Khóa luận đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng

Nghiên cứu đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng, đề xuất giải pháp kiểm soát và ứng phó hiệu quả.

• Tác giả: Mai Thị Thu Hoa
• Người hướng dẫn: PGS. Bùi Đức Tính
• Trường học: Đại học Huế - Trường Đại học Kinh tế
• Chuyên ngành: Logistics và quản lý chuỗi cung ứng
• Đề tài: Đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan rủi ro chuỗi cung ứng nội thất gỗ tại Samaco Đà Nẵng

Ngành kinh doanh nội thất gỗ giữ vai trò trụ cột trong hệ thống thương mại đô thị. Thị trường Đà Nẵng ghi nhận tốc độ đô thị hóa nhanh chóng. Nhu cầu đồ gỗ tăng mạnh theo các dự án nghỉ dưỡng, khách sạn và nhà ở dân dụng. Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng tham gia trực tiếp vào chuỗi cung ứng này. Doanh nghiệp thực hiện cung ứng, phân phối và lắp đặt sản phẩm hoàn thiện. Tuy nhiên, hoạt động vận hành chịu sự chi phối từ nhiều yếu tố ngoại cảnh. Thị trường nội thất Việt Nam được dự báo tăng trưởng từ 1,47 tỷ USD năm 2024 lên 1,92 tỷ USD vào năm 2029. Tốc độ tăng trưởng mở ra cơ hội lớn song hành cùng áp lực cạnh tranh. Mạng lưới chuỗi cung ứng đồ gỗ có cấu trúc phân tán và độ phức tạp cao. Các mắt xích bao gồm khai thác nguyên liệu, gia công, lưu kho và vận tải chặng cuối. Bất kỳ sự cố nào tại một mắt xích đều gây đứt gãy toàn hệ thống. Samaco Đà Nẵng đối mặt với thách thức kiểm soát chi phí và duy trì dòng hàng liên tục. Việc đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng nội thất gỗ trở thành yêu cầu sống còn. Hoạt động này bảo vệ nguồn vốn và củng cố vị thế thương hiệu trên thị trường miền Trung.

1.1. Bối cảnh thị trường nội thất gỗ khu vực Đà Nẵng

Đà Nẵng là trung tâm kinh tế trọng điểm miền Trung. Sự bùng nổ du lịch và bất động sản thúc đẩy nhu cầu nội thất gỗ tăng cao. Hàng loạt khách sạn, khu nghỉ dưỡng và dự án căn hộ cao cấp xuất hiện liên tục. Mức tiêu thụ đồ gỗ gia tăng nhanh chóng theo đà mở rộng đô thị. Tuy nhiên, thị trường địa phương có tính cạnh tranh rất gay gắt. Nhiều đơn vị phân phối cùng tham gia giành thị phần. Khách hàng ngày càng đòi hỏi khắt khe về tiến độ và chất lượng thẩm mỹ. Mạng lưới cung ứng nội thất gỗ vì thế chịu nhiều áp lực lớn. Doanh nghiệp cần nhận diện sớm các nguy cơ gián đoạn để duy trì năng lực cạnh tranh.

1.2. Mô hình kinh doanh đồ gỗ tại Công ty TNHH Samaco

Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng chuyên phân phối và thi công nội thất gỗ. Doanh nghiệp kết nối trực tiếp xưởng sản xuất với các công trình dự án. Danh mục sản phẩm bao gồm bàn ghế, tủ kệ và giải pháp kiến trúc hoàn thiện. Samaco tập trung vào phân khúc bất động sản nghỉ dưỡng và nhà ở đô thị. Mô hình hoạt động đòi hỏi sự kết nối chặt chẽ giữa tồn trữ và giao nhận. Đơn vị phải đảm bảo tính đồng đều về thẩm mỹ sản phẩm trước khi nghiệm thu. Hoạt động kinh doanh của công ty chịu ảnh hưởng lớn từ biến động thị trường. Quy mô tài sản biến thiên theo từng chu kỳ dự án. Việc nhận diện rõ mô hình vận hành giúp đơn vị chủ động phòng ngừa sự cố chuỗi cung ứng.

II. Phân tích rủi ro chuỗi cung ứng nội thất gỗ tại Samaco Đà Nẵng

Hoạt động phân tích chuỗi cung ứng tại Samaco bộc lộ nhiều điểm nghẽn rủi ro. Tính chất cồng kềnh và dễ trầy xước của đồ gỗ nội thất làm gia tăng chi phí logistics. Nhu cầu vận chuyển đồ gỗ phụ thuộc mật thiết vào nhịp độ các công trình xây dựng. Khi thị trường xây dựng chững lại, đơn hàng nội thất sụt giảm ngay lập tức. Biến động này kéo theo áp lực tồn kho và ứ đọng dòng vốn kinh doanh. Doanh nghiệp cũng đối diện với biến động mạnh mẽ của chỉ tiêu tài sản. Số liệu ghi nhận tài sản công ty biến chuyển từ năm 2023 đến 2024. Sự tăng giảm đột ngột phản ánh tình trạng tổn thương tài chính do thiếu dự phòng rủi ro. Ngoài ra, chính sách thuế và cơ chế ưu đãi ngành liên tục thay đổi. Sự điều chỉnh chính sách tác động trực tiếp đến biên lợi nhuận của doanh nghiệp. Hạ tầng vận tải đường bộ nội đô Đà Nẵng cũng phát sinh nhiều trở ngại. Tình trạng ùn tắc giao thông cục bộ làm kéo dài thời gian giao hàng. Chi phí nhiên liệu và hao mòn phương tiện tăng lên đáng kể. Việc thiếu hụt dữ liệu giám sát hành trình khiến công tác kiểm soát rủi ro gặp khó khăn.

2.1. Biến động thị trường ngành gỗ và chính sách vĩ mô

Ngành nội thất gỗ chịu sự chi phối mạnh mẽ từ chu kỳ kinh tế vĩ mô. Khi các dự án thiết kế và xây dựng bùng nổ, khối lượng đơn hàng tăng vọt. Doanh nghiệp phải huy động tối đa năng lực vận chuyển. Ngược lại, thị trường bất động sản đóng băng khiến chuỗi phân phối tê liệt. Doanh số sụt giảm kéo theo tình trạng tồn kho hàng hóa tăng cao. Chi phí lưu kho tạo áp lực nặng nề lên dòng tiền hoạt động của công ty. Thêm vào đó, chính sách thuế và quy định thương mại thường xuyên biến động. Các chính sách bảo hộ hay cắt giảm ưu đãi làm thay đổi giá thành sản phẩm. Biên lợi nhuận của Samaco vì thế bị thu hẹp đáng kể. Sự thiếu ổn định này cản trở kế hoạch sản xuất kinh doanh dài hạn.

