Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu Tại Công Ty Cổ Phần Vận Tải Toàn Cầu Việt Nam

Khám phá nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu tại công ty cổ phần vận tải toàn cầu Việt Nam, đảm bảo dịch vụ chuyên nghiệp và hiệu quả.

• Tác giả: Võ Thị Tuyết Trinh
• Người hướng dẫn: GVHD: Vũ Ngọc Đan Thanh
• Trường học: Trường Đại Học Mở Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Logistics và Quản Lý Chuỗi Cung Ứng
• Đề tài: Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu Tại Công Ty Cổ Phần Vận Tải Toàn Cầu Việt Nam
• Loại tài liệu: báo cáo thực tập
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM
• 1.1. GIỚI THIỆU CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM
• 1.2. CƠ CẤU BỘ MÁY TỔ CHỨC CÔNG TY
• 1.3. CƠ SỞ VẬT CHẤT KỸ THUẬT: MÁY MÓC THIẾT BỊ, CÔNG NGHỆ
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NGHIỆP VỤ GIAO NHẬN HÀNG LẺ NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM
• 2.1. KHÁI QUÁT HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM TỪ NĂM 2020 ĐẾN NĂM 2022
• 2.2. QUY TRÌNH HẢI QUAN GIAO NHẬN HÀNG LẺ NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY
• 2.3. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ QUY TRÌNH NGHIỆP VỤ GIAO NHẬN HÀNG LẺ NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN CỦA CÔNG TY
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN NGHIỆP VỤ GIAO NHẬN HÀNG LẺ XUẤT NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM
• 3.1. CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC CỦA DỊCH VỤ GIAO NHẬN HÀNG LẺ NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM
• 3.2. ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN NGHIỆP VỤ GIAO NHẬN HÀNG LẺ XUẤT NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu LCL Hiện Nay

Ngành logistics Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ, được thúc đẩy bởi sự tăng trưởng của thương mại quốc tế. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam xếp thứ 43 về Chỉ số Hiệu suất Logistics (LPI). Tuy nhiên, giao nhận hàng lẻ nhập khẩu (LCL) vẫn còn nhiều thách thức. Các doanh nghiệp thường xuyên đối mặt với sự phức tạp trong thủ tục hải quan, thời gian vận chuyển kéo dài và chi phí phát sinh. Để cạnh tranh hiệu quả, các công ty logistics cần tối ưu hóa quy trình và nâng cao chất lượng dịch vụ. Bài viết này sẽ đi sâu vào nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn Cầu Việt Nam, phân tích thực trạng và đề xuất các giải pháp cải thiện.

1.1. Vai Trò Quan Trọng của Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu LCL

Giao nhận hàng lẻ nhập khẩu (LCL) đóng vai trò then chốt trong chuỗi cung ứng, đặc biệt đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME). Dịch vụ này cho phép các doanh nghiệp vận chuyển hàng hóa với số lượng nhỏ, không cần phải thuê nguyên container (FCL), giúp tiết kiệm chi phí và linh hoạt hơn trong quản lý hàng tồn kho. LCL cũng tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiếp cận thị trường quốc tế dễ dàng hơn, tăng cường khả năng cạnh tranh.

1.2. Đặc Điểm Thị Trường Vận Tải Hàng Lẻ Nhập Khẩu tại Việt Nam

Thị trường vận tải hàng lẻ tại Việt Nam đang chứng kiến sự cạnh tranh gay gắt giữa các công ty logistics trong và ngoài nước. Nhu cầu giao nhận quốc tế tăng cao do sự hội nhập kinh tế sâu rộng. Các yếu tố như cơ sở hạ tầng logistics còn hạn chế, thủ tục hải quan phức tạp và biến động về giá cước vận chuyển cũng ảnh hưởng lớn đến thị trường.

II. Thách Thức Nghiệp Vụ Giao Nhận LCL Nhập Khẩu Toàn Cầu Việt Nam

Mặc dù có tiềm năng lớn, nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn Cầu Việt Nam đối mặt với nhiều thách thức. Thủ tục hải quan rườm rà, quy trình xử lý hàng hóa phức tạp và sự phối hợp giữa các bên liên quan chưa hiệu quả là những vấn đề thường gặp. Ngoài ra, việc kiểm soát chi phí và đảm bảo thời gian giao hàng cũng là một bài toán khó đối với công ty. Theo báo cáo thực tập, công ty còn nhiều hạn chế về tối ưu hóa quy trình.

2.1. Khó khăn về Thủ Tục Khai Báo Hải Quan Hàng Lẻ LCL Nhập Khẩu

Thủ tục khai báo hải quan hàng lẻ nhập khẩu thường phức tạp hơn so với hàng nguyên container do số lượng mặt hàng lớn và đa dạng. Việc chuẩn bị chứng từ đầy đủ và chính xác, tuân thủ các quy định pháp luật và xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình kiểm tra hàng hóa đòi hỏi nhân viên phải có kinh nghiệm và kiến thức chuyên môn vững vàng.

2.2. Vấn Đề Chi Phí Phát Sinh Trong Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu

Các chi phí phát sinh như phí lưu kho, phí nâng hạ, phí kiểm hóa và các khoản phạt do chậm trễ thủ tục có thể ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận của doanh nghiệp. Việc quản lý chi phí hiệu quả, đàm phán giá cước với các đối tác và dự báo các rủi ro có thể xảy ra là rất quan trọng.

