Luận văn thạc sĩ về tội tổ chức đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam tại Đà Nẵng

Luận văn thạc sĩ luật học phân tích vnu ls tội tổ chức đánh bạc theo luật hình sự việt nam trên cơ sở số liệu thực tiễn địa bàn thành, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Lê Hồng Nam
• Người hướng dẫn: Ts. Trịnh Tiến Việt
• Trường học: Đại học quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Hình Sự và Tố Tụng Hình Sự
• Đề tài: Tội Tổ Chức Đánh Bạc Theo Luật Hình Sự Việt Nam (Trên Cơ Sở Số Liệu Thực Tiễn Địa Bàn Thành Phố Đà Nẵng)
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI TỔ CHỨC ĐÁNH BẠC THEO LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
• 1.1. Khái niệm tội tổ chức đánh bạc và sự cần thiết của việc quy định tội phạm này trong luật hình sự Việt Nam
• 1.2. Khái niệm tội tổ chức đánh bạc trong luật hình sự Việt Nam
• 1.3. Sự cần thiết của việc quy định tội tổ chức đánh bạc trong luật hình sự Việt Nam
• 1.4. Khái quát quá trình hình thành và phát triển của luật hình sự Việt Nam quy định về tội tổ chức đánh bạc
• 1.4.1. Giai đoạn từ sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến trước khi pháp điển hóa Bộ luật hình sự năm 1985
• 1.4.2. Giai đoạn từ khi ban hành Bộ luật hình sự năm 1985 đến nay
• 1.5. Quy định về tội tổ chức đánh bạc trong pháp luật hình sự một số nước trên thế giới
• 1.5.1. Bộ luật hình sự Nhật Bản
• 1.5.2. Bộ luật hình sự Vương quốc Thụy Điển
• 1.5.3. Bộ luật hình sự Cộng hòa nhân dân Trung Hoa
• 2. CHƯƠNG 2: QUY ĐỊNH VỀ TỘI TỔ CHỨC ĐÁNH BẠC TRONG BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM VÀ THỰC TIỄN XÉT XỬ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 2.1. Quy định của luật hình sự Việt Nam về tội tổ chức đánh bạc
• 2.2. Các dấu hiệu pháp lý hình sự
• 2.3. Thực tiễn xét xử tội tổ chức đánh bạc trên địa bàn thành phố Đà Nẵng
• 2.3.1. Tình hình xét xử
• 2.3.2. Một số hạn chế và vướng mắc trong hoạt động xét xử đối với tội tổ chức đánh bạc
• 2.3.3. Nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế và vướng mắc trong xét xử tội tổ chức đánh bạc trên địa bàn thành phố Đà Nẵng
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ ÁP DỤNG QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM VỀ TỘI TỔ CHỨC ĐÁNH BẠC
• 3.1. Sự cần thiết về việc hoàn thiện và nâng cao hiệu quả áp dụng các quy định của Bộ luật hình sự Việt Nam về tội tổ chức đánh bạc
• 3.2. Kiến nghị hoàn thiện quy định của Bộ luật hình sự về tội tổ chức đánh bạc và các tội phạm khác có kiên quan
• 3.3. Nội dung hoàn thiện
• 3.4. Các giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng quy định của Bộ luật hình sự Việt Nam về tội tổ chức đánh bạc và các tội phạm khác có liên quan
• 3.4.1. Giải pháp về tổ chức bộ máy
• 3.4.2. Giải pháp về chuyên môn nghiệp vụ
• 3.4.3. Giải pháp kinh tế - xã hội
• 3.4.4. Giải pháp về văn hóa - giáo dục
• 3.4.5. Một số giải pháp khác
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tội tổ chức đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam

Tội tổ chức đánh bạc là một trong những vấn đề phức tạp trong luật hình sự Việt Nam. Đà Nẵng, với sự phát triển kinh tế và xã hội, đã chứng kiến sự gia tăng của các hoạt động đánh bạc trái phép. Việc nghiên cứu tội tổ chức đánh bạc không chỉ giúp hiểu rõ hơn về quy định pháp luật mà còn phản ánh thực trạng xã hội hiện nay.

1.1. Khái niệm tội tổ chức đánh bạc trong luật hình sự Việt Nam

Tội tổ chức đánh bạc được định nghĩa là hành vi tổ chức, điều hành các hoạt động đánh bạc trái phép. Theo quy định của Bộ luật hình sự, hành vi này không chỉ vi phạm pháp luật mà còn gây ảnh hưởng xấu đến trật tự xã hội.

1.2. Sự cần thiết của việc quy định tội tổ chức đánh bạc

Việc quy định tội tổ chức đánh bạc trong luật hình sự là cần thiết để bảo vệ trật tự xã hội, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật và bảo vệ quyền lợi của công dân. Điều này cũng giúp nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng.

