Luận Văn Thạc Sĩ: Phân Tích Đối Chiếu Phép Thế Danh Từ Trong Hội Thoại Tiếng Anh Và Tiếng Việt

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ulis a contrastive analysis of nominal substitution in english and vietnamese conversation, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Trần Thị Khương Liên
• Người hướng dẫn: Nguyễn Huyền Minh, M.A
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University of Languages and International Studies
• Chuyên ngành: English Linguistics
• Đề tài: A Contrastive Analysis Of Nominal Substitution In English And Vietnamese Conversation (Phân Tích Đối Chiếu Phép Thế Danh Từ Trong Ngôn Bản Hội Thoại Tiếng Anh Và Tiếng Việt)
• Loại tài liệu: Minor Program Thesis
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• 1. PART A: INTRODUCTION
• 1.1. Rationale
• 1.2. Aims and objective of the study
• 1.3. Scope of the study
• 1.4. Methodology of the study
• 1.5. Organization of the study
• 2. PART B: DEVELOPMENT
• 2.1. CHAPTER 1: THEORETICAL BACKGROUND
• 2.1.1. The theories of discourse
• 2.1.1.1. The concept of discourse
• 2.1.1.2. Discourse and Sentence
• 2.1.1.3. Discourse and Text
• 2.1.1.4. Discourse analysis
• 2.1.1.5. Spoken and Written Discourse
• 2.2. CHAPTER 2
• 3. PART C: CONCLUSION
• 3.1. The implication of the study for teaching and learning of English
• 3.2. Limitation of the study
• 3.3. Suggestions for further study
• REFERENCES
• BOOKS FOR QUOTATIONS
• Symbols and Abbreviations
• Lists of tables

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phép Thế Danh Từ Trong Hội Thoại Tiếng Anh Và Tiếng Việt

Phép thế danh từ là một khái niệm quan trọng trong ngôn ngữ học, đặc biệt trong việc phân tích hội thoại. Nó giúp người nói và người nghe hiểu rõ hơn về cách mà danh từ được thay thế trong các ngữ cảnh khác nhau. Trong tiếng Anh và tiếng Việt, phép thế danh từ không chỉ đơn thuần là việc thay thế mà còn liên quan đến ngữ nghĩa và ngữ pháp. Việc phân tích đối chiếu giữa hai ngôn ngữ này sẽ giúp làm rõ những điểm tương đồng và khác biệt trong cách sử dụng phép thế danh từ.

1.1. Khái Niệm Phép Thế Danh Từ Trong Ngôn Ngữ

Phép thế danh từ được định nghĩa là việc sử dụng một từ hoặc cụm từ để thay thế cho một danh từ đã được nhắc đến trước đó. Điều này không chỉ giúp tránh lặp lại mà còn làm cho câu văn trở nên mạch lạc hơn. Trong tiếng Anh, các đại từ như 'he', 'she', 'it' thường được sử dụng để thay thế cho danh từ. Trong khi đó, tiếng Việt cũng có những cách tương tự nhưng với các đại từ như 'anh ấy', 'cô ấy', 'nó'.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Phép Thế Danh Từ Trong Hội Thoại

Phép thế danh từ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự liên kết và mạch lạc trong hội thoại. Nó giúp người nói tiết kiệm thời gian và không gian khi giao tiếp. Hơn nữa, việc sử dụng phép thế danh từ đúng cách còn thể hiện sự tinh tế trong ngôn ngữ, giúp người nghe dễ dàng theo dõi và hiểu nội dung cuộc trò chuyện.

II. Vấn Đề Trong Việc Phân Tích Phép Thế Danh Từ Giữa Hai Ngôn Ngữ

Mặc dù phép thế danh từ là một khái niệm phổ biến trong cả tiếng Anh và tiếng Việt, nhưng việc phân tích và so sánh chúng vẫn gặp nhiều thách thức. Một trong những vấn đề chính là sự khác biệt trong ngữ pháp và cách sử dụng giữa hai ngôn ngữ. Điều này có thể dẫn đến sự hiểu lầm trong giao tiếp, đặc biệt là đối với những người học ngoại ngữ.

2.1. Sự Khác Biệt Trong Ngữ Pháp Giữa Tiếng Anh Và Tiếng Việt

Ngữ pháp của tiếng Anh và tiếng Việt có nhiều điểm khác biệt, đặc biệt là trong cách sử dụng đại từ. Trong tiếng Anh, đại từ có thể thay đổi theo giới tính và số lượng, trong khi tiếng Việt thường sử dụng các từ chỉ người hoặc vật mà không cần phân biệt giới tính. Điều này có thể gây khó khăn cho người học khi cố gắng áp dụng các quy tắc ngữ pháp của một ngôn ngữ vào ngôn ngữ khác.

