Chương 1. Tổ ng quan về chủ đề Liên Xô /Nga trên báo chí Viê ̣t Nam (giai đoa ̣n 1950-2000) và nhiệm vụ của thô ng tin quố c tế thời kỳ đổ i mới. Nước Nga – vấ n đề thông tin quố c tế đă ̣c biê ̣t trên bố n ta ̣p chí Viê ̣t Nam. Đánh giá chung và các giải pháp nhằ m nâng cao chấ t lươ ̣ng thông tin về nước Nga trên các ta ̣p chí nghiên cứu của Viê ̣t Nam.
Ngành Báo chí học 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Luận văn thạc sĩ CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN VỀ CHỦ ĐỀ LIÊN XÔ/NGA TRÊN BÁO IN VIỆT NAM (GIAI ĐOẠN 1950-2000) VÀ NHIỆM VỤ CỦA THÔNG TIN QUỐC TẾ THỜI KỲ ĐỔI MỚI 1. Báo in Việt Nam với Liên Xô/LB Nga (giai đoa ̣n 1950-2000) 1. Đôi nét về lich ̣ sử quan hê ̣ Liên Xô/LB Nga và Viê ̣t Nam trước và sau đổ i mới Khi nghiên cứu về thông tin nước Nga trên báo chí Viê ̣t Nam , không thể không nói tới mố i quan hê ̣ truyề n thố ng Viê ̣t Nam - LB Nga và đặt nó trên mô ̣t tru ̣c lich ̣ sử.
Đây chin ́ h là cơ sở , nề n tảng lý giải phầ n nào cho những hoa ̣t đô ̣ng nghiê ̣p vu ̣ báo chí với mảng thông tin về nước Nga. Về lịch sử quan hệ Việt Nam - LB Nga (Liên Xô ) có thể chia làm ba giai đoạn chin ́ h: + Giai đoạn 1950 - 1991 Ngày 14-1-1950, trong bối cảnh cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam chống thực dân Pháp xâm lược đang diễn ra ác liệt, Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã ra Tuyên bố về việc sẵn sàng kiến lập quan hệ ngoại giao với các nước trên thế giới. Đáp ứng nguyện vọng chính đáng của Việt Nam, tháng 1-1950, Liên Xô đã công khai thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam dân chủ cộng hòa, khẳng định địa vị pháp lý chính đáng của chính thể cộng hòa dân chủ nhân dân lần đầu tiên được xác lập ở Việt Nam, ủng hộ tích cực cuộc kháng chiến của nhân dân ta chống thực dân Pháp xâm lược. Liên Xô đóng vai trò lớn trong việc triệu tập Hội nghị Geneve, trong việc ký kết và đấu tranh đòi thi hành nghiêm chỉnh Hiệp định Geneve nhằm thống nhất đất nước của nhân dân Việt Nam.
Sau khi hòa bình lập lại ở Bắc Việt Nam, Liên Xô đã giúp Việt Nam khắc phục hậu quả của chiến tranh, khôi phục kinh tế, xây dựng một số công trình công nghiệp có ý nghĩa lớn đối với nền kinh tế Việt Nam sau này, đồng thời giúp đào tạo cho Việt Nam nhiều cán bộ khoa học và cán bộ quản lý. Ngành Báo chí học 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Luận văn thạc sĩ Trong cuô ̣c kháng chiế n chố ng Mỹ , Liên Xô dành sự ủng hô ̣ lớn cho cuô ̣c kháng chiế n của nhân dân Viê ̣t Nam cả về vâ ̣t chấ t lẫn tinh thầ n. Sau giai đoạn chiến tranh , từ 1975 đến 1985, rấ t nhiều công trình lớn đã được xây dựng với sự giúp đỡ kỹ thuật của Liên Xô. Suố t nhiề u năm Liên Xô là mô ̣t quố c gia luôn sát cánh cùng Việt Nam trong công cuô ̣c xây dựng và phát triể n đấ t nước.
