Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NHẬP KHẨU VÀ NHẬP KHẨU Ô TÔ 1. Cơ sở lý luận về nhập khẩu 1. Quan niệm về nhập khẩu Theo quy định tại Điều 28 Luật Thương mại 2005.
Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật. Theo đó có thể hiểu nhập khẩu là hoạt động kinh doanh buôn bán trên phạm vi quốc tế là quá trình trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia dựa trên nguyên tắc trao đổi ngang giá lấy tiền tệ làm môi giới. Nó không phải là hành vi buôn bán riêng lẻ mà là một hệ thống các quan hệ buôn bán trong một nền kinh tế có cả tổ chức bên trong và bên ngoài. Có thể hiểu nhập khẩu là quá trình mua hàng hóa dịch vụ nước ngoài để phục vụ cho nhu cầu trong nước và tái nhập nhằm mục đích thu lợi nhuận.
Nhập khẩu có thể bổ sung những hàng hóa mà trong nước không thể sản xuất được hoặc chi phí sản xuất quá cao hoặc sản xuất nhưng không đáp ứng được nhu cầu trong nước. Nhập khẩu cũng nhằm tăng cường cơ sở vật chất kinh tế, công nghệ, tiết kiệm được chi phí sản xuất, thời gian lao động góp phần quan trọng phát triển sản xuất xã hội một cách có hiệu quả cao. Mặt khác nhập khẩu tạo ra sự cạnh tranh giữa hàng hóa nội địa và hàng hóa ngoại nhập từ đó tạo ra động lực thúc đẩy các nhà sản xuất trong nước phải tối ưu hóa tổ chức sản xuất, tổ chức bộ máy để cạnh tranh được với các nhà sản xuất nước ngoài. Đặc điểm của nhập khẩu Nhập khẩu là hoạt động mua bán quốc tế, nó là một hệ thống các quan hệ mua bán phức tạp và có tổ chức từ bên trong và bên ngoài.
Vì thế nhập khẩu đem lại hiệu quả kinh tế cao, nhưng nó cũng có thể gây ra những hậu quả do tác động với cả hệ thống kinh tế bên ngoài, mà một quốc gia tham gia nhập khẩu không khống chế được, Nhập khẩu được tổ chức, thực hiện nhiều nhiệm vụ, nhiều khâu khác nhau. Từ điều tra thị trường nước ngoài, lựa chọn hàng hóa nhập khẩu, giao dịch, tiến hành đàm phán và ký kết hợp đồng, tổ chức thực hiện hợp đồng cho đến khi nhận hàng hóa và thanh toán. Các khâu, các nhiệm vụ phải được nghiên cứu và phân tích kỹ lưỡng để nắm bắt được những lợi thế và đạt được kết quả mà mình mong muốn. Nhập khẩu là hoạt động giao dịch buôn bán giữa những người có quốc tịch khác nhau.
Với đặc điểm thị trường rộng lớn, khó kiểm soát, đồng tiền thanh toán là ngoại tệ 4 Luan van đối với một nước hoặc cả hai nước và các quốc gia khác nhau khi tham gia vào nhập khẩu phải tuân theo những phong tục tập quán của địa phương và các thông lệ quốc tế. Nhập khẩu diễn ra trên phạm vi rất rộng cả về không gian và thời gian. Nó có thể được tiến hành trên phạm vi lãnh thổ của một quốc gia hoặc trên nhiều quốc gia khác trên thế giới và có thể chỉ diễn ra trong một thời gian ngắn hoặc có thể kéo dài hàng năm. Nhập khẩu diễn ra trên mọi lĩnh vực, có thể hàng hóa nhập khẩu là hàng tiêu dùng hay là các tư liệu sản xuất, các máy móc thiết bị và cả công nghệ kỹ thuật cao nhằm mang lại lợi ích cho các quốc gia nhập khẩu.
