Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ảnh hưởng của phân hữu cơ từ vật liệu sau nuôi giun quế đến sinh trưởng năng suất và chất lượng cà chua tại gia lâm hà nội

Nghiên cứu ảnh hưởng của phân hữu cơ từ vật liệu nuôi giun quế đến sinh trưởng, năng suất và chất lượng cà chua tại Gia Lâm, Hà Nội.

• Tác giả: Trần Đức Nhàn
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thu Hà
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học cây trồng
• Đề tài: Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Phân Hữu Cơ Giun Quế Đến Sinh Trưởng Và Năng Suất Cà Chua Tại Gia Lâm, Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 1.3. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Tình hình sản xuất rau và cà chua
• 2.2. Đặc điểm sinh lý dinh dưỡng của cây cà chua
• 2.2.1. Đặc điểm sinh trưởng phát triển
• 2.2.2. Đặc điểm hệ rễ cây cà chua
• 2.2.3. Nhu cầu dinh dưỡng cây cà chua
• 2.3. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ trong sản xuất nông nghiệp
• 2.4. Một số nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ trong sản xuất nông nghiệp
• 2.5. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân giun quế trong sản xuất nông nghiệp
• 2.6. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân bón cho cây cà chua
• 2.6.1. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân bón vô cơ cho cây cà chua
• 2.6.2. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ cho cây cà chua
• 2.6.3. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ giun quế cho cây cà chua
• 3. VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Địa điểm nghiên cứu
• 3.2. Thời gian nghiên cứu
• 3.3. Đối tượng nghiên cứu
• 3.4. Nội dung nghiên cứu
• 3.4.1. Xác định lượng phân hữu cơ giun quế hợp lý cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng
• 3.4.2. Xác định mức bón phân bón thích hợp khi tăng lượng bón phân hữu cơ giun quế ở các mức bón Đạm vô cơ khác nhau cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng
• 3.5. Phương pháp nghiên cứu
• 3.5.1. Phương pháp ủ phân hữu cơ từ vật liệu sau nuôi giun quế phục vụ cho thí nghiệm đồng ruộng
• 3.5.2. Phương pháp thí nghiệm đồng ruộng
• 3.5.3. Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi
• 3.5.4. Phương pháp và chỉ tiêu hiệu quả kinh tế sử dụng phân bón
• 3.5.5. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Một số tính chất đất trước thí nghiệm
• 4.2. Một số chỉ tiêu nông hóa trong đất trước thí nghiệm
• 4.3. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến sinh trưởng, phát triển và năng suất cà chua
• 4.3.1. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến thời gian sinh trưởng của cây cà chua
• 4.3.2. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến chiều cao cây cà chua
• 4.3.3. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất
• 4.3.4. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến một số chỉ tiêu chất lượng quả
• 4.3.5. Hiệu suất sử dụng phân bón và hiệu quả kinh tế của các mức bón phân hữu cơ giun quế cho cây cà chua
• 4.4. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến cây cà chua
• 4.4.1. Một số chỉ tiêu nông hóa trong đất trước thí nghiệm
• 4.4.2. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến thời gian sinh trưởng của cây cà chua
• 4.4.3. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến chiều cao của cây cà chua
• 4.4.4. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến năng suất của cây cà chua
• 4.4.5. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến chất lượng quả của cây cà chua
• 4.4.6. Hiệu quả kinh tế khi sử dụng phân hữu cơ giun quế thay thế một phần phân đạm vô cơ bón cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Phân Giun Quế Đến Cà Chua

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của phân hữu cơ giun quế đến sinh trưởng cà chua và năng suất cà chua tại Gia Lâm, Hà Nội. Việc sử dụng phân bón hữu cơ đang trở thành xu hướng tất yếu trong bối cảnh nông nghiệp đô thị phát triển và nhu cầu về rau sạch tăng cao. Nghiên cứu này không chỉ có ý nghĩa về mặt khoa học mà còn mang tính ứng dụng thực tiễn, góp phần vào việc xây dựng nền nông nghiệp hữu cơ bền vững. Theo Nguyễn Lân Hùng (2011), phân trùn quế có tác dụng cung cấp chất dinh dưỡng dễ tiêu cho cây và cải tạo đất một cách hiệu quả. Nghiên cứu này sẽ làm rõ hơn về liều lượng và phương pháp sử dụng phân giun quế tối ưu cho cây cà chua.

1.1. Giới thiệu về phân hữu cơ giun quế và lợi ích

Phân hữu cơ giun quế là sản phẩm của quá trình phân hủy chất thải hữu cơ bởi giun quế. Nó chứa nhiều chất dinh dưỡng thiết yếu cho cây trồng, đồng thời cải thiện cấu trúc đất và tăng cường khả năng giữ nước. Việc sử dụng phân trùn quế giúp giảm thiểu sự phụ thuộc vào phân bón hóa học, góp phần bảo vệ môi trường và tạo ra sản phẩm cà chua an toàn cho người tiêu dùng. Kashem et al. (2015) đã chỉ ra rằng phân giun quế có hiệu quả tốt hơn so với phân NPK đối với năng suất và chất lượng cà chua.

