CHƯƠNG 1. Giới thiệu chung. Trong quá trình hội nhập nền kinh tế thị trường với các quốc gia trên thế giới việc phát triển nguồn nhân lực là công việc rất quan trọng trong chiến lược phát triển đất nước Việt Nam hiện nay. Trong đó ngành xây dựng tại TP.HCM thì lực lượng công nhân xây dựng là một bộ phận có vai trò rất quan trọng tại các công trường xây dựng là người lao động trực tiếp làm ra sản phẩm cho các công trình, dự án.HCM là một trong những trọng điểm thu hút nguồn công nhân xây thuộc top đầu của nước ta trong giai đoạn xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ cho nhu cầu kinh tế - xã hội diễn ra một cách mạnh mẽ hàng loạt công trình xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp, sữa chữa được thực hiện.
Do đó việc thu hút nguồn công nhân xây dựng để đáp ứng nhu cầu phát triển ngành xây dựng tại TP.HCM ngày càng lớn, và tại Quận 2 là nổi bật nhất. Để thu hút nguồn công nhân xây dựng ngày càng lớn thì đối tượng sử dụng công nhân cần có những hiểu biết nhất định về công nhân xây dựng như các nhu cầu về vật chất và tinh thần. Khi các nhu cầu của công nhân được đáp ứng thì sẽ thu hút ngày càng nhiều công nhân xây dựng có tay nghề cao và chất lượng tham gia vào các công trình, dự án tạo ra các sản phẩm vượt trội về chất lượng đáp ứng nhu cầu và tiến độ. Thông qua việc khảo sát và tìm hiểu Luận văn “Phân các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng làm việc trong các công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 Thành phố Hồ Chí Minh”.
Luận văn này mong muốn nhận dạng các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của lực lượng công nhân xây dựng làm việc tại các công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 - TP. Để từ đó đề ra một số giải pháp cải thiện, nâng cao mức độ hài lòng trong công việc, đời sống tinh thần và vật chất của công nhân. Xác định vấn đề nghiên cứu. Vấn đề nghiên cứu trong Luận văn là nhận dạng, phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng trên các công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 – TP.
Cho nên việc nhận dạng, phân tích các nhân tố, Luận văn sẽ xác định được những nhân tố ảnh hưởng thực sự đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng dân dụng và đề ra các giải pháp cải thiện, nâng cao các nhân tố ảnh hưởng trên. Thông qua các nhân tố ảnh hưởng sẽ giúp lãnh đạo công ty nhìn nhận ra các yếu tố chưa phù hợp để có sự điều chỉnh hợp lý nhằm cải thiện, nâng cao sự hài lòng trong công việc của công nhân. Từ đó công nhân sẽ tăng hiệu quả làm việc, tăng sự trung thành, góp phần đảm bảo việc sử dụng lao động một cách hiệu quả nhất, đảm bảo lợi ích giữa đối tượng sử dụng công nhân và công nhân xây dựng là tốt nhất. Nghiên cứu về sự hài lòng của công nhân xây dựng đã có ở nhiều địa phương nhưng tại Quận 2 – TP.HCM là chưa có.
Vì vậy Luận văn đã thực hiện thêm một nghiên cứu về sự hài lòng của công nhân xây dựng tại Quận 2. Quận 2 hiện nay tập trung rất nhiều công trình xây dựng dân dụng và công nhân làm việc trong các công trường là rất đông, rất thuận tiện cho việc khảo sát nhưng chưa có một nghiên cứu nào về sự hài lòng của công nhân nên Luận văn đã thực hiện nghiên cứu này. Mục tiêu nghiên cứu. Luận văn này có 02 mục tiêu: + Nhận dạng các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng làm việc tại công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 TP.HCM thông qua các công cụ thống kê và phần mềm SPSS.
Từ đó tiến hành phân tích các nhân tố ảnh hưởng có liên hệ với thực tế. + Đề xuất giải pháp cải thiện, nâng cao sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng làm việc trong các công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 3 TP. Khảo sát các bên có liên quan đến việc sử dụng lực lượng công nhân về khả năng thực hiện các giải pháp đề xuất. Từ đó đưa ra các kiến nghị cho các bên liên quan.
Phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu của Luận văn là “Các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng làm việc tại công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 - TP.HCM” Nghiên cứu này được thực hiện thông qua việc lấy mẫu thuận tiện từ đối tượng khảo sát là công nhân xây dựng đang làm việc trong các công trường xây dựng dân dụng với địa điểm là Quận 2 - TP. Thời gian hoàn thành Luận văn tháng 05/2018. Đóng góp của Luận văn.
Luận văn này dự kiến cơ bản tìm ra được các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng đang làm việc trong các công trường xây dựng dân dụng tại Quận 2 - TP. Sau đó tiến hành phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện, nâng cao để làm gia tăng mức độ hài lòng trong công việc của lực lượng này nhằm phát huy tối đa khả năng làm việc của họ và góp phần nâng cao đời sống tinh thần, vật chất. Luận văn này cơ bản đánh giá được khả năng thực hiện của các công ty đang hoạt động trong lĩnh vực xây dựng tại TP.HCM về các giải pháp đưa ra. Luận văn này sẽ là tài liệu tham khảo cho những nghiên cứu liên quan đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng dân dụng hay xa hơn lòng trung thành của họ.
