Chương 1 TỎNG QUAN 1. Tống quan về tài liệu nghiên cứu 1. Các nghiên cứu trên thế giới Iravani và cộng sự (2012) đã đưa ra khái niệm xanh va tiếp thị xanh đã tăng trưởng theo cấp số nhân trong những thập kỷ qua và nó đã có một tác động đáng kể tác động đến thị trường và môi trường trên toàn cầu trong nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến việc người tiêu dùng trẻ lựa chọn sản phẩm xanh. Sau khi xem xét rộng rãi các tài liệu hiện có, nghiên cứu nay đã áp dung mô hình TPB của Ajzen (1991).
Các lý thuyết hành vi liên quan đến hành vi của người tiêu dùng và ý định mua cụ thé hon đã được xem xét. Kết quả nghiên cứu đã được khám phá, chứng minh rằng tat cả các biến được thông qua cụ thể là niềm tin của người tiêu dùng, ảnh hưởng xã hội, thái độ môi trường, và chất lượng cảm nhận của sản phẩm xanh ảnh hưởng tích cực va đáng kê đến ý định mua sản phẩm xanh của người tiêu dùng trẻ Malaysia va được coi là yêu tố dự báo quan trọng. Hơn nữa, những hạn chế và đóng góp của nghiên cứu đã được thảo luận. Cuối cùng, các hàm ý tiếp thị cũng như các khuyến nghị hỗ trợ cho tầm quan trọng của các biến được thông qua là có tác động đáng ké đến ý định mua các sản phâm xanh trong số những người tiêu dùng trẻ Malaysia.
Theo Odai Falah Mohammad (2019), đã nghiên cứu Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi quyết định mua san phâm xanh của người tiêu dùng. Nghiên cứu tuân theo phương pháp tiếp cận hỗn hợp bằng cách xem xét các nghiên cứu trước đây và phân tích dữ liệu thu thập được từ các công cụ nghiên cứu đã được thiết kế dựa trên kết quả đánh giá. Các số liệu thống kê được thực hiện như giá trị trung bình và độ lệch chuẩn cho tất cả các mục trong bảng câu hỏi. Kiểm định ANOVA được thực hiện để xác định sự khác biệt trong quyết định mua sản phẩm xanh theo đặc điểm nhân khâu học.
Phân tích nhân tô khám phá (EFA) được thực hiện dé cải thiện độ mạnh của các nhân tố được trích xuất từ bảng câu hỏi. Nhiều phân tích hồi quy đã được thực hiện để kiểm tra mối quan hệ giữa Quyết định mua sản phẩm xanh và các yếu tố khác. Cuối cùng, phân tích nhân tố khang định (CFA) đã được sử dụng dé xác nhận kết quả (EFA) và mẫu bao gồm 232 khách hàng của các triển lãm thiết bị điện. Các phát hiện cho thấy rằng có một mỗi tương quan tích cực mạnh mẽ giữa các biến số xã hội, văn hóa, cá nhân và tâm lý với quyết định mua hàng của người tiêu dùng.
Trong khi đó, yêu tô tâm lý có hiệu quả nhất trong quá trình ra quyết định mua hàng, tiếp theo là nơi cư trú của người tiêu dùng (sa mạc hay miền núi). Ngoài ra, yếu tố xã hội đóng một vai trò quan trọng trong việc đưa ra quyết định mua sản phâm xanh. Tuy nhiên, các yếu tố văn hóa đóng một vai trò quan trong trong van dé này. Nghiên cứu chỉ ra rằng các yếu tô kém hiệu qua nhất là yéu tố cá nhân, tỷ lệ tiêu thụ năng lượng và thu nhập hàng tháng.