1.2. Tầm quan trọng của cà chua trong nông nghiệp đô thị

Cà chua là một trong những loại rau quả quan trọng trong nông nghiệp đô thị. Nó dễ trồng, có giá trị dinh dưỡng cao và được ưa chuộng trong nhiều món ăn. Việc áp dụng các phương pháp canh tác bền vững, như sử dụng phân hữu cơ giun quế, giúp nâng cao năng suất và chất lượng cà chua trong môi trường đô thị, đồng thời giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

II. Thách Thức Sử Dụng Phân Bón Hóa Học Trong Trồng Cà Chua

Việc lạm dụng phân bón hóa học trong trồng cà chua gây ra nhiều hệ lụy, bao gồm ô nhiễm môi trường, suy thoái đất và ảnh hưởng đến chất lượng cà chua. Nghiên cứu này nhằm tìm ra giải pháp thay thế hoặc giảm thiểu việc sử dụng phân bón vô cơ bằng cách sử dụng phân hữu cơ giun quế. Mục tiêu là đạt được năng suất cà chua ổn định, đồng thời bảo vệ môi trường và sức khỏe người tiêu dùng. Theo Xin-Xin et al. (2017), việc sử dụng phân giun thay thế phân vô cơ giúp thúc đẩy tăng trưởng của cây cà chua, tăng tỷ lệ đường/axit, giảm nồng độ NO3- trong quả, tăng hàm lượng Vitamin C và lượng đường hòa tan.

2.1. Tác động tiêu cực của phân bón hóa học đến đất trồng

Phân bón hóa học có thể gây ra tình trạng ô nhiễm đất, làm giảm độ phì nhiêu và ảnh hưởng đến hệ sinh vật đất. Việc sử dụng lâu dài có thể dẫn đến suy thoái đất, làm giảm năng suất cà chua và các loại cây trồng khác. Do đó, việc tìm kiếm các giải pháp thay thế bền vững là vô cùng cần thiết.

2.2. Ảnh hưởng của phân bón hóa học đến chất lượng cà chua

Việc sử dụng quá nhiều phân bón hóa học có thể làm giảm chất lượng cà chua, làm giảm hương vị tự nhiên và tăng hàm lượng các chất độc hại. Cà chua được trồng bằng phân hữu cơ thường có hương vị thơm ngon hơn và an toàn hơn cho sức khỏe người tiêu dùng.

2.3. Vấn đề sâu bệnh hại cà chua và giải pháp hữu cơ

Việc sử dụng phân bón hóa học không cân đối có thể làm suy yếu sức đề kháng của cây cà chua, khiến chúng dễ bị tấn công bởi sâu bệnh. Phân hữu cơ giun quế giúp tăng cường sức đề kháng tự nhiên của cây, giảm thiểu sự phụ thuộc vào thuốc trừ sâu và các biện pháp hóa học khác.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Phân Giun Quế Tại Gia Lâm

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp thí nghiệm đồng ruộng để đánh giá ảnh hưởng của phân hữu cơ giun quế đến sinh trưởng và năng suất cà chua. Các công thức thí nghiệm được bố trí theo khối ngẫu nhiên đầy đủ (RCB) với các mức bón phân giun quế khác nhau. Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm thời gian sinh trưởng, chiều cao cây, năng suất lý thuyết, năng suất thực thu và chất lượng quả. Dữ liệu được xử lý thống kê bằng phần mềm chuyên dụng để đưa ra kết luận chính xác.

3.1. Thiết kế thí nghiệm đồng ruộng và bố trí công thức

Thí nghiệm được thực hiện trên đất phù sa sông Hồng tại Gia Lâm, Hà Nội. Các công thức thí nghiệm bao gồm đối chứng (không bón phân giun quế) và các công thức bón phân giun quế với các liều lượng khác nhau. Các công thức được bố trí ngẫu nhiên để đảm bảo tính khách quan của kết quả.

3.2. Các chỉ tiêu theo dõi và phương pháp thu thập dữ liệu

Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm thời gian sinh trưởng, chiều cao cây, số lượng quả trên cây, khối lượng quả trung bình, năng suất lý thuyết, năng suất thực thu và các chỉ tiêu chất lượng quả (độ Brix, hàm lượng vitamin C, hàm lượng đường). Dữ liệu được thu thập định kỳ và ghi chép cẩn thận.

3.3. Phương pháp phân tích mẫu đất và mẫu cà chua

Mẫu đất được phân tích để xác định các chỉ tiêu nông hóa quan trọng (pH, hàm lượng chất hữu cơ, hàm lượng N, P, K). Mẫu cà chua được phân tích để xác định các chỉ tiêu chất lượng (độ Brix, hàm lượng vitamin C, hàm lượng đường). Các phương pháp phân tích được thực hiện theo tiêu chuẩn quốc gia.

IV. Kết Quả Phân Giun Quế Tăng Trưởng Và Năng Suất Cà Chua

Kết quả nghiên cứu cho thấy phân hữu cơ giun quế có ảnh hưởng tích cực đến sinh trưởng và năng suất cà chua. Các công thức bón phân giun quế cho thấy chiều cao cây và năng suất cao hơn so với công thức đối chứng. Đặc biệt, các mức bón phân giun quế hợp lý giúp cải thiện chất lượng quả cà chua, tăng hàm lượng vitamin C và độ Brix. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng có thể thay thế một phần phân đạm hóa học bằng phân giun quế mà không làm giảm năng suất.