Đồng thời cũng giúp ích cho các công ty hoạt động trên lĩnh vực xây dựng dân dụng nắm rõ được các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của công nhân xây dựng đang làm việc. Từ đó đề ra có các biện pháp thích hợp nâng cao sự hài lòng của họ, nhằm mục tiêu có được nguồn công nhân xây dựng dân dụng chất lượng, trung thành và ổn định. Các khái niệm sự hài lòng trong công việc. Sự hài lòng trong công việc là một khái niệm chưa được thống nhất của các nhà nghiên cứu xuất phát từ góc nhìn khác nhau, các lĩnh vực nghiên cứu khác nhau.
Nhìn chung có thể nhìn theo hai góc độ là “sự hài lòng chung đối với công việc” và “sự hài lòng với các thành phần, khía cạnh công việc”. Sự hài lòng chung đối với công việc theo các chuyên gia như sau: + Theo Hoppock (1935), cho rằng sự hài lòng trong công việc là tổng hợp sự hài lòng về tâm lý, sinh lý và các yếu tố môi trường khiến cho một người thật sự cảm thấy hài lòng về công việc của họ. + Theo Vroom (1964), sự hài lòng trong công việc là trạng thái mà người lao động có định hướng hiệu quả rõ ràng đối công việc trong tổ chức, thực sự cảm thấy thích thú đối với công việc. + Theo Weiss (1967), sự hài lòng trong công việc là thái độ về công việc được thể hiện bằng cảm nhận, niềm tin và hành vi của người lao động + Theo Locke (1976), sự hài lòng là thái độ - thể hiện bằng cảm nhận, niềm tin.
+ Theo Quinn & Staines (1979), sự hài lòng trong công việc là phản ứng tích cực đối với công việc. + Theo Smith (1983), sự hài lòng trong công việc chỉ đơn giản là cảm giác mà người lao động cảm nhận về công việc của họ. + Theo Spector (1997), sự hài lòng trong công việc là thái độ yêu thích công việc nói chung và các khía cạnh công việc nói riêng. + Theo Ellickson & Logsdon (2002), sự hài lòng công việc là mức độ người lao động yêu thích công việc của họ, đó là thái độ dựa trên nhận thức của người lao động (tích cực hay tiêu cực) về công việc hoặc môi trường làm việc của họ.
5 + Theo Kusku (2003), sự hài lòng công việc phản ánh nhu cầu và mong muốn cá nhân được đáp ứng và mức độ cảm nhận của các cá nhân về công việc của họ. Khái niệm này xuất phát từ lý thuyết thang đo nhu cầu của Maslow (1943) cho rằng người lao động hài lòng khi đáp ứng các nhu cầu từ thấp lên cao. + Theo Wright & Kim (2004), sự hài lòng trong công việc là sự phù hợp giữa những gì người lao động mong muốn từ công việc và những gì họ cảm nhận được từ công việc. + Theo Kreitner & Kinicki (2007), sự hài lòng trong công việc chủ yếu phản ánh mức độ một cá nhân yêu thích công việc của mình, đó chính là tình cảm hay cảm xúc của người cá nhân đó đối với công việc.
Sự hài lòng với các thành phần, khía cạnh công việc theo các chuyên gia như sau: + Theo Smith, Kendal & Hulin (1969), mức độ hài lòng với các thành phần hay khía cạnh của công việc là thái độ ảnh hưởng và ghi nhận của nhân viên về các khía cạnh khác nhau của nhân viên về các khía cạnh khác nhau trong công việc: bản chất công việc, cơ hội đào tạo và thăng tiến, tiền lương, đồng nghiệp, giám sát. + Schemerhon (1993) cho rằng sự hài lòng trong công việc như là sự phản ứng về mặt tình cảm và cảm xúc đối với các khía cạnh khác nhau về công việc của nhân viên. + Luddy (2005) nhấn mạnh các nhân tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc bao gồm vị trí công việc, sự giám sát của cấp trên, mối quan hệ với đồng nghiệp, nội dung công việc, sự đãi ngộ và các phần thưởng gồm: thăng tiến, điều kiện vật chất của môi trường làm việc, cơ cấu của tổ chức. Các lý thuyết liên quan về hài lòng trong công việc.
Khi tìm hiểu về sự hài lòng các nhà nghiên cứu thường vận dụng các lý thuyết về nhu cầu, động viên, công bằng … Có thể tóm tắt lại một số lý thuyết cơ bản sau: 6 2. Thuyết nhu cầu cấp bậc của Maslow (1943). Theo Maslow nhu cầu cơ bản của con người được chia làm năm cấp độ, khi có một nhu cầu nào đó được thõa mãn thì nhu cầu ở cấp độ cao hơn kế tiếp sẽ xuất hiện. + Cấp độ 1: Nhu cầu cơ bản/sinh lý bao gồm các nhu cầu về: ăn, uống, quần áo, nhà ở, giải trí, ….