Chi và cộng sự (2020) đã nghiên cứu đánh giá yếu tố ảnh hưởng đến ý định mua sản phẩm xanh tại Việt Nam thông qua mẫu khách hàng đã trải nghiệm tiêu dùng xanh. Mẫu gồm 206 phản hồi thu thập từ tháng 10 năm 2019 đến tháng 1 năm 2020, sử dụng thang điểm 5. Kết quả phân tích nhân tố và phương trình cau trúc cho thay nhận thức về bền vững xã hội và môi trường, lòng vị tha, thái độ mua xanh và ý thức sức khỏe anh hưởng tích cực đến ý định mua sản pham xanh. Đề xuất cần nâng cao ý thức sức khỏe và lòng vị tha của khách hàng thông qua việc tăng cường kiến thức về bảo vệ môi trường và xã hội, dé thúc đây tiêu dùng xanh tại Việt Nam.
Một nghiên cứu của Zhang và Dong (2020) về những lý do người tiêu dùng đưa ra quyết định mua hàng xanh đã cho thay dé đạt được sự phát triển bền vững nhằm bảo vệ môi trường và xã hội, ngày càng có nhiều học giả tiến hành nghiên cứu chuyên sâu về tiếp thị xanh và mua hàng xanh. Mặc dù đã đạt được những thành tựu to lớn trong lĩnh vực này, nhưng vẫn còn chỗ cho những tiến bộ hơn nữa. Nghiên cứu này xem xét 97 bài báo cung cấp nghiên cứu thực nghiệm về hành vi mua hảng xanh từ năm 2015 đến năm 2020. Đầu tiên, họ xem xét lý thuyết người tiêu dùng được sử dụng rộng rãi và ứng dụng mở rộng của nó trong những năm gần đây.
Thứ hai, nghiên cứu chia các yếu tô ảnh hưởng đến hành vi mua hàng xanh thành ba loại sau và thảo luận chỉ tiết về chúng: các yếu tố cá nhân, thuộc tính sản phẩm và hoạt động tiếp thị, và các yêu tô xã hội. Cuối cùng, họ đưa ra các hướng khả thi sau đây cho nghiên cứu trong tương lai. Tác giả có thể xem xét điều chỉnh đối tượng khảo sat dé làm giảm tính chủ quan cua dtr liệu. Nghiên cứu theo chiều dọc có thé được sử dụng để đánh giá tác động của giáo dục và các chính sách có tác động trễ đối với người tiêu dùng.
Các tác giả có thể mở rộng hướng nghiên cứu về nền tảng đa văn hóa. Hành vi của các sản phâm xanh khác nhau (chang hạn như lốp xe tái chế, hộp thủy tinh tái chế, giấy tái chế) có thé được khám phá dé làm phong phú thêm nội dung nghiên cứu. Sẽ có ích nếu kết hợp nhiều lý thuyết người tiêu dùng dé khám phá hành vi mua hàng xanh của người tiêu dung và phá vỡ con đường giả thuyết tuyến tính hiện có dé khám phá các phương pháp nghiên cứu mới. Các nghiên cứu trong nước Theo Hà Nam Khánh Giao và Đinh Thị Kiều Nhung (2018) trong nghiên cứu một số yêu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng xanh tại Thành phố Hồ Chi Minh đã sử dụng phương pháp phân tích EFA và thang đo Likert 5 điểm đã được vận hành dé đo lường thái độ, chuẩn mực, ý định và hành vi đối với việc mua sản phẩm xanh.
Nghiên cứu nay tập trung vào việc xác định những yếu tổ quan trọng có tác động đến hành vi tiêu dùng xanh tại thành phố Hồ Chí Minh. Qua việc thực hiện phỏng van với 297 khách hàng, nghiên cứu đã áp dụng một phương pháp kết hợp giữa nghiên cứu định tính (phỏng vấn chuyên gia) và nghiên cứu định lượng (phân tích hồi quy tuyến tính bội). Kết quả nghiên cứu bộc lộ rằng có tông cộng 3 yếu tố ảnh hưởng đáng kế đến hành vi tiêu dùng xanh tại thành phố Hồ Chí Minh, và chúng được sắp xếp theo thứ tự giảm dần về mức độ quan trọng. Yếu tô đầu tiên là hoạt động chiêu thị xanh, tiếp theo là nguồn thông tin và cuối cùng là giá cả của sản phẩm xanh.