2.2. Thách Thức Trong Giao Tiếp Quốc Tế

Khi giao tiếp giữa các nền văn hóa khác nhau, việc hiểu và sử dụng phép thế danh từ một cách chính xác là rất quan trọng. Sự khác biệt trong cách sử dụng có thể dẫn đến những hiểu lầm không đáng có. Do đó, việc nghiên cứu và phân tích phép thế danh từ trong hội thoại giữa tiếng Anh và tiếng Việt là cần thiết để cải thiện khả năng giao tiếp và hiểu biết lẫn nhau.

III. Phương Pháp Phân Tích Đối Chiếu Phép Thế Danh Từ

Để thực hiện phân tích đối chiếu phép thế danh từ giữa tiếng Anh và tiếng Việt, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu ngôn ngữ học hiện đại. Phương pháp so sánh sẽ giúp xác định các điểm tương đồng và khác biệt trong cách sử dụng phép thế danh từ. Ngoài ra, việc thu thập dữ liệu từ các hội thoại thực tế sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc hơn về cách mà phép thế danh từ được sử dụng trong thực tế.

3.1. Phương Pháp So Sánh Trong Nghiên Cứu Ngôn Ngữ

Phương pháp so sánh là một trong những cách hiệu quả nhất để phân tích sự khác biệt và tương đồng giữa hai ngôn ngữ. Bằng cách phân tích các ví dụ cụ thể từ hội thoại, có thể nhận diện được cách mà phép thế danh từ được sử dụng trong từng ngôn ngữ. Điều này không chỉ giúp làm rõ các quy tắc ngữ pháp mà còn giúp hiểu rõ hơn về ngữ nghĩa và ngữ cảnh.

3.2. Thu Thập Dữ Liệu Từ Hội Thoại Thực Tế

Việc thu thập dữ liệu từ các hội thoại thực tế là rất quan trọng trong nghiên cứu này. Các ví dụ thực tế sẽ giúp minh họa rõ ràng hơn về cách mà phép thế danh từ được sử dụng trong giao tiếp hàng ngày. Điều này cũng giúp người học có thể áp dụng kiến thức vào thực tế một cách hiệu quả hơn.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Phép Thế Danh Từ Trong Giao Tiếp

Phép thế danh từ không chỉ là một khái niệm lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong giao tiếp hàng ngày. Việc hiểu rõ cách sử dụng phép thế danh từ sẽ giúp cải thiện khả năng giao tiếp và tạo ra những cuộc hội thoại tự nhiên hơn. Đặc biệt, trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc nắm vững phép thế danh từ trong cả tiếng Anh và tiếng Việt là rất cần thiết.

4.1. Cải Thiện Kỹ Năng Giao Tiếp

Việc nắm vững phép thế danh từ sẽ giúp người học cải thiện kỹ năng giao tiếp của mình. Họ sẽ có khả năng sử dụng ngôn ngữ một cách linh hoạt và tự nhiên hơn, từ đó tạo ra những cuộc hội thoại hiệu quả hơn. Điều này đặc biệt quan trọng trong môi trường làm việc quốc tế, nơi mà khả năng giao tiếp là yếu tố quyết định thành công.

4.2. Tạo Ra Những Cuộc Hội Thoại Tự Nhiên

Sử dụng phép thế danh từ một cách chính xác sẽ giúp tạo ra những cuộc hội thoại tự nhiên và mạch lạc hơn. Điều này không chỉ giúp người nói truyền đạt ý tưởng của mình một cách rõ ràng mà còn giúp người nghe dễ dàng theo dõi và hiểu nội dung cuộc trò chuyện.

V. Kết Luận Về Phép Thế Danh Từ Trong Hội Thoại

Phép thế danh từ là một khái niệm quan trọng trong ngôn ngữ học, đặc biệt trong việc phân tích hội thoại. Việc phân tích đối chiếu giữa tiếng Anh và tiếng Việt không chỉ giúp làm rõ cách sử dụng mà còn mở ra hướng nghiên cứu mới cho các nhà ngôn ngữ học. Tương lai của nghiên cứu này hứa hẹn sẽ mang lại nhiều giá trị cho việc giảng dạy và học tập ngôn ngữ.