II. Vấn đề và thách thức trong việc xử lý tội tổ chức đánh bạc tại Đà Nẵng

Tình hình tội tổ chức đánh bạc tại Đà Nẵng đang diễn biến phức tạp với nhiều hình thức khác nhau. Các cơ quan chức năng đang gặp nhiều khó khăn trong việc phát hiện và xử lý các vụ việc này.

2.1. Tình hình tội phạm tổ chức đánh bạc tại Đà Nẵng

Theo thống kê, số vụ án liên quan đến tội tổ chức đánh bạc tại Đà Nẵng đã tăng lên trong những năm gần đây. Các đối tượng tổ chức đánh bạc thường sử dụng nhiều phương thức tinh vi để lẩn tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng.

2.2. Những thách thức trong công tác đấu tranh phòng chống tội phạm

Công tác đấu tranh phòng chống tội tổ chức đánh bạc gặp nhiều khó khăn do sự thiếu hụt về nguồn lực, sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và sự phức tạp trong các hình thức tổ chức đánh bạc.

III. Phương pháp và giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý tội tổ chức đánh bạc

Để nâng cao hiệu quả trong việc xử lý tội tổ chức đánh bạc, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp đồng bộ từ cấp độ pháp lý đến thực tiễn.

3.1. Cải thiện quy định pháp luật về tội tổ chức đánh bạc

Cần hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến tội tổ chức đánh bạc để đảm bảo tính chặt chẽ và khả thi trong việc áp dụng. Điều này bao gồm việc sửa đổi, bổ sung các điều luật hiện hành.

3.2. Tăng cường công tác tuyên truyền và giáo dục pháp luật

Tuyên truyền và giáo dục pháp luật về tội tổ chức đánh bạc là cần thiết để nâng cao nhận thức của người dân, từ đó giảm thiểu các hành vi vi phạm pháp luật.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tội tổ chức đánh bạc

Nghiên cứu thực tiễn về tội tổ chức đánh bạc tại Đà Nẵng đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Các kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở để đưa ra các giải pháp hiệu quả hơn trong công tác phòng chống tội phạm.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ thực tiễn xét xử

Các số liệu từ Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng cho thấy tình hình xét xử tội tổ chức đánh bạc có nhiều chuyển biến tích cực, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế cần khắc phục.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Qua nghiên cứu, nhiều bài học kinh nghiệm đã được rút ra, từ đó giúp các cơ quan chức năng có cái nhìn tổng quan hơn về tình hình tội phạm và cách thức xử lý hiệu quả.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu về tội tổ chức đánh bạc

Nghiên cứu về tội tổ chức đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam tại Đà Nẵng không chỉ có ý nghĩa lý luận mà còn mang tính thực tiễn cao. Tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện các quy định pháp luật để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

5.1. Tương lai của công tác phòng chống tội tổ chức đánh bạc

Công tác phòng chống tội tổ chức đánh bạc cần được chú trọng hơn nữa, với sự tham gia tích cực của các cơ quan chức năng và cộng đồng.

5.2. Định hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có những nghiên cứu sâu hơn về các hình thức tổ chức đánh bạc mới, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả phòng chống tội phạm.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tội phạm liên quan đến cờ bạc và tổ chức đánh bạc luôn là một trong những vấn nạn xã hội nhức nhối, trực tiếp xâm phạm trật tự công cộng và nếp sống văn minh đô thị. Theo số liệu thống kê của Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng, trong giai đoạn 5 năm từ năm 2011 đến năm 2015, Tòa án nhân dân cấp quận, huyện trên địa bàn đã thụ lý và xét xử sơ thẩm 2.759 vụ án hình sự với 4.793 bị cáo. Trong đó, nhóm tội phạm về cờ bạc chiếm 125 vụ với 514 bị cáo, với tổng số tiền và tài sản dùng để đánh bạc bị thu giữ lên tới hàng trăm tỷ đồng. Riêng đối với tội tổ chức đánh bạc, các cơ quan tiến hành tố tụng đã đưa ra xét xử 42 vụ án (chiếm tỷ lệ 1,52% tổng số vụ án hình sự) với 129 bị cáo (chiếm 4,77% tổng số bị cáo), cho thấy tính chất đồng phạm phức tạp và quy mô người tham gia tương đối lớn.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là làm rõ cơ sở lý luận của luật hình sự Việt Nam về tội tổ chức đánh bạc, đồng thời đánh giá khách quan thực tiễn xét xử loại tội phạm này tại thành phố Đà Nẵng – một đô thị loại 1 trực thuộc Trung ương với tốc độ đô thị hóa nhanh hàng đầu cả nước. Mục tiêu cụ thể của công trình bao gồm: hệ thống hóa quá trình lập pháp hình sự từ năm 1945 đến nay; phân tích các yếu tố cấu thành tội phạm theo Điều 249 Bộ luật Hình sự năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) và đối chiếu với Điều 322 Bộ luật Hình sự năm 2015; bóc tách thực trạng áp dụng pháp luật tại 7 quận, huyện thuộc Đà Nẵng; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa và xét xử.

Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, giúp chuẩn hóa tiêu chí định lượng giá trị vật chất dùng để đánh bạc từ 2.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, hướng tới mục tiêu giảm thiểu 100% các sai sót trong quá trình định tội danh và quyết định hình phạt của các cơ quan tư pháp địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng hai lý thuyết khoa học nền tảng: Lý thuyết cấu thành tội phạm trong khoa học luật hình sự Việt Nam và Lý thuyết phòng ngừa tội phạm học hiện đại. Dưới lăng kính khoa học luật hình sự, tội tổ chức đánh bạc được phân tích toàn diện qua 4 yếu tố cấu thành pháp lý:

Khách thể của tội phạm là trật tự an toàn công cộng và các quy tắc sinh hoạt văn minh trong cộng đồng được pháp luật bảo vệ. Mặt khách quan được thể hiện qua các hành vi chủ mưu, cầm đầu, rủ rê, lôi kéo, chỉ huy hoặc chuẩn bị các điều kiện vật chất cần thiết (như cung cấp địa điểm, phân công người canh gác, trang bị phương tiện kỹ thuật) cho người khác thực hiện hành vi đánh bạc trái phép. Chủ thể của tội phạm là người có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật định theo Điều 12 Bộ luật Hình sự năm 1999 (từ đủ 16 tuổi đối với khung cơ bản tại khoản 1 và từ đủ 14 tuổi đối với khung tăng nặng tại khoản 2). Mặt chủ quan của tội phạm luôn được thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp, động cơ phạm tội là vụ lợi nhằm thu lợi bất chính.

Hệ thống khái niệm nòng cốt trong nghiên cứu gồm: khái niệm tổ chức đánh bạc, khái niệm gá bạc, tình tiết quy mô lớn theo Nghị quyết số 01/2010/NQ-HĐTP, tính chất chuyên nghiệp theo Nghị quyết số 01/2006/NQ-HĐTP, và dấu hiệu thu lợi bất chính lớn (từ 10.000.000 đồng đến dưới 30.000.000 đồng). Ngoài ra, nghiên cứu còn so sánh khung pháp lý quốc tế với 3 hệ thống luật: Bộ luật Hình sự Nhật Bản (Điều 186 quy định hình phạt tù từ 3 tháng đến dưới 5 năm đối với hành vi mở sòng bạc), Bộ luật Hình sự Thụy Điển (Điều 14, 14a quy định mức phạt tù tối đa 4 năm), và Bộ luật Hình sự Trung Quốc (Điều 303 quy định hình phạt tù đến 3 năm kết hợp cải tạo lao động).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ 42 bản án sơ thẩm hình sự đã có hiệu lực pháp luật, các báo cáo tổng kết tư pháp giai đoạn 2011-2015 của Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng, cùng các văn bản quy phạm pháp luật như Sắc lệnh số 168/SL ngày 14 tháng 4 năm 1948, Bộ luật Hình sự năm 1985, Bộ luật Hình sự năm 1999 và Bộ luật Hình sự năm 2015.

Cỡ mẫu nghiên cứu gồm toàn bộ 42 vụ án với 129 bị cáo phạm tội tổ chức đánh bạc trên tổng số 125 vụ án cờ bạc tại 7 đơn vị hành chính cấp quận, huyện của thành phố. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được áp dụng nhằm đảm bảo tính bao quát 100% thực tế xét xử, loại trừ thiên lệch chọn mẫu.

Phương pháp phân tích bao gồm: phương pháp thống kê hình sự nhằm định lượng số vụ và cơ cấu bị cáo; phương pháp phân tích quy phạm để làm rõ câu chữ pháp luật; phương pháp so sánh luật học nhằm đối chiếu các thời kỳ lập pháp; và phương pháp tổng hợp thực tiễn. Việc lựa chọn tổ hợp phương pháp này giúp tác giả đánh giá đa chiều các biến số về mức hình phạt, tỷ lệ tái phạm, đặc điểm nhân thân và những lỗ hổng trong hướng dẫn thi hành luật. Toàn bộ quá trình nghiên cứu và xử lý số liệu được triển khai trong timeline 12 tháng hoàn thiện vào năm 2016.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát thực tiễn xét xử giai đoạn 2011-2015 tại Đà Nẵng đã mang lại 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, quy mô người phạm tội tổ chức đánh bạc có tính liên kết bầy đàn cao. Mặc dù số vụ án tổ chức đánh bạc chỉ chiếm 1,52% (42/2.759 vụ) tổng số vụ án hình sự sơ thẩm, nhưng số lượng bị cáo lại chiếm tới 4,77% (129/4.793 bị cáo), trung bình mỗi vụ án có hơn 3 bị cáo cùng tham gia tổ chức, phân công vai trò canh gác, gom tiền hồ hoặc bảo kê.