2.3. Yêu Cầu Về Thời Gian Giao Hàng Nhanh Chóng và Chính Xác

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, thời gian giao hàng nhanh chóng và chính xác là một yếu tố then chốt để giữ chân khách hàng. Việc tối ưu hóa quy trình vận chuyển, lựa chọn tuyến đường hợp lý và theo dõi sát sao tiến độ giao hàng là cần thiết.

III. Cách Tối Ưu Quy Trình Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu LCL

Để vượt qua những thách thức và nâng cao hiệu quả hoạt động, Công ty Cổ phần Vận tải Toàn Cầu Việt Nam cần tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình giao nhận hàng lẻ nhập khẩu. Điều này bao gồm việc số hóa quy trình, tăng cường đào tạo nhân viên, xây dựng mối quan hệ tốt với các đối tác và áp dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến. Cần chú trọng dịch vụ giao nhận hàng hóa để cải thiện chất lượng dịch vụ.

3.1. Số Hóa Quy Trình Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu Toàn Diện

Áp dụng các phần mềm quản lý logistics (LMS) để tự động hóa các công đoạn như khai báo hải quan, quản lý kho bãi, theo dõi vận chuyển và thanh toán. Sử dụng các công cụ trực tuyến để trao đổi thông tin với khách hàng và các đối tác, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian.

3.2. Nâng Cao Năng Lực Nhân Viên Giao Nhận Hàng Lẻ Chuyên Nghiệp

Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ, thủ tục hải quan, luật pháp liên quan và kỹ năng mềm cho nhân viên. Khuyến khích nhân viên chủ động học hỏi và cập nhật kiến thức mới để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công việc. Phát triển đội ngũ chuyên gia tư vấn về logistics hàng lẻ.

3.3. Xây Dựng Mối Quan Hệ Đối Tác Chiến Lược

Thiết lập mối quan hệ hợp tác chặt chẽ với các hãng tàu, các công ty trucking, các kho bãi và các cơ quan chức năng. Đàm phán các điều khoản ưu đãi về giá cả và dịch vụ để giảm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động. Chia sẻ thông tin và kinh nghiệm với các đối tác để cùng nhau phát triển.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu

Việc ứng dụng công nghệ là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả và năng lực cạnh tranh trong nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu. Các giải pháp như Internet of Things (IoT), Big Data và Artificial Intelligence (AI) có thể giúp doanh nghiệp theo dõi hàng hóa实时, dự báo nhu cầu và tối ưu hóa quy trình. Công ty cần đầu tư vào logistics quốc tế và các giải pháp công nghệ.

4.1. Ứng Dụng IoT Theo Dõi Hàng Hóa Giao Nhận Thời Gian Thực

Sử dụng các thiết bị cảm biến và kết nối IoT để theo dõi vị trí, nhiệt độ, độ ẩm và các thông số khác của hàng hóa trong quá trình vận chuyển. Cung cấp thông tin实时cho khách hàng và các bên liên quan để tăng cường tính minh bạch và khả năng kiểm soát.

4.2. Phân Tích Big Data Dự Báo Nhu Cầu và Tối Ưu Hóa Tuyến Đường

Thu thập và phân tích dữ liệu lớn về lịch sử vận chuyển, thông tin khách hàng và các yếu tố thị trường để dự báo nhu cầu và tối ưu hóa tuyến đường vận chuyển. Giúp doanh nghiệp giảm chi phí vận chuyển và cải thiện thời gian giao hàng.

4.3. Sử Dụng AI Tự Động Hóa Các Quy Trình Giao Nhận Hàng Lẻ

Áp dụng các thuật toán AI để tự động hóa các quy trình như khai báo hải quan, kiểm tra chứng từ và phân loại hàng hóa. Giúp doanh nghiệp giảm thiểu sai sót, tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu quả hoạt động.

V. Phân Tích Thực Tiễn Giao Nhận Hàng Lẻ tại Toàn Cầu Việt Nam

Dựa trên báo cáo thực tập và khảo sát thực tế, Công ty Cổ phần Vận tải Toàn Cầu Việt Nam đã đạt được những thành công nhất định trong nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều điểm cần cải thiện để nâng cao hiệu quả và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Cần phân tích kỹ lưỡng quy trình giao nhận hàng lẻ để đưa ra giải pháp phù hợp.

5.1. Ưu Điểm Trong Quy Trình Giao Nhận Hàng Lẻ Hiện Tại

Công ty có đội ngũ nhân viên giàu kinh nghiệm, am hiểu về nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ và thủ tục hải quan. Mạng lưới đối tác rộng khắp giúp công ty cung cấp dịch vụ vận chuyển linh hoạt và hiệu quả. Công ty cũng chú trọng đến việc xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng.

5.2. Hạn Chế Cần Khắc Phục Trong Giao Nhận Hàng Nhập LCL

Quy trình giao nhận hàng lẻ nhập khẩu còn thủ công và thiếu tự động hóa. Việc quản lý thông tin và trao đổi với khách hàng còn hạn chế. Công ty chưa khai thác hiệu quả các giải pháp công nghệ để tối ưu hóa hoạt động.