2.2. Áp lực hạ tầng logistics và biến động dòng tài sản

Cơ sở hạ tầng giao thông tại Đà Nẵng ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi vận tải. Nhiều tuyến đường trọng điểm thường xuyên xảy ra ùn tắc vào giờ cao điểm. Tình trạng mặt đường xuống cấp làm tăng nguy cơ va đập, nứt vỡ đồ gỗ hoàn thiện. Chi phí bồi thường và khắc phục sự cố hư hỏng hàng hóa tăng cao. Đồng thời, công ty đối mặt với rủi ro biến động tài sản qua các năm. Số liệu tài sản năm 2023 đạt 47,63 triệu đồng và tăng lên 52,1 triệu đồng cuối năm 2024. Sự gia tăng tài sản đi kèm nguy cơ thua lỗ nặng nề do thất thoát và đứt gãy cung ứng. Thiếu hụt kho bãi chuẩn hóa làm giảm năng lực lưu trữ an toàn. Doanh nghiệp cần cơ chế kiểm soát hạ tầng logistics nghiêm ngặt hơn.

III. Giải pháp giảm rủi ro chuỗi cung ứng nội thất gỗ ở Samaco Đà Nẵng

Samaco cần triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng. Chiến lược trọng tâm là thiết lập mối quan hệ hợp tác đa phương cùng có lợi. Doanh nghiệp cần chủ động mở rộng mạng lưới đối tác cung ứng nguyên liệu gỗ. Việc tránh phụ thuộc vào một nhà cung cấp duy nhất giúp ổn định nguồn hàng đầu vào. Quy trình thẩm định năng lực nhà xưởng phải được chuẩn hóa nghiêm ngặt. Tiêu chuẩn đánh giá bao gồm chất lượng gỗ, tiến độ gia công và cam kết pháp lý. Bên cạnh đó, công ty cần tối ưu hóa khâu đóng gói và vận tải. Việc sử dụng vật liệu chống sốc chuyên dụng giúp bảo vệ bề mặt sản phẩm gỗ. Đơn vị vận tải phải tuân thủ nghiêm ngặt lộ trình di chuyển an toàn trong nội đô. Ứng dụng công nghệ theo dõi hành trình xe hỗ trợ kiểm soát tiến độ giao nhận. Doanh nghiệp cũng cần xây dựng chính sách quản trị hàng tồn kho linh hoạt. Mức dự trữ an toàn phải được tính toán dựa trên biến động thị trường thực tế. Điều này hạn chế ứ đọng vốn và duy trì tính ổn định tài chính cho Samaco.

3.1. Tối ưu hóa chuỗi đối tác và quy trình vận chuyển đồ gỗ

Doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược hợp tác bền vững với nhiều nhà cung ứng. Samaco không nên dồn rủi ro vào một đầu mối duy nhất. Các xưởng gia công vệ tinh phải đáp ứng chuẩn mực kỹ thuật khắt khe. Việc ký kết hợp đồng dài hạn giúp giữ giá nguyên vật liệu ổn định. Bên cạnh đó, khâu đóng gói cần áp dụng quy chuẩn màng xốp và khung đỡ chịu lực. Biện pháp này ngăn chặn tối đa tình trạng trầy xước đồ gỗ khi chuyên chở. Lộ trình vận tải phải được khảo sát kỹ nhằm tránh khung giờ cấm xe tải. Lái xe cần được đào tạo kỹ năng bốc dỡ hàng hóa cồng kềnh an toàn. Sự phối hợp đồng bộ giữa các khâu giúp giảm thiểu thiệt hại hàng hóa.

3.2. Quản trị tồn kho thông minh và bảo toàn tài sản kinh doanh

Hệ thống kho bãi cần áp dụng phần mềm quản lý kho chuyên dụng. Công nghệ mã vạch giúp theo dõi chính xác vị trí và tình trạng từng lô đồ gỗ. Doanh nghiệp chủ động phân loại mặt hàng theo tốc độ luân chuyển thực tế. Các sản phẩm chủ lực phải có định mức tồn kho an toàn hợp lý. Cơ chế này giảm thiểu nguy cơ thiếu hàng lẫn tình trạng đọng vốn quá mức. Samaco cũng cần thiết lập hệ thống cảnh báo sớm về hao hụt tài sản. Mọi biến động giá trị tài sản phải được kiểm toán nội bộ định kỳ. Việc theo dõi sát sao giúp lãnh đạo ra quyết định phân bổ vốn chính xác. Kiểm soát kho bãi thông minh đảm bảo tính thanh khoản và nâng cao hiệu quả dòng tiền.

IV. Ứng dụng quản lý rủi ro chuỗi cung ứng nội thất gỗ Samaco Đà Nẵng

Ứng dụng quy trình quản trị rủi ro mang lại giá trị thực tiễn to lớn cho Samaco Đà Nẵng. Mô hình giúp doanh nghiệp nhận diện sớm các mối đe dọa tiềm ẩn. Việc kiểm soát tốt chuỗi cung ứng tạo ra sự khác biệt về năng lực cạnh tranh. Sản phẩm nội thất gỗ duy trì được tính đồng nhất về chất lượng và độ hoàn thiện. Khách hàng nhận được cam kết chuẩn xác về tiến độ giao lắp công trình. Nhờ vậy, uy tín thương hiệu của Samaco gia tăng vững chắc trên thị trường miền Trung. Doanh nghiệp cũng bảo toàn được nguồn lực tài chính trước biến động vĩ mô khó lường. Tỷ lệ hư hỏng hàng hóa và chi phí vận tải phát sinh giảm rõ rệt. Dòng tiền kinh doanh duy trì được trạng thái lưu thông ổn định. Hơn nữa, việc củng cố chuỗi cung ứng thúc đẩy mối quan hệ hợp tác hai bên cùng có lợi. Mô hình này tạo nền tảng vững chắc cho sự tăng trưởng dài hạn. Samaco có thể mở rộng thị phần sang các tỉnh thành lân cận một cách an toàn và bền vững.

4.1. Đòn bẩy nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường

Kiểm soát rủi ro cung ứng giúp doanh nghiệp nâng tầm thương hiệu nội thất gỗ. Doanh nghiệp chủ động duy trì chất lượng hàng hóa ổn định qua từng hợp đồng. Khách hàng tin tưởng vào năng lực giao hàng đúng hạn và đúng mẫu mã thiết kế. Sự hài lòng của chủ đầu tư giúp gia tăng đơn hàng tái ký. Quy trình vận hành tinh gọn cắt giảm đáng kể chi phí khắc phục lỗi kỹ thuật. Doanh nghiệp bảo vệ biên lợi nhuận kỳ vọng trong điều kiện thị trường biến động. Vị thế cạnh tranh của Samaco trên địa bàn Đà Nẵng được củng cố vững vàng. Đơn vị sẵn sàng đón đầu các dự án quy mô lớn hơn trong tương lai.