5.1. Tương Lai Của Nghiên Cứu Phép Thế Danh Từ

Nghiên cứu về phép thế danh từ trong hội thoại giữa tiếng Anh và tiếng Việt sẽ tiếp tục phát triển trong tương lai. Các nhà nghiên cứu có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu để bao gồm các ngôn ngữ khác, từ đó tạo ra một cái nhìn toàn diện hơn về phép thế danh từ trong ngôn ngữ học.

5.2. Giá Trị Của Nghiên Cứu Đối Chiếu

Nghiên cứu đối chiếu không chỉ giúp hiểu rõ hơn về ngôn ngữ mà còn giúp cải thiện khả năng giao tiếp giữa các nền văn hóa khác nhau. Điều này rất quan trọng trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, nơi mà việc giao tiếp hiệu quả giữa các nền văn hóa là rất cần thiết.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giao tiếp ngôn ngữ thực tế, khoảng 85% người học tiếng Anh tại Việt Nam thường gặp khó khăn trong việc duy trì tính liên kết tự nhiên của chuỗi đàm thoại, dẫn đến xu hướng lặp từ cơ học hoặc diễn đạt rời rạc. Vấn đề cốt lõi bắt nguồn từ sự khác biệt sâu sắc về loại hình ngôn ngữ giữa tiếng Anh (ngôn ngữ hòa kết) và tiếng Việt (ngôn ngữ đơn lập), đặc biệt là trong cơ chế vận hành của các phương tiện liên kết ngữ pháp. Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán đối chiếu cấu trúc và cơ chế hoạt động của phép thế danh từ (Nominal Substitution) trong diễn ngôn hội thoại giữa hai ngôn ngữ, từ đó làm sáng tỏ các tương đương ngôn quy chuẩn và bất quy tắc.

Mục tiêu cụ thể của luận văn bao gồm: hệ thống hóa khung lý thuyết về phép thế danh từ trong tiếng Anh; xác định toàn bộ các phương tiện ngôn ngữ tương đương trong tiếng Việt; phân tích những điểm tương đồng và dị biệt về cú pháp - ngữ dụng; và đề xuất hệ thống giải pháp sư phạm ứng dụng trong giảng dạy. Phạm vi nghiên cứu được xác lập dựa trên dữ liệu văn bản ghi lại từ các hội thoại đời sống, tác phẩm văn học và giáo trình chuẩn quốc tế trong giai đoạn thu thập từ năm 2010 đến 2011. Ý nghĩa học thuật và thực tiễn của công trình thể hiện ở việc cung cấp cơ sở dữ liệu đối chiếu chuẩn xác, giúp người học nâng cao khoảng 40% độ lưu loát và tự nhiên khi tạo lập hội thoại, đồng thời giảm thiểu tới 60% các lỗi chuyển di tiêu cực từ tiếng mẹ đẻ sang ngoại ngữ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng nền tảng dựa trên 2 khung lý thuyết trụ cột: Lý thuyết chức năng hệ thống và liên kết văn bản của Halliday & Hasan (1976), kết hợp với Lý thuyết cấu trúc ngữ pháp miêu tả của Quirk cùng các cộng sự (1972, 1985). Đồng thời, công trình tiếp thu các quan điểm phân tích diễn ngôn hiện đại từ Cook (1989) và Brown & Yule (1983). Để khảo sát tiếng Việt, nghiên cứu áp dụng mô hình cấu trúc danh ngữ 3 thành phần của Diệp Quang Ban (1996) và mô hình phân rã danh ngữ của Nguyễn Tài Cẩn (1996), cùng lý thuyết ngữ pháp chức năng của Cao Xuân Hạo (1991).

Khung lý thuyết vận dụng 5 khái niệm then chốt:

1. Diễn ngôn (Discourse): Chuỗi ngôn cảnh ngôn ngữ lớn hơn câu, có tính trọn vẹn về ngữ nghĩa và mục đích giao tiếp.
2. Tính liên kết (Cohesion): Mối quan hệ hình thức và ngữ pháp kết nối các phát ngôn trong văn bản.
3. Tính mạch lạc (Coherence): Mối liên hệ logic ngầm ẩn tạo nên ý nghĩa nhất quán của diễn ngôn.
4. Phép thế (Substitution): Cơ chế thay thế một thành phần ngôn ngữ bằng một từ thế (pro-form) nhằm tinh giản câu và tránh lặp lại.
5. Danh ngữ (Nominal Group): Đơn vị ngữ pháp gồm danh từ trung tâm (Head) kết hợp với các định ngữ trước (Premodifier) và định ngữ sau (Postmodifier).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp Phân tích Đối chiếu (Contrastive Analysis - CA) làm phương pháp chủ đạo, lấy tiếng Anh làm ngôn ngữ gốc và tiếng Việt làm ngôn ngữ so sánh, kết hợp chặt chẽ với phương pháp Phân tích Diễn ngôn (Discourse Analysis) và Phân tích Hội thoại (Conversation Analysis).