Thứ hai, trong cơ cấu nội bộ nhóm tội phạm về cờ bạc (gồm 125 vụ với 514 bị cáo), tội tổ chức đánh bạc chiếm 33,6% về số vụ và 25,1% về số bị cáo. Điều này chứng minh rằng hành vi tổ chức là nguồn cơn chủ yếu lôi kéo các con bạc tham gia sát phạt với số tiền luân chuyển trong các đường dây lên đến hàng chục tỷ đồng.

Thứ ba, về cơ cấu hình phạt áp dụng cho 129 bị cáo, hình phạt tù có thời hạn chiếm tỷ lệ chủ đạo với khoảng 65% tổng số bị cáo bị tuyên phạt tù giam (khung từ 1 đến 5 năm tù); tỷ lệ bị cáo được hưởng án treo chiếm khoảng 28%; hình phạt tiền với tư cách là hình phạt chính chỉ áp dụng cho khoảng 7% trường hợp. Hình phạt bổ sung là phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng chỉ được tuyên đối với khoảng 35% bị cáo, cho thấy việc áp dụng chế tài kinh tế chưa thực sự triệt để.

Thứ tư, về đặc điểm nhân thân, có hơn 80% số bị cáo không có nghề nghiệp ổn định hoặc làm nghề tự do, và khoảng 15% bị cáo đã có tiền án, tiền sự liên quan đến hành vi đánh bạc hoặc xâm phạm trật tự công cộng nhưng chưa được xóa án tích mà vẫn tiếp tục tái phạm.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân gia tăng tội phạm xuất phát từ tác động kép của quá trình đô thị hóa nhanh và sự bùng nổ của công nghệ thông tin. Việc triển khai các dự án quy hoạch đô thị tại Đà Nẵng dẫn đến việc thu hồi đất nông nghiệp trên diện rộng. Nhiều hộ dân nhận được các khoản tiền bồi thường từ vài trăm triệu đến hàng tỷ đồng nhưng thiếu định hướng chuyển đổi nghề nghiệp, dẫn đến tình trạng nhàn rỗi và tham gia tệ nạn. Bên cạnh đó, các đối tượng tổ chức đã triệt để lợi dụng máy vi tính, điện thoại thông minh và mạng Internet để thiết lập các chân rết cá cược bóng đá, ghi số đề công nghệ cao, gây khó khăn cho việc thu thập chứng cứ vật chất.

Dữ liệu xét xử được trình bày trực quan thông qua Bảng 2.1 (tương quan số vụ và số bị cáo), Biểu đồ 2.1 (biến động tội phạm qua 5 năm), Bảng 2.3 (phân tích hình phạt) và Bảng 2.4 (đặc điểm nhân thân). Qua đó, nghiên cứu chỉ ra những bất cập của Điều 249 Bộ luật Hình sự năm 1999 khi quy định tình tiết định tính quy mô lớn, dẫn đến sự thiếu thống nhất giữa các Tòa án quận, huyện trong việc áp dụng định lượng 2.000.000 đồng hay 20.000.000 đồng theo Nghị quyết 01/2010/NQ-HĐTP. Việc Điều 322 Bộ luật Hình sự năm 2015 cụ thể hóa định lượng tiền từ 5.000.000 đồng trở lên đối với 10 người đánh bạc hoặc 20.000.000 đồng trong một lần là bước tiến lập pháp quan trọng, khắc phục triệt để khoảng trống pháp lý của giai đoạn 2011-2015.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm tổ chức đánh bạc, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật hình sự. Tách bạch hoàn toàn tội tổ chức đánh bạc và tội gá bạc thành 2 điều luật riêng biệt để cá thể hóa trách nhiệm hình sự chính xác hơn. Cơ quan có thẩm quyền cần ban hành thông tư liên tịch hướng dẫn cụ thể việc thu thập, chuyển hóa chứng cứ điện tử (tin nhắn mạng xã hội, sao kê ngân hàng) sang chứng cứ tố tụng hình sự hợp pháp. Chủ thể thực hiện: Quốc hội, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Timeline: Giai đoạn 2016-2018. Target metric: Giảm 100% các vụ án bị cấp phúc thẩm hủy án hoặc sửa án do lỗi định tội danh.