4.2. Định hướng mở rộng mạng lưới phân phối cho doanh nghiệp

Các doanh nghiệp đồ gỗ địa phương cần chủ động liên kết chuỗi giá trị. Việc hợp tác chặt chẽ với các xưởng sản xuất giúp chia sẻ rủi ro nguyên liệu. Doanh nghiệp cần thành lập quỹ dự phòng rủi ro biến động tài sản và hạ tầng. Đội ngũ nhân sự logistics cần được bồi dưỡng kiến thức quản trị rủi ro định kỳ. Việc ứng dụng công nghệ giám sát số hóa cần được triển khai toàn diện. Doanh nghiệp nên chủ động mở rộng mạng lưới giao vận ra các tỉnh lân cận miền Trung. Khả năng thích ứng linh hoạt giúp hệ thống vận hành trơn tru trước biến cố. Đây là hướng đi tất yếu để ngành nội thất gỗ phát triển bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành sản xuất và kinh doanh nội thất gỗ đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng sản phẩm công nghiệp chế biến của Việt Nam, gắn liền với thị trường bất động sản, xây dựng đô thị, dịch vụ lưu trú và du lịch. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu chịu tác động từ các biến động kinh tế vĩ mô, lạm phát, xung đột địa chính trị, thiên tai và sự biến động giá nguyên vật liệu, các doanh nghiệp chế biến gỗ phải đối mặt với nhiều nguy cơ gây đứt gãy và suy giảm hiệu quả hoạt động.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Mai Thị Thu Hoa tập trung nghiên cứu thực tế tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng – một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thiết kế, sản xuất và thi công nội thất gỗ tại thị trường Đà Nẵng và khu vực miền Trung. Tác giả chỉ ra rằng, dù đã có thời gian hoạt động từ năm 2015, Samaco Đà Nẵng vẫn đang đối mặt với nhiều rủi ro mang tính hệ thống trong chuỗi cung ứng:

1. Tình trạng thiếu hụt nguồn nguyên liệu gỗ hợp pháp, các chứng chỉ môi trường bắt buộc, cùng với sự gia tăng của chi phí logistics và sự thay đổi khắt khe trong thị hiếu của khách hàng về nguồn gốc xuất xứ.
2. Thiếu quy trình phân tích và đánh giá rủi ro bài bản trong quản trị sản xuất và vận hành, dẫn đến nguy cơ sai lệch trong dự báo, kiểm soát chất lượng và minh bạch tài chính.
3. Chiến lược lập quỹ dự phòng và kế hoạch ứng phó biến cố phát sinh liên quan đến nguồn vốn lưu động và chi phí vận chuyển còn nhiều hạn chế.
4. Công tác quản lý rủi ro tài chính còn rời rạc do chưa có sự đồng bộ hóa chính sách chiến lược cấp doanh nghiệp.
5. Hệ thống quản trị rủi ro pháp lý và môi trường vẫn trong giai đoạn bước đầu xây dựng, chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật và thương mại quốc tế.

Từ bối cảnh thực tiễn trên, khóa luận xác định hệ thống mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu cụ thể:

• Mục tiêu nghiên cứu:

  • Mục tiêu chung: Đánh giá thực trạng quản lý rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ của Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm giảm thiểu sự cố, nâng cao hiệu quả tài chính và năng lực cạnh tranh trên thị trường.
  • Mục tiêu 1: Hệ thống hóa cơ sở lý luận quản lý rủi ro liên quan đến việc xác định, nhận diện và vai trò của các yếu tố rủi ro tác động trực tiếp đến hoạt động kinh doanh chuỗi cung ứng.
  • Mục tiêu 2: Phân tích và đánh giá các yếu tố rủi ro tác động đến hoạt động kinh doanh và vận hành chuỗi cung ứng tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng trong giai đoạn 2022 – 2024.
  • Mục tiêu 3: Đề xuất các nhóm giải pháp nhằm khắc phục rủi ro và nâng cao hiệu quả kinh doanh chuỗi cung ứng cho doanh nghiệp.

• Câu hỏi nghiên cứu:

  1. Những yếu tố rủi ro nào gây ảnh hưởng trực tiếp lên hoạt động kinh doanh chuỗi cung ứng tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng?
  2. Mức độ tác động của các yếu tố rủi ro đến hoạt động kinh doanh tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng được nhận diện và đánh giá như thế nào?
  3. Công ty cần thực hiện những giải pháp gì để khắc phục hậu quả do tác động của rủi ro đối với hoạt động sản xuất và thi công thiết kế?

• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Việc xác định, phân loại và đánh giá mức độ ảnh hưởng của các rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng.
  • Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng (bao gồm trụ sở tại Khu đô thị Phước Lý, quận Liên Chiểu và xưởng sản xuất tại huyện Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng).
  • Phạm vi thời gian: Số liệu thứ cấp và dữ liệu thực tế phục vụ phân tích được thu thập trong giai đoạn 3 năm từ năm 2022 đến năm 2024.
  • Phạm vi nội dung: Tập trung vào đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ và xây dựng quy trình quản trị rủi ro phù hợp với quy mô doanh nghiệp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống nền tảng lý luận chuyên ngành Logistics và Quản trị chuỗi cung ứng kết hợp các khung đánh giá rủi ro doanh nghiệp:

• Khung lý thuyết và mô hình quản trị rủi ro:

  • Khái niệm chuỗi cung ứng (Supply Chain) và rủi ro chuỗi cung ứng (Supply Chain Risk).
  • Phân loại rủi ro theo ba tiêu chí: Theo phạm vi (rủi ro nội bộ và rủi ro bên ngoài); theo bản chất và nguồn gốc (rủi ro nguồn cung, rủi ro nhu cầu, rủi ro liên kết và thông tin, rủi ro vận hành, rủi ro tài chính, rủi ro môi trường – xã hội – chính trị); theo thời gian tác động (rủi ro chiến lược, rủi ro chiến thuật, rủi ro hoạt động).
  • Mô hình quản lý rủi ro PPRR: Bao gồm 4 giai đoạn nối tiếp gồm Phòng ngừa (Prevention), Chuẩn bị sẵn sàng (Preparedness), Ứng phó (Response) và Khôi phục (Recovery).
  • Mô hình tham chiếu quy trình chuỗi cung ứng SCOR (Supply Chain Operations Reference Model) của APICS: Chuẩn hóa 5 quy trình cốt lõi gồm Lập kế hoạch (Plan), Thu mua (Source), Sản xuất (Make), Phân phối (Deliver) và Hoàn trả (Return).
  • Mô hình phân tích thứ bậc AHP (Analytic Hierarchy Process): Quy trình 7 bước xác định trọng số, so sánh cặp tiêu chí và kiểm tra tính nhất quán thông qua chỉ số CR (Consistency Ratio $\le 0.1$).
  • Công cụ ma trận rủi ro (Risk Matrix): Đánh giá dựa trên tích số của Khả năng xảy ra ($P$ - Likelihood) và Hệ quả tác động ($S$ - Impact) với thang điểm từ 1 đến 5. Điểm số rủi ro ($R = P \times S$) được phân thành 4 cấp độ: Thấp (1 – 4 điểm), Trung bình (5 – 9 điểm), Cao (10 – 16 điểm) và Rất cao (trên 16 điểm).
  • Khung phân tích SWOT: Đánh giá điểm mạnh (S), điểm yếu (W), cơ hội (O), thách thức (T) để xây dựng các chiến lược phối hợp SO, WO, ST, WT.
  • Khung pháp lý và tiêu chuẩn ngành: Tiêu chuẩn chứng chỉ rừng FSC (Forest Stewardship Council), Quy định chống phá rừng của Liên minh Châu Âu (EUDR), cùng các cam kết kỹ thuật trong các Hiệp định thương mại tự do (FTAs).

• Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu:

  • Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp: Tiến hành phỏng vấn trực tiếp cán bộ quản lý (trưởng các bộ phận Marketing, Nhân sự, Tài chính - Kế toán) và tối thiểu 1 - 2 nhân viên phụ trách trực tiếp các khâu sản xuất, thi công để thu thập nhận định định tính về quy trình vận hành và sự cố thực tế. Kết hợp phương pháp quan sát trực tiếp tại xưởng sản xuất và hiện trường thi công nội thất.
  • Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Trích xuất số liệu từ hệ thống báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2022 – 2024 do Phòng Kế toán cung cấp; các văn bản kế hoạch kinh doanh nội bộ; dữ liệu thống kê ngành gỗ của tổ chức Mordor Intelligence, CSIL và các báo cáo thị trường đồ gỗ nội thất tại thành phố Đà Nẵng.
  • Phương pháp phân tích và xử lý số liệu: Sử dụng phần mềm Microsoft Excel để thống kê mô tả, tính toán giá trị trung bình, mức chênh lệch tuyệt đối, tốc độ tăng trưởng liên hoàn; biểu diễn dữ liệu bằng đồ thị tài chính; thiết lập ma trận rủi ro; so sánh chỉ số kinh doanh của Samaco với doanh nghiệp cùng ngành (Công ty Cổ phần Gỗ An Cường - tỉnh Bình Dương).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh

Chương 1 hệ thống hóa toàn bộ các luận điểm lý thuyết và tổng quan thực trạng ngành:

• Trình bày khái niệm, bản chất của rủi ro chuỗi cung ứng và vai trò của công tác quản trị rủi ro đối với sự duy trì liên tục của hoạt động kinh doanh. Tác giả phân tích các hậu quả tiêu cực khi xảy ra đứt gãy chuỗi cung ứng như gia tăng chi phí vận hành, mất đơn hàng, tổn thất dòng tiền và suy giảm uy tín thương hiệu.
• Phân tích chi tiết 4 mô hình và phương pháp đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng: PPRR, SCOR, AHP và Ma trận rủi ro, đồng thời nêu rõ ưu - nhược điểm của từng phương pháp khi vận dụng vào quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ.
• Về cơ sở thực tiễn, chương này làm rõ các đặc điểm đặc thù của chuỗi cung ứng nội thất gỗ: chu trình kéo dài qua nhiều công đoạn (khai thác, sơ chế, gia công tinh chế, lắp ráp, thi công hoàn thiện); sự phụ thuộc vào nguồn gỗ tự nhiên và gỗ công nghiệp (như MDF, gỗ sồi, gỗ thông); sản phẩm cồng kềnh, dễ trầy xước trong vận chuyển và chịu yêu cầu kỹ thuật, thẩm mỹ khắt khe từ khách hàng.
• Tổng hợp dữ liệu thị trường: Quy mô thị trường nội thất Việt Nam ước tính đạt 1,47 tỷ USD vào năm 2024 và dự kiến đạt 1,92 tỷ USD vào năm 2029 (CAGR 5,33%). Thị trường toàn cầu đạt 688,74 tỷ USD năm 2024, dự kiến đạt 903,14 tỷ USD năm 2029 (CAGR 5,57%). Kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam năm 2024 đạt khoảng 16,3 tỷ USD (tăng gần 21% so với năm trước). Tuy nhiên, từ quý II/2023, thị trường chịu ảnh hưởng tiêu cực từ lạm phát tại Mỹ và EU, làm sụt giảm sức mua đối với đồ gỗ mỹ nghệ.
• Nhận diện 7 nhóm rủi ro cốt lõi trong chuỗi cung ứng nội thất gỗ tại Đà Nẵng:
  1. Rủi ro nhà cung cấp (chậm giao hàng, biến động giá, bất ổn tài chính nhà cung ứng).
  2. Rủi ro sản xuất (hỏng hóc máy móc, sai sót kỹ thuật gia công).
  3. Rủi ro tồn kho (chi phí lưu kho cao, ứ đọng vốn, gỗ bị hư hỏng do độ ẩm).
  4. Rủi ro logistics - vận chuyển (ùn tắc giao thông, chậm trễ điều phối phương tiện, trầy xước sản phẩm).
  5. Rủi ro thị trường - khách hàng (thay đổi thị hiếu, sức mua sụt giảm).
  6. Rủi ro công nghệ & thông tin (lỗi phần mềm quản lý, thất thoát dữ liệu).
  7. Rủi ro môi trường - pháp lý (quy định kiểm định nguồn gốc gỗ, tiêu chuẩn FSC, quy chế EUDR).
• Phân tích quy trình quản lý rủi ro hiện hữu tại Samaco Đà Nẵng gồm 4 giai đoạn: Nhận diện rủi ro $\rightarrow$ Đo lường rủi ro (đánh giá xác suất và tác động) $\rightarrow$ Quản lý rủi ro (lập quy định, phân công trách nhiệm, cảnh báo sớm, đào tạo) $\rightarrow$ Xử lý rủi ro (vận dụng 4 chiến lược: tránh né, giảm thiểu, chuyển giao qua bảo hiểm và chấp nhận rủi ro).

Chương 2: Đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng

Chương 2 trình bày chi tiết thực trạng tổ chức và đánh giá định lượng các nhân tố rủi ro tại Samaco Đà Nẵng:

• Khái quát doanh nghiệp: Thành lập ngày 21/10/2015, mã số thuế 0401702207, do ông Võ Quốc Dũng làm đại diện pháp luật. Doanh nghiệp hoạt động theo mô hình công ty TNHH hai thành viên trở lên, có trụ sở chính tại Lô B22-29-58, KĐT Phước Lý, phường Hòa Minh, quận Liên Chiểu và xưởng sản xuất tại Lô 463 Trương Vĩnh Ký, xã Hòa Châu, huyện Hòa Vang, TP. Đà Nẵng. Cơ cấu tổ chức gồm 5 bộ phận: Ban Giám đốc, Phòng Kinh doanh & Marketing, Phòng Kế toán, Phòng Thiết kế & Sản xuất, Phòng Nhân sự.
• Đánh giá các nhân tố rủi ro nội tại:
  • Nhân sự: Sai sót tay nghề trong gia công, rủi ro gián đoạn công việc do nghỉ việc đột xuất, chi phí tuyển dụng và đào tạo thợ mộc tay nghề cao gia tăng.
  • Nguồn vốn: Tình trạng thiếu hụt vốn lưu động phục vụ dự trữ nguyên liệu và biến động chi phí tài chính khi vay vốn.
  • Cơ cấu tài sản: Phân tích cơ cấu tài sản qua các năm cho thấy tỷ trọng tài sản của doanh nghiệp tăng dần từ 21% (năm 2022) lên 38% (năm 2023) và đạt 41% (năm 2024). Hàng tồn kho và tài sản cố định đối mặt với nguy cơ hao mòn kỹ thuật và hư hại vật lý.
• Phân tích kết quả kinh doanh và chỉ tiêu tài chính giai đoạn 2022 – 2024:
  • Lợi nhuận sau thuế ghi nhận mức tăng trưởng liên tục: đạt 43,44 triệu đồng (năm 2022), tăng lên 282,51 triệu đồng (năm 2023) và đạt 753,44 triệu đồng (năm 2024).
  • Tác giả chỉ ra rằng dù doanh thu và lợi nhuận sau thuế có sự cải thiện, tỷ suất lợi nhuận trên tổng doanh thu thuần vẫn ở mức thấp do giá vốn hàng bán và chi phí quản lý doanh nghiệp chiếm tỷ trọng áp đảo.
• Đánh giá thực trạng quản lý rủi ro chuỗi cung ứng:
  • Sử dụng phương pháp SWOT để phân tích toàn diện điểm mạnh (tay nghề thiết kế, dịch vụ trọn gói), điểm yếu (vốn mỏng, phụ thuộc nguồn cung bên ngoài, thiếu hệ thống số hóa), cơ hội (sự phục hồi của thị trường bất động sản, các hiệp định FTAs) và thách thức (áp lực cạnh tranh gay gắt từ các doanh nghiệp lớn như Gỗ An Cường, quy định pháp lý siết chặt về xuất xứ gỗ).
  • Ứng dụng ma trận rủi ro để phân loại các tác nhân theo mức độ nguy hiểm: xác định các rủi ro vận chuyển (hư hỏng hàng hóa cồng kềnh, hạ tầng giao thông Đà Nẵng ùn tắc), rủi ro chậm nguồn cung gỗ hợp pháp và rủi ro chậm thu hồi công nợ là các rủi ro ở nhóm màu cam và đỏ, đòi hỏi phải ưu tiên xử lý.
  • Phân tích ưu điểm và nhược điểm: Ưu điểm là doanh nghiệp có tính linh hoạt cao, tiếp cận sát nhu cầu khách hàng địa phương; nhược điểm là công tác kiểm soát rủi ro mang tính đối phó sự vụ, thiếu bộ phận chuyên trách quản trị rủi ro và thiếu công cụ công nghệ theo dõi lộ trình đơn hàng.

Chương 3: Định hướng và giải pháp khắc phục rủi ro chuỗi cung ứng trong hoạt động kinh doanh nội thất gỗ tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng

Chương 3 đề xuất định hướng phát triển và các giải pháp can thiệp cụ thể:

• Định hướng phát triển: Mở rộng thị trường thi công nội thất dự án tại khu vực miền Trung, tiến tới áp dụng mô hình nhà xưởng sản xuất thông minh, chuẩn hóa quy trình sử dụng nguyên liệu gỗ đạt chứng chỉ môi trường và chuyển dịch phương thức quản trị rủi ro từ thế bị động sang chủ động phòng ngừa.
• Hệ thống 5 nhóm giải pháp quản trị rủi ro:
  1. Giải pháp giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng tổng thể: Đa dạng hóa mạng lưới nhà cung cấp nguyên vật liệu (không phụ thuộc vào một đầu mối cung cấp gỗ MDF hay gỗ tự nhiên), thiết lập hợp đồng cung ứng dài hạn có điều khoản cam kết mức giá trần và thời hạn giao hàng ổn định.
  2. Giải pháp nâng cao hiệu quả kiểm soát rủi ro vận hành: Chuẩn hóa quy trình sản xuất và gia công mộc; tăng cường bảo dưỡng định kỳ hệ thống máy móc cắt xẻ, dán cạnh; tổ chức đào tạo định kỳ về kỹ thuật thi công và an toàn lao động nhằm giảm thiểu tỷ lệ phế phẩm và sự cố lao động.
  3. Giải pháp hạn chế và ứng phó rủi ro thị trường - cạnh tranh: Đẩy mạnh hoạt động tiếp thị số (quảng bá trên mạng xã hội, chăm sóc hình ảnh dự án thực tế), mở rộng liên kết với các chủ đầu tư bất động sản, nhà thầu xây dựng tại Đà Nẵng; cung cấp các gói dịch vụ thiết kế - thi công tích hợp trọn gói để giữ chân khách hàng.
  4. Giải pháp khắc phục và nâng cao năng lực công nghệ, bảo mật thông tin: Từng bước đầu tư phần mềm quản trị tồn kho và tiến độ đơn hàng; bảo vệ dữ liệu thiết kế bản vẽ và thông tin tài chính của khách hàng; giảm thiểu thao tác nhập liệu thủ công nhằm tránh sai lệch số liệu kho.
  5. Giải pháp giảm thiểu rủi ro môi trường và pháp lý: Thiết lập quy trình kiểm soát xuất xứ gỗ đầu vào nghiêm ngặt, ưu tiên thu mua nguồn gỗ có chứng nhận FSC; thực hiện các tiêu chuẩn xử lý bụi gỗ, rác thải sơn phủ tại xưởng sản xuất Hòa Vang nhằm tuân thủ quy chuẩn bảo vệ môi trường của địa phương.

Kết quả và đóng góp

• Kết quả nghiên cứu chính:
  • Khóa luận đã hệ thống hóa được bức tranh tài chính và hoạt động kinh doanh của Samaco Đà Nẵng trong 3 năm liên tiếp (2022 - 2024), phản ánh sự tăng trưởng về quy mô nhưng đồng thời làm rõ sự mong manh về biên lợi nhuận và cơ cấu tài sản.

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2022	Năm 2023	Năm 2024
Lợi nhuận sau thuế TNDN (triệu đồng)	43,44	282,51	753,44
Chi phí thuế TNDN (triệu đồng)	10,86	70,63	188,36
Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế (triệu đồng)	54,30	353,14	941,80
Tỷ trọng cơ cấu tổng tài sản theo năm (%)	21,00%	38,00%	41,00%

• Xác định được 7 nhóm rủi ro chuỗi cung ứng thực tế tại doanh nghiệp, trong đó rủi ro tài chính (thiếu hụt vốn lưu động, nợ đọng), rủi ro logistics (chi phí vận tải cao, nguy cơ trầy xước hỏng hóc sản phẩm nội thất kích thước lớn) và rủi ro nguồn cung gỗ đạt chuẩn là những tác nhân có mức độ ảnh hưởng lớn nhất.
• Làm rõ thực trạng công tác xử lý rủi ro tại doanh nghiệp: chủ yếu mới dừng lại ở bước giảm thiểu sự cố nội bộ và chấp nhận rủi ro phát sinh, chưa vận dụng hiệu quả các công cụ chuyển giao rủi ro và quản trị dự phòng.

