Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại Bệnh viện Đa khoa Hóc Môn năm 2020 - Trường Đại học Dược Hà Nội

Phân tích danh mục thuốc tại bệnh viện đa khoa Hóc Môn năm 2020, cung cấp cái nhìn tổng quan về sử dụng thuốc và hiệu quả điều trị.

• Tác giả: Trương Hoàng Diễm
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Thanh Hương
• Trường học: Trường Đại Học Dược Hà Nội
• Chuyên ngành: Tổ Chức Quản Lý Dược
• Đề tài: Phân Tích Danh Mục Thuốc Sử Dụng Tại Bệnh Viện Đa Khoa Khu Vực Hóc Môn Năm 2020
• Loại tài liệu: Luận Văn Dược Sĩ Chuyên Khoa Cấp I
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 2. CÁC KHÁI NIỆM VỀ THUỐC
• 3. CÁC VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN ĐẾN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
• 4. MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH SỬ DỤNG THUỐC
• 4.1. Phương pháp phân tích ABC
• 4.2. Phương pháp phân tích VEN
• 4.3. Phương pháp phân tích ma trận ABC/VEN
• 4.4. Phương pháp phân tích nhóm điều trị
• 5. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 6. ĐỐI TƯỢNG, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 6.1. Đối tượng nghiên cứu
• 6.2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 6.3. Phương pháp nghiên cứu
• 6.3.1. Xác định các biến số nghiên cứu
• 6.3.2. Thiết kế nghiên cứu
• 6.3.3. Phương pháp thu thập số liệu
• 6.3.4. Mẫu nghiên cứu
• 6.3.5. Phương pháp xử lý và phân tích số liệu
• 7. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 7.1. Mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 theo một số chỉ tiêu
• 7.2. Phân tích danh mục thuốc sử dụng năm 2020 bằng phân tích ABC/VEN
• 7.2.1. Phân tích ABC của danh mục thuốc bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn đã sử dụng năm 2020
• 7.2.2. Phân tích VEN của danh mục thuốc bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn đã sử dụng năm 2020
• 7.2.3. Phân tích ma trận ABC/VEN
• 8. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về phân tích thuốc tại bệnh viện Hóc Môn năm 2020

Phân tích thuốc tại bệnh viện Hóc Môn năm 2020 là một nghiên cứu quan trọng nhằm đánh giá tình hình sử dụng thuốc tại cơ sở y tế này. Nghiên cứu này không chỉ giúp xác định cơ cấu danh mục thuốc mà còn chỉ ra những vấn đề tồn tại trong việc sử dụng thuốc. Theo tài liệu từ Bộ Y tế, việc phân tích thuốc là cần thiết để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong điều trị. Nghiên cứu này được thực hiện trong bối cảnh nhiều bệnh viện đang đối mặt với tình trạng sử dụng thuốc không hợp lý, dẫn đến lãng phí ngân sách y tế.

1.1. Mục tiêu nghiên cứu và phương pháp thực hiện

Mục tiêu của nghiên cứu này là mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 và phân tích danh mục thuốc theo phương pháp ABC và VEN. Phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập số liệu từ các báo cáo y tế và phân tích thống kê để đưa ra kết luận chính xác về tình hình sử dụng thuốc.

1.2. Ý nghĩa của việc phân tích thuốc trong bệnh viện

Phân tích thuốc giúp xác định các loại thuốc thiết yếu và không thiết yếu, từ đó tối ưu hóa ngân sách thuốc. Điều này không chỉ giúp giảm chi phí cho bệnh nhân mà còn nâng cao chất lượng điều trị. Việc sử dụng thuốc hợp lý còn góp phần giảm thiểu tình trạng kháng thuốc, một vấn đề nghiêm trọng trong y tế hiện nay.