5.3. Đề Xuất Cải Tiến Quy Trình Giao Nhận Hàng Lẻ Nhập Khẩu

Đầu tư vào các phần mềm quản lý logistics (LMS) để tự động hóa các quy trình. Tăng cường đào tạo nhân viên về nghiệp vụ và kỹ năng mềm. Xây dựng hệ thống theo dõi hàng hóa trực tuyến để cung cấp thông tin实时cho khách hàng. Nâng cao chất lượng dịch vụ vận tải hàng lẻ.

VI. Kết Luận và Triển Vọng Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ

Nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu có vai trò quan trọng trong sự phát triển của Công ty Cổ phần Vận tải Toàn Cầu Việt Nam. Việc tối ưu hóa quy trình, ứng dụng công nghệ và nâng cao chất lượng dịch vụ là những yếu tố then chốt để công ty cạnh tranh hiệu quả trên thị trường. Với sự nỗ lực không ngừng, công ty có thể đạt được những thành công lớn trong lĩnh vực này. Cần liên tục cải tiến thủ tục giao nhận hàng lẻ để đáp ứng nhu cầu thị trường.

6.1. Tầm Quan Trọng của Giao Nhận Hàng Lẻ Trong Chuỗi Cung Ứng

Giao nhận hàng lẻ đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối các doanh nghiệp vừa và nhỏ với thị trường quốc tế. Giúp các doanh nghiệp tiết kiệm chi phí vận chuyển và linh hoạt hơn trong quản lý hàng tồn kho.

6.2. Triển Vọng Phát Triển Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ LCL Nhập Khẩu

Thị trường giao nhận hàng lẻ được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm tới, nhờ vào sự phát triển của thương mại điện tử và hội nhập kinh tế. Các doanh nghiệp cần nắm bắt cơ hội này để mở rộng thị phần và nâng cao lợi nhuận.

6.3. Kiến Nghị Để Phát Triển Bền Vững Nghiệp Vụ Giao Nhận Hàng Lẻ

Các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ, nâng cao năng lực nhân viên, xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược và tuân thủ các quy định pháp luật để phát triển bền vững nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ. Cần chú trọng đến cước vận chuyển hàng lẻ để cạnh tranh về giá.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành dịch vụ logistics tại Việt Nam ghi nhận tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm đạt 14 - 16%, đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy kim ngạch xuất nhập khẩu quốc gia. Theo báo cáo Chỉ số Hiệu suất Logistics (LPI) năm 2023 của Ngân hàng Thế giới (World Bank), Việt Nam xếp hạng 43 toàn cầu và nằm trong nhóm 5 quốc gia dẫn đầu khu vực ASEAN. Trong bối cảnh nền kinh tế từng bước phục hồi sau đại dịch, nhu cầu nhập khẩu nguyên vật liệu, máy móc, linh kiện phục vụ sản xuất gia tăng mạnh mẽ. Nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu lựa chọn phương thức vận chuyển hàng lẻ (LCL - Less than Container Load) bằng đường biển nhằm tối ưu hóa chi phí vận chuyển và rút ngắn thời gian quay vòng vốn đối với các lô hàng chưa đủ dung tích đóng nguyên container.

Báo cáo thực tập tốt nghiệp được thực hiện tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam (VGT) – một doanh nghiệp cung cấp dịch vụ logistics được thành lập từ năm 2015. Đề tài tập trung giải quyết các mục tiêu và phạm vi nghiên cứu cụ thể:

• Mục tiêu nghiên cứu:

  1. Tìm hiểu và phân tích thực trạng quy trình nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam.
  2. Nhận diện các ưu điểm, hạn chế, phân tích các cơ hội và thách thức tác động đến dịch vụ giao nhận hàng lẻ của công ty.
  3. Đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện quy trình giao nhận, nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.

• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Quy trình nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ (LCL) nhập khẩu bằng đường biển dưới góc độ đơn vị cung cấp dịch vụ giao nhận (freight forwarder).
  • Phạm vi không gian: Phòng Giao nhận Hải quan tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam, kết hợp khảo sát tác nghiệp thực địa tại các cảng biển và kho hàng (cảng Cát Lái, cảng Lotus, kho CFS Cát Lái, kho SCSC, kho TCS).
  • Phạm vi thời gian: Dữ liệu hoạt động kinh doanh và quy trình nghiệp vụ được thu thập, phân tích từ năm 2019 đến năm 2023 (trọng tâm số liệu giai đoạn 2020 - 2022).