4.1. Ảnh hưởng của phân giun quế đến thời gian sinh trưởng

Phân hữu cơ giun quế có thể rút ngắn thời gian sinh trưởng của cây cà chua, giúp cây nhanh chóng đạt đến giai đoạn thu hoạch. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc tăng số vụ trồng trong năm và nâng cao hiệu quả kinh tế.

4.2. Tác động của phân giun quế đến chiều cao và số lượng quả

Các công thức bón phân giun quế cho thấy chiều cao cây cà chua cao hơn và số lượng quả trên cây nhiều hơn so với công thức đối chứng. Điều này chứng tỏ phân giun quế cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cho cây phát triển khỏe mạnh.

4.3. Phân giun quế cải thiện chất lượng quả cà chua

Phân hữu cơ giun quế giúp cải thiện chất lượng quả cà chua, tăng hàm lượng vitamin C, độ Brix và các chất dinh dưỡng khác. Cà chua được trồng bằng phân giun quế có hương vị thơm ngon hơn và an toàn hơn cho sức khỏe người tiêu dùng.

V. Ứng Dụng Mô Hình Trồng Cà Chua Hữu Cơ Tại Gia Lâm Hà Nội

Kết quả nghiên cứu này có thể được ứng dụng để xây dựng mô hình trồng cà chua hữu cơ tại Gia Lâm, Hà Nội. Mô hình này tập trung vào việc sử dụng phân hữu cơ giun quế để thay thế hoặc giảm thiểu việc sử dụng phân bón hóa học, đồng thời áp dụng các biện pháp canh tác bền vững để bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cà chua. Mô hình này có tiềm năng nhân rộng và áp dụng cho các vùng trồng rau khác.

5.1. Quy trình trồng cà chua hữu cơ sử dụng phân giun quế

Quy trình trồng cà chua hữu cơ bao gồm các bước: chuẩn bị đất, gieo trồng, bón phân giun quế, tưới nước, phòng trừ sâu bệnh và thu hoạch. Quy trình này tuân thủ các tiêu chuẩn nông nghiệp hữu cơ để đảm bảo sản phẩm an toàn và chất lượng.

5.2. Hiệu quả kinh tế của mô hình trồng cà chua hữu cơ

Mô hình trồng cà chua hữu cơ có thể mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn so với mô hình truyền thống do giá bán cà chua hữu cơ thường cao hơn. Ngoài ra, việc giảm thiểu sử dụng phân bón hóa học và thuốc trừ sâu giúp giảm chi phí sản xuất.

5.3. Tiêu chuẩn VietGAP và nông nghiệp hữu cơ cho cà chua

Việc áp dụng các tiêu chuẩn VietGAP và nông nghiệp hữu cơ giúp nâng cao chất lượng cà chua và đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Các tiêu chuẩn này cũng giúp cà chua Việt Nam có thể cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

VI. Kết Luận Tiềm Năng Phát Triển Phân Giun Quế Cho Cà Chua

Nghiên cứu này khẳng định tiềm năng của phân hữu cơ giun quế trong việc nâng cao sinh trưởng, năng suất và chất lượng cà chua. Việc sử dụng phân giun quế không chỉ giúp giảm thiểu sự phụ thuộc vào phân bón hóa học mà còn góp phần bảo vệ môi trường và tạo ra sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng. Cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn để tối ưu hóa việc sử dụng phân giun quế và mở rộng mô hình trồng cà chua hữu cơ.

6.1. Đề xuất nghiên cứu tiếp theo về phân giun quế và cà chua

Các nghiên cứu tiếp theo nên tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của phân giun quế đến các giống cà chua khác nhau, cũng như các điều kiện khí hậu và đất trồng khác nhau. Ngoài ra, cần nghiên cứu về quy trình sản xuất phân giun quế chất lượng cao và hiệu quả kinh tế.

6.2. Chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp hữu cơ và phân giun quế

Nhà nước cần có các chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp hữu cơ và sản xuất phân giun quế, bao gồm hỗ trợ về vốn, kỹ thuật và thị trường. Điều này sẽ khuyến khích nông dân chuyển đổi sang phương pháp canh tác bền vững và tạo ra sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, hoạt động chăn nuôi tại Việt Nam tạo ra khoảng 75-85 triệu tấn chất thải rắn mỗi năm, đạt mức đỉnh điểm 88,1 triệu tấn. Đáng chú ý, có tới 47% trong tổng số khoảng 3,5 triệu hộ chăn nuôi chưa áp dụng các biện pháp xử lý chất thải đạt chuẩn, dẫn đến nguy cơ ô nhiễm môi trường đất và nguồn nước nghiêm trọng. Trong khi đó, diện tích canh tác cà chua trên cả nước duy trì ổn định ở mức 23.000-23.800 ha, với vùng đồng bằng sông Hồng chiếm tỷ trọng diện tích cao gấp 2,7 lần so với vùng đồng bằng sông Cửu Long. Việc lạm dụng phân bón hóa học trong thâm canh cà chua truyền thống đang làm suy giảm độ phì nhiêu của đất, tăng dư lượng nitrat và ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng nông sản.

Nhằm giải quyết bài toán xử lý chất thải hữu cơ và phát triển nông nghiệp sinh thái, đề tài tập trung xác định liều lượng phân hữu cơ giun quế thích hợp cho cây cà chua, đồng thời đánh giá khả năng thay thế một phần phân đạm hóa học bằng nguồn phân hữu cơ này. Thí nghiệm được triển khai trên đất phù sa sông Hồng không được bồi hàng năm tại huyện Gia Lâm, Hà Nội trong giai đoạn từ tháng 11/2016 đến tháng 10/2018 (qua hai vụ Xuân 2017 và vụ Xuân 2018) trên đối tượng giống cà chua lai VT3.

Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc: việc bổ sung 10 tấn phân hữu cơ giun quế/ha giúp nâng cao năng suất thực thu lên 35,42 tấn/ha, đạt hiệu suất sử dụng phân bón 1,20 kg quả/kg phân và hệ số hiệu quả đồng vốn phân bón đạt 2,56 lần. Đặc biệt, nghiên cứu chứng minh có thể thay thế 20 kg đạm vô cơ bằng 0,95 tấn phân giun quế mà vẫn duy trì lợi nhuận 104,5 triệu đồng/ha, tạo cơ sở khoa học vững chắc để hoàn thiện quy trình canh tác rau an toàn và bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên lý thuyết dinh dưỡng khoáng cân đối cây trồng và học thuyết về vai trò của mùn trong cấu trúc độ phì nhiêu đất. Việc phối hợp giữa nguồn phân khoáng đa lượng với phân hữu cơ sinh học đảm bảo cung cấp liên tục các chất dinh dưỡng dễ tiêu nhờ quá trình khoáng hóa dần của vi sinh vật đất. Phân hữu cơ giun quế (vermicompost) chứa hàm lượng mùn trên 50%, giàu axit humic, hoạt chất kích thích sinh trưởng Indol Acetic Acid (IAA) cùng hệ vi sinh vật đối kháng có lợi, giúp tăng cường hệ số sử dụng dinh dưỡng đạm (N) và kali (K) vốn có tỷ lệ hấp thu từ 50-60% ở cây cà chua.

Các khái niệm chuyên ngành cốt lõi được vận dụng xuyên suốt bao gồm:

• Phân hữu cơ giun quế: Sản phẩm phân giải chất thải chăn nuôi qua đường tiêu hóa của giun quế (Perionyx excavatus hoặc Eisenia fetida), sau đó được ủ xử lý vi sinh để triệt tiêu mầm bệnh theo tiêu chuẩn Nghị định 108/2017/NĐ-CP.
• Năng suất thực thu (NSTT): Khối lượng quả thương phẩm thực tế thu hoạch trên một đơn vị diện tích (tấn/ha).
• Hiệu suất sử dụng phân bón (HSSDPB): Tỷ số giữa lượng sản phẩm quả gia tăng trên mỗi đơn vị khối lượng phân bón sử dụng (kg quả/kg phân).
• Tỷ suất lợi nhuận trên chi phí phân bón (VCRphc): Chỉ số phản ánh mức sinh lời kinh tế gia tăng trực tiếp từ việc đầu tư phân bón hữu cơ.
• Giống cà chua VT3: Giống lai do Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm chọn tạo (Quyết định 691/QĐ-BNN-TT), có thời gian sinh trưởng 120-130 ngày, tiềm năng năng suất đạt 50-55 tấn/ha.

Phương pháp nghiên cứu

Đề tài thực hiện 02 thí nghiệm đồng ruộng bố trí theo khối ngẫu nhiên đầy đủ (RCB) với 3 lần nhắc lại. Thí nghiệm 1 khảo sát 4 mức bón phân giun quế (0, 5, 10, 15 tấn/ha) trên nền phân vô cơ cố định (160 kg N, 100 kg P2O5, 135 kg K2O/ha). Thí nghiệm 2 khảo sát 9 công thức kết hợp giữa 3 mức đạm vô cơ (160, 140, 120 kg N/ha) và 3 mức phân giun quế (10,0; 10,95; 11,90 tấn/ha) nhằm đánh giá mức độ thay thế đạm hóa học.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Mỗi ô thí nghiệm có diện tích chuẩn 20 m2. Trong mỗi ô, chọn ngẫu nhiên 5 cây theo đường chéo góc để đánh giá chi tiết các chỉ tiêu động thái tăng trưởng chiều cao định kỳ 15 ngày/lần, số quả/cây và khối lượng trung bình quả theo QCVN 01-63:2011/BNNPTNT. Mẫu quả thu hoạch rộ được lấy đại diện để phân tích các chỉ tiêu sinh hóa trong phòng thí nghiệm.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Phương pháp khối ngẫu nhiên đầy đủ (RCB) được lựa chọn nhằm kiểm soát triệt để tính dị biến về độ phì tự nhiên của đất phù sa đồng ruộng. Toàn bộ số liệu thực nghiệm được xử lý phương sai (ANOVA) bằng phần mềm chuyên dụng IRRISTAT 5.0 kết hợp Microsoft Excel, so sánh sai khác trung bình bằng trắc nghiệm LSD ở mức ý nghĩa p < 0,05 để bảo đảm tính khách quan và độ tin cậy khoa học cao nhất.
• Thời gian nghiên cứu: Kéo dài từ tháng 11/2016 đến tháng 10/2018; trong đó Thí nghiệm 1 tiến hành từ ngày 15/12/2016 đến ngày 30/4/2017 và Thí nghiệm 2 tiến hành từ ngày 30/12/2017 đến ngày 15/5/2018.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực nghiệm mang lại 4 kết quả then chốt sau:

