CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN 1. Danh pháp-phân loại: 1. Tên thường gọi: Ưu Đàm - Vả Cụm -Vả Nước - Sung. Tên khoa học: Ficus racemosa 1.
Phân loại khoa học: [7] Hình 1.1: FicusRacemosa Giới: Plantae Bộ: Rosales Ngành: Magnoliophyta Họ: Moraceae Lớp: Magnoliopsida Chi: Ficus 2. Phân loại theo loài Sung trổ hay còn gọi là Vả Rừng, Ngõa Rừng (tên khoa học là: Ficus variegata blume, thuộc họ dâu tằm). Phân bố nhiều ở các nước Trung Quốc, Thái Lan, Malaixia, Việt Nam, ở nước ta thường gặp trong các rừng thứ sinh ở Lạng Sơn, Hà Tây, Thanh Hóa, Quảng Trị, Quảng Nam Đà Nẵng, Ninh Thuận. Sung Ba Thùy hay cây Óc Chó, tùy từng địa phương mà cây Óc Chó có những tên gọi khác nhau như sung dại (miền Bắc) hay ổi dại (miền Nam), tên khoa học là (Ficus hirta vahl).
Sung thằn lằn hay dây thằn lằn, dây trâu cổ (tên khoa học: Ficus pumila L, họ dâu tằm) 2. Nguồn gốc: [8] Sung thường mọc hoang dại ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, cạnh các khu vực ẩm ướt, cạnh bờ sông suối, đôi khi trong lòng suối, ngoài ra cây còn có nguồn gốc ở các nước thuộc khí hậu bán ôn đới như Ý, Tây Ban Nha hay ở các ban California của Hoa Kỳ. Cây sung chủ yếu phân bố ở các khu vực: Đông Nam Á (Trung Quốc, Việt Nam,…), Ấn Độ, và nhiều quốc gia khác trên thế giới. Ở nước ta cây được trồng nhiều ở các tỉnh Thừa Thiên, Huế, Khánh Hòa, Phú Yên, gần đây Tỉnh Lâm Đồng đã đưa vào trồng đại trà cây sung ngọt (Ficus racemosa) có nguồn gốc từ Châu Âu nhằm cung cấp cho nhu cầu tiêu thụ trong nhà hàng và sử dụng để chữa bệnh.
1 do an Đồ án tốt nghiệp Trà túi lọc quả sung 2. Các đặc điểm của cây sung: Thân: Là thân cây gỗ, thân to cành lá xum xuê, có khi cao tới 25-30m, đường kính thân cao tới 60-90cm. Lá: Các lá màu xanh đậm, dài 1,5-2 cm, hình trứng hoặc elip. Hoa: Các hoa đực, hoa cái cũng như vú lá mọc trên cùng một thân.
Hoa đực: các lỗ chân lông cận đỉnh, không cuống. vú lá và hoa cái có cuống nhỏ, các thùy đài hoa thẳng, đỉnh từ 3 đến 4 răng, vòi nhị ở bên, núm nhụy hình chùy. Quả: Quả tự ra trên các cành già hoặc thân cây, đôi khi ở nách cây con , các trái cây thuộc chi sung có màu xanh khi sống và chuyển thành màu cam, màu đỏ mờ hoặc đỏ thẫm khi chín. Quả chứa nhiềuhạt nhỏ, bề mặt ngoài của vỏ gồm nhiều múi dễ dàng tháo rời màu xám đến nâu gỉ, đồng nhất, cứng và không giòn.
Giá trị dinh dưỡng- thành phần hóa học: Bảng 1.1: Giá trị dinh dưỡng của quả Sung: [20] Giá trị dinh dưỡng của quả Giá trị dinh dưỡng của quả Thành phần sinh dưỡng sung tươi (100g) sung khô (100g) Clories (kcal) 74 249 Xơ (g) 3 10 Chất béo (g) 0 1 Protein (g) 1 3 Đường (g) 16 48 Vitamin A (IU) 142 10 Vitamin C (mg) 2 1.1 Natri 1 10 Kali 232 680 Canxi 35 162 Phospho 232 67 Magie 17 68 Sắt 0.2 (Theo ban cố vấn sức khỏe california, 2009) 2 do an Đồ án tốt nghiệp Trà túi lọc quả sung 2. Giá trị sử dụng: 2. Sung trong y học: Tất cả các thành phần của sung từ rễ, thân, lá, quả điều có tác dụng chữa bệnh. Ấn Độ và Trung Quốc là những quốc gia sử dụng phổ biến nhất trong y học, đặc biệt trong lĩnh vực chống béo phì nhờ vào hàm lượng cao của các hợp chất phenolic và các chất chống oxy hóa trong sung.