Vai trò của nhập khẩu Nhập khẩu là một hoạt động quan trọng trong hoạt động thương mại quốc tế có tác động trực tiếp đến tình hình sản xuất và đời sống nhân dân thông qua tiêu dùng hàng nhập khẩu. Thông qua nhập khẩu sẽ tăng cường được cơ sở vật chất, kỹ thuật, công nghệ tiên tiến hiện đại cho quá trình sản xuất và người dân được tiêu dùng các sản phẩm mà trong nước không sản xuất được hoặc sản xuất chưa đáp ứng được nhu cầu. Nhập khẩu có những vai trò chủ yếu sau: Đối với nền kinh tế thế giới Thông qua nhập khẩu các quốc gia trên thế giới có điều kiện hiểu rõ ràng phong tục tập quán, văn hóa chính trị… Qua đó sẽ góp phần đẩy nhanh quá trình hội nhập hóa nền kinh tế giữa các nước, khai thác triệt để vì lợi thế so sánh của nước mình mình và sử dụng nguồn lực, tài nguyên một cách hợp lý hơn. Nhập khẩu sẽ kích thích việc sản xuất và tiêu dùng trong mỗi nước phát triển hơn.
Làm cho cho khối lượng hàng hóa và nhu cầu trong nền kinh tế thế giới tăng lên, từ đó mức sống của người dân được nâng cao. Từ nhập khẩu sẽ giúp cho các nước kém phát triển hoặc đang phát triển có cơ hội được học hỏi nhiều về kinh nghiệm trong quản lý, tiếp thu được các thành tựu khoa học kỹ thuật phục vụ cho công cuộc hiện đại hóa, công nghiệp hóa đất nước. Nhập khẩu sẽ giúp cho quá trình liên kết kinh tế giữa các quốc gia, các khu vực được đẩy mạnh hơn. Làm cho quá trình phân công lao động quốc tế diễn ra trên toàn thế giới.
Từ đó tạo được mối quan hệ với các nước và khu vực trên thế giới, uy tín cho mỗi quốc gia thành viên được nâng cao. Các hoạt động đối ngoại khác như bảo hiểm, du lịch, dịch vụ thương mại cũng phát triển nhanh chóng. 5 Luan van Đối với nền kinh tế quốc gia Việt Nam là một nước đang phát triển so với nhập khẩu hàng hóa là một tất yếu để phục vụ cho quá trình phát triển kinh tế và đẩy nhanh công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước. Như vậy nhập khẩu có một vai trò rất lớn với nền kinh tế Việt Nam.
Việt Nam cũng như các quốc gia khác đang không ngừng mở rộng quan hệ buôn bán quốc tế, sự phụ thuộc lẫn nhau trong quan hệ kinh tế quốc tế ngày càng lớn mạnh cùng với việc hình thành trung tâm thương mại, khối mậu dịch đã chứng tỏ được lưu chuyển hàng hóa giữa các quốc gia không ngừng cải thiện và nâng cao. Khi đó vai trò của nhập khẩu có ý nghĩa rất lớn đối với việc ổn định và phát triển kinh tế quốc gia nói riêng và phát triển nền kinh tế thế giới nói chung. Nhập khẩu hàng hóa sẽ làm đa dạng các mặt hàng và chủng loại hàng người tiêu dùng sẽ lựa chọn được những hàng hóa phù hợp với thu nhập của mình. Qua đó sẽ góp phần cải thiện và nâng cao đời sống nhân dân.
Thông qua nhập khẩu sẽ bổ sung kịp thời những hàng hóa thiếu hụt trong nước do sản xuất trong nước không đáp ứng đủ hoặc chưa sản xuất được. Nhập khẩu có vai trò tích cực thúc đẩy sản xuất thể hiện ở chỗ nhập khẩu tạo điều kiện phát triển đầu vào cho hàng xuất khẩu, tạo môi trường thuận lợi cho việc xuất khẩu hàng hóa Việt Nam ra nước ngoài, hình thành các mối quan hệ của trường đối với tác ở nhiều nước trên thế giới. Thông qua việc phát triển kinh doanh nhập khẩu, điều kiện về tiếp thu tiến bộ khoa học kỹ thuật mới để đầu tư và sản xuất và phục vụ đời sống được mở ra. Trên cơ sở phân công lao động quốc tế, hợp tác và liên kết quốc tế đẩy mạnh kết hợp giữa công nghiệp với đời sống văn minh của nhân loại, tạo điều kiện khai thác có hiệu quả tiềm năng và thế mạnh của đất nước.
