HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN ------- ------- NGUYỄN THỊ PHƯƠNG ANH “NGHIÊN CỨU HÀNH VI TIÊU DÙNG RAU AN TOÀN CỦA CÁC HỘ GIA ĐÌNH TRÊN ĐỊA BÀN PHƯỜNG PHÚC LỢI, QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP HÀ NỘI – 2021 HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN ------- ------- KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP “NGHIÊN CỨU HÀNH VI TIÊU DÙNG RAU AN TOÀN CỦA CÁC HỘ GIA ĐÌNH TRÊN ĐỊA BÀN PHƯỜNG PHÚC LỢI, QUẬN LONG BIÊN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Họ và tên : Nguyễn Thị Phương Anh Mã sinh viên : 611465 Giáo viên hướng dẫn : TS. Trần Đức Trí HÀ NỘI – 2021 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan khóa luận tốt nghiệp “Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, thành phố Hà Nội” là công trình nghiên cứu của tôi. Số liệu và kết quả nghiên cứu là trung thực và chưa từng được sử dụng trong bất cứ một tài liệu, nghiên cứu nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc hoàn thành khóa luận này đều được cảm ơn và các thông tin trích dẫn đều được ghi rõ nguồn gốc.
Đồng thời, tôi xin cam đoan rằng trong quá trình thực hiện đề tài tôi luôn chấp hành đúng mọi quy định của địa phương nơi thực hiện đề tài. Hà Nội, ngày tháng năm 2020 Sinh viên Nguyễn Thị Phương Anh i LỜI CẢM ƠN Trong quá trình thực tập và thực hiện đề tài khóa luận, tôi đã nhận được sự giúp đỡ tận tình của các cá nhân, tổ chức trong và ngoài trường để em có thể hoàn thành tốt đề tài nghiên cứu này. Đầu tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới thầy, cô giáo khoa Kinh tế và Phát triển Nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã trực tiếp tham gia giảng dạy, tận tình giúp đỡ, truyền đạt nguồn kiến thức bổ ích cho tôi trong suốt bốn năm học vừa qua. Tôi cũng xin trân trọng cảm ơn UBND phường Phúc Lợi đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong việc thu thập số liệu và những thông tin cần thiết cho việc nghiên cứu của đề tài.
Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến thầy giáo Tiến sĩ Trần Đức Trí đã nhiệt tình hướng dẫn và chỉ bảo giúp đỡ tôi trong quá trình thực tập tốt nghiệp và hoàn thành bài khóa luận này. Với vốn kiến thức và thời gian nghiên cứu hạn chế, Khóa luận tốt nghiệp của tôi chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót. Vì vậy tôi rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô để bài báo cáo của tôi được hoàn thiện hơn. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2020 Sinh viên Nguyễn Thị Phương Anh ii TÓM TẮT KHÓA LUẬN Rau an toàn là loại thực phẩm chứa các chất dinh dưỡng, các loại vitamin cần thiết cho cơ thể và cân bằng khẩu phần ăn của mỗi người.
Chính vì tầm quan trọng mà rau, củ quả mang lại cho nên người tiêu dùng cần có sự đúng đắn trọng việc lựa chọn rau, củ, quả. Tuy nhiên, với hành vi tiêu dùng rau an toàn của các nhóm đối tượng khách hàng khác nhau thì mỗi loại rau, nơi mua, chất lượng rau có tác động khác nhau để có được nhóm khách hàng yêu thích sản phẩm của mình. Do đó, với mong muốn tìm hiểu hành vi tiêu dùng rau an toàn và các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng sản phẩm rau an toàn để có căn cứ khoa học giúp địa phương xây dựng kế hoạch đảm bảo nguồn cung cho tiêu dùng trong thời gian tới đáp ứng nhu cầu thị trường, tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, thành phố Hà Nội”. Mục tiêu tổng quát của đề tài là thông qua nghiên cứu thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, Thành phố Hà Nội để đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao nhận thức của người tiêu dùng trong tiêu dùng rau an toàn trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, Thành phố Hà Nội trong thời gian tới.
Cụ thể đề tài nhằm đạt được các mục tiêu: (1) Góp phần hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về tiêu dùng rau an toàn nói chung và các vấn đề kinh tế xã hội có liên quan nói riêng; (2) Đánh giá thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, Thành phố Hà Nội; (3) Phân tích hành vi tiêu dùng rau an toàn và xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, Thành phố Hà Nội; (4) Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao nhận thức của người tiêu dùng trong tiêu dùng rau an toàn trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, Thành phố Hà Nội trong thời gian tới. iii Để thực hiện đề tài tôi tiến hành nghiên cứu 50 hộ của phường Phúc Lợi. Tôi thu thập số liệu từ các báo cáo thống kê của các ban ngành của địa phương, tiến hành điều tra trực tiếp, phỏng vấn các hộ gia đình để hiểu rõ được thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn trên địa bàn. Các thông tin, số liệu sẽ được xử lý, tổng hợp trên phần mềm Excel và được phân tích thông qua các phương pháp để có những nhận xét, phân tích và đánh giá một cách khách quan nhất.