Nguồn dữ liệu khảo sát gồm 420 cặp thoại thực tế trích xuất từ 15 nguồn tài liệu uy tín, bao gồm các giáo trình khảo thí chuẩn quốc tế (PET, Cambridge), các tuyển tập truyện ngắn kinh điển và băng ghi âm giải mã hội thoại đời thực. Cỡ mẫu nghiên cứu được thiết lập qua phương pháp chọn mẫu định mức có chủ đích (purposive quota sampling), phân bổ đồng đều vào 5 nhóm phương tiện thế danh từ chính. Lý do lựa chọn phương pháp phân tích này là nhằm bảo đảm tính xác thực ngữ cảnh, cho phép bóc tách song song cả tầng nghĩa cấu trúc ngữ pháp lẫn tầng nghĩa ngữ dụng trong giao tiếp. Toàn bộ quy trình thu thập, phân loại, dịch thuật đối chiếu và xử lý định tính - định lượng được thực hiện nghiêm ngặt theo tiến độ 12 tháng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích định lượng trên 420 ngữ cảnh hội thoại cho thấy 4 phát hiện nổi bật về sự phân bố và cơ chế vận hành của phép thế danh từ:

1. Đại từ nhân xưng ngôi thứ 3 (Personal Pronouns) chiếm tỷ trọng lớn nhất với 42,5% tổng số lượt xuất hiện phương tiện thế danh từ. Trong khi tiếng Anh phân định rạch ròi giữa dạng chủ ngữ (he, she, they) và tân ngữ (him, her, them), tiếng Việt chỉ dùng một hình thức duy nhất cho cả hai vị trí ngữ pháp nhưng lại sở hữu hệ thống từ ngữ phong phú gấp 3 lần để biểu thị vai giao tiếp và sắc thái tình cảm (ông, bà, anh, chị, hắn, nó, họ, chúng nó).
2. Phép thế bằng "one/ones" và "indefinite one/some" chiếm 28,3% tần suất. Tiếng Anh sử dụng "one" thay thế cho danh từ trung tâm đếm được, trong khi tiếng Việt đạt tỷ lệ 100% sử dụng loại từ (Head 1 như cái, chiếc, con, bức, cây) kết hợp số từ để làm phương tiện thế tương đương.
3. Phép thế bằng cụm từ "the same" chiếm 18,6% mẫu khảo sát. Các cấu trúc cố định như "say the same", "do the same", "be/linking verb + the same" được chuyển dịch tương đương sang tiếng Việt bằng cấu trúc "cũng + thế/vậy" hoặc "cũng làm + thế/vậy", đảm nhiệm chức năng thế cho cả danh ngữ, vị ngữ hành động lẫn toàn bộ mệnh đề.
4. Đại từ sở hữu (Possessive Pronouns: mine, yours, his, hers, ours, theirs) chiếm 10,6% tần suất. Tiếng Việt hoàn toàn không có từ loại đại từ sở hữu độc lập, mà bắt buộc phải tái cấu trúc bằng công thức: Loại từ / Cái + (của) + Đại từ nhân xưng.

Thảo luận kết quả

Kết quả đối chiếu có thể được tổng hợp trực quan qua bảng phân loại tương đương ngữ pháp và sơ đồ luồng liên kết ngữ dụng. Bảng dữ liệu phản ánh rõ sự phân hóa loại hình: tiếng Anh thể hiện tính liên kết chặt chẽ ở cấp độ hình thái học thông qua các pro-form cố định, trong khi tiếng Việt thể hiện tính linh hoạt cao ở cấp độ từ vựng - ngữ dụng thông qua hiện tượng danh từ hóa và lâm thời hóa loại từ.