Nhờ nhập khẩu mà ngành sản xuất trong nước sẽ đào thải được các đơn vị chị có năng lực sản xuất yếu kém, không có sức cạnh tranh của hàng hóa sản xuất ra ạo điều kiện cho việc chiếm lĩnh thị trường trong nước và dần dần tiến tới xuất khẩu. Nhập khẩu sẽ tạo cơ hội cho nước ta mở rộng quan hệ ngoại giao với các nước khác. Từ đó tranh thủ sự ủng hộ của họ để phát triển kinh tế của mình. Đối với doanh nghiệp Thông qua nhập khẩu các doanh nghiệp phải đổi mới cải tiến công nghệ chất lượng, sản phẩm để tăng sức cạnh tranh của sản phẩm nội địa.
Qua đó hiệu quả sản xuất 6 Luan van được nâng cao, người lao động tìm được việc làm, đời sống cán bộ công nhân được nâng cao. Nhập khẩu là hoạt động trên phạm vi quốc tế rất phức tạp vì có sự giao lưu của nhiều nền kinh tế khác nhau về văn hóa chính trị tập quán ngôn ngữ vì vậy người khác doanh nghiệp nhập khẩu phải hoàn thiện và đổi mới công tác chính trị kinh doanh các cán bộ các cá nhân luôn phải học hỏi kinh nghiệm nâng cao nghiệp vụ điều đó làm nâng cao năng lực chuyên môn của các thành viên trong doanh nghiệp. Nhập khẩu hàng hóa có vai trò làm tăng thể lực và uy tín của công ty trên thị trường trong nước và quốc tế. Lợi nhuận do kinh doanh đem lại cho phép công ty xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật, mở rộng các lĩnh vực kinh doanh cả về chiều rộng lẫn chiều rộng, góp phần giải quyết công ăn việc làm cho người lao động nâng cao đời sống cán bộ nhân viên góp phần giải quyết bức xúc xã hội cải thiện và phát triển mối quan hệ trong kinh doanh.
Nhập khẩu tạo điều kiện cho các doanh nghiệp liên kết các chủ thể trong và ngoài một cách tự giác xuất phát từ lợi ích của hai bên tạo ra sức mạnh chủ thể trong doanh nghiệp một cách thiết thực. Các hình thức nhập khẩu Có thể kể ra đây một vài hình thức nhập khẩu đang được sử dụng tại các doanh nghiệp của nước ta hiện nay: Nhập khẩu trực tiếp Nhập khẩu trực tiếp là hình thức nhập khẩu độc lập của một doanh nghiệp xuất nhập khẩu trên cơ sở nghiên cứu kỹ thị trường trong và ngoài nước, tính toán đầy đủ các chi phí đảm bảo kinh doanh có lãi, đúng phương hướng, chính sách luật pháp của Nhà nước cũng như quốc tế. Nhập khẩu tự doanh, doanh nghiệp hoàn toàn nắm quyền chủ động và phải tự tiến hành các nghiệp vụ từ nghiên cứu thị trường, lựa chọn bạn hàng, lựa chọn phương thức giao dịch, đến việc ký kết và thực hiện hợp đồng. Doanh nghiệp phải tự bỏ vốn để chi trả các chi phí phát sinh trong hoạt động kinh doanh và được hưởng toàn bộ phần lãi thu được cũng như phải tự chịu trách nhiệm nếu hoạt động đó thua lỗ.
Khi nhập khẩu tự doanh thì doanh nghiệp được trích kim ngạch nhập khẩu, khi tiêu thụ hàng nhập khẩu doanh nghiệp phải chịu thuế doanh thu, thuế lợi tức.