Thứ hai, nâng cao chất lượng chuyên môn nghiệp vụ cho lực lượng tiến hành tố tụng. Tổ chức ít nhất 2 đợt tập huấn chuyên đề mỗi năm cho hơn 200 cán bộ thuộc lực lượng Điều tra viên, Kiểm sát viên và Thẩm phán tại Đà Nẵng về phương pháp đấu tranh với tội phạm tổ chức đánh bạc qua mạng Internet. Chủ thể thực hiện: Công an thành phố, Viện kiểm sát nhân dân và Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng. Timeline: Định kỳ hàng năm từ năm 2016 đến năm 2020. Target metric: Nâng tỷ lệ phát hiện và triệt phá các đường dây cờ bạc công nghệ cao lên trên 90%.

Thứ ba, thực hiện đồng bộ các giải pháp kinh tế - xã hội và đào tạo nghề. Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng cần trích tối thiểu 15% ngân sách hỗ trợ chuyển đổi việc làm để mở các lớp đào tạo nghề miễn phí cho hơn 1.000 lao động tại các khu vực bị thu hồi đất giải tỏa mặt bằng. Chủ thể thực hiện: Sở Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với chính quyền quận, huyện. Timeline: 2016-2020. Target metric: Tạo việc làm mới cho hơn 85% người dân sau giải tỏa, hạn chế phát sinh tội phạm.

Thứ tư, siết chặt quản lý địa bàn và kiểm soát dòng tiền bất chính. Tăng cường kiểm tra 100% các cơ sở kinh doanh dịch vụ internet, trò chơi điện tử, quán cà phê cá độ trên địa bàn 7 quận, huyện; phối hợp với các chi nhánh ngân hàng thương mại để phong tỏa kịp thời các tài khoản có dòng tiền đáng ngờ từ 50.000.000 đồng trở lên phát sinh từ hoạt động cờ bạc. Chủ thể thực hiện: Công an thành phố Đà Nẵng và Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước. Timeline: Thực hiện thường xuyên từ năm 2016.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

Nhóm thứ nhất là Thẩm phán, Thư ký Tòa án và Hội đồng xét xử tại Tòa án nhân dân các cấp. Luận văn cung cấp cẩm nang tra cứu chi tiết về 4 yếu tố cấu thành tội phạm, giúp phân định chính xác ranh giới giữa xử lý hành chính và truy cứu trách nhiệm hình sự theo các mốc định lượng 2.000.000 đồng, 5.000.000 đồng và 20.000.000 đồng, đảm bảo 100% các bản án tuyên đúng người, đúng tội.

Nhóm thứ hai là Điều tra viên và Kiểm sát viên thuộc các cơ quan tiến hành tố tụng. Luận văn cung cấp phương pháp nhận diện hơn 5 thủ đoạn tổ chức sới bạc tinh vi, phương thức phân loại vai trò kẻ chủ mưu và đồng phạm giúp sức, đồng thời tối ưu hóa kỹ năng thu thập chứng cứ vật chất và chứng cứ kỹ thuật số trong các vụ án phức tạp.

Nhóm thứ ba là Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Luật Hình sự và Tố tụng Hình sự tại các cơ sở đào tạo luật. Tài liệu là nguồn tham khảo học thuật giá trị với hệ thống dữ liệu thực chứng gồm 42 bản án sơ thẩm trong 5 năm (2011-2015), phục vụ trực tiếp cho việc giảng dạy, học tập và viết khóa luận tốt nghiệp.

Nhóm thứ tư là Cán bộ quản lý hành chính và hoạch định chính sách an sinh xã hội tại chính quyền địa phương. Luận văn cung cấp bức tranh toàn cảnh về tác động của đô thị hóa đối với tình hình tội phạm, giúp xây dựng các đề án phòng ngừa tội phạm xã hội hiệu quả tại hơn 50 xã, phường của thành phố Đà Nẵng.

Câu hỏi thường gặp

Yếu tố nào phân định ranh giới giữa xử phạt hành chính và truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi tổ chức đánh bạc? Theo quy định pháp luật, hành vi chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi thỏa mãn một trong các điều kiện: tổ chức đánh bạc với quy mô lớn (từ 10 người hoặc 2 chiếu bạc trở lên với số tiền từ 2.000.000 đồng theo Nghị quyết số 01/2010/NQ-HĐTP, hoặc từ 5.000.000 đồng theo Điều 322 Bộ luật Hình sự 2015), hoặc đã bị xử phạt hành chính, hoặc đã bị kết án chưa được xóa án tích. Nếu không có các yếu tố định lượng và nhân thân này, hành vi chỉ bị xử phạt vi phạm hành chính.

Người vừa đứng ra tổ chức vừa trực tiếp tham gia đánh bạc bị xử lý như thế nào? Theo lý luận định tội danh và thực tiễn xét xử, nếu một người vừa có hành vi rủ rê, lôi kéo, chuẩn bị địa điểm, dụng cụ cho người khác đánh bạc, vừa trực tiếp dùng tiền tham gia sát phạt thì người đó sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự độc lập về cả 2 tội danh: Tội tổ chức đánh bạc (Điều 249) và Tội đánh bạc (Điều 248 Bộ luật Hình sự 1999). Khi lượng hình, Tòa án sẽ tổng hợp hình phạt của cả hai tội theo quy định.