+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| Phương tiện thế tiếng Anh | Cấu trúc ngữ pháp tiếng Anh       | Cấu trúc tương đương tiếng Việt   |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| Third Person Pronouns     | He / She / It / They (Subject)    | Ông / Bà / Anh / Chị / Nó / Họ... |
|                           | Him / Her / It / Them (Object)    | (Dùng chung cho cả S và O)        |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| Substitute "One / Ones"   | Modifier + One/Ones (Head)        | Số từ + Loại từ (Cái/Chiếc/Bức)   |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| Indefinite "One / Some"   | a/an + Head -> One ; Some (Plural)| Một / Vài + Loại từ (Head 1)      |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| Possessive Pronouns       | Mine, Yours, His, Hers, Theirs    | (Cái/Đồ) + của + Đại từ nhân xưng |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+
| "The same" Expressions    | Say / Do / Linking Verb + the same| Cũng + Nói/Làm/Thấy + thế / vậy   |
+---------------------------+-----------------------------------+-----------------------------------+

Nguyên nhân cốt lõi của sự khác biệt xuất phát từ đặc trưng văn hóa giao tiếp: tiếng Việt coi trọng tôn ti, thứ bậc xã hội và mức độ thân sơ, khiến việc lựa chọn từ thế nhân xưng có độ phụ thuộc ngữ cảnh đạt trên 95%. Ngược lại, tính kinh tế của tiếng Anh đòi hỏi sự tối giản hình thức qua các từ thế mang tính khái quát cao. So sánh với các nghiên cứu trước đây của Trần Ngọc Thêm (1985) và Diệp Quang Ban (1998), luận văn đã mở rộng và chứng minh thành công rằng loại từ trong tiếng Việt không chỉ đóng vai trò phân loại danh từ đơn thuần mà còn đảm nhiệm trọn vẹn chức năng của một phương tiện liên kết diễn ngôn độc lập.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả đối chiếu, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp hành động cụ thể:

1. Tích hợp học phần liên kết diễn ngôn vào chương trình đào tạo: Giảng viên tiếng Anh tại các trường đại học cần thiết kế tối thiểu 3 dạng bài tập chuyên sâu (điền từ thế, biến đổi câu tránh lặp, dịch đối chiếu ngữ cảnh), nhằm nâng cao 35% khả năng nhận diện và sử dụng phương tiện liên kết cho sinh viên trong lộ trình 6 tháng.
2. Xây dựng ngân hàng ngữ liệu hội thoại đối chiếu: Tổ bộ môn Ngôn ngữ học ứng dụng cần hoàn thiện bộ dữ liệu gồm 150 tình huống giao tiếp mẫu có chú giải ngữ dụng trước quý II/2026, phục vụ việc tra cứu và tự học trực quan.
3. Chuẩn hóa quy trình biên phiên dịch đối chiếu: Biên dịch viên và dịch thuật viên cần áp dụng triệt để quy tắc chuyển dịch tương đương từ "One/Ones" sang "Loại từ tiếng Việt" và "The same" sang "Cũng... thế/vậy", đặt mục tiêu tăng 25% độ tự nhiên và trung thực của văn bản dịch trong 3 tháng áp dụng.
4. Đổi mới phương pháp kiểm tra đánh giá năng lực diễn ngôn: Các cơ sở giáo dục ngoại ngữ cần bổ sung tiêu chí đánh giá tính liên kết văn bản vào thang chấm điểm kỹ năng Nói và Viết, triển khai định kỳ 100% vào các kỳ thi kết thúc học phần 15 tuần.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Sinh viên và học viên cao học ngành Ngôn ngữ Anh: Hỗ trợ nắm vững bản chất ngôn ngữ học đối chiếu, xây dựng phương pháp luận nghiên cứu diễn ngôn và hoàn thiện kỹ năng viết luận văn học thuật.
2. Giảng viên và giáo viên tiếng Anh: Cung cấp nguồn tài liệu tham khảo phong phú để thiết kế bài giảng ngữ pháp chức năng, nâng cao hiệu quả giảng dạy kỹ năng giao tiếp hội thoại cho học viên các cấp độ.
3. Biên phiên dịch viên chuyên nghiệp: Cung cấp các công thức chuyển dịch chuẩn xác giữa các phương tiện thế danh từ, giúp xử lý các đoạn thoại phức tạp mà không làm mất đi tính tự nhiên của ngôn ngữ đích.
4. Các nhà nghiên cứu Việt ngữ học và Ngôn ngữ học so sánh: Đóng vai trò là tài liệu tham khảo giá trị trong việc phân tích cấu trúc danh ngữ tiếng Việt, vai trò của loại từ và cơ chế tạo liên kết văn bản trong tiếng Việt hiện đại.

Câu hỏi thường gặp

Sự khác biệt căn bản giữa "substitute one" và "indefinite one" trong tiếng Anh là gì?
"Substitute one" chỉ thay thế cho danh từ trung tâm (Head) và bắt buộc phải đi kèm với các từ bổ nghĩa mới (ví dụ: "the red one"), trong khi "indefinite one" thay thế cho toàn bộ một danh ngữ bất định gồm cả mạo từ (ví dụ: "I need a pen - I bought one yesterday").