Cơ sở lý thuyết, pháp lý và phương pháp thực hiện

Cơ sở pháp lý và quy định chuyên ngành

Quy trình giao nhận hàng lẻ nhập khẩu trong báo cáo được xây dựng và đối chiếu dựa trên hệ thống văn bản pháp luật, tiêu chuẩn quản lý chất lượng và quy định quản lý chuyên ngành:

• Văn bản quản lý xuất nhập khẩu và thuế: Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13; Luật Thuế Giá trị gia tăng số 13/2008/QH12; Thông tư số 39/2018/TT-BTC (sửa đổi Thông tư 38/2015/TT-BTC) quy định về thủ tục hải quan; Nghị định số 92/2021/NĐ-CP về giảm thuế thu nhập doanh nghiệp; Nghị định số 44/2023/NĐ-CP quy định chính sách giảm thuế giá trị gia tăng.
• Quy chuẩn và quản lý kỹ thuật: Quyết định số 1182/QĐ-BCT về danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 thuộc quản lý của Bộ Công Thương; Thông tư số 48/2011/TT-BCT; Thông tư số 12/2022/TT-BGTVT của Bộ Giao thông Vận tải quy định công bố hợp quy đối với cáp điện; Thông tư số 22/2018/TT-BLĐTBXH; Thông tư số 05/2019/TT-BTTTT; Thông tư số 41/2018/TT-BGTVT.
• Hệ thống quản lý chất lượng và chuyển đổi số: Tiêu chuẩn ISO 9001:2015 và ISO 45001:2018; hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS của Tổng cục Hải quan; hệ thống quản lý kho điện tử eWMS tại cảng Cát Lái; Cổng thông tin một cửa quốc gia (VNSW).

Phương pháp nghiên cứu

• Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập số liệu tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2020 - 2022 từ phòng Kế toán; hồ sơ chứng từ, quy trình tác nghiệp nội bộ từ phòng Giao nhận Hải quan; tài liệu từ Tổng cục Thống kê, Báo cáo Logistics Việt Nam của Bộ Công Thương, Ngân hàng Thế giới.
• Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp: Quan sát và trực tiếp tham gia xử lý các khâu chứng từ (kiểm tra hóa đơn thương mại, vận đơn, phiếu đóng gói, thông báo hàng đến), tra cứu mã HS, khai báo thử nghiệm trên phần mềm ECUS5/VNACCS và theo dõi tác nghiệp hiện trường tại kho CFS cảng Cát Lái trong kỳ thực tập 3 tháng.
• Phương pháp xử lý số liệu: Phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh tỷ trọng, tốc độ tăng trưởng qua các năm và phương pháp tổng hợp - khái quát hóa nhằm đánh giá thực trạng quy trình.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam

Chương 1 trình bày tổng quan về lịch sử hình thành, năng lực pháp lý, cơ cấu bộ máy và nguồn lực của Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam (tên quốc tế: Viet Nam Global Transport Corporation - VGT; thành lập năm 2015; MST: 0313306028; trụ sở chính tại Quận 1, TP. Hồ Chí Minh cùng mạng lưới văn phòng tại Hà Nội, Hải Phòng, Cần Thơ và Bà Rịa - Vũng Tàu).

Tác giả phân tích cơ cấu tổ chức theo mô hình quản lý chức năng: Đại hội đồng cổ đông $\rightarrow$ Hội đồng quản trị $\rightarrow$ Ban Giám đốc $\rightarrow$ các phòng ban chuyên môn (Phòng Quản trị gồm Nhân sự và Kế toán, Phòng Kinh doanh, Phòng Kỹ thuật, Kho vận, Phòng Giao nhận Hải quan và Đội Điều độ - Vận tải). VGT là hội viên Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) từ năm 2016, đạt chứng nhận ISO 9001:2015 do DNV-GL cấp năm 2017 trong các lĩnh vực: giao nhận vận tải đa phương thức, thủ tục hải quan, vận tải hàng dự án và hàng siêu trường siêu trọng. Doanh nghiệp phục vụ tệp khách hàng trong các ngành công nghiệp nặng, năng lượng, xây dựng và bán lẻ (Hitachi, Samsung, Posco, Toshiba, Siemens, Hyundai, Vinachem, PVN, EVN). Cơ sở vật chất kỹ thuật bao gồm hệ thống xe đầu kéo, xe tải, rơ-moóc chuyên dụng nhập khẩu và hạ tầng tin học văn phòng đáp ứng yêu cầu xử lý chứng từ điện tử.

Chương 2: Thực trạng nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam

Chương 2 là phần trọng tâm, tập trung phân tích kết quả tài chính, cơ cấu thị trường và chi tiết 5 bước của quy trình nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu bằng đường biển.

1. Khái quát hoạt động kinh doanh giai đoạn 2020 - 2022

Mặc dù chịu tác động của dịch Covid-19 và gián đoạn chuỗi cung ứng hàng hải toàn cầu, kết quả kinh doanh của công ty duy trì mức tăng trưởng dương qua các năm:

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2020 (Tỷ đồng)	Năm 2021 (Tỷ đồng)	Năm 2022 (Tỷ đồng)	Tốc độ tăng trưởng bình quân/năm
Tổng doanh thu	183,899	198,450	216,870	~8,7%
Tổng chi phí	112,345	119,620	128,789	~7,1%
Lợi nhuận trước thuế	71,554	78,830	88,086	~11,1%
Lợi nhuận sau thuế	57,243	62,530	70,469	~10,8%

Ghi chú: Tốc độ tăng trưởng lợi nhuận sau thuế đạt 8,45% năm 2021 và tăng lên 12,69% năm 2022 (có sự đóng góp từ chính sách giảm 30% thuế TNDN theo Nghị định 92/2021/NĐ-CP).

