HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM HOÀNG THỊ PHƯƠNG NGHIÊN CỨU SỰ BIẾN ĐỔI CHỈ TIÊU LÂM SÀNG, PHI LÂM SÀNG VÀ THỬ NGHIỆM PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ Ở ĐÀN LỢN NÁI MẮC HỘI CHỨNG VIÊM VÚ, VIÊM TỬ CUNG, MẤT SỮA (MMA) ĐANG NUÔI TẠI TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU VÀ PHÁT TRIỂN GIỐNG LỢN HẠT NHÂN THỤY PHƯƠNG, VIỆN CHĂN NUÔI Ngành: Thú y Mã ngành : 60 64 01 01 Người hướng dẫn: TS. Trịnh Đình Thâu NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của tôi với sự giúp đỡ của tập thể trong và ngoài cơ quan. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, và tôi xin chịu trách nhiệm về những số liệu trong luận văn này. Hà Nội, ngày 28 tháng 11 năm 2017 Tác giả luận văn Hoàng Thị Phương i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Có được công trình nghiên cứu này, cho phép tôi được bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng sâu sắc tới TS.
Trịnh Đình Thâu đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian chỉ bảo tận tình giúp tôi thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Giải phẫu vật nuôi, Khoa Thú y – Học viện nông nghiệp Việt Nam đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc Trung tâm nghiên cứu lợn Thụy Phương, Lãnh đạo và cán bộ viên chức Trung tâm đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Nhân dịp này, cho phép tôi bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới các nhà khoa học, các thầy cô giáo và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi nâng cao kiến thức, hoàn thành luận văn này.
Tôi xin cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt để hoàn thành luận văn. Xin trân trọng cảm ơn ! Hà Nội, ngày 28 tháng 11 năm 2017 Tác giả luận văn Hoàng Thị Phương ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.
v Danh mục bảng. vi Trích yếu luận văn…………………………………………………………………….…………viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu của đề tài.
Tìm ra được phác đồ điều trị hiệu quả hội chứng MMA. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của đề tài. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.
Tổng quan tài liệu. Đặc điểm sinh lý sinh dục lợn nái. Sự thành thục về tính. Chu kỳ tính và thời điểm phối giống thích hợp.
Khoảng cách giữa các lứa đẻ. Sinh lý tiết sữa của lợn nái. Hội chứng MMA. Ảnh hưởng của hội chứng MMA.
Tình hình nghiên cứu hội chứng MMA. Tình hình mắc hội chứng MMA. Nguyên nhân gây bệnh. Biến đổi lâm sàng và phi lâm sàng.
Phòng bệnh. Chẩn đoán và điều trị bệnh. 25 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu.
Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.
Khảo sát tỷ lệ mắc hội chứng MMA ở lợn nái sau sinh. Ảnh hưởng của hội chứng MMA đến năng suất sinh sản của lợn nái. Biến đổi lâm sàng. Biến đổi sinh lý, sinh hóa máu.
Thử nghiệm phác đồ điều trị hội chứng MMA. Phương pháp nghiên cứu. Điều tra tỷ lệ mắc hội chứng MMA. Phương pháp xác định các biến đổi lâm sàng lợn nái mắc MMA.
Phương pháp lấy mẫu. Thử nghiệm điều trị hội chứng MMA. Xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận.
Kết quả khảo sát tỷ lệ mắc hội chứng MMA. Tỷ lệ mắc hội chứng MMA ở đàn nái sau sinh tại Trung tâm nghiên cứu và phát triển giống lợn hạt nhân Thụy Phương. Tỷ lệ mắc hội chứng MMA theo lứa đẻ. Ảnh hưởng của hội chứng MMA đến năng suất sinh sản của lợn nái.
Các biến đổi lâm sàng. Biến đổi sinh lý, sinh hóa máu. Biến đổi sinh lý máu. Biến đổi sinh hóa máu.
Kết quả thử nghiệm điều trị hội chứng MMA. Kết luận và kiến nghị. 50 Tài liệu tham khảo. 51 Một số hình minh họa.
56 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa của chữ viết tắt ACTH Adrenocorticotropic hormone: Kích tố tuyến trên thận CFU Clony Forming Unit: đơn vị khuẩn lạc cs Cộng sự FSH Follicule Stimulating Hormone: Kích tố nang trứng GOT Glutamat Oxaloacetat Transaminase: Enzym trao đổi amin IL-6 Interleukin-6: là một Glycoprotein gồm 184 acid amin. LH Luteinising Hormone: Kích hoàng thể tố MIC Minimum inhibitory concentration: nồng độ ức chế tối thiểu MMA Metritis, mastitis, agalactia: hội chứng viêm tử cung, viêm vú, mất sữa PGF2α Prostaglandin F2-alpha: hormon sinh sản PPDS/ PDS Postpartum dysgalactia syndrome: Hội chứng rối loạn tiết sữa sau đẻ. STH Somato trophin hormone: Kích tố phát triển TNFα Tumor necrosis factor: Cytokine-yếu tố hoại tử khối u TSH Thyroid Stimulating Hormone: Kích tố tuyến giáp YCW Yeast cell wall: men vách tế bào v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Tỷ lệ nái mắc hội chứng MMA.
Tỷ lệ nái mắc hội chứng MMA theo lứa đẻ. Ảnh hưởng của hội chứng MMA đến năng suất sinh sản của lợn nái. Một số biểu hiện lâm sàng của nái mắc MMA. Một số chỉ tiêu hệ hồng cầu của nái mắc hội chứng MMA và nái không mắc.