• Đóng góp của tác giả:
  • Khóa luận cung cấp một nghiên cứu tình huống (case study) điển hình về quản trị rủi ro chuỗi cung ứng tại một doanh nghiệp mộc nội thất vừa và nhỏ tại khu vực miền Trung, nơi thường thiếu các bộ công cụ đánh giá khoa học.
  • Tác giả đã cụ thể hóa việc ứng dụng kết hợp giữa mô hình định tính (SWOT) và định lượng (Ma trận rủi ro) trên bảng tính Excel để xếp hạng mức độ ưu tiên xử lý sự cố tại doanh nghiệp.
  • Đề xuất các giải pháp khả thi, phù hợp với năng lực tài chính và bộ máy nhân sự của một công ty TNHH quy mô nhỏ, giúp lãnh đạo doanh nghiệp có cơ sở thực tế để chuyển đổi từ tư duy "ứng phó sự vụ" sang "chủ động kiểm soát".

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của nghiên cứu:

  • Phạm vi khảo sát thực tế bị giới hạn trong không gian một doanh nghiệp đơn lẻ (Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng), do đó một số phát hiện mang tính đặc thù nội bộ, chưa phản ánh đầy đủ diện mạo rủi ro của toàn bộ các doanh nghiệp ngành gỗ tại miền Trung.
  • Khung thời gian dữ liệu thứ cấp chỉ tập trung vào 3 năm (2022 – 2024), giai đoạn nền kinh tế có nhiều biến động bất thường sau đại dịch, có thể làm sai lệch một số chỉ số xu hướng dài hạn.
  • Việc đánh giá điểm số xác suất và tác động trong ma trận rủi ro còn dựa trên phỏng vấn chuyên gia nội bộ và nhận định cá nhân của tác giả, chưa loại trừ hoàn toàn tính chủ quan trong quá trình xếp hạng rủi ro. Mô hình AHP mới dừng lại ở mức giới thiệu lý thuyết, chưa tính toán thực tế bộ trọng số đa tiêu chí do giới hạn về dữ liệu thu thập.

• Hướng nghiên cứu mở rộng:

  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang khảo sát mẫu diện rộng đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất và thi công nội thất gỗ trên địa bàn thành phố Đà Nẵng và các tỉnh lân cận để xây dựng mô hình so sánh tương quan.
  • Thu thập chuỗi dữ liệu thời gian dài hơn (từ 5 đến 10 năm) và ứng dụng đầy đủ thuật toán AHP để định lượng chính xác trọng số của từng tiêu chí rủi ro.
  • Nghiên cứu sâu hơn về tác động của các rào cản thương mại mới như quy định EUDR và tiêu chuẩn truy xuất nguồn gốc carbon đến chuỗi cung ứng nội thất gỗ xuất khẩu.

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho nhiều nhóm đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng, Quản trị kinh doanh: Tài liệu cung cấp cách tiếp cận bài bản từ hệ thống hóa lý thuyết (PPRR, SCOR, AHP) đến triển khai đánh giá thực tế tại doanh nghiệp; minh họa cách thu thập và xử lý số liệu báo cáo tài chính để nhận diện rủi ro vận hành.
• Nhà quản lý tại các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh nội thất gỗ vừa và nhỏ: Tham khảo trực tiếp khung 7 nhóm rủi ro ngành gỗ và bảng ma trận rủi ro tại Chương 2 để rà soát các lỗ hổng trong khâu mua hàng, kiểm soát chất lượng gia công và vận chuyển thi công tại công trình.
• Học viên và nhà nghiên cứu quan tâm đến rủi ro chuỗi cung ứng địa phương: Nắm bắt được các đặc điểm cung - cầu, khó khăn về logistics và hạ tầng giao thông đô thị tác động đến hoạt động sản xuất nội thất tại thành phố Đà Nẵng.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng được thành lập khi nào và có cơ sở hoạt động ở đâu?
Công ty được thành lập vào ngày 21 tháng 10 năm 2015 (mã số thuế 0401702207), do ông Võ Quốc Dũng làm đại diện pháp luật. Trụ sở chính đặt tại Lô B22-29-58, Khu đô thị Phước Lý, phường Hòa Minh, quận Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng; cơ sở sản xuất chính đặt tại Lô 463 Trương Vĩnh Ký, xã Hòa Châu, huyện Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng.

2. Tác giả đã hệ thống hóa chuỗi cung ứng nội thất gỗ phải đối mặt với những nhóm rủi ro chính nào?
Tác giả xác định 7 nhóm rủi ro chính trong chuỗi cung ứng nội thất gỗ gồm: (1) Rủi ro nhà cung cấp, (2) Rủi ro sản xuất, (3) Rủi ro tồn kho, (4) Rủi ro logistics - vận chuyển, (5) Rủi ro thị trường - khách hàng, (6) Rủi ro công nghệ & thông tin, và (7) Rủi ro môi trường - pháp lý.

3. Kết quả kinh doanh và chỉ tiêu lợi nhuận của Samaco Đà Nẵng biến động như thế nào trong giai đoạn 2022 – 2024?
Theo Bảng 2.1 của khóa luận, lợi nhuận sau thuế của công ty ghi nhận mức tăng trưởng liên tục: năm 2022 đạt 43,44 triệu đồng, năm 2023 tăng lên 282,51 triệu đồng và năm 2024 đạt 753,44 triệu đồng; đồng thời tỷ trọng tổng tài sản trong cơ cấu 3 năm lần lượt chiếm 21% (2022), 38% (2023) và 41% (2024).

4. Khóa luận sử dụng các mô hình lý thuyết và công cụ nào để đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng?
Nghiên cứu kết hợp cơ sở lý luận từ mô hình quản trị rủi ro PPRR (Phòng ngừa - Chuẩn bị - Ứng phó - Khôi phục), mô hình tham chiếu hoạt động SCOR (Plan, Source, Make, Deliver, Return), phương pháp phân tích thứ bậc AHP (với chỉ số kiểm tra nhất quán CR), công cụ Ma trận rủi ro ($R = P \times S$) và mô hình phân tích ma trận điểm mạnh - điểm yếu SWOT.

5. Các nhóm giải pháp chính được tác giả đề xuất tại Chương 3 để giảm thiểu rủi ro tại Samaco Đà Nẵng là gì?
Tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp: (1) Giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng thông qua đa dạng hóa nhà cung cấp; (2) Nâng cao hiệu quả rủi ro vận hành bằng bảo dưỡng máy móc và chuẩn hóa quy trình thi công; (3) Hạn chế rủi ro thị trường thông qua tiếp thị số và liên kết nhà thầu; (4) Khắc phục rủi ro công nghệ qua việc số hóa quản lý kho và bảo mật dữ liệu; (5) Giảm thiểu rủi ro môi trường - pháp lý bằng việc tuân thủ quy chuẩn xuất xứ gỗ FSC và xử lý chất thải xưởng mộc.