II. Vấn đề và thách thức trong phân tích thuốc tại bệnh viện Hóc Môn

Tình trạng sử dụng thuốc không hợp lý tại bệnh viện Hóc Môn đã gây ra nhiều thách thức cho công tác điều trị. Theo nghiên cứu, khoảng 30-60% bệnh nhân sử dụng thuốc kháng sinh không cần thiết, dẫn đến lãng phí và tăng nguy cơ kháng thuốc. Ngoài ra, sự cạnh tranh giữa thuốc nhập khẩu và thuốc sản xuất trong nước cũng tạo ra áp lực cho bệnh viện trong việc lựa chọn thuốc.

2.1. Tình hình sử dụng thuốc kháng sinh

Sử dụng thuốc kháng sinh không hợp lý là một trong những vấn đề nghiêm trọng tại bệnh viện Hóc Môn. Nhiều bệnh nhân được chỉ định sử dụng kháng sinh mà không có chỉ định rõ ràng, dẫn đến tình trạng kháng thuốc gia tăng. Việc này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe bệnh nhân mà còn làm tăng chi phí điều trị.

2.2. Sự cạnh tranh giữa thuốc nhập khẩu và thuốc nội

Sự cạnh tranh giữa thuốc nhập khẩu và thuốc sản xuất trong nước đã tạo ra nhiều khó khăn cho bệnh viện trong việc lựa chọn thuốc. Thuốc nhập khẩu thường có giá cao hơn, trong khi thuốc nội có thể không đáp ứng đủ tiêu chuẩn chất lượng. Điều này đòi hỏi bệnh viện phải có chiến lược rõ ràng trong việc lựa chọn thuốc.

III. Phương pháp phân tích thuốc hiệu quả tại bệnh viện Hóc Môn

Để cải thiện tình hình sử dụng thuốc, bệnh viện Hóc Môn đã áp dụng nhiều phương pháp phân tích khác nhau. Phương pháp phân tích ABC và VEN là hai trong số những phương pháp quan trọng giúp xác định các loại thuốc cần thiết và tối ưu hóa ngân sách thuốc.

3.1. Phân tích ABC trong quản lý thuốc

Phân tích ABC giúp phân loại thuốc theo mức độ tiêu thụ và chi phí. Theo nguyên lý Pareto, một số ít thuốc chiếm phần lớn ngân sách. Việc này giúp bệnh viện tập trung vào các thuốc quan trọng và tối ưu hóa chi phí.

3.2. Phân tích VEN để xác định thuốc thiết yếu

Phân tích VEN giúp xác định các thuốc tối cần thiết và thiết yếu trong điều trị. Điều này rất quan trọng trong bối cảnh ngân sách hạn chế, giúp bệnh viện ưu tiên mua sắm các thuốc cần thiết cho bệnh nhân.

IV. Kết quả nghiên cứu về danh mục thuốc tại bệnh viện Hóc Môn

Kết quả nghiên cứu cho thấy cơ cấu danh mục thuốc tại bệnh viện Hóc Môn năm 2020 có sự phân bổ không đồng đều. Một số loại thuốc chiếm tỷ lệ lớn trong ngân sách, trong khi nhiều thuốc khác lại ít được sử dụng. Điều này cho thấy cần có sự điều chỉnh trong việc xây dựng danh mục thuốc.

4.1. Cơ cấu danh mục thuốc theo nhóm tác dụng

Cơ cấu danh mục thuốc tại bệnh viện Hóc Môn cho thấy sự phân bổ không đồng đều giữa các nhóm thuốc. Một số nhóm thuốc như kháng sinh chiếm tỷ lệ lớn, trong khi các thuốc điều trị khác lại ít được sử dụng. Điều này cần được xem xét để đảm bảo tính hợp lý trong điều trị.

4.2. Đánh giá hiệu quả sử dụng thuốc

Đánh giá hiệu quả sử dụng thuốc cho thấy nhiều thuốc không đạt yêu cầu về an toàn và hiệu quả. Việc này cần được cải thiện thông qua việc áp dụng các phương pháp phân tích và quản lý thuốc hiệu quả hơn.