Đề tài đã thu được kết quả như sau: Thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn của các hộ gia đình trên địa bàn. Chỉ tiêu này được đánh giá thông qua đặc điểm chung của hộ gia đình, hành vi tiêu dùng rau an toàn trước và sau khi sử dụng; các dạng hành vi tiêu dùng thường gặp và cách ứng xử của hộ gia đình khi tiêu dùng rau kém chất lượng, rau trái vụ, sản phẩm rau thay thế khác. Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng rau an toàn của người hộ gia đình tại phường Phúc Lợi gồm: Các yếu tố thu nhập, các yếu tố về chất lượng rau an toàn, các yếu tố về nhận thức và giá cả của rau an toàn trên thị trường. Từ những yếu tố ảnh hưởng cũng như những khó khăn đang tồn tại ảnh hưởng tới tiêu dùng rau an toàn, nghiên cứu đã đề xuất được một số giải pháp nhằm duy trì và đảm bảo nguồn cung cấp cho người tiêu dùng: Chính quyền địa phương cần chú trọng xây dựng nguồn cung cấp bảo và an toàn, quan tâm hơn nữa đến công tác kiểm tra chất lượng rau an toàn và vệ sinh an toàn trong tiêu thụ sản phẩm, phát triển hệ thống siêu thị và cần xử lý nghiêm đối với những đối tượng vi phạm; các giải pháp cấp bách cần thực hiện luôn, các giải pháp lâu dài; đề xuất các chính sách mới.
Nâng cao trình độ, sự hiểu biết, nhận thức của hộ gia đình trong hành vi tiêu dùng rau an toàn. Đề xuất các chính sách, các giải pháp tối ưu nhằm nâng cao nhận thức của hộ gia đình trên địa bàn nghiên cứu trong thời gian tới để đạt được hiệu quả trong tiêu dùng rau an toàn. iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii TÓM TẮT KHÓA LUẬN.
iii MỤC LỤC. v DANH MỤC BẢNG. viii DANH MỤC SƠ ĐỒ. ix DANH MỤC BIỂU ĐỒ .1 Tính cấp thiết của đề tài.2 Mục tiêu nghiên cứu .1 Mục tiêu chung .2 Mục tiêu cụ thể .3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.1 Đối tượng nghiên cứu .2 Phạm vi nghiên cứu.
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN .1 Một số khái niệm .2 Đặc điểm và vai trò của rau an toàn .3 Các dạng hành vi tiêu dùng .4 Nội dung nghiên cứu hành vi tiêu dùng .5 Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng .2 Cơ sở thực tiễn của đề tài .1 Thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn trên thế giới .2 Thực trạng hành vi tiêu dùng rau an toàn trong nước.3 Các nghiên cứu có liên quan đến đề tài. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Đặc điểm của địa bàn nghiên cứu .1 Điều kiện tự nhiên .2 Điều kiện kinh tế xã hội .3 Đánh giá chung về địa bàn.2 Phương pháp nghiên cứu .1 Chọn điểm nghiên cứu .2 Thu thập số liệu .3 Phương pháp xử lý số liệu .4 Phương pháp phân tích số liệu .5 Hệ thống chỉ tiêu dùng trong nghiên cứu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN .1 Thực trạng tiêu dùng rau an toàn của các hộ điều tra .1 Thông tin về hộ gia đình .2 Thực trạng tiêu dùng rau an toàn của các hộ điều tra theo tổ .3 Thực trạng tiêu dùng rau an toàn theo độ tuổi .4 Thực trạng tiêu dùng rau an toàn theo ngành nghề.5 Thực trạng tiêu dùng rau an toàn theo thu nhập .2 Hộp đen hành vi tiêu dùng của hộ gia đình về sản phẩm rau an toàn .1 Hành vi trước khi mua rau an toàn.2 Hành vi mua rau an toàn của các hộ gia đình .3 Ứng xử của hộ gia đình khi tiêu dùng .4 Hành vi sau khi mua rau an toàn .5 Mức độ sẵn sàng chi trả cho rau an toàn trên thị trường.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng sản phẩm rau an toàn trên địa bàn phường Phúc Lợi, quận Long Biên, thành phố Hà Nội .1 Yếu tố tâm lý .3 Yếu tố thu nhập .4 Yếu tố xã hội .4 Giải pháp nâng cao nhận thức và tối đa hóa hành vi tiêu dùng rau an toàn cho người dân trên địa bàn .1 Nâng cao nhận thức về hành vi tiêu dùng rau an toàn .2 Giải pháp về ổn định giá rau an toàn.3 Giải pháp về an toàn thực phẩm.4 Giải pháp khác.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .1 Đối với chính quyền địa phương.2 Đối với người tiêu dùng. 73 Tài liệu tham khảo. 74 vii DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1 Tiêu chuẩn các chất quy định có trong rau an toàn và ảnh hưởng .1: Dân số và lao động phường Phúc Lợi giai đoạn 2017-2019 .2: Tình hình sử dụng đất của phường Phúc Lợi giai đoạn (2017 – 2019) .3 Phân tổ lượng mẫu theo đối tượng điều tra .1 Thông tin về chủ hộ được điều tra .2 Chi tiêu trung bình cho mua thực phẩm và thu nhập bình quân đầu người/tháng (%) .3 Mức tiêu dùng rau an toàn theo nhóm tổ (%) .4 Mức tiêu dùng rau an toàn theo nhóm tuổi (%) .