kiệm được thời gian mua sắm hàng hóa, thay vì mất thời gian và tiền bạc đến các TGTM ở xa người tiêu dùng sẽ ghé các TGTM gần hơn để tiện lợi cho việc mua sắm của mình.
Bên cạnh đó, MLKD phát triển sẽ giúp người tiêu dùng rút ngắn thời gian chờ đợi các sản phẩm mới. Hai là, người tiêu dùng được sử dụng sản phẩm ngày càng có chất lượng tốt hơn. Khi doanh nghiệp phát triển MLKD kinh doanh về chiều sâu, doanh nghiệp sẽ tạo ra các dòng sản phẩm mới phù hợp với nhu cầu, thị hiếu của người tiêu dùng đồng thời nâng cao chất lượng sản phẩm hiện tại. Cùng với sự phát triển của MLKD, người tiêu dùng sẽ được sử dụng các sản phẩm tiên tiến hơn.
Ba là, người tiêu dùng được tiếp cận với nguồn thông tin chính xác hơn. Khoa học công nghệ phát triển đã giúp con người có nhiều cách trao đổi thông tin, tuy nhiên việc trao đổi thông tin thông qua các phương tiện truyền thông cũng có nhiều nhược điểm khi thông tin được trao đổi có sự hiểu nhầm hay nội dung thông tin quá dài. Do đó, phát triển MLKD theo hình thức truyền thống là cách giúp người tiêu dùng có được thông tin chính xác hơn. Bốn là, người tiêu dùng được hưởng các chính sách chăm sóc khách hàng tiện lợi và linh hoạt hơn.
13 Các chính sách bảo hành, dùng thử các dòng sản phẩm mới thường yêu cầu sự trao đổi trực tiếp giữa người tiêu dùng và nhà cung cấp. Chính các trung gian thương mại là những người thay mặt cho nhà sản xuất chăm sóc khách hàng. Người tiêu dùng thay vì bảo hành chính hãng, có thể mang sản phẩm ra các cửa hàng đại lý thuộc công ty. Bởi vậy, phát triển mạng lưới kinh doanh có vai trò không nhỏ đối với lợi ích của người tiêu dùng.
b) Tầm quan trọng của phát triển MLKD đối với các TGTM Phát triển mạng lưới kinh doanh giúp TGTM tăng được lợi nhuận nhờ cung cấp cho khách hàng những sản phẩm với chất lượng tốt hơn. Mạng lưới kinh doanh phát triển sẽ đưa các TGTM tiếp cận với số lượng khách hàng lớn hơn ở những khu vực xa trung tâm hơn. Bởi vậy, lợi nhuận của TGTM sẽ tăng lên cùng với việc tăng lượng bán sản phẩm. Thêm vào đó, quá trình tiêu thụ sản phẩm sẽ được rút ngắn và các TGTM sẽ giảm được chi phí vận chuyển.
Thay vì lấy hàng trực tiếp từ nhà máy cách xa hàng nghìn km, các TGTM có thể thực hiện trao đổi hàng hóa lẫn nhau, vừa đáp ứng kịp thời nhu cầu khách hàng vừa tiết kiệm được thời gian và chi phí. Ngoài ra, MLKD phát triển còn giúp các TGTM tập trung vào các hoạt động chuyên sâu theo từng phân khúc thị trường, thực hiện chuyên môn hóa phân phối từng khu vực. c) Tầm quan trọng của phát triển MLKD đối với doanh nghiệp Mục đích cuối cùng của các doanh nghiệp là đạt được lợi nhuận. Mạng lưới kinh doanh là nguồn thu của các doanh nghiệp từ hoạt động sản xuất kinh doanh.
Sự phát triển mạng lưới kinh doanh sẽ giúp doanh nghiệp tăng doanh thu từ đó góp phần tăng lợi nhuận.