Hạ huyết áp: [8], [9], [10], [21] Theo kết quả nghiên cứu cho thấy quả sung giàu kali lại ít natri. Ăn nhiều muối natri mỗi ngày là một trong những nguyên nhân chính làm thiếu hụt kali trong cơ thể. Sự mất cân bằng giữa natri và kali sẽ khiến cho huyết áp tăng cao một cách nhanh chóng. Do đó, việc hạn chế ăn muối, đồng thời áp dụng chế độ ăn uống giàu trái cây và rau củ, trong đó có trái sung tươi sẽ giúp cho lượng kali tăng trở lại, ngừa cao huyết áp.
Không chỉ vậy, trái sung còn chứa nhiều chất béo omega-3 và omega-6 giúp huyết áp ổn định và ngừa được các bệnh tim mạch. Ngăn ngừa tiểu đường: [8], [9], [10], [15]. Do quả sung có chứa nhiều kali nên sẽ giúp kiểm soát lượng đường trong máu và có đặc tính chống lại bệnh tiểu đường. Hạ cholesterrol: [8], [9], [10], [21] Những quả sung có chứa một hàm lượng pectin 1 loại chất xơ hòa tan.
Khi chất xơ này đi qua hệ tiêu hóa nó sẽ giúp hạ cholesterol trong máu. Tốt cho hệ tiêu hóa[8], [9], [10], [14], [16], [21] Trái sung dồi dào chất xơ và prebiotic, có tác dụng kích thích nhu động ruột và tạo điều kiện thuận lợi cho một số loại vi khuẩn có lợi cho đường ruột phát triển. Vì vậy ăn sung sẽ góp phần cải thiện hệ tiêu hóa, chống táo bón và ngừa bệnh trĩ. Ngừa loãng xương [19], [20], [21] Trong trái sung chứa nhiều kali, mangan và canxi - những khoáng chất ảnh hưởng đến mật độ xương.
Kali có tác dụng chống lại sự bài tiết canxi thông qua nước tiểu (gây ra bởi chế độ ăn uống nhiều muối), trong khi đó, mangan giúp kích hoạt các enzym tiêu hóa thức ăn một cách dễ dàng, từ đó giải phóng các dưỡng chất canxi giúp xương chắc khỏe. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, nếu bạn bị dị ứng với các sản phẩm từ sữa thì có thể bổ sung canxi từ trái sung. 3 do an Đồ án tốt nghiệp Trà túi lọc quả sung f. Ngừa ung thư [8],[14] Kết quả nghiên cứu từ trường Đại học bang Colorado (Mỹ) cho biết, các dưỡng chất dồi dào chứa trong trái sung như coumarin, pectin, beta-carotene, vitamin A, C, E, K, đồng, sắt, kẽm… có khả năng làm giảm cholesterol xấu trong máu, hạn chế nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, ung thư tuyến tiền liệt, ung thư vú và ung thư ruột kết.
Do đó, nên thêm trái sung vào thực đơn ăn uống mỗi ngày (có thể uống nước sắc từ lá sung) để mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Chống gây ung thư thận: [14] Chiết xuất từ sung ở liều 200 và 400 mg / kg khi cho uống làm giảm đáng kể chất béo no, xanthine oxidase, γ-glutamyl transpeptidase và hydrogen peroxide (H2O2) bằng việc giảm hàm lượng glutathione trong thận và các enzym chống oxy hóa được tạo ra bởi Potassium bromate (KBrO3), một tác nhân độc thận mạnh, có gây ung thư thận ở chuột. Có phục hồi đáng kể của chất glutathione trong thận và các enzym chống oxy hóa. Cũng có sự đảo ngược trong việc tăng cường hoạt động khử ure, nito trong thận, tổng hợp DNA và chỉ số creatinine trong huyết tương.