Liên Xô trước đây là đấ t nước đứng đầ u trong viê ̣c đào ta ̣o cán bô ̣, chuyên gia cho nước ta trên tấ t cả các lĩnh vực khoa học tự nhiên và xã hội. Trong nửa thế kỷ qua Liên Xô và Nga đã đào tạo hơn 30 ngàn chuyên gia cho Việt Nam trong các lĩnh vực khác nhau.000 công dân Việt Nam đã được nhận học vị phó tiến sĩ và tiến sĩ tại Liên Xô và Nga. Sự ủng hộ, giúp đỡ quý báu về nhiều mặt của Đảng, Nhà nước và nhân dân Liên Xô trong suốt giai đoạn khó khăn của Việt Nam đã góp phần không nhỏ vào thành công của sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất và xây dựng đất nước của nhân dân Việt Nam. + Giai đoạn 1991-2000 Vào cuối năm 1991, Liên Xô giải thể, 15 nước cộng hòa thành viên của Liên Xô bước ra vũ đài quốc tế với tư cách những quốc gia độc lập, có chủ quyền, chủ thể pháp lý quốc tế.
Riêng LB Nga với tư cách “quốc gia kế tục”, trở thành nước kế thừa Liên Xô trong các mối quan hệ quốc tế, trong đó có quan hệ với Việt Nam. Nhưng cũng từ đây tính chất quan hệ Việt - Nga thay đổi sâu sắc. Dưới tác động của tình hình quốc tế sau Chiến tranh Lạnh và những vấn đề đặt ra trong nội bộ mỗi nước, quan hệ Việt - Nga trong giai đoạn này bị ngưng trệ trên tất cả các lĩnh vực từ kinh tế, chính trị đến văn hóa, xã hội và khoa học-kỹ thuật. Có thể nói, giai đoạn từ 1991-1993 là thời kỳ khó khăn nhất trong quan hệ hai nước.
Từ năm 1994, quan hê ̣ Nga - Viê ̣t từng bước đươ ̣c cải thiê ̣n và chuyể n biế n theo hướng tić h cực. Quan hê ̣ hơ ̣p tác nhiề u mă ̣t , cùng có lợi giữa Việt Nam và LB Nga tiế p tu ̣c đươ ̣c coi tro ̣ng và phát triể n. Viê ̣c ký kết Hiệp ước về Ngành Báo chí học 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Luận văn thạc sĩ những nguyên tắ c cơ bản của quan hê ̣ hữu nghi ̣giữa Cô ̣ng hòa xã hô ̣i chủ nghĩa Việt Nam và LB Nga ngày 16-6-1994, nhân chuyế n thăm Nga của Thủ tướng Võ Văn Kiê ̣t đã mở ra mô ̣t giai đoa ̣n phát triể n mới trong quan hê ̣ hai nước. Hiệp ước này trở thành cơ sở pháp lý đầu tiên để ổn định lại quan hệ giữa hai nước kể từ khi Liên Xô tan rã, nó đánh dấu bước phát triển rất cơ bản quan hệ Việt - Nga và mở ra những triển vọng khả quan cho mối quan hệ đó.
So với Hiệp ước hữu nghị và hợp tác Xô - Việt năm 1978 thì Hiệp ước năm 1994 có nhiều điểm sửa đổi quan trọng. Điểm nổi bật nhất là hai nước nhất trí phát triển mối quan hệ trên cơ sở bình đẳng cùng có lợi thay mối quan hệ đồng minh chiến lược trên cơ sở cùng quan điểm ý thức hệ trước đây. + Giai đoạn từ năm 2001 đến 2010 Quan hệ đối tác chiến lược Việt - Nga được xác lập và đi vào chiều sâu. Sự kiện có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trong quan hệ Việt Nam và LB Nga là tuyên bố về quan hệ đối tác chiến lược nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam của tổng thống Nga V.