Doanh thu từ dịch vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu đường biển có tỷ trọng tăng dần trong tổng doanh thu. Cơ cấu thị trường nhập khẩu LCL của VGT giai đoạn này tập trung lớn nhất tại Nhật Bản (chiếm 36% năm 2020; 35% năm 2021; 33% năm 2022), tiếp theo là Hàn Quốc, Trung Quốc, khu vực EU và Mỹ. Nhóm mặt hàng vận chuyển LCL chủ lực gồm: cáp điện, linh kiện máy vi tính, bu lông, van, đĩa đệm, thiết bị điện tử, phụ tùng ống nước và đồ nội thất.

2. Quy trình chuẩn 5 bước giao nhận hàng lẻ nhập khẩu đường biển

Tác giả hệ thống hóa quy trình nghiệp vụ gồm 5 giai đoạn liên hoàn:

• Bước 1: Tiếp nhận chứng từ và thông tin: Tiếp nhận bộ hồ sơ từ khách hàng/phòng kinh doanh (Vận đơn - B/L, Hóa đơn thương mại - Commercial Invoice, Phiếu đóng gói - Packing List, Thông báo hàng đến - Arrival Notice, Hợp đồng thương mại, Giấy chứng nhận xuất xứ - C/O, Catalogue).
• Bước 2: Kiểm tra chứng từ và khai báo hải quan điện tử (VNACCS): Kiểm tra tính hợp lệ và sự đồng bộ thông tin; xác định loại hình nhập khẩu (A11 - tiêu dùng, A12 - kinh doanh sản xuất, A41 - doanh nghiệp FDI, G12 - tạm nhập thiết bị); tra cứu mã HS; đối chiếu chính sách quản lý chuyên ngành. Tiến hành khai báo sơ bộ (nghiệp vụ IDA), kiểm tra và gửi khách hàng xác nhận, chỉnh sửa (nghiệp vụ IDB nếu sai sót), truyền tờ khai chính thức (nghiệp vụ IDC) bằng chữ ký số và nhận kết quả phân luồng (Luồng xanh, Luồng vàng, Luồng đỏ).
• Bước 3: Chuẩn bị hồ sơ và làm thủ tục thông quan: Chuẩn bị bộ chứng từ nộp tại Chi cục Hải quan quản lý. Đối với tờ khai luồng vàng, công chức hải quan kiểm tra chi tiết hồ sơ giấy/điện tử (thời gian xử lý 1 - 3 ngày); đối với luồng đỏ tiến hành kiểm tra thực tế hàng hóa.
• Bước 4: Thanh toán phụ phí địa phương (Local Charges), lấy D/O và nhận hàng tại cảng: Nhận debit note từ đại lý hãng tàu, thanh toán các khoản phí local charge (phí D/O, handling, CFS, THC, CIC) để nhận Lệnh giao hàng điện tử (E-D/O). Truy cập hệ thống eWMS để lấy phiếu xuất kho EIR và phiếu tải, điều phối phương tiện vào kho CFS bốc xếp hàng.
• Bước 5: Giao hàng, lưu trữ hồ sơ và quyết toán: Giao hàng tận nơi cho người nhận, giám sát chụp ảnh hiện trường, ký biên bản bàn giao, scan toàn bộ chứng từ gửi kế toán/kinh doanh, quyết toán hoàn ứng và lưu hồ sơ theo từng khách hàng.

3. Phân tích trường hợp tác nghiệp lô hàng thực tế

Báo cáo minh họa quy trình bằng một lô hàng thực tế do tác giả trực tiếp tham gia xử lý:

• Chủ hàng (Consignee): Hitachi, Ltd. (Nhà thầu chính thực hiện Gói thầu số 3 thuộc Dự án Xây dựng tuyến đường sắt đô thị TP.HCM, Tuyến 1 Bến Thành - Suối Tiên).
• Thông tin hàng hóa: Cáp điện bọc cách điện bằng plastic POSITIVE FEEDER CABLE 3300V F-CV 500 (BLACK), lõi đồng, điện áp 3300V; Số lượng: 1 set (500m); Thể tích: 7,062 $\text{m}^3$; Trọng lượng cả bì (Gross weight): 3.400 kg; Trọng lượng tịnh (Net weight): 3.138 kg.
• Hành trình vận chuyển: Cảng Yokohama (Nhật Bản) $\rightarrow$ Cảng Cát Lái (TP.HCM); Tàu vận chuyển: WAN HAI 293 V. S022; Điều kiện giao hàng: DDU; Phương thức thanh toán: TTR.
• Mã HS và chính sách chuyên ngành: Áp mã HS 8544.60.11. Hàng thuộc danh mục nhóm 2 theo Quyết định 1182/QĐ-BCT, tuy nhiên do phục vụ Dự án Tuyến đường sắt đô thị số 1 nên không phải chứng nhận công bố hợp quy theo Thông tư 12/2022/TT-BGTVT mà thực hiện đăng ký kiểm tra chất lượng trên Cổng thông tin một cửa quốc gia (VNSW) hoặc Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng. Thuế VAT áp dụng 10% (không thuộc diện giảm thuế theo Nghị định 44/2023/NĐ-CP, Phụ lục 3A).
• Nghĩa vụ tài chính lô hàng:
  • Tờ khai phân luồng Vàng tại Chi cục Hải quan Quản lý hàng đầu tư TP.HCM.
  • Tổng số tiền thuế nộp ngân sách nhà nước: 140.596.653 đồng (Thuế nhập khẩu: 87.872.908 đồng; Thuế GTGT 10%: 52.723.744,6 đồng).
  • Chi phí Local Charges nộp đại lý hãng tàu: 9.774.116 đồng (D/O fee: 1.062.720 đ; Handling fee: 825.120 đ; CFS fee: 4.705.834 đ; THC fee: 1.853.351 đ; CIC fee: 1.327.091 đ).