Kết luận

Khóa luận của tác giả Mai Thị Thu Hoa đã giải quyết trọn vẹn mục tiêu nghiên cứu thông qua việc hệ thống hóa cơ sở lý luận và đánh giá thực trạng rủi ro chuỗi cung ứng tại Công ty TNHH Samaco Đà Nẵng giai đoạn 2022 – 2024. Bằng việc kết hợp phương pháp ma trận rủi ro, phân tích SWOT và dữ liệu tài chính thực tế, công trình đã làm rõ các điểm nghẽn cốt lõi về nguồn nguyên liệu đạt chuẩn, năng lực tài chính và quy trình logistics của một doanh nghiệp mộc nội thất vừa và nhỏ. Hệ thống 5 nhóm giải pháp được đề xuất tại Chương 3 mang tính thực tiễn cao, giúp doanh nghiệp từng bước chuyển đổi từ phương thức quản trị đối phó sự vụ sang quy trình kiểm soát rủi ro chủ động, tạo nền tảng nâng cao năng lực cạnh tranh trong dài hạn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỆN VỀ RỦI RO CHUỖI CUNG ỨNG TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH 1.1 Khái niệm về chuỗi cung ứng và rủi ro chuỗi cung ứng - Chuỗi cung ứng (Supply Chain) là tập hợp các hoạt động và quy trình liên quan đến việc sản xuất, vận chuyển, phân phối sản phẩm và dịch vụ từ nhà cung cấp đến khách hàng cuối cùng. Quá trình này sẽ diễn ra từ giai đoạn doanh nghiệp tìm kiếm nguồn cung ứng nguyên liệu thô đến khi giao tận tay cho khách hàng. Mạng lưới này bao gồm thông tin, tài nguyên, con người, thực thể,. - Rủi ro trong chuỗi cung ứng (Supply Chain Risk) là khả năng xảy ra các sự kiện hoặc điều kiện không mong muốn có thể gây gián đoạn, tổn thất hoặc giảm hiệu quả của các hoạt động trong chuỗi cung ứng.2 Phân loại rủi ro chuỗi cung ứng Trong hoạt động kinh doanh việc phân loại rủi ro chuỗi cung ứng không thể thiếu bởi nó gắn liền với sự phát triển hay trì hoàn mức độ tác động của các yếu tố đến chuỗi cung ứng, vì thế rủi ro chuỗi cung ứng được phân loại dựa trên các tiêu chí sau: Theo phạm vi - Rủi ro nội bộ (Internal risks) là các rủi ro tồn tại do hoạt động sản xuất, nhân sự, quản lý kho, quy trình nội bộ tác động xấu đến quá trình vận hành chuỗi cung ứng.

- Rủi ro bên ngoài (External risks) đề cập đến những vấn đề bên ngoài doanh nghiệp bao gồm rủi ro thị trường, nhà cung cấp, biến động giá cả, chính sách pháp luật, thiên tai,. gây ảnh hưởng đến việc dự đoán và kiểm soát chuỗi cung ứng. Theo bản chất và nguồn gốc - Rủi ro về nguồn cung (Supply risks) nguyên liệu không đủ, nhà cung cấp không đáng tin cậy, giá nguyên liệu biến động. - Rủi ro về nhu cầu (Demand risk) sai lệch dự báo nhu cầu, thay đổi thị hiếu khách hàng, biến động trong thị trường có thể và đang xảy ra.

- Rủi ro về liên kết và thông tin thiếu minh bạch trong thông tin, sự phối hợp giữa các bên yếu, truyền thông kém và chậm trễ hay sự cố kỹ thuật. SVTH: Mai Thị Thu Hoa – MSV:21K4280069 6 Khóa luận cuối khóa GVHD: PGS. Bùi Đức Tính - Rủi ro vận hành (Operational risks) liên quan đến sự cố kỹ thuật, lỗ máy móc, sự thiếu hụt lao động hay gián đoạn trong việc vận chuyển nội bộ làm hiệu suất không như mong muốn đã đề ra trước đó. - Rủi ro tài chính bao gồm biến động chi phí nguyên vật liệu, tỷ giá, thiếu vón lưu động và nhà đầu tư tài chính cho doanh nghiệp.

- Rủi ro môi trường – xã hội – chính trị tác động từ môi trường, thay đổi chính sách nhà nước, xung đột địa chính trị. Theo mức độ ảnh hưởng thời gian - Rủi ro chiến lược (Strategic) ảnh hưởng dài hạn đến định hướng, thị trường, cấu trúc chuỗi cung ứng - Rủi ro chiến thuật (Tactic) ảnh hưởng trung hạn tới kế hoạch sản xuất, quan hệ với nhà cung cấp, quản lý tồn kho. - Rủi ro hoạt động (Operational) ảnh hưởng ngắn hạn tới sản xuất, vận chuyển, giao hàng.3 Vai trò và hậu quả trong việc quản lý rủi ro chuỗi cung ứng a, Vai trò - Việc nâng cao và xác định đúng đắn các mức độ rủi ro chuỗi cung ứng đã đem đến một số vai trò cực kỳ quan trọng cho doanh nghiệp nhằm giúp doanh nghiệp nhận diện sớm các mối đe dọa tiềm ẩn trong chuỗi cung ứng. - Giảm thiểu tổn thất về tài chính, uy tín và thời gian khi xảy ra sự cố, tối ưu hóa chi phí khắc phục do hậu quả của rủi ro trong chuỗi cung ứng.

- Tăng lợi nhuận và độ chính xác trong việc dự báo sản xuất hay nâng cao việc thích ứng và khả năng linh hoạt trong chuỗi cung ứng. - Cải thiện vòng cùng ứng ứng đơn hàng, hạn chế chi phí giá thành mỗi sản phẩm từ đó giúp nhà doanh nghiệp dễ dàng nắm bắt và điều chỉnh hướng kinh doanh cho phù hợp. - Là cơ sở để lập kế hoạch dự phòng, từ đó đảm bảo tính liên tục trong kinh doanh. Nâng cao uy tín, giảm rủi ro pháp lý, rủi ro về môi trường và xã hội.

- Gia tăng lợi thế cạnh tranh, đáp ứng yêu cầu cao về chất lượng, thời gian giao hàng và minh bạch đặc biệt khi tham gia chuỗi cung ứng quốc tế. b, Hậu quả - Gây gián đoạn hoạt động sản xuất – kinh doanh, không đáp ứng kịp đơn hàng SVTH: Mai Thị Thu Hoa – MSV:21K4280069 7 Khóa luận cuối khóa GVHD: PGS. Bùi Đức Tính dẫn đến lỗ, mất đơn hàng và mất độ tin cậy đối với khách hàng. - Tăng chi phí vận hành ảnh hưởng đến việc xử lý đơn hàng và đánh mất lòng tin của khách hàng, giảm uy tín thương hiệu, các chi phí khác phát sinh cao ngoài mong muốn khiến doanh nghiệp bị vi phạm hợp đồng.