• Đặc tính an toàn sinh học của đống ủ: Trong quy trình chế biến phân giun quế xử lý bằng 1,5 lít chế phẩm vi sinh EM/tấn, nhiệt độ đống ủ tăng nhanh và đạt cực đại 68,5°C ở ngày thứ 6, duy trì trên mức 50°C suốt 6 ngày liên tục. Quá trình này tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn Salmonella (không phát hiện) và giảm mật độ E. coli từ 0,36×10^4 cfu/g xuống còn 0,26×10^3 cfu/g, đáp ứng hoàn toàn quy chuẩn tại Nghị định 108/2017/NĐ-CP.
• Rút ngắn thời gian sinh trưởng và thúc đẩy chiều cao: Bón 10-15 tấn phân giun quế/ha giúp rút ngắn thời gian bén rễ hồi xanh từ 5 ngày (đối chứng) xuống còn 3 ngày, thời gian ra hoa giảm từ 34 ngày xuống 30-31 ngày sau trồng. Chiều cao cây ở giai đoạn 90 ngày đạt từ 120,4 đến 121,8 cm, vượt trội so với mức 110,9 cm ở công thức đối chứng không bón phân hữu cơ.
• Tăng năng suất cá thể và năng suất thực thu: Số quả trung bình trên cây tăng mạnh theo lượng phân hữu cơ, đạt 18,40 quả/cây ở mức bón 10 tấn/ha và 21,47 quả/cây ở mức bón 15 tấn/ha, cao hơn từ 67,2% đến 95,1% so với công thức đối chứng (11,00 quả/cây). Năng suất thực thu đạt 35,42 tấn/ha (mức 10 tấn/ha) và 38,56 tấn/ha (mức 15 tấn/ha), tăng lần lượt 51,4% và 64,8% so với đối chứng (23,39 tấn/ha). Sự khác biệt năng suất giữa mức 10 tấn/ha và 15 tấn/ha không có ý nghĩa thống kê (LSD0,05 = 5,13 tấn/ha).
• Hiệu quả thay thế đạm vô cơ: Khi giảm lượng đạm hóa học từ 160 kg N xuống 140 kg N/ha kết hợp bón 10,95 tấn phân giun quế/ha (thay thế 20 kg N vô cơ), năng suất thực thu và các chỉ tiêu chất lượng quả không có sự sai khác có ý nghĩa thống kê so với công thức bón đủ 160 kg N + 10 tấn phân giun. Công thức thay thế 20 kg N đạt mức lợi nhuận 104,5 triệu đồng/ha và chỉ số VCRphc đạt 2,69 lần.

Thảo luận kết quả

Hiệu quả vượt trội của phân hữu cơ giun quế xuất phát từ cơ chế giải phóng dinh dưỡng chậm và ổn định của mùn hữu cơ, kết hợp với lượng axit humic và phytohormone tự nhiên kích thích hệ rễ cà chua phân nhánh mạnh ở tầng đất 0-30 cm. Điều này giúp cây hấp thu tối đa lượng phân khoáng NPK bón kèm, hạn chế hiện tượng rửa trôi dinh dưỡng thường gặp trên đất phù sa nhẹ ven sông.

Kết quả này hoàn toàn tương đồng với các công bố quốc tế của nhiều nhà khoa học. Một nghiên cứu chuyên sâu về phân trùn quế trên cây cà chua đã chỉ ra rằng việc bổ sung 15 tấn vermicompost/ha làm tăng hàm lượng chất khô lên 24% và tăng hấp thu kali tới 55%. Tương tự, các đánh giá đồng ruộng gần đây cũng khẳng định việc phối hợp 10 tấn phân giun cùng phân hóa học giúp tăng kích thước quả và tỷ lệ đường hòa tan lên đến 71%, đồng thời giảm thiểu tích lũy nitrat độc hại trong dịch quả.

Về phương thức biểu diễn trực quan: Động thái tăng trưởng chiều cao cây theo các giai đoạn 15 ngày rất thích hợp để mô tả qua biểu đồ đường nhiều chuỗi (multi-line chart) nhằm làm rõ sự bứt phá sinh trưởng từ ngày thứ 30 đến ngày thứ 45. Trong khi đó, mối tương quan giữa liều lượng bón phân giun, năng suất thực thu và chỉ số hiệu quả đồng vốn VCRphc nên được thể hiện bằng biểu đồ cột kết hợp trục đường (combo bar-line chart) để làm nổi bật điểm bão hòa kinh tế tại ngưỡng 10 tấn/ha.

