CHƯƠNG I: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1.1 Các nghiên cứu nước ngoài Nghiên cứu của Zation Mustafal và Hishamuddin Salim (2012) “Factors Affecting Students’ Interest in Learning Islamic Education” về các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập của học sinh giáo dục Hồi giáo được tiến hành nghiên cứu ở các học sinh ở bang Salangor đã đưa ra 05 yếu tố có ảnh hưởng đến hứng thú học tập là: (1) ảnh hưởng của gia đình, (2) ảnh hưởng của giảng viên, (3) giảng viên giáo dục Hồi giáo, (4) Phương pháp giảng dạy và (5) Chương trình giáo dục Hồi giáo. Nghiên cứu của Leonard Chinaedum Anigbo (2016) “Factors Affecting Students’ Interest in Mathematics in Secondary Schools in Enugu State”, nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến sự quan tâm của học sinh đối với toán học ở các trường trung học ở bang Enugu. Nghiên cứu được thực hiện ở 210 học sinh trường trung học trong khu giáo dục Enugu và Obollo Afor ở bang Enugu. Kết quả nghiên cứu này cho thấy sự quan tâm đến toán học đối với học sinh trung học phụ thuộc vào giảng viên, học sinh, lo lắng toán học, quy mô lớp học, ảnh hưởng từ chính phủ, chiến lược giảng dạy được sử dụng bởi giảng viên và vấn đề cơ sở hạ tầng.
Nghiên cứu Arie Pratama (2017) “Factors Affecting Students’ Learning Interest in an Accounting Study Programme: A Study in Bandung City, West Java, Indonesia”, nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập của sinh viên đối với chương trình học kế toán ở thành phố Bandung, West Java, Indonesia. Nghiên cứu này được thực hiện với sinh viên kế toán năm nhất. Nghiên cứu được tiến hành ở: nhận thức ngành nghề, lựa chọn sinh viên về ngành nghề kế toán, yếu tố xã hội, kỹ năng của sinh viên, kỳ vọng của ngành nghề, độ tuổi và giới tính. Dữ liệu được thu thập bằng bảng câu hỏi, thu được 365 mẫu.
Kết quả cho thấy, có 4 yếu tố cộng với 2 biến kiểm soát tuổi và giới tính ảnh hưởng tích cực đến kế toán, sự quan tâm của sinh viên khi học kế toán. Một phân tích bổ sung được thực hiện trên mạng xã hội các yếu tố ảnh hưởng cho thấy có sự khác biệt trung bình đáng kể giữa các gia đình, bạn bè, xã hội, giảng viên và chính phủ. Yếu tố ảnh hưởng đến học sinh nhiều nhất là cha mẹ và yếu tố ảnh hưởng ít nhất đến họ là chính phủ.2 Các nghiên cứu trong nước Nghiên cứu Nguyễn Thị Bích Thủy (2010): “Hứng thú học tập của sinh viên năm thứ nhất trường Đại học văn Hiến Thành phố Hồ Chí Minh”. Đề tài tập tìm hiểu hứng thú học tập và những yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập của sinh viên năm nhất, tren cơ sở đó đề xuất một số giải pháp để nâng cao hứng thú học tập cho sinh viên năm thứ nhất.
Nghiên cứu thực hiện trên 315 sinh viên năm nhất thể hiện ở các yếu tố: chủ quan (bản thân sinh viên), khách quan (nhà trường, giảng viên…). 4 Nghiên cứu Phan Thị Thơm (2010): “Tìm hiểu hứng thú học tập môn tâm lý học đại cương của sinh viên Trường Đại học Dân lập Đông Đô”. Đề tài tập trung nghiên cứu hứng thú học tập môn tâm lý học đại cương của sinh viên Trường Đại học Đông Đô. Kết quả đề tài nghiên cứu đã chỉ ra 5 nhân tố có tác động lớn và đồng biến đến sự hứng thú học tập môn tâm lý học đại cương gồm: giảng viên, đặc điểm môn học, điều kiện vật chất, môi trường học tập và nhận thức.
Và yếu tố của giảng viên là nguyên nhân ảnh hưởng lớn nhất đến hứng thú học tập của sinh viên. Nghiên cứu Đinh Thị Sen (2013): “Hứng thú môn học kỹ năng giao tiếp của sinh vien Trường Đại học Nha Trang”. Đề tài nghiên cứu về hứng thú môn học kỹ năng giao tiếp của SV Trường ĐH Nha Trang được nghiên cứu trên 338 SV năm nhất và năm thứ hai hệ chính uy của Trường ĐH Nha Trang. Kết quả đề tài nghiên cứu đã chỉ ra 3 nhân tố tác động đến sự hứng thú học môn kỹ năng giao tiếp đó là: nhận thức SV, phương pháp giảng dạy, thái độ của giảng viên và đều tác động đồng biến.
Nghiên cứu Phạm Thị Hồng Thái (2016): “Những yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập môn tâm lý học đại cương của SV ngành Ngôn ngữ Văn hóa nước ngoài Trường ĐH Văn Hiến”. Đề tài nghiên cứu trên 107 sinh viên năm thứ hai ngành Nhật Bản và Hàn Quốc. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra có 6 nhân tố tác động đến sự hứng thú và tác động đồng biến, gồm: (1) chất lượng giảng viên, (2) phương pháp học tập, (3) tực giác và tích cực học tập, (4) trang thiết bị phục vụ tốt, (5) sách giáo trình, tài liệu phong phú (6) môn học hữu ích cho bản thân và nghề nghiệp. Nghiên cứu của Nhạc Thanh Hương và Lã Nguyễn Bình Minh (2018): “Các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học ngoại ngữ của SV Trường ĐH Luật Hà Nội”.