4. Đánh giá ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân

• Ưu điểm: Quy trình chuẩn hóa, kiểm tra chứng từ chặt chẽ giúp hạn chế sai sót; tỷ lệ hoàn thành thông quan dưới 3 ngày đạt 89% (nhiều lô hoàn tất dưới 1 ngày); tỷ lệ hoàn tất toàn bộ dịch vụ đơn hàng dưới 3 ngày đạt 69%; công ty sở hữu đội xe vận chuyển riêng tạo sự linh hoạt.
• Hạn chế: Hoạt động marketing trực tuyến chưa được đẩy mạnh, phụ thuộc tệp khách hàng truyền thống; phát sinh rủi ro chậm trễ do hệ thống thanh toán ngân hàng chuyển tiền thuế/phí chưa khớp lệnh để hãng tàu nhả E-D/O hoặc hải quan duyệt thông quan; nguồn lực tài chính hạn chế (chi phí chuyển đổi số từ 200 triệu đến vài chục tỷ đồng là rào cản lớn đối với doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ); thiếu phần mềm track & trace tự động để chủ động theo dõi hành trình hàng hóa; nhân sự trẻ còn lúng túng khi xử lý các mặt hàng mới hoặc phát sinh tranh chấp pháp lý quốc tế.

Chương 3: Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ xuất nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam

Chương 3 tổng hợp các yếu tố vĩ mô và định hướng giải pháp phát triển dịch vụ:

• Cơ hội vĩ mô: Đề án phát triển ngành Logistics TP.HCM đến năm 2025, tầm nhìn 2030 (quy hoạch 7 trung tâm logistics với diện tích hơn 620 ha, tổng vốn gần 96.000 tỷ đồng; khép kín Vành đai 2, thi công Vành đai 3, 4, tuyến Metro, cầu Cát Lái); các hiệp định FTA thế hệ mới như EVFTA (lộ trình xóa bỏ thuế quan lên đến 99,8% sau 7 năm); xu hướng hơn 70% doanh nghiệp thuê ngoài vận tải và trên 30% thuê ngoài thủ tục hải quan (theo Báo cáo Logistics Việt Nam 2022).
• Thách thức: Thiếu hụt nhân lực ngành logistics (nhu cầu vượt 200.000 lao động vào năm 2023 nhưng các cơ sở đào tạo chỉ đáp ứng khoảng 10% nhu cầu; 53,3% doanh nghiệp thiếu nhân sự chuyên môn theo khảo sát của Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM); biến động giá nhiên liệu (năm 2022 giá nhiên liệu tăng khoảng 33% so với 2021); hạ tầng cảng biển và kết nối đường bộ tại TP.HCM (43 bến cảng) thường xuyên xảy ra ùn tắc; chi phí không chính thức phát sinh trong chuỗi vận hành.
• Xu hướng phát triển: Áp dụng kinh tế chia sẻ (mô hình như Flexe, Flexport), Dữ liệu lớn (Big Data), Internet vạn vật (IoT), container thông minh; định hướng logistics xanh theo Chương trình hành động chuyển đổi năng lượng xanh của Thủ tướng Chính phủ hướng tới mục tiêu Net Zero năm 2050.
• Định hướng và giải pháp cụ thể của VGT (2024 - 2025): Mở rộng hợp tác với các hãng tàu vận chuyển quốc tế có mức cước cạnh tranh (Cosco, Maersk, SITC, Dr.Line); tăng cường tiếp thị trực tuyến tìm kiếm khách hàng mới; phân bổ ngân sách đầu tư công nghệ theo dõi đơn hàng; đào tạo nghiệp vụ chuyên sâu về biểu thuế, kiểm tra chất lượng chuyên ngành và luật hàng hải quốc tế cho đội ngũ nhân viên.