Đề xuất và khuyến nghị

• Chuẩn hóa quy trình chế biến phân bón sinh học: Áp dụng công nghệ ủ hiếu khí phân sau nuôi giun quế bằng cách bổ sung 1,5 lít chế phẩm vi sinh EM cho 1 tấn nguyên liệu, kiểm soát nhiệt độ đống ủ đạt từ 55-68,5°C trong tối thiểu 6 ngày liên tục để tiêu diệt triệt để mầm bệnh E. coli và Salmonella. Chủ thể thực hiện: Các cơ sở sản xuất phân bón hữu cơ và trang trại chăn nuôi bò thịt, bò sữa; Thời gian hoàn thiện: Quý 1 hàng năm.
• Áp dụng công thức bón phân tối ưu cho cà chua: Chuyển giao gói kỹ thuật bón phân cân đối cho giống cà chua VT3 trên đất phù sa sông Hồng với định mức: 140 kg N + 100 kg P2O5 + 135 kg K2O kết hợp bón lót 10,95 tấn phân hữu cơ giun quế/ha (thay thế 20 kg N vô cơ). Mục tiêu đạt năng suất thực thu tối thiểu 35 tấn/ha, duy trì tỷ suất VCRphc trên 2,60 lần và tiết kiệm 12,5% lượng phân đạm hóa học. Chủ thể thực hiện: Nông dân trồng rau, hợp tác xã nông nghiệp; Thời gian áp dụng: Vụ Xuân và vụ Đông hàng năm.
• Nhân rộng mô hình kinh tế tuần hoàn nông nghiệp: Xây dựng liên kết chuỗi tuần hoàn giữa các vùng chăn nuôi bò tập trung tại Gia Lâm, Đông Anh, Ba Vì với các vùng chuyên canh rau màu. Sử dụng chất thải chăn nuôi làm giá thể nuôi trùn quế, sau đó dùng phân giun phục vụ vùng sản xuất rau an toàn nhằm giảm chi phí mua phân bón vô cơ từ 15-20 triệu đồng/ha/vụ. Chủ thể thực hiện: Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ Thực vật Hà Nội, Trung tâm Khuyến nông; Lộ trình triển khai: Giai đoạn 2024-2026.
• Thiết lập hệ thống kiểm soát chất lượng nông sản VietGAP: Định kỳ lấy mẫu phân tích dư lượng NO3- (ngưỡng an toàn <150 mg/kg), hàm lượng vitamin C và độ Brix của quả cà chua tại các hợp tác xã ứng dụng phân giun quế trước khi cấp chứng nhận an toàn và đưa vào hệ thống siêu thị. Chủ thể thực hiện: Chi cục Quản lý Chất lượng Nông lâm sản và Thủy sản; Tần suất: Kiểm tra định kỳ theo từng đợt thu hoạch.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Nông học, Khoa học cây trồng: Luận văn cung cấp phương pháp bố trí thí nghiệm đồng ruộng 2 yếu tố theo khối ngẫu nhiên đầy đủ (RCB), quy trình xử lý phương sai ANOVA qua IRRISTAT 5.0 và hệ thống chỉ tiêu theo dõi chuẩn hóa theo quy chuẩn quốc gia.
• Kỹ sư nông nghiệp và cán bộ khuyến nông địa phương: Nắm bắt cơ sở định lượng chính xác về tỷ lệ thay thế phân bón vô cơ bằng phân hữu cơ sinh học để xây dựng tài liệu tập huấn kỹ thuật canh tác cà chua an toàn, giảm phát thải khí nhà kính cho bà con nông dân.
• Chủ trang trại, hợp tác xã sản xuất rau an toàn và VietGAP: Tài liệu hướng dẫn trực quan quy trình ủ phân vi sinh EM đạt chuẩn Nghị định 108/2017/NĐ-CP và công thức bón phân giúp nâng cao độ ngọt, độ chắc thịt của quả và kéo dài thời gian thu hoạch thêm 15-20 ngày.
• Doanh nghiệp kinh doanh phân bón hữu cơ và xử lý môi trường: Cung cấp các thông số kỹ thuật thực tế về diễn biến nhiệt độ đống ủ, mật độ vi sinh vật gây hại và hiệu quả kinh tế trên đồng ruộng để hoàn thiện hồ sơ đăng ký lưu hành sản phẩm phân bón trùn quế thương phẩm.

Câu hỏi thường gặp

Phân hữu cơ giun quế sau khi thu hoạch có thể bón trực tiếp cho cây cà chua được không?

Không nên bón trực tiếp. Phân giun tươi sau 40-45 ngày nuôi vẫn còn mật độ vi sinh vật gây hại khá cao với E. coli đạt 0,36×10^4 cfu/g và Salmonella đạt 6,77 cfu/g. Cần ủ với 1,5 lít chế phẩm vi sinh EM/tấn trong 15-30 ngày để nhiệt độ đống ủ đạt trên 50°C, giúp triệt tiêu hoàn toàn mầm bệnh trước khi đưa ra đồng ruộng.

Liều lượng bón phân hữu cơ giun quế bao nhiêu là tối ưu nhất về mặt kinh tế?

Mức bón 10 tấn phân giun quế/ha là tối ưu nhất. Mặc dù bón 15 tấn/ha cho năng suất thực thu 38,56 tấn/ha (cao hơn mức 35,42 tấn/ha của mức 10 tấn/ha), nhưng sự chênh lệch này không có ý nghĩa thống kê (LSD0,05 = 5,13 tấn/ha), trong khi mức 10 tấn/ha mang lại chỉ số sinh lời VCRphc cao nhất đạt 2,56 lần.

Có thể thay thế bao nhiêu phần trăm phân đạm hóa học bằng phân giun quế?

Có thể thay thế 20 kg N vô cơ/ha (tương đương 12,5% tổng nhu cầu đạm) bằng 0,95 tấn phân giun quế. Ở mức bón 140 kg N + 10,95 tấn phân giun/ha, cây cà chua sinh trưởng tương đương bón đủ 160 kg N hóa học, bảo đảm lợi nhuận thuần đạt 104,5 triệu đồng/ha và chỉ số VCRphc đạt 2,69 lần.

Phân hữu cơ giun quế ảnh hưởng như thế nào đến chất lượng quả cà chua?

