ĐẶT VẤN ĐỀ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI VÀ MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU Lý do chọn đề tài Thời nghèo nàn, lạc hậu của nước Việt Nam đã qua đi và giờ đây nó nhường chỗ cho sự phát triển dữ dội của đất nước đó chính là sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế thị trường, sự thay đổi về cải cách chính trị, về biện pháp và phương pháp giáo dục đời sống con người ngày càng được phát triển và nâng cao, nhu cầu giao lưu hội nhập kinh tế, văn hoá ngày càng lớn, từ đó tạo ra sự đa dạng và phong phú hơn cả về vật chất và tinh thần. Bên cạnh đó là sự phát triển cải tiến về mặt khoa học kỹ thuật được nâng cao và đưa vào thực tiễn ngày càng nhiều. Song trái lại những mặt tích cực đó thì xã hội lại xuất hiện nhiều thành phần tiêu cực như: Quan liêu, tham nhũng, kinh doanh buôn bán bất hợp pháp…vì vậy các nhà sản xuất, các nhà doanh nghiệp ngày càng phải đối mặt với thị trường buôn bán nhiều biến động và rủi do như sự phá sản hay thất bại của doanh nghiệp này, cùng với sự thành công trên thương trường của doanh nghiệp khác là một xu thế tất yếu, nhưng thiết nghĩ điều mà làm cho nhiều nhà doanh nghiệp nhức nhối và lo ngại hơn cả đó là làm thế nào để trở thành một nhà doanh nghiệp chuyên nghiệp và thành công. Đây cũng chính là vấn đề không chỉ đối với các nhà doanh nghiệp nói riêng mà còn góp phần cho sự phát triển của đất nước.
Bởi trong công cuộc đổi mới của đất nước ta đặc biệt về phương diện kinh tế diễn ra sự thay đổi từ cơ chế tập trung quan liêu sang cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa theo sự điều tiết của nhà nước chúng ta đã đạt được nhiều thành tựu mang ý nghĩa to lớn về mặt kinh tế chính trị, văn hoá xã hội ngày càng phong phú hơn, đa dạng hơn, đời sống con người ngày càng được nâng cao. T×m hiÓu nhu cÇu sö dông ®iÖn tho¹i di ®éng cña sinh viªn hiÖn nay 2 Từ năm 1986 đến nay trong công cuộc đổi mới của Đảng đã diễn ra một cách liên tục, đó là: Vừa thử nghiệm vừ rút kinh nghiệm đã gặt hái được nhiều thành công đưa đất nước ta từng bước đi lên một cách vững chắc cả về tăng trưởng kinh tế và ổn định chính trị xã hội bằng hoạt động thực tiễn điều hành sản xuất kinh doanh thích nghi dần với nền kinh tế nhiều thành phần. Vì vậy đối với nền kinh tế nói riêng đã không ngừng đổi mới và phát triển, nhưng để có được chỗ đứng vững chắc trên thị trường trong nước thì phụ thuộc rất nhiều vào nhu cầu tiêu dùng của khách hàng đối với sản phẩm và khách hàng đã trở thành vấn đề sống còn của doanh nghiệp, trở thành vị trí trung tâm trong sản xuất, kinh doanh, các nhà doanh nghiệp phải làm thế nào để đáp ứng một cách tốt nhất đối với nhu cầu của khách hàng. Như vậy, để tiêu thụ được sản phẩm điện thoại di động của mình thì các công ty cũng như các nhà doanh nghiệp, các nhà sản xuất cần nắm bắt đựơc tâm lý, nhu cầu và thị hiếu của khách hàng xem họ muốn dùng loại điệ thoại di động nào, mẫu mã chất lượng sản phẩm ra làm sao, giá cả thế nào là hợp lý đối với họ… vì thế tất cả những gì mà nhà kinh doanh có thể làm là làm thế nào để giúp cho khách hàng có được những phản ứng tự nhiên để mua hàng họ muốn chắc chắn rằng họ đang mua đúng thứ họ cần giúp cho công việc kinh doanh được thuận lợi và phát triển mạnh mẽ hơn đem lại nhiều lợi ích cho nhà sản xuất kinh doanh cũng như đối với người tiêu dùng giữa cung và cầu đều có lợi để góp phần làm cho xã hội ngày một giàu đẹp, văn minh, đất nước phồn thịnh.
Đây cũng chính là lý do để tôi chọn đề tài: “ Tìm hiểu nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên hiện nay” để làm khoá luận tốt nghiệp. Tôi mong rằng với những đóng góp nhỏ bé của mình sẽ giúp cho các nhà doanh nghiệp, các nhà sản xuất trong nước cũng như nước ngoài tìm ra được những giải pháp để phục vụ T×m hiÓu nhu cÇu sö dông ®iÖn tho¹i di ®éng cña sinh viªn hiÖn nay 3 cho nhu cầu sử dụng của sinh viên hiện nay đối với sản phẩm điện thoại di động trên thị trường với mẫu mã, chất lượng, giá cả phù hợp nhất. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 2. Ý nghĩa khoa học Nhu cầu sử dụng điện thoại di động là vấn đề đang được nhiều ngành khoa học quan tâm mỗi ngành tiếp cận theo một kiểu khác nhau dựa trên những đặc thù riêng về phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của ngành.