Kết quả và đóng góp

• Hệ thống hóa quy trình nghiệp vụ thực tế: Báo cáo đã chuẩn hóa sơ đồ 5 bước giao nhận hàng lẻ (LCL) nhập khẩu đường biển từ khâu tiếp nhận chứng từ đến quyết toán, phản ánh chính xác quy trình vận hành của một forwarder tại khu vực TP.HCM.
• Minh chứng bằng số liệu và hồ sơ thực tế: Cung cấp đầy đủ các dữ liệu kinh doanh giai đoạn 2020 - 2022, phân tích chi tiết cơ cấu thị trường nhập khẩu LCL (Nhật Bản chiếm 33 - 36%) và hồ sơ chứng từ của lô hàng dự án công trình trọng điểm tuyến Metro số 1 (mã HS, các sắc thuế, phụ phí local charges cụ thể).
• Đóng góp về mặt giải pháp ứng dụng: Đưa ra các nhận diện thực tế về điểm nghẽn trong vận hành thủ tục hải quan điện tử và chuyển giao E-D/O, đề xuất các định hướng khắc phục phù hợp với năng lực tài chính của doanh nghiệp logistics quy mô vừa và nhỏ.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Số liệu tài chính - kinh doanh nội bộ được phân tích tập trung trong giai đoạn 2020 - 2022; phạm vi khảo sát tập trung chủ yếu vào luồng hàng lẻ nhập khẩu đường biển qua khu vực cảng Cát Lái (TP.HCM), chưa mở rộng so sánh định lượng với các phương thức vận tải khác hoặc chi nhánh tại các tỉnh thành khác của công ty.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu quy trình giao nhận hàng lẻ xuất khẩu (LCL Consolidation); phân tích hiệu quả kinh tế khi tích hợp các giải pháp công nghệ số chuyên sâu (hệ thống TMS, phần mềm quản lý quan hệ khách hàng CRM) và mô hình vận tải đa phương thức kết hợp đường biển - đường bộ nội địa.

Giá trị tham khảo

Báo cáo thực tập là tài liệu tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên chuyên ngành Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng, Kinh doanh quốc tế, Kinh tế đối ngoại: Tham khảo quy trình làm việc thực tế của nhân viên giao nhận hiện trường và nhân viên chứng từ hải quan; nắm vững cách thức kiểm tra bộ chứng từ (B/L, Invoice, Packing List, Arrival Notice), tra cứu biểu thuế và thủ tục kiểm tra chuyên ngành.
• Nhân viên mới tại các công ty Forwarding/Logistics: Sử dụng làm tài liệu hướng dẫn tác nghiệp đối với loại hình hàng lẻ LCL nhập khẩu tại cảng Cát Lái, quy trình lấy lệnh E-D/O và thao tác nhận hàng trên hệ thống eWMS.

Câu hỏi thường gặp

1. Quy trình giao nhận hàng lẻ (LCL) nhập khẩu đường biển tại VGT gồm những bước nào?
Quy trình gồm 5 bước liên hoàn:

• Bước 1: Tiếp nhận chứng từ nhập khẩu và thông tin lô hàng từ khách hàng hoặc phòng kinh doanh.
• Bước 2: Kiểm tra tính hợp lệ của chứng từ, xác định chính sách quản lý hàng hóa, tra mã HS và khai báo hải quan điện tử trên hệ thống VNACCS.
• Bước 3: Chuẩn bị bộ hồ sơ giấy/điện tử và làm thủ tục thông quan tại Chi cục Hải quan nơi mở tờ khai.
• Bước 4: Thanh toán phụ phí Local Charges cho đại lý hãng tàu để nhận E-D/O, nộp cảng phí và nhận hàng tại kho CFS.
• Bước 5: Giao hàng tận nơi cho khách hàng, ký biên bản bàn giao, lưu trữ chứng từ và quyết toán lô hàng.

2. Lô hàng cáp điện của khách hàng Hitachi, Ltd. nhập khẩu từ Nhật Bản chịu những loại thuế và phụ phí cụ thể nào?
Lô hàng chịu tổng số tiền thuế nộp ngân sách là 140.596.653 đồng (bao gồm thuế nhập khẩu 87.872.908 đồng và thuế GTGT 10% là 52.723.744,6 đồng). Phụ phí địa phương (Local Charges) nộp cho đại lý hãng tàu là 9.774.116 đồng (bao gồm: D/O fee: 1.062.720 đ; Handling fee: 825.120 đ; CFS fee: 4.705.834 đ; THC fee: 1.853.351 đ; CIC fee: 1.327.091 đ).

3. Mặt hàng cáp điện 3300V nhập khẩu phục vụ Tuyến Metro Bến Thành - Suối Tiên có phải làm chứng nhận công bố hợp quy không?
Theo quy định tại Thông tư số 12/2022/TT-BGTVT của Bộ Giao thông Vận tải, cáp điện nhập khẩu phục vụ trực tiếp cho Dự án Xây dựng tuyến đường sắt đô thị TP.HCM (Tuyến Bến Thành - Suối Tiên) không phải thực hiện chứng nhận công bố hợp quy, mà tiến hành đăng ký kiểm tra chất lượng trên Cổng thông tin một cửa quốc gia (VNSW) hoặc nộp hồ sơ tại Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng.

4. Thị trường nhập khẩu hàng lẻ đường biển lớn nhất của VGT giai đoạn 2020 - 2022 là thị trường nào?
Nhật Bản là thị trường đem lại doanh thu lớn nhất cho VGT, chiếm tỷ trọng 36% vào năm 2020, 35% vào năm 2021 và 33% vào năm 2022. Hàng hóa nhập khẩu chủ yếu là linh kiện điện tử và thiết bị điện từ các nhà sản xuất lớn như Hitachi, Toshiba, Mitsubishi.