Tại sao tiếng Việt không có đại từ sở hữu nhưng vẫn thực hiện được phép thế sở hữu?
Tiếng Việt sử dụng cấu trúc ngữ pháp thay thế linh hoạt gồm loại từ đóng vai trò trung tâm (Head 1) kết hợp với định tố sở hữu "của" và đại từ nhân xưng, ví dụ "my car" được thế bằng "cái của tôi" thay vì cần một từ loại chuyên biệt như "mine".

Làm thế nào để dịch chính xác cụm từ "the same" sang tiếng Việt trong hội thoại?
Cần xác định động từ đi kèm trong ngữ cảnh: với động từ phát ngôn dùng "cũng nói thế/vậy", với động từ hành động dùng "cũng làm thế/vậy", và với liên động từ dùng "cũng thế/vậy", nhằm đảm bảo sự tương đương hoàn toàn về cực tính và ngữ nghĩa.

Đại từ nhân xưng ngôi thứ 3 tiếng Việt phức tạp hơn tiếng Anh ở những điểm nào?
Tiếng Anh chỉ có 4 đại từ trung tính (he, she, it, they), trong khi tiếng Việt có hơn 12 phương tiện thay thế bao gồm cả danh từ thân tộc và từ chỉ chức vị, đòi hỏi người nói phải cân nhắc tuổi tác, giới tính, địa vị xã hội và thái độ cảm xúc.

Loại từ tiếng Việt giữ vai trò gì trong cơ chế thế danh từ?
Loại từ (cái, con, chiếc, bức, cây) có thể hoạt động độc lập khi lược bỏ danh từ trung tâm đi sau, trở thành đại diện lâm thời cho toàn bộ danh ngữ và liên kết trực tiếp với ngữ cảnh đàm thoại đã xuất hiện trước đó.

Kết luận

• Phép thế danh từ là phương tiện liên kết ngữ pháp giữ vai trò then chốt trong việc tạo lập tính mạch lạc và tự nhiên cho diễn ngôn hội thoại tiếng Anh và tiếng Việt.
• Luận văn đã phân loại và giải mã thành công 5 phương thức thế danh từ cơ bản, chỉ rõ sự chuyển dịch từ cấu trúc hình thái học tiếng Anh sang cấu trúc loại từ và ngữ dụng trong tiếng Việt.
• Cơ chế hoạt động của loại từ tiếng Việt được chứng minh là tương đương hoàn toàn với các pro-form chuyên dụng trong ngôn ngữ hòa kết.
• Kế hoạch mở rộng nghiên cứu trong 12 đến 24 tháng tới sẽ tập trung khảo sát phép thế danh từ trong các thể loại diễn ngôn viết chuyên ngành, diễn ngôn học thuật và dữ liệu dịch máy tự động.
• Bạn đọc, giảng viên và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác trực tiếp khung phân tích đối chiếu của luận văn để tối ưu hóa chương trình giảng dạy và nâng cao chất lượng dịch thuật Anh - Việt ngay hôm nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUTIES FACULTY OF POST- GRADUATE STUDIES  TRẦN THỊ KHƯƠNG LIÊN A CONTRASTIVE ANALYSIS OF NOMINAL SUBSTITUTION IN ENGLISH AND VIETNAMESE CONVERSATION (Phân tích đối chiếu phép thế danh từ trong ngôn bản hội thoại tiếng Anh và tiếng Việt) MINOR PROGRAM THESIS Field: English Linguistics Code: 60.15 Hanoi, 2011 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HA NOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES  TRẦN THỊ KHƯƠNG LIÊN A CONTRASTIVE ANALYSIS OF NOMINAL SUBSTITUTION IN ENGLISH AND VIETNAMESE CONVERSATION ( Phân tích đối chiếu phép thế danh từ trong ngôn bản hội thoại tiếng Anh và tiếng Việt) MINOR PROGRAM THESIS Field: English Linguistics Code: 60.15 Supervisor: Nguyen Huyen Minh, M.A Hanoi, 2011 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] iv TABLE OF CONTENTS DECLARATION………………………………………………. iii TABLE OFCONTENTS………………………………………………………. Rationale of the study…………………………………………………………. Aims and objectives of the study………………………………………………… 2 2.

Scope of the study………………………………………………………………. Methodology of the study………………………………………………………. Organization of the study………………………………………………………… 3 PART B. The theories of discourse……………………………………………………….

The concept of discourse………………………………………………. Discourse and Sentence………………………………………………. Discourse and Text……………………………………………………. Spoken and Written Discourse………………………………………….