Đề tài nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học ngoại ngữ của sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nội. Kết quả nghiên cứu có 6 yếu tố tác động đến sự hứng thú học ngoại ngữ, trong đó có 3 yếu tố tác động đồng biến là người dạy, trình độ chuyên môn, phương pháp giảng dạy và có 3 yếu tố tác động nghịch biến là đặc điểm môn học, môi trường học tập và người học.3 Nhận xét các nghiên cứu trước Như vậy qua việc trình bày các nghiên cứu trước có thể thấy có khá nhiều nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập của sinh viên, tuy nhiên mỗi nghiên cứu của mỗi tác giả chỉ đưa ra một số khía cạnh khác nhau về các nhân tố có thể ảnh hưởng đến hứng thú học tập. Riêng đối với các nghiên cứu trong nước thì đa số các nghiên cứu chủ yếu thực hiện trong bối cảnh các trường đại học với hình thức tuyển sinh là thi tuyển, chưa có nhiều nghiên cứu thực hiện đối với các trường cao đẳng nói chung và tại trường cao đẳng Công Nghệ Thủ Đức nói riêng, đặc biệt là trong giai đoạn từ năm 2017 đến nay khi các trường cao đẳng có sự thay đổi hoàn toàn mới về phương thức tuyển sinh 5 không còn xét điểm tuyển sinh như thời gian trước năm 2017. Nên trình độ đầu vào của các sinh viên không còn cao nữa, mức hứng thú học tập của sinh viên cũng giảm dần.
Chính vì những khe hổng về các nghiên cứu trước, về bối cảnh và thời gian nghiên cứu, tác giả lựa chọn đề tài “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến hứng thúc học tập của sinh viên khoa Tài chính - Kế toán Trường Cao đẳng Công Nghệ Thủ Đức” làm đề tài nghiên cứu khoa học của nhóm. 6 CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 2.1 Hứng thú học tập Theo Nguyễn Hoài Nam, Cao Thị Quyên (2014): “Hứng thú học tập là thái độ đặc biệt của người học đối với đối tượng học tập và gắn với quá trình hoạt động học tập của họ, tạo ra khoái cảm và thôi thúc người học chủ động chiếm lĩnh tri thức” và “Năng lực là khả năng chủ động, sáng tạo của cá nhân, biết kết hợp giữa hoạt động tư duy và các hoạt động có liên quan khác để đạt được mục tiêu đề ra”. Hứng thú học tập không những chịu sự tác động trực tiếp của quá trình hoạt động học tập của SV mà còn chịu tác động gián tiếp như là nhu cầu học tập, động cơ học tập, tâm lý, sức khỏe,. Nếu SV cảm thấy yêu thích học tập, sẽ nảy sinh nhu cầu tìm tòi, dành nhiều thời gian hơn vào việc học và đó cũng là tiền đề để SV hứng thú hơn trong học tập.
Bên cạnh đó, việc xác định động cơ học tập đúng đắn, mục tiêu phấn đấu cũng là yếu tố quan trọng góp phần tác động đến hứng thú trong học tập. Động cơ học tập có thể bị tác động bởi các yếu tố bên ngoài như là gia đình, nhà trường, xã hội. Sự kỳ vọng của gia đình, môi trường làm việc có sẵn (xưởng sản xuất, công ty,…) của gia đình tác động tới động cơ học tập của SV. Ngoài ra, những biện pháp khuyến khích, cơ hội phát triển của ngành nghề cũng tác động tới động cơ học tập.
Những tác động của xã hội như thái độ của xã hội với ngành nghề mà SV theo học, cơ hội việc làm, những đòi hỏi về năng lực hay kinh nghiệm với SV của các đơn vị tuyển dụng sẽ tác động không nhỏ tới động lực học tập của SV. Môi trường phát triển năng lực cũng tác động trực tiếp đến sự hứng thú học tập của SV bằng cách tham gia những ngữ cảnh học tập sinh động, tìm hiểu những nội dung hấp dẫn kích thích sự sáng tạo, tò mò thông qua những hoạt động học tập vui vẻ, sôi nổi, tạo sự hứng khởi cho SV nhờ sự trợ giúp của công cụ học tập thích hợp, sự hướng dẫn của giảng viên hay học nhóm… Với những phương pháp, kỹ thuật học tập tích cực, SV sẽ chủ động chiếm lĩnh tri thức, rèn luyện các kỹ năng để có thể đạt được các mục tiêu đã đề ra. Trong quá trình phát triển năng lực đó, những thành tựu mà SV đạt được sẽ góp phần tạo nên sự hứng thú trong học tập của SV. Từ khái niệm về hứng thú và học tập ở trên, hứng thú học tập chính là thái độ của chủ thể đối với đối tượng của hoạt động học tập, vì sự lôi cuốn về tình cảm, ý nghĩa thiết thực trong quá trình nhận thức.
Hứng thú học tập có ý nghĩa rất lớn đến thành tích, kết quả học tập của sinh viên. Hứng thú học tập giữ một vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả của các quá trình học tập, nhờ hứng thú mà trong quá trình học tập sinh viên có thể giảm mệt mỏi, căng thẳng, tăng sự chú ý, thúc 7 đẩy tính tích cực tìm tòi, sáng tạo. Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến việc hình thành và phát triển hứng thú học tập của sinh viên, cả những yếu tố bên ngoài và yếu tố chủ quan từ chính bản thân sinh viên. Từ cách hiểu này, có nhiều nhân tố ảnh hưởng đến hứng thú học tập được chia làm 2 nhóm nhân tố chính: nhân tố chủ quan xuất phát từ chính mỗi cá nhân sinh viên và nhân tố khách quan do bên ngoài chi phối.
Yếu tố chủ quan Hứng thú học tập của sinh viên chịu sự tác động của nhiều yếu tố khác nhau.