Kết quả này cho thấy rằng chiết xuất từ sung là một tác nhân ngăn ngừa ung thư mạnh và ngăn chặn KBrO3 trung gian độc cho thận ở chuột. Kết quả nghiên cứu cho thấy, nhựa của trái sung còn xanh có tác dụng ức chế sự phát triển của nhiều loại tế bào ung thư: ung thư mô liên kết, ung thư vú tự phát, sarcoma hạch bạch tuyết,… còn có thể chậm quá tình di căn. Chống ho:[19], [20] Các chiết xuất methanol vỏ thân cây đã được thử nghiệm khả năng chống ho của mình chống lại một mô hình cảm ứng ho do khí sulfur dioxide ở chuột. Các chiết xuất trưng bày ức chế tối đa 56,9% ở liều 200 mg / kg (po) 90 phút sau khi uống.
Thuốc trừ giun sán: [14] Các chất chiết xuất dầu thô của vỏ cây được đánh giá về hoạt động sử dụng thuốc trừ giun sán giun trưởng thành trong đất; họ trưng bày một liều lượng phụ thuộc của sự vận động tự phát (liệt) và gợi lên những phản ứng để pin-chích, được so sánh với 3% piperazine citrate. Tuy nhiên, không có sự phục hồi cuối cùng trong trường hợp điều trị sâu với chiết xuất dung dịch nước cho thấy hoạt động wormicidal j. Kháng khuẩn: Các ancol chiết xuất từ lá đã được tìm thấy có hiệu quả chống lại actinomyces vicosus. Nồng độ ức chế tối thiểu đã được tìm thấy là 0.
4 do an Đồ án tốt nghiệp Trà túi lọc quả sung k. Hạ sốt: [19], [20] Chiết xuất methanol từ vỏ thân cây đã được đánh giá về khả năng hạ nhiệt độ cơ thể về mức bình thường khi bị sốt ở chuột bạch tạng, liều lượng 100, 200 và 300 mg / kg thể trọng lượng. Nó cho thấy hiệu quả đáng kể khả năng hạ sốt trong vòng 5 giờ sau khi dùng thuốc. Tác dụng hạ nhiệt từ dịch chiết tương đương với thuốc paracetamol.
Chữa lành vết thương: Dịch chiết ethanol từ vỏ cây cho thấy khả năng chữa lành vết thương tại vết thương hở ở chuột. Thuốc trị tiêu chảy:[19], [20] Dịch chiết ethanol của vỏ cây được đánh giá đối với hoạt động như thuốc trị tiêu chảy chống lại mô hình thực nghiệm khác nhau của bệnh tiêu chảy ở chuột. Nó cho thấy hoạt động ức chế đáng kể đối với tác nhân gây ra tiêu chảy ở chuột. Các chất chiết xuất cũng cho thấy một sự giảm đáng kể trong nhu động của đường tiêu hóa trong các thử nghiệm bữa ăn than ở chuột.
Các kết quả thu được cho thấy hiệu quả của nó như tác nhân chống tiêu chảy. Chống viêm: [14] Một xét nghiệm sinh học phân đoạn định hướng của các chiết xuất ethanol từ lá sung thấy hoạt động ức chế mạnh tình trạng viêm tương đương với cox - 1 (1 loại thuốc chống viêm không steroid) và 5 - lox (5 - lipoxygenase – 1 loại enzyme có trong cơ thể người) trong ống nghiệm với giá trị ic50 là 90 và 18 ml. Dịch chiết ethanol của vỏ cây thân cũng ức chế cox - 1 với giá trị là 100 ng / ml chứng tỏ rằng dịch chiết có vai trò như thuốc được sử dụng trong điều trị các bệnh viêm. Hạ sốt: Chiết xuất methanol từ vỏ thân cây đã được đánh giá về khả năng hạ nhiệt độ cơ thể về mức bình thường khi bị sốt ở chuột bạch tạng, liều lượng 100, 200 và 300 mg / kg thể trọng lượng.
Nó cho thấy hiệu quả đáng kể khả năng hạ sốt trong vòng 5 giờ sau khi dùng thuốc. Tác dụng hạ nhiệt từ dịch chiết tương đương với thuốc paracetamol. Chữa lành vết thương: Dịch chiết ethanol từ vỏ cây cho thấy khả năng chữa lành vết thương tại vết thương hở ở chuột. Chống loét: 50% ethanol chiết xuất từ trái sung đã cho thấy hiệu quả trong các mô hình nghiên cứu chống viêm loét dạ dày, co thắt môn vị và giảm stress gây ra loét trên chuột ở liều 50, 100 5 do an Đồ án tốt nghiệp Trà túi lọc quả sung và 200 mg / kg trọng lượng cơ thể trong 5 ngày, hai lần mỗi ngày.