- Ảnh hưởng đến lợi nhuận và thị phần trong dài hạn, thiệt hại tài chính lớn có thể ảnh hưởng luồng tiền, lợi nhuận, thanh khoản. - Có thể gây đứt gãy toàn bộ chuỗi cung ứng, nhất là trong các ngành phụ thuộc vào nguồn cung nhập khẩu.4 Các mô hình và phương pháp đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng Một số mô hình đánh giá rủi ro chuỗi cung ứng cơ bản nổi bật như sau; a, Mô hình quản lý rủi ro PPRR Mô hình quản lý rủi ro PPRR là mô hình chiến lược quản lý rủi ro trong chuỗi cung ứng phổ biến toàn cầu và được các doanh nghiệp trên thế giới sử dụng để đánh giá các mức độ ảnh hưởng khác nhau của từng loại rủi ro tránh gây tổn hại đến hiệu quả hoạt động kinh doanh.1 Mô hình quản lý rủi ro PPRR (Nguồn: TFS Solution IA22, bởi Solutionias (2022)) Viết tắt của từng từ trong mô hình quản lý rủi ro chuỗi cung ứng - Phòng ngừa (Prevention): Thực hiện các biện pháp phòng ngừa để giảm soát rủi ro chuỗi cung ứng - Chuẩn bị sẵn sàng (Preparedness): Phát triển và thực hiện kế hoạch dự phòng trong trường hợp khẩn cấp SVTH: Mai Thị Thu Hoa – MSV:21K4280069 8 Khóa luận cuối khóa GVHD: PGS. Bùi Đức Tính - Ứng phó (Response): Thực hiện kế hoạch dự phòng của bạn để giảm tác động của sự kiện gây rối - Khôi phục (Recovery): Tiếp tục hoạt động và đưa mọi thứ chạy ở công suất bình thường nhanh nhất có thể. b, Mô hình SCOR (Supply Chain Operations Reference Model) Là một mô hình tham chiếu quy trình chuỗi cung ứng (SCOR) mô tả hoạt động kinh doanh liên kết với tất cả các giai đoạn đáp ứng nhu cầu của khách hàng, được phát triển bởi APICS (Association for Supply Chain Mannagement) nhằm chuẩn hóa các quy trình trong chuỗi cung ứng, đánh giá hiệu suất và phân tích hoặc mô phỏng và cải tiến hoạt động chuỗi cung ứng.2 Mô hình SCOR (Nguồn: Linkedln) Mô hình SCOR bao gồm 5 quy trình chính đó là Plan (Lập kế hoạch), Source (Thu mua), Make (Sản xuất), Deliver (Phân phối), Return (Hoàn trả).

Mỗi quy trình này đều có mang đến một ý nghãi và hoạt động riêng biệt trong chuỗi cung ứng. - Plan (Lập kế hoạch): Dự báo nhu cầu, lập kế hoạch cung ứng, lập ngân sách nguyên vật liệu và năng lực sản xuất. Phân tích dữ liệu để tối ưu tồn kho, vận tải và nguồn lực - Source (Thu mua): Lựa chọn nhà cung cấp, đặt hàng, nhận hàng vật liệu, kiểm tra chất lượng đầu vào hay quản lý quan hệ với nhà cung ứng, hợp đồng, và đánh giá rủi ro cung cấp. SVTH: Mai Thị Thu Hoa – MSV:21K4280069 9 Khóa luận cuối khóa GVHD: PGS.

Bùi Đức Tính - Make (Sản xuất): Sản xuất thành phẩm từ nguyên vật liệu, quản lý lý lịch sản xuất, kiểm tra chất lượng và bảo trì thiết bị, đóng gói. - Deliver (Phân phối): Quản lý đơn hàng, lập kế hoạch vận chuyển, kho bãi, logistics và phân phối. Giao hàng cho khách đúng thời hạn và đúng chất lượng. - Return (Hoàn trả): Quản lý việc hoàn trả sản phẩm lỗi từ khách hàng hoặc trả lại nguyên vật liệu cho nhà cung cấp.

Xử lý tái chế, hủy hàng hoặc đổi hàng. Mục tiêu của mô hình SCOR nhằm tăng cường tính minh bạch trong chuỗi cung ứng, cải thiện khả năng đo lường hiệu quả (KPI,chỉ số hiệu suất). Ngoài ra, nhằm giúp doanh nghiệp phát hiện và đánh giá rủi ro trong từng quy trình hay tối ưu chi phí, thời gian và chất lượng trong hoạt động chuỗi cung ứng. c, Mô hình AHP (Analytic Hierarchy Process) Mô hình AHP là mô hình phân tích thứ bậc giúp ra quyết định đa tiêu chí, đặc biệt phù hợp khi cần xếp hạng rủi ro theo mức độ ưu tiên.

Quy trình để thực hiện mô hình AHP này bao gồm 7 bước: Bước 1: Thiết lập cấu trúc phân cấp nhằm xác định mục tiêu và đưa ra các tiêu chí để tìm ra phương án rủi ro cụ thể. Bước 2: So sánh cặp các tiêu chí để xác định trọng số từ 1 đến 9, tùy vào từng mức độ để đưa ra nhận định về thang điểm cho mỗi tác động đến các chỉ tiêu rủi ro trong chuỗi cung ứng. Bước 3: Tính trọng số tiêu chí chuẩn hóa ma trận so sánh hay so sánh cặp giữa các lựa chọn theo từng tiêu chí Bước 4: Tổng hợp và xếp hạng rủi ro là tổng hợp trọng số của từng lựa chọn theo từng tiêu chí và tính tổng điểm để xếp hạng ưu tiên. Bươc 5: Kiểm tra tính nhất quán thông qua chỉ số CR (Consisetency Ratio) Nếu CR =< 0.1 đánh giá hợp lệ Nếu CR > 0.1 cần xem xét lại đánh giá Dựa trên các bước trong mô hình đánh giá rủi ro đó, mô hình này nhằm giúp doanh nghiệp lựa chọn nhà cung cấp hợp lý ít rủi ro, mặt khác xác định rủi ro còn tồn tại trong chuỗi ung ứng thúc đẩy hiệu quả doanh nghiệp.

Ưu điểm - Xử lý được dữ liệu định tính. - Quy trình rõ ràng, có thể thực hiện bằng công cụ Excel hoặc phần mền khác. SVTH: Mai Thị Thu Hoa – MSV:21K4280069 10 Khóa luận cuối khóa GVHD: PGS. Bùi Đức Tính - Phù hợp khi chưa có số liệu thống kê cụ thể - Giúp đảm bảo tính nhất quán trong việc đưa ra đánh giá và nhận định rủi ro chuỗi cung ứng.

Bên cạnh đó, vẫn còn một số hạn chế tồn tại trong việc vận dụng mô hình AHP đó là tốn thời gian khi có nhiều lựa chọn, có thể bị chênh lệch nếu thiếu kinh nghiệm trong việc đánh giá rủi ro. Mặt khác, nó còn đòi hỏi tính toán thủ công khá phức tạp và gây nhầm lẫn việc điều chỉnh chỉ số.