V. Kết luận và khuyến nghị cho tương lai

Nghiên cứu về phân tích thuốc tại bệnh viện Hóc Môn năm 2020 đã chỉ ra nhiều vấn đề cần khắc phục trong việc sử dụng thuốc. Để nâng cao hiệu quả điều trị và giảm chi phí cho bệnh nhân, cần có những biện pháp cụ thể nhằm tối ưu hóa danh mục thuốc.

5.1. Đề xuất cải thiện danh mục thuốc

Cần xem xét và điều chỉnh danh mục thuốc hàng năm để đảm bảo tính hợp lý và hiệu quả trong điều trị. Việc này có thể thực hiện thông qua việc tổ chức các cuộc họp của Hội đồng thuốc và điều trị.

5.2. Tăng cường đào tạo nhân viên y tế

Đào tạo nhân viên y tế về việc sử dụng thuốc hợp lý và an toàn là rất cần thiết. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng điều trị mà còn giảm thiểu tình trạng kháng thuốc trong cộng đồng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI TRƯƠNG HOÀNG DIỄM PHÂN TÍCH DANH MỤC THUỐC SỬ DỤNG TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC HÓC MÔN NĂM 2020 LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I HÀ NỘI 2022 BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI TRƯƠNG HOÀNG DIỄM PHÂN TÍCH DANH MỤC THUỐC SỬ DỤNG TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC HÓC MÔN NĂM 2020 LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I CHUYÊN NGÀNH : TỔ CHỨC QUẢN LÝ DƯỢC MÃ SỐ : CK 60720412 Người hướng dẫn khoa học : PGS. Nguyễn Thị Thanh Hương Nơi thực hiện : Trường đại học Dược Hà Nội Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn Thời gian thực hiện : Từ 01/2022 đến 05/2022 HÀ NỘI 2022 LỜI CẢM ƠN Để có thể hoàn thành Luận văn này tôi đã phải trải qua một quá trình rèn luyện bản thân từ nâng cao trình độ chuyên môn đến thay đổi trong tư duy. Trên chặng đường rèn luyện này tôi không thể thành công nếu không có sự góp sức của Quý Thầy Cô trường Đại học Dược Hà Nội từ những ngày đầu tiên là thành viên lớp Dược sĩ Đại học cho đến khi vinh dự được là thành viên lớp chuyên khoa cấp I. Tôi xin gửi đến Quý Trường và toàn thể Quý Thầy Cô sự tôn kính và lòng biết ơn sâu sắc. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc nhất, tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành tới PGS.Nguyễn Thị Thanh Hương là người đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình cho tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu, Phòng Sau Đại học, các phòng ban và các thầy cô giáo trường Đại học Dược Hà Nội đã tạo điều kiện, dạy dỗ và giúp đỡ tôi trong thời gian học tập tại trường. Xin gửi lời cảm ơn đến Ban Giám đốc, các khoa phòng của Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn, Thành phố Hồ Chí Minh đã tạo điều kiện cho tôi tham gia khóa học, cung cấp số liệu và đóng góp ý kiến quý báu cho tôi trong suốt quá trình thực hiện và hoàn thành luận văn. Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp và tập thể lớp chuyên khoa cấp I khóa 23, đã giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này. Trân trọng ! TP Hồ Chí Minh, ngày tháng 05 năm 2022 HỌC VIÊN Trương Hoàng Diễm MỤC LỤC DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ CÁI VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC HÌNH ĐẶT VẤN ĐỀ. Các khái niệm về thuốc. Các văn bản pháp luật liên quan đến vấn đề nghiên cứu của đề tài . Một số phương pháp phân tích sử dụng thuốc. Phương pháp phân tích ABC . Phương pháp phân tích VEN . Phương pháp phân tích ma trận ABC/VEN . Phương pháp phân tích nhóm điều trị . Thực trạng sử dụng thuốc tại một số bệnh viện ở Việt Nam . Cơ cấu và giá trị tiền thuốc sử dụng tại một số bệnh viện . Tình hình sử dụng thuốc sản xuất trong nước . Tình hình sử dụng thuốc kháng sinh và vitamin . Tình hình sử dụng thuốc biệt dược gốc và thuốc generic . Tình hình sử dụng thuốc theo đường dùng . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo phân tích ABC, VEN . Một vài nét về bệnh viện Đa Khoa khu vực Hóc Môn . Chức năng, nhiệm vụ của bệnh viện . Cơ cấu tổ chức . Cơ cấu nhân lực . Mô hình bệnh tật . Khoa Dược-Bệnh viện Đa khoa Khu vực Hóc Môn . Tính cấp thiết của đề tài . ĐỐI TƯỢNG, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đối tượng, thời gian và địa điểm nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu . Thời gian và địa điểm nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Xác định các biến số nghiên cứu . Thiết kế nghiên cứu . Phương pháp thu thập số liệu . Mẫu nghiên cứu . Phương pháp xử lý và phân tích số liệu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 theo một số chỉ tiêu . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo phân loại thuốc hóa dược và thuốc dược liệu/ thuốc cổ truyền . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nhóm tác dụng. Cơ cấu thuốc hóa dược sử dụng theo thành phần . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nguồn gốc-xuất xứ . Cơ cấu danh mục thuốc theo tên biệt dược gốc và tên generic . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo đường dùng . Phân tích danh mục thuốc sử dụng năm 2020 bằng phân tích ABC/VEN . Cơ cấu thuốc hạng A theo nhóm tác dụng dược lý . Phân tích danh mục thuốc đã sử dụng tại bệnh viện theo phương pháp phân tích VEN . Phân tích danh mục thuốc theo phương pháp kết hợp ABC/ VEN . Phân tích cơ cấu các thuốc trong phân nhóm AN . Phân tích cơ cấu các thuốc trong phân nhóm thuốc AE. Mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 theo một số chỉ tiêu . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo phân loại thuốc hóa dược và thuốc dược liệu . Về cơ cấu DMT theo nhóm tác dụng dược lý. Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo đơn thành phần/ đa thành phần . Về cơ cấu danh mục thuốc theo nguồn gốc xuất xứ . Về cơ cấu danh mục thuốc theo thuốc BDG/ Generic . Về cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo đường dùng . Phân tích danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 theo phương pháp ABC và VEN. Phân tích ABC của danh mục thuốc bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn đã sử dụng năm 2020 . Phân tích VEN của danh mục thuốc bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn đã sử dụng năm 2020 . Phân tích ma trận ABC/VEN . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nhóm AN . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nhóm AE. 71 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ TÀI LIỆU THAM KHẢO DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ CÁI VIẾT TẮT ABC Phân tích ABC ADR Phản ứng có hại của thuốc BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế BVĐK Bệnh viện đa khoa BV Bệnh viện TTYT Trung tâm Y tế BYT Bộ Y tế DMT Danh mục thuốc DMTBV Danh mục thuốc bệnh viện DMTSD Danh mục thuốc sử dụng GTSD Giá trị sử dụng GN Gây nghiện HĐT Hội đồng thuốc HĐT& ĐT Hội đồng thuốc và điều trị HT Hướng thần ICD Mã bệnh theo quốc tế YHCT Y học cổ truyền KCB Khám chữa bệnh KST Ký sinh trùng SKM Số khoản mục KM Khoản mục SL Số lượng KQTT Kết quả trúng thầu SLSD Số lượng sử dụng SLDM Số lượng danh mục SYT Sở