Kết luận

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp của tác giả Võ Thị Tuyết Trinh đã phản ánh chi tiết, toàn diện thực trạng quy trình nghiệp vụ giao nhận hàng lẻ nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam. Thông qua việc phân tích dữ liệu kinh doanh giai đoạn 2020 - 2022 và mổ xẻ từng bước tác nghiệp trên một lô hàng dự án thực tế, báo cáo đã làm rõ các yêu cầu kỹ thuật về thủ tục hải quan, kiểm tra chuyên ngành và thanh toán điện tử trong hoạt động logistics. Các giải pháp đề xuất bám sát bối cảnh quy hoạch logistics của TP.HCM và xu hướng số hóa, cung cấp nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn hữu ích cho người học và người làm nghề trong lĩnh vực logistics và chuỗi cung ứng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM 1. GIỚI THIỆU CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM 1. Thông tin chung về Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam - Tên giao dịch Tiếng Việt: CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI TOÀN CẦU VIỆT NAM - Tên giao dịch quốc tế: VIET NAM GLOBAL TRANSPORT CORPORATION - Tên viết tắt: VGT - Mã số thuế: 0313306028 - Trụ sở chính: Phòng 1106, lầu 11, tòa nhà Sai Gon Riverside Office Center, Số 2A - 4A Tôn Đức Thắng, Phường Bến Nghé, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam - Văn phòng điều hành: P15, Đường Nguyễn Gia Trí (đường D2 cũ), Phường 25, Quận Bình Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam - Các chi nhánh văn phòng khác: + Văn phòng tại Hải Phòng: Tầng 5, Nhà Trung tâm Điều hành, số 5 Lý Tự Trọng, Phường Hoàng Văn Thụ, quận Hồng Bàng, Hải Phòng, Việt Nam. + Văn phòng tại Hà Nội: Lầu 17, tòa nhà VCCI, Số 9 Đào Duy Anh, Quận Đống Đa, Hà Nội, Việt Nam.

SVTH: Võ Thị Tuyết Trinh 5 Báo cáo thực tập GVHD: Vũ Ngọc Đan Thanh + Văn phòng tại Cần Thơ: Quận Bình Thủy, Thành phố Cần Thơ, Việt Nam + Văn phòng tại Phú Mỹ, Bà Rịa - Vũng Tàu: 16-2 Trần Hưng Đạo, Phường Phú Mỹ, Thị Xã Phú Mỹ, Tỉnh Bà rịa - Vũng Tàu, Việt Nam. - Thông tin liên lạc: + Điện thoại: [phone] + Fax: [phone] + Email: [e-mail] + Website: http://www.vn - Loại hình doanh nghiệp: Công ty Cổ phần + Slogan: With us the load seems smaller + Logo công ty: Hình 1: Logo công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam 1. Lĩnh vực hoạt động - Cung cấp dịch vụ logistic phục vụ các dự án - Dịch vụ đa phương thức đối với hàng thông thường, hàng siêu trường, siêu trọng - Dịch vụ vận chuyển hàng quá cảnh - Dịch vụ thiết kế, tư vấn phương án kỹ thuật phục vụ vận tải, bốc xếp - Xây dựng và phục hồi các công trình tạm phục vụ vận tải (xây dựng đường, cầu vượt, bến tạm,.) - Dịch vụ lắp đặt thiết bị máy móc - Dịch vụ tư vấn xuất nhập khẩu bao gồm khai thuê Hải quan, tư vấn chính sách thuế Hải quan và các hình thức xuất nhập khẩu đặc biệt - Kinh doanh kho bãi SVTH: Võ Thị Tuyết Trinh 6 Báo cáo thực tập GVHD: Vũ Ngọc Đan Thanh - Dịch vụ đại diện, trung gian và thuê chuyến cho tàu biển - Dịch vụ nhận, chuyển và gửi hàng hóa toàn cầu - Dịch vụ thực hiện và đại lý xuất nhập khẩu - Dịch vụ hậu cần và chuỗi cung ứng - Dịch vụ mở thùng, bao bì và dán nhãn - Dịch vụ hàng hóa nguy hiểm. Các khách hàng tiêu biểu - Cảng biển: SNP eport - Doanh nghiệp bán lẻ: GS Retail, Itochu - Doanh nghiệp hóa chất và năng lượng: Vinachem, PVN (PetroVietnam), EVN (Electricity of Vietnam), TTCL, General Electric, Wuhuan Engineering, DAELIM, Siemens, Technip, Sojitz, Itochu, Aquaone - Doanh nghiệp thiết kế xây dựng: MAEDA, TTCL, Yasuda Engineering, Jurong Engineering, Insee, Shimizu, Wuhuan Engineering, Doosan, Marubeni, Shimizu, Italian-Thai Development, Freyssinet - Doanh nghiệp sản xuất thép: Zamil Steel, Posco, BlueScope Buildings - Doanh nghiệp sản xuất ô tô và điện tử: Hyundai, Hitachi, Toshiba, Siemens, Mitsubishi, Samsung - Doanh nghiệp sản xuất máy móc và thiết bị công nghiệp: Sumitomo, Marubeni, Itochu.

SVTH: Võ Thị Tuyết Trinh 7 Báo cáo thực tập GVHD: Vũ Ngọc Đan Thanh Hình 2: Các khách hàng tiêu biểu của Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam 1. Quá trình và phát triển - Năm 2015: Công ty Cổ phần Vận tải Toàn cầu Việt Nam được thành lập tại Thành phố Hồ Chí Minh bởi các thành viên nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực vận tải, logistics.