Putin từ ngày 28-2 đến ngày 2-3-2001. Tại cuộc hội đàm chính thức, hai bên đã khẳng định quyết tâm tiếp tục củng cố và phát triển hơn nữa quan hệ hữu nghị truyền thống và sự hợp tác nhiều mặt trong thế kỷ 21 trên cơ sở đối tác chiến lược đã được thiết lập giữa hai nước. Và khuôn khổ quan hệ Việt-Nga trong thế kỷ 21 đã được chính thức hóa bằng việc ký Tuyên bố chung về quan hệ đối tác chiến lược nhân chuyến thăm này. Trong mối quan hê ̣ song phương , cả Việt Nam và LB Nga đều nhận thấ y có những điể m tương đồ ng về lơ ̣i ích chiế n lươ ̣c.
Việt Nam đã chủ động đề ra những biện pháp nhằm duy trì và thúc đẩy quan hệ hợp tác trên nhiều lĩnh vực, kể cả an ninh quốc phòng. Trong những năm đầu thế kỷ 21, dưới sự lãnh đạo của Tổng thống V. Medvedev, nước Nga đã đạt được nhiều thành tựu to lớn trong việc thực hiện triết lý phát triển xây dựng nhà nước liên bang hùng mạnh, phát triển kinh tế thị trường, nâng cao đời sống của nhân dân, bảo đảm an ninh và toàn vẹn lãnh thổ, cải thiện vị thế của Nga trên trường quốc tế. Thế và Ngành Báo chí học 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Luận văn thạc sĩ lực mới cũng như những điều chỉnh trong chính sách đối ngoại của LB Nga trong chiến lược phát triển của mình đang tạo ra những tiềm năng to lớn trong việc phát triển quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và LB Nga trong những năm tới.
Tổng quan về chủ đề Liên Xô và nước Nga “hậu Xô-viết” trên báo in Việt Nam (giai đoạn 1950-2000) 1. Giai đoạn từ 1986 trở về trước Đây là thời kỳ trước đổ i mới. Thời gian này , hê ̣ thố ng b áo chí của Việt Nam chưa phát triể n ma ̣nh về mă ̣t số lươ ̣ng. Thời kỳ trước đổ i mới , quan hê ̣ đố i ngoa ̣i của Viê ̣t Nam chưa mở rô ̣ng , chủ yếu tập trung ở các nước XHCN , mảng thông tin về các vấn đề quốc tế thời gian này cũng chưa đươ ̣c khai thác nhiề u.
Những ta ̣p chí như : Tạp chí Nghiên cứu Châu Âu , Tạp chí Nghiên cứu Quốc tế và Tạp chí những vấ n đề kinh tế và chính tri ̣ thế giới đều chưa ra đời. Tạp chí Cộng sản (đươ ̣c xuấ t bản từ năm 1976), là tạp c hí duy nhất trong số bố n ta ̣p chí mà Luâ ̣n văn cho ̣n khảo sát ra đời vào thời gian trước đổ i mới. Có thể nói , đây là giai đoa ̣n báo chí Viê ̣t Nam và Liên Xô trước khi Liên Xô su ̣p đổ. Mô ̣t trong những đă ̣c trưng nổ i bâ ̣t của thông tin quố c tế đố i nô ̣i nói chung và thông tin liên quan đế n Liên Xô /nước Nga nói riêng trên báo chí Việt Nam thời kỳ này là bám sát và đảm bảo tính định hướng chính trị và tuân thủ sát sao chính sách đố i ngoa ̣i của Đảng và Nhà nước ta.
Những thông tin về nước Nga trên báo chí trong thời gian này tâ ̣p trung vào một số mảng chủ yếu như : + Tình hữu nghị, hợp tác tố t đe ̣p giữa Viê ̣t Nam - Liên Xô, trong đó cho thấy sự hợp tác tốt đẹp giữa nước Cô ̣ng h òa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và LB Cô ̣ng hòa xã hô ̣i chủ nghiã Xô -viế t ; Ca ngợi tiǹ h hữu nghi Viê ̣ ̣t - Xô và mối quan hê ̣ hợp tác phát triển trên nhiều lĩnh vực khác nhau. Một trong những vấn đề khác được báo chí đề cập nhiều trong thời kỳ này đó là: Ngành Báo chí học 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.