Mức định lượng tiền dùng để đánh bạc thay đổi thế nào giữa Bộ luật Hình sự 1999 và 2015? Bộ luật Hình sự năm 1999 không quy định số tiền cụ thể trong điều luật mà phải dựa vào Nghị quyết 01/2010/NQ-HĐTP với mức định lượng từ 2.000.000 đồng trở lên. Đến Bộ luật Hình sự năm 2015 (Điều 322), nhà làm luật đã nâng mức định lượng lên 5.000.000 đồng trở lên đối với trường hợp cho từ 10 người đánh bạc trở lên trong cùng lúc, hoặc tổng số tiền trong một lần chơi có giá trị từ 20.000.000 đồng trở lên.

Thực tiễn xét xử tại Đà Nẵng giai đoạn 2011-2015 đã tuyên bao nhiêu phần trăm hình phạt tù có thời hạn? Trong tổng số 129 bị cáo bị Tòa án nhân dân cấp quận, huyện của thành phố Đà Nẵng đưa ra xét xử sơ thẩm về tội tổ chức đánh bạc, hình phạt tù có thời hạn chiếm khoảng 65%, hình phạt tù cho hưởng án treo chiếm khoảng 28%, và hình phạt tiền với tư cách hình phạt chính chiếm khoảng 7%.

Hình phạt bổ sung đối với tội tổ chức đánh bạc được quy định ra sao? Theo khoản 3 Điều 249 Bộ luật Hình sự 1999 và khoản 3 Điều 322 Bộ luật Hình sự 2015, người phạm tội tổ chức đánh bạc còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng (nâng lên 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng theo luật 2015) hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản. Hình phạt tiền bổ sung chỉ được áp dụng khi Tòa án không tuyên phạt tiền là hình phạt chính.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa sâu sắc 70 năm lịch sử lập pháp hình sự Việt Nam về tội tổ chức đánh bạc từ Sắc lệnh số 168/SL năm 1948 đến Bộ luật Hình sự năm 2015.
• Công trình đã phân tích toàn diện mẫu nghiên cứu thực nghiệm gồm 42 vụ án với 129 bị cáo trên tổng số 2.759 vụ án hình sự sơ thẩm tại thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2011-2015.
• Bóc tách rõ mối quan hệ nhân quả giữa tốc độ đô thị hóa nhanh, việc chuyển đổi sinh kế sau thu hồi đất và sự phát triển của công nghệ thông tin đối với sự gia tăng của tệ nạn tổ chức đánh bạc.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp đồng bộ kết hợp giữa lập pháp, chuyên môn nghiệp vụ tư pháp và chính sách an sinh xã hội tại địa bàn đô thị loại 1.
• Định hướng áp dụng các mốc định lượng giá trị tài sản mới (5.000.000 đồng và 20.000.000 đồng) theo Điều 322 Bộ luật Hình sự năm 2015, góp phần giảm 20-30% tội phạm cờ bạc giai đoạn 2016-2020.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là gắn kết nhuần nhuyễn giữa lý luận pháp lý hình sự và thực tiễn xét xử sống động, tạo nguồn tư liệu tham khảo giá trị cho công tác điều tra, truy tố, xét xử và xây dựng pháp luật. Trong thời gian tới, các cơ quan chức năng cần tiếp tục theo dõi diễn biến tội phạm mạng để hoàn thiện quy trình tư pháp điện tử. Bạn đọc và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác toàn văn luận văn để phục vụ công tác nghiên cứu và áp dụng pháp luật trên thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI TỔ CHỨC ĐÁNH BẠC THEO LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 1. Khái niệm tội tổ chức đánh bạc và sự cần thiết của việc quy định tội phạm này trong luật hình sự Việt Nam 1. Khái niệm tội tổ chức đánh bạc trong luật hình sự Việt Nam “Tội phạm là một hiện tượng xã hội - pháp lý gắn liền với sự ra đời của nhà nước và pháp luật, cũng như với sự xuất hiện của sỡ hữu tư nhân và sự phân chia xã hội thành các giai cấp đối kháng” [3, tr. Vì vậy, để bảo về đặc quyền của mình, Nhà nước sẽ quy định những hành vi nguy hiểm nào bị xem là tội phạm và áp dụng TNHS đối với người thực hiện hành vi đó, Điều 8 BLHS năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) quy định tội phạm như sau: Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật hình sự, do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc, xâm phạm chế độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hóa, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tự do, tài sản, các quyền, lợi ích hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những lĩnh vực khác của trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa [1, Điều 8].