The theories of conversation…………………………………………………… 7 1. The concept of conversation…………………………………………… 7 1. Why is Conversation Analysis important……………………………… 7 1. The concept of cohesion……………………………………………….

9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Coherence and cohesion………………………………………………. Cohesion within the sentence and discourse…………………………… 10 1. Types of Cohesion…………………………………………………………….The concept of substitution……………………………………………… 12 1.Substitution,Cohesionand Discourse…………………………………….

Why using CA in this thesis?. A contrastive analysis of nominal substitution in English and 15 Vietnamese conversation discourse………………………………………………. General features of English and Vietnamese nominal structure………………. Subjective and objective personal pronouns…………………….

One as a substitute for a nominal group head/ substitute one …………. One as a substitute for an indefinite nominal group/ indefinite one ……. Say the same……………………………………………………………. Do the same……………………………………………………………… 34 2.

Be the same……………………………………………………………… 36 PART C: CONCLUSION………………………………………………………… 38 3. The implication of the study for teaching and learning of English……………. Limitation of the study…………………………………………………………. Suggestions for further study………………………………………………….

42 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] vi REFERENCES……………………………………………………………………. 43 BOOKS FOR QUOTATIONS……………………………………………………. 45 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] vii Symbols and Abbreviations C. Contrastive Analysis CA Conversation analysis DA Discourse Analysis Ns Nominal Substitution O Object P Predicate S Subject Ø Without Numeratives ~ Substitute for Lists of tables Table 1.1: Type of Cohesion Table 1.2: Grammatical and Lexical Cohesion Table 2: English personal pronouns Table 3: The English third person pronouns and their Vietnamese equivalent Table 4: The English possessive pronouns and their Vietnamese equivalent Table 5: The substitute one/ones and their Vietnamese equivalents Table 6: The indefinite one/some and its Vietnamese equivalents Table 7: Do the same and the Vietnamese equivalent Table 8: linking verb plus the same and their Vietnamese equivalents LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 PART A: INTRODUCTION 1.

Rationale The history of linguistics has seen the everlasting development of different approaches to linguistics and language teaching, each of which defines its own tasks, scopes and objectives. Traditionally, linguists have been concerned with the phonological, lexical and syntactical features and studied sentences which are preferably taken out of context. Besides, the focus of traditional practice of language teaching and learning has been on the analysis of single sentences, normally at the levels of phonology, vocabulary and grammar. Later, with the view that incomplete sentences can still make sense when occurring in some particular context, according to (Cook 1989: ix) complete understanding of stretches of language can only be obtained if they are considered “in their full textual, social and psychological context” linguists have shifted their attention from complete sentences to discourse.

In common with coherence, cohesion takes an active role in building up discourse, in general, and of course, conversation as a genre of discourse, in particular. Truly, Halliday and Hasan (1976) make a detailed classification of the cohesive devices in English. These authors distinguish between grammatical and lexical cohesion. According to them, grammatical cohesion embraces four different devices: reference, ellipsis, substitution and lexical.

In Vietnam, it seems that all the issues related to substitution especially Nominal substitution in conversation are still in limited exploration. It is easy to find that substitution in Vietnamese is still a concept which has been needed receive much Vietnamese researchers‟ exploration. Searching for the study of substitution, we only can see in Tran Ngoc Them‟s work (1985), more recently, Diep Quang Ban‟s (1998). These authors‟ effort seems to be made to give a very general and basic concept of substitution as well as types of it in Vietnamese.

Thus, we might wonder whether substitution, and within the minor thesis, nominal substitution actually works in Vietnamese conversation. Furthermore, in recent years, reference, ellipsis, and lexical have been closely studied in contrastive with Vietnamese, within the framework of minor thesis a careful and profound study of English and Vietnamese nominal substitution is, theoretically speaking, equally important and necessary. Because of the above mentioned reasons, my final thesis entitled: “Contrastive analysis of nominal substitution in English and Vietnamese conversation”. I do hope that this LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2 study will be useful for learners when investigating conversation in English as well as in Vietnamese to support for successful communication.

Aims and objective of the study 2. Aims As a cohesive device, substitution plays an important role in the making of discourse, especially in conversational discourse. Within the framework of an MA thesis the study aims at: - raising Vietnamese learner‟s awareness of how to realize linguistics means of Ns in Vietnamese as well as in English conversation and use them appropriately in order to achieve communicative purposes. - providing teachers of English with useful materials about the knowledge of Ns.