Với đề tài này chúng tôi tiếp cận theo hướng nghiên cứu tâm lý học. Đó là sự vận dụng cac lý thuyết tâm lý học đại cương, các kiến thức tâm lý chuyên ngành và ngoài ra là một số ngành có liên quan để phát triển lý thuyết về nhu cầu nói riêng, đồng thời tìm hiểu những nhân tố tác động đến sự thoả mãn nhu cầu này. ý nghĩa thực tiễn Thông qua các kết quả thu đựơc từ đề tài nghiên cứu chúng tôi mong muốn qua đó đưa ra được các kiến nghị giúp cho những người quản lý, những doanh nghiệp hiểu và nắm bắt được nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên trên cơ sở đó đưa ra những chiến lược kinh doanh phù hợp nhằm thoả mãn nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên ngày càng tốt hơn. Mục đích nghiên cứu Nghiên cứu nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên nhằm làm sáng tỏ những vấn đề tâm lý của lứa tuổi sinh viên và nhu cầu sử dụng sản phẩm điện thoại di động của sinh viên.
Phân tích thực trạng sử dụng điện thoại di động của sinh viên ( các nguyên nhân tâm lý hình thành) để từ đó đề xuất các kiến nghị giúp T×m hiÓu nhu cÇu sö dông ®iÖn tho¹i di ®éng cña sinh viªn hiÖn nay 4 các nhà sản xuất điện thoại di động đáp ứng nhu cầu sử dụng của sinh viên hiện nay. Nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài 4. Nghiên cứu lý luận - Đọc phân tích tài liệu để từ đó xây dựng cơ sở lý luận của đề tài - Làm rõ các khái niệm của đề tài - Làm rõ đặc điểm tâm lý của lứa tuổi sinh viên 4. Nghiên cứu thực tiễn Chúng tôi tập trung giải quyết ba nhiệm vụ chính sau: - Tìm hiểu thực trạng người tiêu dùng là sinh viên sử dụng điện thoại di động ở mức độ nào - Đưa ra những giải pháp trong việc phát triển, mở rộng thị trường - Đưa ra những kiến nghị cho các nhà sản xuất và phân phối điện thoại di động nhằm giúp cho họ hiểu và nắm bắt được nhu cầu và thị hiếu của người tiêu dùng đặc biệt là sinh viên.
Từ đó có những chiến lược phát triển để chiếm lĩnh được thị trường. Đối tượng, khách thể, phạm vi và mẫu nghiên cứu 5. Đối tượng nghiên cứu Nghiên cứu nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên T×m hiÓu nhu cÇu sö dông ®iÖn tho¹i di ®éng cña sinh viªn hiÖn nay 5 5. Khách thể nghiên cứu Nghiên cứu nhu cầu tiêu dùng sản phẩm điện thoại di động của sinh viên ở độ tuổi từ 18 đến 25 tuổi.
Phạm vi nghiên cứu Việc nghiên cứu được tiến hành tại trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn với sự giúp đỡ của tập thể lớp Tâm lý K46, tập thể lớp Lịch sử K47, tập thể lớp Ngôn ngữ học K48 và tập thể lớp K49 Khoa Văn. Thời gian nghiên cứu từ tháng 9/2005 đến tháng 10/ 2005. Mẫu nghiên cứu Đề tài được tiến hành chọn mẫu bằng bảng hỏi đối với 300 sinh viên tuổi từ 18 đến 25 đang theo học tại trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn, với cơ cấu mẫu như sau: - Cơ cấu mẫu theo giới tính: + Nam: 114 người + Nữ : 186 người VI. Giả thuyết nghiên cứu Nhìn chung nhu cầu sử dụng điện thoại di động ngày càng nhiều do nền kinh tế phát triển, đới sống con người ngày càng được nâng cao.
Nhưng bên cạnh đó thì nhu cầu này lại chịu ảnh hưởng của những yếu tố khách quan như: nghề nghiệp, văn hoá, truyền thống, phong tục tập quán… và ngoài những yếu tố khách quan đó ra thì còn những yếu tố chủ quan như: lứa tuổi, sở thích, thói quen, động cơ, thái độ… xong có ba yếu tố chi phối mạnh nhất đến nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên hiện nay là sự tiện lợi của điện thoại di động và do đặc điểm của điều kiện sống sinh viên thường là những người sống xa gia đình phải thuê ở các nhà trọ T×m hiÓu nhu cÇu sö dông ®iÖn tho¹i di ®éng cña sinh viªn hiÖn nay 6 chỗ ở không ổn định, nên khi sử dụng điện thoại di động lại rất tiện lợi nó có thể phục vụ mọi lúc mọi nơi, ngoài ra sinh viên sử dụng điện thoại di động là còn để phục vụ cho nhu cầu giao lưu và kết bạn. Phương pháp nghiên cứu Để thực hiện được đề tài này chúng tối sử dụng tổng hợp các phương pháp sau: 7. Phương pháp phân tích tài liệu Tham khảo, thu thập thông tin về cơ sở lý luận thông qua một số công trình nghiên cứu khoa học và các sách báo của các học giả trong và ngoài nước về các vấn đề có liên quan đến đề tài. Phương pháp phỏng vấn Trao đổi với người tiêu dùng, chủ cửa hàng buôn bán điện thoại di động về các vấn đề có liên quan đế đề tài mà trong phiếu điều tra không có điều kiện để đi sâu.
Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi Đây là phương pháp chủ yếu được sử dụng trong đề tài nhằm tìm hiểu nhu cầu sử dụng điện thoại di động của sinh viên. Để khẳng đinh tính khoa học và khách quan của phương pháp đưa ra, chúng tôi đã tiến hành điều tra thử bằng cách chọn mẫu nghiên cứu khách thể 20 phiếu điều tra. Kết quả cho thấy các câu hỏi đưa ra là phù hợp với yêu cầu. Sau đó chúng tôi tiến hành điếu tra nghiên cứu ở các lớp trong trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn.
Bảng hỏi được sử dụng trong đề tài gồm 12 câu hỏi được xây dựng tập trung vào các nội dung nghiên cứu của đề tài.