Một số chỉ tiêu hệ bạch cầu của nái mắc hội chứng MMA và nái không mắc. Hàm lượng protein tổng số, các tiểu phần protein trong huyết thanh nái mắc MMA và nái không mắc. Kết quả thử nghiệm điều trị hội chứng MMA và khả năng sinh sản của nái sau khi khỏi bệnh. 48 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 2.
Tiết diện núm vú và phân loại khả năng hoạt động của núm vú lợn cái. Sơ đồ cơ chế phát sinh chứng mất sữa. Sơ đồ cơ chế phát sinh chứng viêm tử cung. Sơ đồ cơ chế phát sinh chứng viêm vú.
Sơ đồ cơ chế gây hội chứng MMA. Biểu đồ tỷ lệ mắc hội chứng MMA. Biểu đồ tỷ lệ mắc hội chứng MMA theo lứa đẻ. Biểu đồ công thức bạch cầu lợn khỏe.
Biểu đồ công thức bạch cầu lợn mắc MMA. Biểu đồ tiểu phần protein huyết thanh lợn khỏe. Biểu đồ tiểu phần protein huyết thanh lợn mắc MMA. 46 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Hoàng Thị Phương Tên luận văn: “Nghiên cứu sự biến đổi chỉ tiêu lâm sàng, phi lâm sàng và thử nghiệm phác đồ điều trị ở đàn lợn nái mắc hội chứng viêm vú, viêm tử cung, mất sữa (MMA) đang nuôi tại Trung tâm nghiên cứu và phát triển giống lợn hạt nhân Thụy Phương, Viện Chăn nuôi”.
Ngành: Thú y Mã ngành: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu 1. Đánh giá được ảnh hưởng của hội chứng MMA lên đàn nái mắc bệnh nuôi tại Trung tâm nghiên cứu và phát triển giống lợn hạt nhân Thụy Phương. Tìm ra được phác đồ điều trị hiệu quả hội chứng MMA. Nội dung nghiên cứu Khảo sát thực trạng mắc hội chứng MMA ở đàn lợn nái sau sinh nuôi tại Trung tâm nghiên cứu và phát triển giống lợn hạt nhân Thụy Phương.
Đánh giá ảnh hưởng của hội chứng MMA đến năng suất sinh sản của lợn nái. Xác định các biến đổi lâm sàng Xác định các biến đổi sinh lý và sinh hóa máu của lợn mắc hội chứng MMA. Thử nghiệm điều trị trên đàn nái mắc hội chứng MMA. Phương pháp nghiên cứu Xác định tỷ lệ lợn nái mắc hội chứng MMA căn cứ hồ sơ theo dõi, kết hợp với theo dõi trực tiếp.
Xác định một số biến đổi lâm sàng của lợn nái mắc MMA như sốt, tăng tần số hô hấp, ủ rũ, kém ăn, có dịch viêm tử cung, không cho con bú. Xác định các biến đổi sinh lý, sinh hóa máu của nái trong nghiên cứu được xác định bằng hệ thống xét nghiệm tự động: Hema Screen 18 (xác định các chỉ tiêu sinh lý) và mấy Cell-Dyn 3700 Abbott Hoa Kỳ (xác định các chỉ tiêu sinh hóa). Thử nghiệm điều trị, so sánh hiệu quả điều trị của 3 phác đồ. Kết quả chính và kết luận 1.
Tỷ lệ mắc hội chứng MMA ở đàn lợn nái nuôi theo mô hình trang trại tại Trung tâm nghiên cứu và phát triển giống lợn hạt nhân Thụy Phương trong khoảng thời gian nghiên cứu là 16,25%; Nái đẻ ở lứa 1 và từ lứa 6 tỷ lệ mắc hội chứng cao hơn những lứa còn lại. viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Nái mắc hội chứng MMA giảm tỷ lệ động dục lại sau cai sữa từ 95,64% còn 81,03%; thời gian động dục trở lại sau cai sữa kéo dài từ 5,29 ± 1,52 ngày lên 6,11 ± 1,76 ngày; làm giảm năng suất sinh sản của nái mắc MMA: giảm số lứa/nái/năm, giảm số con cai sữa/nái/năm. Nái mắc hội chứng MMA giảm tỷ lệ động dục lại sau cai sữa từ 95,64% còn 81,03%; thời gian động dục trở lại sau cai sữa kéo dài từ 5,29 ± 1,52 ngày lên 6,11 ± 1,76 ngày; làm giảm năng suất sinh sản của nái mắc MMA: giảm số lứa/nái/năm, giảm số con cai sữa/nái/năm.
Chỉ tiêu sinh lý máu (hồng cầu và bạch cầu) tăng lên; chỉ tiêu sinh hóa máu (prtein huyết thanh) giảm. Kháng sinh Amoxicillin và Gentamicin có tác dụng tốt trong điều trị hội chứng MMA (tỷ lệ khỏi bệnh >86,67%). Trong phác đồ điều trị bệnh bằng kháng sinh có bổ sung 10mg PGF2α hay 30IU Oxitocin cho hiệu quả điều trị tốt hơn: rút ngắn thời gian điều trị và tăng năng suất sinh sản của nái. ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com THESIS ABSTRACT Master candidate: Hoang Thi Phuong Thesis title: “Research the signs of clinical, paraclinical changes manifestations and Experimental treatment of sows infected with matritis-mastitis-agalactia (MMA) syndrome in Thuy Phuong pig research and development Centre, The National institute of animal Science”.
Major: Veterinary Medicine Code: 60 64 01 01 Educational organization: Vietnam National University of Agriculture (VNUA) Research purposes 1. It was determined effecting of MMA syndrome essessment to sows at Thuy Phuong pigs research and development centre. Find out effective treatment MMA syndrome. Research Objectives To determine the real situation imported sows get metritis-mastitis-agalactia (MMA) syndrome in Thuy Phuong pig research and development centre.