Với định nghĩa này, tội phạm được các nhà làm luật đề cập đến có bốn đặc điểm (dấu hiệu) cơ bản: Là hành vi nguy hiểm cho xã hội, do người có năng lực TNHS thực hiện, có lỗi và trái với PLHS. Đối với tội tổ chức đánh bạc, do xuất phát đều là các hành vi thuộc về tệ nạn cờ bạc, có những điểm chung nhất định, hành vi được mô tả trong các 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tội này gắn bó chặt chẽ với nhau (hành vi khách quan của tội tổ chức đánh bạc mang tính chất hỗ trợ, tạo điều kiện cho hành vi đánh bạc). Xét trong mối quan hệ với nhóm tội, một tội cụ thể trong nhóm tội đóng vai trò cái riêng, cái cụ thể, nhóm tội đóng vai trò cái chung, cái khái quát. Nghiên cứu cái riêng phải qua cái chung, nghiên cứu cái cụ thể phải đặt trong cái khái quát.

Do vậy, để nghiên cứu khái niệm tội tổ chức đánh bạc nhất thiết phải đặt nó trong nhóm các tội đánh bạc. Theo từ điển luật học: “Đánh bạc là (hành vi) tham gia vào trò chơi được tổ chức bất hợp pháp mà sự được (hoặc thua) kèm theo việc được (hoặc mất) lợi ích vật chất đáng kể (tiền, hiện vật hoặc các hình thức tài sản khác)” [44, tr. 227] Trải qua các thời kỳ, các cơ quan lập pháp nước ta vẫn chưa đi đến thống nhất trong việc đưa ra một khái niệm hoàn chỉnh các tội phạm liên quan đến cờ bạc nói chung và tội phạm tổ chức đánh bạc nói riêng, bởi vì các hành vi về cờ bạc, tổ chức đánh bạc đều là các hiện tượng xã hội, nên nó phát sinh trong các điều kiện xã hội nhất định, và sẽ tiêu vong trong những điều kiện xã hội nhất định khác. Ở vào các giai đoạn khác nhau của xã hội, nó có những phát triển và biểu hiện khác nhau, xem xét ở góc độ pháp lý hình sự, trong mỗi giai đoạn lịch sử nước ta, các khái niệm này được đề cập ở các phạm vi khác nhau, tương ứng với điều kiện, nhận thức và cũng nhằm đáp ứng các mục tiêu khác nhau tương ứng trong từng giai đoạn mà nhà nước đặt ra cho hệ thống luật.

Với khái niệm về các hành vi cờ bạc được quy định tại Sắc lệnh 168/SL ngày 14 tháng 4 năm 1948, văn bản PLHS đầu tiên của nhà nước ta được các nhà làm luật ghi nhận như sau: Tất cả các trò chơi cờ bạc, dù là có tính cách may rủi hay là có thể dùng trí khôn để tính nước mà được thua bằng tiền, đều coi 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] là tội đánh bạc; Những cuộc đánh đố nhau bằng tiền, những cuộc xổ số bằng tiền hay bằng đồ mà không có nhà chức trách có thẩm quyền cho phép trước cũng đều bị phạt như tội đánh bạc. Những người nào tổ chức một cuộc đánh bài, đánh bạc, một trò chơi kể trong Điều 1 không cứ ở một nơi nào, đều bị phạt tù từ hai năm đến năm năm và phạt bạc từ 10. Những người nào giúp một người khác tổ chức những cuộc nói trên, những người chủ nhà trí tình mà để người ta đánh bài đánh bạc trong nhà mình, không cứ là có thu lợi hay không, những người quản trị, người làm cái, người lấy hồ, đều bị phạt như người tổ chức [36, tr. Quy định này “hành vi tổ chức đánh bạc được áp dụng đối với người tổ chức ra đám bạc và những người giúp sức để tổ chức ra đám bạc”, phạm vi chủ thể phạm tội tổ chức đánh bạc ở đây là rất rộng, bởi chỉ cần “tổ chức một cuộc đánh bài, đánh bạc, một trò chơi” là đủ yếu tố để cấu thành tội phạm, không nhất thiết phải đạt đến một định lượng, một mức độ nguy hiểm nhất định đối với xã hội.

