Mở đầu - Chương 2: Tổng quan - Chương 3: Phương pháp nghiên cứu - Chương 4: Xác định xếp hạng YTRR sử dụng phương pháp mô phỏng Monte Carlo - Chương 5: Ứng dụng cho dự án thực tế - Chương 6: Kết luận và kiến nghị. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 6 CHƢƠNG 2: TỔNG QUAN 2.1 Khái niệm Dự án (DA) PPP (Public Private Parnership) là DA được đầu tư theo phương thức đối tác công tư tức là một hợp đồng DA PPP được ký kết và thực hiện giữa nhà nước và nhà đầu tư tư nhân trên cơ sở hợp tác có thời hạn. DA PPP nhằm huy động nguồn vốn ngoài NSNN của nhà đầu tư tư nhân tham gia DA, cùng khai thác, cùng phân chia lợi nhuận và cùng chia sẻ rủi ro với nhà nước.
Các sản phẩm, dịch vụ công được cung cấp thông qua các hoạt động thực hiện DA sau đây: - Xây dựng, tổ chức vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống CSHT; - Cải tạo, nâng cấp, mở rộng, hiện đại hóa, vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống CSHT sẵn có; - Vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống CSHT sẵn có.2 Hợp đồng DA PPP Hợp đồng PPP là một hợp đồng đối tác công tư được ký kết giữa nhà đầu tư tư nhân, doanh nghiệp DA với đơn vị đại diện có thẩm quyền của nhà nước để thực hiện DA CSHT hoặc cung cấp dịch vụ công. DA PPP có các loại hợp đồng như sau: - Hợp đồng BOT - Hợp đồng BTO - Hợp đồng BT - Hợp đồng BOO - Hợp đồng BTL - Hợp đồng BTL - Hợp đồng O&M ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 7 2.1 Định nghĩa Khoảng giữa thế kỷ 17, từ rủi ro (risk) xuất hiện trong tiếng Anh, theo từ điển Anh thì rủi ro là một tình huống liên quan đến việc tiếp xúc với nguy hiểm (a situation involving exposure to danger); hoặc rủi ro là một mối đe doạ (hay cơ hội) có thể ảnh hưởng ngược lại (hay có lợi) cho việc đạt được các mục tiêu của khoản đầu tư.
(ICE và cộng sự. Rủi ro là chủ đề trọng tâm trong việc quản lý nhiều hoạt động và công nghệ. Rất khó để phát triển một định nghĩa về rủi ro được thống nhất trên toàn cầu vì lý do là khái niệm này đa chiều và nhiều sắc thái. Nó đòi hỏi sự hiểu biết rằng về cơ bản là một chức năng của sự kiện bắt đầu, các trạng thái của hệ thống và môi trường của nó cũng như khung thời gian.
Rủi ro là thước đo xác suất và mức độ nghiêm trọng của hậu quả.2 Rủi ro trong xây dựng Xây dựng là một trong những lĩnh vực có nhiều rủi ro với xác suất xảy ra cao và tác động thì rất lớn. Trên thế giới thì việc quản lý rủi ro trong lĩnh vực xây dựng đã được coi trọng từ lâu. Với việc ra đời của Hiệp hội quản lý DA (PMI) năm 1969 tại Mỹ đã tạo một bước tiến mới trong quản lý DA nói chung và quản lý rủi ro nói riêng. PMI đã xây dựng các tiêu chuẩn, hướng dẫn để xác định, đánh giá cũng như quản lý rủi ro qua đó góp phần vào sự thành công của rất nhiều DA lớn.