Y tế MHBT Mô hình bệnh tật VEN V: thuốc tối cần (Vital drugs), E: thuốc thiết yếu (Essential drugs), N: thuốc không thiết yếu (Non-Essential drugs) DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1. Một số hướng dẫn thực hiện phân loại VEN. Ma trận ABC/VEN. Cơ cấu sử dụng thuốc theo nhóm tác dụng dược lý tại một số Trung tâm y tế tuyến huyện . Tỷ lệ sử dụng thuốc Biệt dược gốc-thuốc generic . Tỷ lệ sử dụng thuốc theo đường dùng. Kết quả một số nghiên cứu về phân tích cơ cấu theo phương pháp ABC . Kết quả một số nghiên cứu về phân tích cơ cấu thuốc theo phương pháp VEN . Mô hình bệnh tật tại Bệnh viện đa khoa khu vực Hóc Môn năm 2020 . Các biến số nghiên cứu ……………………………………. Danh mục thuốc sử dụng theo phân loại thuốc hóa dược và thuốc dược liệu/ thuốc cổ truyền ……………………………………………. Danh mục thuốc sử dụng theo nhóm tác dụng . Cơ cấu nhóm thuốc kháng sinh đã sử dụng. Danh mục thuốc đơn thành phần/đa thành phần . Danh mục một số thuốc đa thành phần . Danh mục thuốc đã sử dụng theo nguồn gốc-xuất xứ . Danh mục thuốc theo tên biệt dược gốc và tên generic . Danh mục các thuốc biệt dược gốc/ generic có cùng hoạt chất, hàm lượng, dạng bào chế. Danh mục thuốc đã sử dụng theo đường dùng . Cơ cấu DMT thuốc theo phân tích ABC . Cơ cấu DMT hạng A theo tác dụng dược lý . Cơ cấu DMT theo phân tích VEN . Cơ cấu DMT theo phân tích kết hợp ABC/VEN. Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nhóm AN . Cơ cấu danh mục thuốc sử dụng theo nhóm AE . 58 DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 1. Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn . Sơ đồ Khoa Dược Bệnh viện đa khoa khu vực Hóc Môn . 28 ĐẶT VẤN ĐỀ Sử dụng thuốc thiếu hiệu quả, bất hợp lý nói chung và trong bệnh viện nói riêng đã và đang là vấn đề bất cập của nhiều quốc gia. Theo một số nghiên cứu, chi phí mua thuốc chiếm khoảng 30-40 % ngân sách ngành Y tế của nhiều nước và phần lớn số tiền đó bị lãng phí do sử dụng thuốc không hợp lý và các hoạt động cung ứng thuốc không hiệu quả. Các nghiên cứu đã cho thấy tình trạng sử dụng thuốc bất hợp lý xảy ra tại nhiều nước trên thế giới. Tại các nước đang phát triển, 30-60% bệnh nhân sử dụng thuốc kháng sinh gấp 2 lần so với tình trạng cần thiết và hơn một nữa số ca viêm đường hô hấp trên điều trị kháng sinh không hợp lý. Sự cạnh tranh giữa thuốc nhập khẩu với thuốc được sản xuất trong nước. Bên cạnh đó, còn rất nhiều bất cập trong sử dụng thuốc tại các bệnh viện như: sử dụng các thuốc không thiết yếu, thuốc đông y, thuốc từ dược liệu có giá thành cao, lạm dụng sử dụng nhiều thuốc kháng sinh, vitamin,… Sử dụng thuốc không hợp lý không chỉ ảnh hưởng tới công tác khám chữa bệnh mà còn là nguyên nhân làm tăng chi phí đáng kể cho người bệnh, tạo gánh nặng cho nền kinh tế và xã hội. Để hạn chế cho tình trạng trên, Tổ chức Y tế thế giới đã khuyến cáo các quốc gia thành lập Hội đồng thuốc và điều trị (HĐT&ĐT) tại các bệnh viện. HĐT&ĐT là hội đồng được thành lập nhằm đảm bảo tăng cường độ an toàn và hiệu quả sử dụng thuốc trong các bệnh viện. Thành viên của HĐT&ĐT bao gồm các chuyên gia nhiều lĩnh vực khác nhau nhằm đảm bảo cho người bệnh được hưởng chế độ chăm sóc tốt nhất với chi phí phù hợp thông qua việc xác định xem loại thuốc nào thiết yếu cần cung ứng, giá cả và sử dụng hợp lý an toàn. Ngày 08 tháng 8 năm 2013, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 21/2013/TT-BYT quy định về tổ chức hoạt động của Hội đồng thuốc và điều trị trong bệnh viện.