Hơn nữa, nghiên cứu cũng đưa ra một số gợi ý quản trị cho các doanh nghiệp và cơ quan quản ly nhà nước dé thúc đây hành vi tiêu dùng xanh. Điều này hướng đến việc tạo ra sự cải thiện trong việc thúc đây tình thế tiêu dùng xanh. Tác giả Mai Ngọc Định (2018) với mục tiêu chính của nghiên cứu là đánh giá sự ảnh hưởng của các yếu tố đối với ý định mua sản phâm xanh của người tiêu dùng trong các kênh bán lẻ hiện đại tại Thành phố Hồ Chí Minh. Nghiên cứu đã dựa trên nền tảng lý thuyết và nghiên cứu về tính chat, tac giả đã xác định 3 yếu tố ảnh hưởng đến ý định mua sản phẩm xanh của người tiêu dùng tại các kênh bán lẻ hiện đại tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Những yếu tố này bao gồm: định vị thương hiệu xanh, kiến thức về thương hiệu xanh và thái độ hướng tới thương hiệu xanh. Đề kiểm chứng mô hình đo lường và nghiên cứu, nghiên cứu đã sử dụng hai phương pháp là nghiên cứu sơ bộ và nghiên cứu chính thức. Nghiên cứu sơ bộ đã được thực hiện thông qua cuộc thảo luận nhóm với hai nhóm khách hàng tham gia hành vi mua sam tại các kênh bán lẻ hiện đại tại Thành phố Hồ Chí Minh, nhằm điều chỉnh thang đo đo lường các khái niệm phù hợp với đối tượng nghiên cứu. Nghiên cứu chính thức được thực hiện qua việc triển khai bảng câu hỏi khảo sát định lượng với hơn 300 khách hàng tham gia mua sắm tại các kênh bán lẻ tại Thanh phó Hồ Chí Minh.
Các thang đo đo lường các khái niệm trong nghiên cứu đã đạt được mức độ tin cậy và giá trị thể hiện qua việc kiểm tra Cronbach alpha và phân tích nhân tổ EFA, SEM. Kết quả của phân tích SEM đã chỉ ra rằng có tong cộng 3 yếu tổ có tác động tích cực đến ý định mua sản pham xanh của người tiêu dùng tham gia mua sắm tại các kênh bán lẻ hiện đại tại Thành phố Hồ Chi Minh. Các yếu tố này bao gồm định vị thương hiệu xanh, thái độ hướng tới thương hiệu xanh và kiến thức về thương hiệu xanh. Trong đó, yếu tố định vị thương hiệu xanh có tác động đến cả hai yếu tố khác, góp phần thúc đây thái độ hướng tới thương hiệu xanh và từ đó ảnh hưởng mạnh đến ý định mua sản phẩm xanh của người tiêu dùng.
Từ các kết quả này, tác giả đã trình bày các hàm ý nghiên cứu dành cho cả nhà quan trị, đồng thời cũng nhân mạnh các hạn chế của nghiên cứu và đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo. Một nghiên cứu khác của Ao Thu Hoài và cộng sự (2021) về hành vi tiêu dung xanh của thế hệ Z tại Việt Nam. Mục đích của nghiên cứu là tìm hiểu những yếu tố có tác động lên hành vi tiêu dùng xanh của thé hệ Z. Phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng bằng EEA đã được tác giả sử dụng, với việc thu thập dữ liệu từ 338 khảo sát tại ba địa phương khác nhau: Ha Nội, Da Nẵng va Thành phó Hồ Chi Minh.
Kết quả nghiên cứu đã phát hiện ra 5 yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng của thé hệ Z. Cụ thể, các yếu tố này bao gồm: nhận thức về môi trường, đặc tinh của sản phâm xanh, giá của sản phẩm xanh, tính sẵn có của sản phẩm và sự anh hưởng từ môi trường xã hội.