Ở VN, vào năm 2007 khi VN chính thức hội nhập quốc tế, các DA xây dựng mở ra nhiều thì ngoài việc du nhập công nghệ xây dựng tiên tiến của nước ngoài, trình độ quản lý DA chuyên nghiệp thì bên cạnh đó cũng xuất hiện các rủi ro với tần suất và mức độ ảnh hưởng nghiêm trọng. Các nghiên cứu về rủi ro cũng xuất hiện ngày càng nhiều để có thể phần nào giải quyết được các vấn đề như trên. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 8 2.3 CÁC NGHIÊN CỨU TRƢỚC ĐÂY VỀ RỦI RO TRONG DỰ ÁN PPP 2.1 Các nghiên cứu nƣớc ngoài Các nghiên cứu của nước ngoài về rủi ro trong thực hiện dự án PPP cũng khá nhiều như đề tài “Mô hình hóa và đánh giá các rủi ro nghiêm trọng trong các DA đường BOT” của nhóm tác giả A.
Thomas, Satyanarayana N Kalidind và L.Ganesh; đề tài “Phân bổ rủi ro trong dự án CSHT đối tác công tư: Nghiên cứu so sánh” của nhóm tác giả Yongjian Ke; ShouQing Wang; và Albert P.Chan; đề tài “Xác định và đánh giá rủi ro trong các DA CSHT PPP sử dụng quy trình phân tích phân cấp mờ và phương pháp vòng đời” của Jie Li và Patrick X. Zou…Tuy nhiên các nghiên cứu này không phản ảnh được thực trạng rủi ro các dự án PPP ở Việt Nam.2 Các nghiên cứu trong nƣớc Do dự án PPP còn khá mới mẻ ở Việt Nam nên các nghiên cứu trong nước về đề tài này cũng chưa nhiều. Có các đề tài nghiên cứu như “Tác động của các yếu tố rủi ro đến việc thực hiện các dự án giao thông hợp tác công tư ở VN” của nhóm tác giả Đỗ Tiến Sỹ, Veerasak Likhitruangsilp, Masamitsu Onishi, và Nguyễn Thanh Phong; luận án tiến sĩ „Nghiên cứu một số giải pháp quản lý rủi ro trong các dự án xây dựng công trình giao thông ở VN” của Trịnh Thùy Anh; luận án tiến sĩ “Nghiên cứu phân bổ rủi ro trong hình thức hợp tác công tư phát triển cơ sở hạ tầng giao thông đường bộ Việt Nam” của Thân Thanh Sơn…Các nghiên cứu cũng chưa đi sâu vào đề tài rủi ro của dự án PPP ở VN.1 Tổng hợp các đề tài nghiên cứu tương tự S Phương pháp Mục tiêu, kết quả Tác giả Tên đề tài Stt nghiên cứu nghiên cứu [ A. Thomas, Modelling and - Mô hình hóa ý - Cung cấp cái nhìn ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS.
Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 9 S Phương pháp Mục tiêu, kết quả Tác giả Tên đề tài Stt nghiên cứu nghiên cứu [01] Satyanarayana N assessment of tưởng kịch sâu sắc về các yếu Kalidind và critical risks in bản, tố khác nhau ảnh L.Ganesh BOT road - Dự đoán xác hưởng đến rủi ro projects suất mờ- - Kỹ thuật Fuzzy- (Mô hình hóa và Delphi Delphi thích hợp đánh giá các rủi - Đánh giá tác để xác định các tác ro nghiêm trọng động rủi ro động rủi ro trong trong các DA các DA cần dự báo đường BOT) dài hạn - Tác động rủi ro dự kiến thu được đối với các sự kiện rủi ro chỉ giới hạn trên một loại rủi ro cụ thể. Risk - Thu thập dữ - Làm sáng tỏ một Allocation in liệu số rủi ro về PPP và Public-Private - Mô tả khảo sát sự phân bổ ưu tiên Yongjian Ke; Partnership - Trình bày kết của họ giữa khu ShouQing Wang; [ Infrastructure quả khảo sát vực công và tư nói và Albert [02] Projects: - So sánh chung P.Chan Comparative - Nghiên cứu này sẽ Study hỗ trợ các nhà đầu (Phân bổ rủi ro tư quốc tế hiểu rõ trong DA CSHT hơn về mức độ ưa ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS.
Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 10 S Phương pháp Mục tiêu, kết quả Tác giả Tên đề tài Stt nghiên cứu nghiên cứu đối tác công tư: thích rủi ro ở các Nghiên cứu so quốc gia / khu vực sánh) tài phán khác nhau Risks, contracts, Xác suất, thống - Chỉ ra những rủi ro and private- kê thông thường sector - Dự đoán một số rủi participation in ro phù hợp hơn infrastructure trong các hợp (Rủi ro, hợp đồng CSHT, bao đồng và tư nhân gồm cả rủi ro tiêu Rui Cunha; tham gia vào thụ (nhu cầu) [ Marques vaf CSHT) - Phân loại các rủi ro [03] Sanford Berg và phân bổ chúng cho các bên (công cộng hoặc tư nhân) có khả năng đối phó hoặc chịu đựng chúng tốt hơn Jie Li and Patrick Xác định và - Bảng câu hỏi - Sử dụng quan X. Zou đánh giá rủi ro khảo sát điểm vòng đời để [ trong các DA - Phát triển một xác định, phân loại [04] CSHT PPP sử mô hình đánh và xếp hạng các dụng quy trình giá các rủi ro rủi ro liên quan ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 11 S Phương pháp Mục tiêu, kết quả Tác giả Tên đề tài Stt nghiên cứu nghiên cứu phân tích phân bằng cách sử đến DA CSHT cấp mờ và dụng AHP mờ PPP là khả thi phương pháp để xếp hạng - Sử dụng AHP mờ vòng đời) cho chúng để đánh giá rủi ro - Phương pháp là hiệu quả và vòng đời khách quan Evaluation and - Tổng quan tài -Các rủi ro đặc biệt manag ement liệu toàn diện hoặc nghiêm trọng of foreign cùng với một liên quan đến các exchange and số nghiên cứu DA BOT của revenue risks in điển hình để Trung Quốc được S.Wang, Robert Chin a‟ s BOT xác định danh điều tra [ L.Tiong, projects sách ban đầu - Các biện pháp [05] S.Ting và (Đánh giá và các rủi ro giảm thiểu từng rủi D.Ashley quản lý rủi ro trọng yếu ro được đánh giá ngoại hối và - Khảo sát thông doanh thu trong qua bảng câu các DA BOT của hỏi Trung Quốc) - Các nghiên cứu điển hình Đỗ Tiến Sỹ, Impacts of risk - Khảo sát - Xác định rủi ro các [ Veerasak factors on the - Xếp hạng các DA giao thông [06] Likhitruangsilp, performance of YTRR PPP ở VN.
Masamitsu public-private - Đánh giá phân tích ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS. Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS. Nguyễn Thanh Việt MSHV: 1970323 12 S Phương pháp Mục tiêu, kết quả Tác giả Tên đề tài Stt nghiên cứu nghiên cứu Onishi, và partnership các nhóm rủi ro Nguyễn Thanh transportation ảnh hưởng đến DA Phong projects in Viet giao thông PPP. Nam (Tác động của các YTRR đến việc thực hiện các DA giao thông hợp tác công tư ở VN) Các DA hợp tác - Đánh giá tài - Xem xét các yếu tố công tư ở liệu toàn diện tích cực và tiêu Singapore: các - Nghiên cứu cực của các DA yếu tố, rủi ro thử nghiệm PPP ở Singapore trọng yếu và thực hiện với - Xác định các rủi ro phân bổ rủi ro ưu một số nhà quan trọng Bon-Gang Hwang, tiên từ quan quản lý DA có - Phân bổ rủi ro ưu [ Xianbo Zhao, điểm của nhà kinh nghiệm tiên dựa trên đầu [07] Mindy Jiang Shu thầu) - Bảng câu hỏi vào từ các công ty Gay khảo sát xây dựng ở - Lấy mẫu xác Singapore suất, lấy mẫu - phân tầng - Xếp hạng điểm trung bình ________________________________________________________________ CBHD 1: PGS.
Đỗ Tiến Sỹ HV: Phạm Minh Hưng CBHD 2: TS.