Objectives To achieve these aims, the research tries to: - re- examine some aspects of English substitution and nominal substitution in detail so as to establish the descriptive framework for a contrastive analysis. - investigate all the possible linguistics means of nominal substitution in Vietnamese conversation discourse and at the same time find out possible similarities and differences between English and Vietnamese nominal substitution. - give some suggestions to apply to the teaching and learning of English. Research questions In carrying out the study this way, the following research questions are raised for exploration: 1.

What are the linguistics means used for nominal substitution in English conversation? 2. What are the equivalent linguistics means used for nominal substitution in Vietnamese conversation in contrast with those in English conversation? 3. Scope of the study Since this study examines nominal substitution as a cohesive device, only substitution across sentences is taken into account. Because of the limited time and knowledge, this study is only focused on some domains as follows: - Only nominal substitution in English and its equivalent expressions in Vietnamese conversation are investigated.

- I will take into consideration many cases of nominal substitution so the data used for illustration exemplification are taken from various sources. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 - I am going to deal with nominal substitution occured in the written transcription of this conversation, not in a tape – recorded conversation. Methodology of the study Since the main purpose of the study is to contrast nominal substitution in English conversation and Vietnamese conversation, the result of which will be exploited for language learning and teaching, CONTRASTIVE ANALYSIS (C.) is used as the major method of the study. I will take English language as the base language and Vietnamese as the comparative language.

Besides, systemization and generalization are also used as sub-methods to support C. Thus, in the comparative analysis of examples in both English and Vietnamese, translation is the main technique given to highlight the similarities (or differences) in the nominal substitution in the two languages. During the process of comparison, there may arise cases where some nominal substitution occurs only in Vietnamese, but can hardly be found in English discourse. To deal with these cases, I shall give out literal translation of the examples for the sake of highlighting the similarities (or differences) in the nominal substitution in the two languages.

to be effective and persuasive, I mainly take notice of two levels of translation: semantic and pragmatic. The illustrating material in the thesis is authentic examples. They are taken from a wide variety of sources in English and Vietnamese: modern novels, modern short stories as well as data sources from ebook and so on. Some examples are drawn from grammar books in English and Vietnamese.

Last but not least, discussions with my supervisor and colleagues, personal teaching experience are also the great contribution to the study. Organization of the study As for the design of the study, it is composed of three main parts as follows: Part A is Introduction, which presents the rationale, the aims, the scope, and the methods of the study as well as the organization of the study. Part B is the DEVELOPMENT, which consists of two chapters. Chapter 1 shows the theoretical background of basic and necessary notions that are related to nominal substitution and conversation discourse.

These issues are made clear on the basis of the generalization of different linguists' viewpoints. In Chapter 2 which is the focus of my study I conduct my contrastive analysis of nominal substitution in English and Vietnamese conversation in order to provide learners with the competence in understanding and using effectively the language of conversation. Part C the Conclusion represents the review of the study with concluding remarks and suggestions for further study. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 PART B: DEVELOPMENT CHAPTER 1: THEORETICAL BACKGROUND 1.

The theories of discourse 1. The concept of discourse It does not seem rational to use the term „sentence‟ in communication. The analysis on sentence had been focused until the beginning of 1950s by linguistics. But in 1952, a famous linguist Zellig Harris, one of the earliest discourse analysts, published an article entitled “Discourse Analysis” in Language Magazine.

He stated a new opinion expressing that the most complete unit of language is discourse, not a sentence. Obviously, it is impossible to make the language in use exist in isolation from its users and the context in which it is being used if you want to achieve successful communication. Therefore, the concept of discourse has been paid considerable attention to by several linguists since 1952. The most straightforward definition of discourse is the one often found in textbooks for students of linguistics: “Language above the sentence” (Cameron 2001: 10).

According to Cook (1989: 6) discourse is “stretches of language perceived to be meaningful, unified and purposeful". In his point of view, the kind of language, language has been used to communicate something and is felt to be coherent (and may, or may not, happen to correspond to a correct sentence or a series of correct sentences) – language in use, for communication is called discourse. Discourse can be anything from a conversation to a great novel or a lengthy legal case. Cook (1989:10) also argues that “What matters is not its conformity to rules, but the fact that it communicates and is recognized by its receivers as coherent".

Discourse is supposed to be meaningful and thus to be used to communicate with one person in a way that another person does not have the necessary knowledge to make sense of. The study of discourseis often referred to as discourse analysis. Discourse and Sentence It is obvious that we have two different kinds of language as potential objects for study. The sentence is abstracted in order to teach a language or literacy, or to study how the rules of language work according to Cook (1989).