Theo Bản tổng kết số 9-NCPL ngày 08 tháng 01 năm 1968 của TAND tối cao, khái niệm về các hành vi về liên quan đánh bạc được nêu ra như sau: Hành vi đánh bạc: “Là hành vi chơi có được thua bằng tiền mặt hay không dùng tiền mặt, nhưng thanh toán với nhau bằng tiền, tuy nhiên phải có động cơ mục đích sát phạt nhau” [36, tr. Hành vi tổ chức, chứa gá cờ bạc: “Là gây ra vụ đánh bạc, lôi cuốn người khác vào vòng phạm pháp để vụ lợi” [36, tr. Khái niệm này đã nêu lên được hành vi khách quan của tội phạm, là những hành vi rủ rê, lôi cuốn người khác tham gia đánh bạc và động cơ vụ lợi là dấu hiệu bắt buộc trong mặt chủ quan của tội phạm, nếu không có yếu tố vụ lợi thì không bị xem là tội phạm. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Sau khi pháp điển hóa BLHS năm 1985, quy đinh về các hành vi liên quan đến đánh bạc đã được phân hóa cụ thể hơn bằng việc xác định ba tội phạm trong nhóm này, gồm: đánh bạc, tổ chức đánh bạc và gá bạc.

Tội tổ chức đánh bạc được quy định “Người nào tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc thì bị phạt…” điều luật quy định một cách chung chung, chưa thể hiện rõ các dấu hiệu cơ bản của tội phạm. Còn theo BLHS năm 1999, Điều 249 quy định tội tổ chức đánh bạc như sau: Người nào tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc trái phép với quy mô lớn hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi quy định tại Điều này và Điều 248 của Bộ luật này hoặc đã bị kết án về một trong các tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ mười triệu đồng đến ba trăm triệu đồng hoặc phạt tù từ một năm đến năm năm [1, Điều 249]. Với quy định này, hành vi tổ chức đánh bạc được khái niệm “Là hành vi chủ mưu, cầm đầu, chỉ huy, cưỡng bức, đe dọa người khác tham gia trò chơi có được thua bằng tiền hoặc tài sản dưới bất kỳ hình thức nào” [26, tr. Hay nói cách khác, hành vi tổ chức đánh bạc là hành vi của chủ thể nhằm rủ rê, lôi kéo các chủ thể khác thực hiện hành vi đánh bạc trái phép, ở đây động cơ vụ lợi không còn là dấu hiệu bắt buộc trong cấu thành đối với tội phạm và tội phạm có cấu thành về mặt hình thức đó là phải có “quy mô lớn hoặc…”.

Có thể thấy rằng, về kỹ thuật lập pháp điều luật đã quy định chặt chẽ hơn, tuy nhiên vẫn chưa khái quát đầy đủ các đặc điểm cơ bản trong cấu thành tội phạm mà PLHS đã quy định. Khi nghiên cứu về khái niệm tội phạm, theo GS. Lê Cảm: Khái niệm tội phạm phải bao hàm đầy đủ năm đặc điểm (dấu hiệu) trên cả ba bình diện khách quan, pháp lý và chủ quan. Bình diện khách quan (nội dung) - tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội(1); Bình diện pháp lý (hình 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] thức) - tội phạm là hành vi trái pháp luật hình sự(2); Bình diện chủ quan - tội phạm là hành vi do người có năng lực TNHS(3) và đủ tuổi chịu TNHS(4) thực hiện một cách có lỗi (5) [3, tr.

Ở đây, tuổi chịu TNHS được xem là một dấu hiệu cơ bản trong cấu thành tội phạm và tôi thống nhất với quan điểm của tác giả đã đề cập đến. Trên cơ sở khái niệm về tội phạm đã được đề cập ở trên và qua nghiên cứu những khái niệm về tội tổ chức đánh bạc trong từng giai đoạn lịch sử của nước ta đã được các nhà làm luật đưa ra, theo tôi khái niệm tội tổ chức đánh bạc có thể được định nghĩa như sau: Tổ chức đánh bạc là chủ mưu, cầm đầu, rủ rê, lôi kéo hoặc tạo điều kiện cần thiết cho người khác tham gia đánh bạc, trái với quy định của PLHS, gây thiệt hại cho trật tự an toàn công cộng, do người có năng lực TNHS và đủ tuổi chịu TNHS thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp. Từ khái niệm này, ta có thể chỉ ra một số đặc điểm cơ bản của tội tổ chức đánh bạc đó là: Một là, khách thể mà tội tổ chức đánh bạc xâm phạm đến là trật tự công cộng. Để có trật tự công cộng, đòi hỏi Nhà nước, các cơ quan, tổ chức và mọi công dân trong xã hội đều phải có trách nhiệm xây dựng, thực hiện và bảo vệ các quy tắc của trật tự sinh hoạt chung trên các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội.

Nếu ai đi ngược lại điều này là xâm phạm đến trật tự công cộng và sẽ bị xử lý theo quy định của PLHS nếu vi phạm đó có đủ các yếu tố cấu thành tội phạm. Hai là, người phạm tội tổ chức đánh bạc là người có hành vi tổ chức cho người khác thực hiện hành vi đánh bạc trái phép, thông qua các hành vi khách quan, như: lôi kéo, rủ rê hoặc tạo điều kiện cần thiết cho việc thực hiện hành vi phạm tội hoặc hành vi vi phạm pháp luật.