Phân giun quế cung cấp cân đối các chất trung, vi lượng tự nhiên và kali dễ tiêu, giúp tăng tỷ lệ đường hòa tan, nâng cao hàm lượng vitamin C và chất khô trong thịt quả. Đồng thời, việc giảm đạm vô cơ giúp kiểm soát nồng độ nitrat trong quả luôn ở mức thấp, an toàn tuyệt đối cho người tiêu dùng.

Giống cà chua VT3 sử dụng trong nghiên cứu có đặc điểm gì nổi bật?

Cà chua lai VT3 là giống do Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm chọn tạo, có thời gian sinh trưởng 120-130 ngày, bắt đầu cho thu hoạch sau trồng 75-85 ngày. Cây có chiều cao trung bình 90-95 cm, chống chịu tốt với bệnh héo xanh vi khuẩn và sương mai, tiềm năng năng suất đạt từ 50-55 tấn/ha.

Kết luận

• Chuẩn hóa công nghệ ủ an toàn: Quy trình ủ phân sau nuôi giun quế với chế phẩm EM (1,5 lít/tấn) tạo nhiệt độ đống ủ đỉnh điểm 68,5°C, triệt tiêu 100% vi khuẩn Salmonella và hạ mật độ E. coli đạt chuẩn Nghị định 108/2017/NĐ-CP.
• Xác định liều lượng bón tối ưu: Trên nền phân vô cơ tiêu chuẩn, mức bón 10 tấn phân giun quế/ha đem lại năng suất thực thu 35,42 tấn/ha, hiệu suất sử dụng phân bón 1,20 kg quả/kg phân và hệ số VCRphc đạt 2,56 lần.
• Khẳng định khả năng thay thế đạm vô cơ: Hoàn toàn có thể thay thế 20 kg N vô cơ/ha bằng 0,95 tấn phân giun quế (áp dụng công thức 140 kg N + 10,95 tấn phân giun/ha) mà không làm suy giảm năng suất thực thu, bảo đảm lợi nhuận 104,5 triệu đồng/ha.
• Kế hoạch mở rộng nghiên cứu: Tiếp tục theo dõi tác động tồn dư của phân giun quế đến lý hóa tính đất, hệ vi sinh vật bản địa và cấu trúc mùn sau 3-5 vụ canh tác liên tục trên đất phù sa sông Hồng.
• Hành động ngay: Các hợp tác xã và hộ nông dân vùng đồng bằng sông Hồng nên áp dụng ngay gói kỹ thuật bón 10,95 tấn phân giun quế kết hợp giảm 12,5% đạm vô cơ cho vụ cà chua sắp tới để nâng cao giá trị thương phẩm, giảm chi phí hóa chất và bảo vệ sức khỏe hệ sinh thái nông nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN ĐỨC NHÀN NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA PHÂN HỮU CƠ TỪ VẬT LIỆU SAU NUÔI GIUN QUẾ ĐẾN SINH TRƯỞNG, NĂNG SUẤT VÀ CHẤT LƯỢNG CÀ CHUA TẠI GIA LÂM - HÀ NỘI Ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 8620110 Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Thu Hà 2. Chu Anh Tiệp NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 c LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018 Tác giả luận văn Trần Đức Nhàn i c LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc TS Nguyễn Thu Hà và TS Chu Anh Tiệp đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Canh tác học, Khoa Nông học, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức bộ môn Nông hóa, Khoa Quản lý đất đai, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018 Tác giả luận văn Trần Đức Nhàn ii c MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.

vi Danh mục bảng .vii Danh mục hình .viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Tình hình sản xuất rau và cà chua.

Đặc điểm sinh lý dinh dưỡng của cây cà chua. Đặc điểm sinh trưởng phát triển. Đặc điểm hệ rễ cây cà chua. Nhu cầu dinh dưỡng cây cà chua.

Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ trong sản xuất nông nghiệp. Một số nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ trong sản xuất nông nghiệp. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân giun quế trong sản xuất nông nghiệp. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân bón cho cây cà chua.

Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân bón vô cơ cho cây cà chua. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ cho cây cà chua. Tình hình nghiên cứu và sử dụng phân hữu cơ giun quế cho cây cà chua. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu.

Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.

Xác định lượng phân hữu cơ giun quế hợp lý cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng. Xác định mức bón phân bón thích hợp khi tăng lượng bón phân hữu cơ giun quế ở các mức bón Đạm vô cơ khác nhau cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp ủ phân hữu cơ từ vật liệu sau nuôi giun quế phục vụ cho thí nghiệm đồng ruộng.

Phương pháp thí nghiệm đồng ruộng. Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi. Phương pháp và chỉ tiêu hiệu quả kinh tế sử dụng phân bón. Phương pháp xử lý số liệu.

Kết quả và thảo luận. Một số tính chất đất trước thí nghiệm. Một số chỉ tiêu nông hóa trong đất trước thí nghiệm. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến sinh trưởng, phát triển và năng suất cà chua.

Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến thời gian sinh trưởng của cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến chiều cao cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến một số chỉ tiêu chất lượng quả.

Hiệu suất sử dụng phân bón và hiệu quả kinh tế của các mức bón phân hữu cơ giun quế cho cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến cây cà chua. Một số chỉ tiêu nông hóa trong đất trước thí nghiệm. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến thời gian sinh trưởng của cây cà chua.

Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến chiều cao của cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến năng suất của cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức thay thế phân đạm hóa học bằng phân hữu cơ giun quế đến chất lượng quả của cây cà chua. Hiệu quả kinh tế khi sử dụng phân hữu cơ giun quế thay thế một phần phân đạm vô cơ bón cho cây cà chua trên đất phù sa sông Hồng.

Kết luận và kiến nghị. 59 Danh mục các công trình công bố. 60 Tài liệu tham khảo. 76 v c DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ĐVT Đơn vị tính CTTN Công thức thí nghiệm CT Công thức NL Nhắc lại HSSDPB Hiệu suất sử dụng phân bón SLQ Số lượng quả KHQ Khối lượng quả NSLT Năng suất lý thuyết NSTT Năng suất thực thu HCVS Hữu cơ vi sinh HCSH Hữu cơ sinh học vi c DANH MỤC BẢNG Bảng 2.

Diện tích, năng suất, sản lượng rau các loại và cà chua ở Việt Nam qua các năm. Diện tích, năng suất, sản lượng rau các loại và cà chua tại các vùng miền ở Việt Nam trong năm 2015. Nhu cầu dinh dưỡng của cây cà chua (kg/ha). Sự khác nhau về hàm lượng dinh dưỡng tổng số khi ủ phân gia súc với các tác nhân sinh học khác nhau.

Các thông số của phân giun được sản xuất từ phân cừu. Lượng phân bón cho cà chua. Nội dung công thức thí nghiệm 2. Phương pháp bón phân cho cây cà chua trong thí nghiệm.

Các chỉ tiêu chất lượng phân bón và cây trồng. Các chỉ tiêu nông hóa của đất trước thí nghiệm. Thời gian qua các giai đoạn sinh trưởng của cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất.

Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến chỉ tiêu chất lượng quả. Hiệu suất sử dụng phân bón và hiệu quả kinh tế của các mức bón phân hữu cơ giun quế trên cây cà chua. Các chỉ tiêu nông hóa của đất trước thí nghiệm. Thời gian sinh trưởng của cây cà chua ở các giai đoạn theo dõi.

Chiều cao của cây cà chua qua các giai đoạn theo dõi. Ảnh hưởng của các mức bón phân đạm vô cơ đến năng suất cây cà chua. Ảnh hưởng của các mức bón phân hữu cơ giun quế đến năng suất của cây cà chua. Tác động cộng hưởng của các mức phân đạm hóa học và các mức phân hữu cơ giun quế đến năng suất của cây cà chua.

Một số chỉ tiêu chất lượng quả cà chua. Hiệu quả kinh tế của các mức bón phân đạm vô cơ và phân hữu cơ giun quế trên cây cà chua. 56 vii c DANH MỤC HÌNH Hình 2. Tỷ lệ diện tích các loại rau của Việt Nam năm 2016.

Diễn biến nhiệt độ trong quá trình ủ phân giun. Diễn biến chiều cao cây cà chua theo thời gian. Tốc độ tăng trưởng của chiều cao cây theo giai đoạn. Cây cà chua giai đoạn ra hoa trong điều kiện bón lượng phân hữu cơ giun quế khác nhau .4 Quả cà chua khi thu hoạch.

Cây cà chua qua một số giai đoạn sinh trưởng. Tốc độ tăng trưởng chiều cao cây cà chua qua các giai đoạn theo dõi. Quả cà chua khi thu hoạch .55 viii c TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trần Đức Nhàn Tên Luận văn: “Nghiên cứu ảnh hưởng của phân hữu cơ từ vật liệu sau nuôi giun quế đến sinh trưởng, năng suất và chất lượng cà chua tại Gia Lâm - Hà Nội”. Ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 8620110 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu - Xác định liều lượng phân hữu cơ giun quế thích hợp bón cho cây cà chua đạt năng suất cao, chất lượng tốt và hiệu quả kinh tế cao.

- Xác định mức bón phân bón thích hợp khi tăng lượng bón phân hữu cơ giun quế ở các mức bón Đạm vô cơ khác nhau. - Xác định khả năng sử dụng phân hữu cơ giun quế thay thế một phần phân đạm hóa học khi giảm lượng Đạm hóa học đồng thời tăng lượng phân giun quế tương ứng trong canh tác cây cà chua. Phương pháp nghiên cứu đã sử dụng - Phương pháp thí nghiệm đồng ruộng: Bố trí 02 thí nghiệm theo khối ngẫu nhiên đầy đủ (RCB). Diện tích mỗi ô thí nghiệm 20m2, lặp lại 03 lần.

Thí nghiệm được bố trí ở vụ Xuân năm 2017 và vụ Xuân năm 2018. - Đánh giá một số chỉ tiêu sinh trưởng và phát triển của cây cà chua, (thời gian sinh trưởng, chiều cao cây, năng suất lý thuyết, năng suất thực thu) theo QCVN 01- 63:2011/BNNPTNT của Bộ nông nghiệp và phát triển nông thôn về khảo nghiệm giá trị canh tác và sử dụng của giống cà chua. Phân tích một số chỉ tiêu chất lượng quả theo các phương pháp thông dụng. Tính toán hiệu quả kinh tế sử dụng phân bón: Tổng thu, tổng chi, lợi nhuận, VCRphc.

- Kết quả thí nghiệm đồng ruộng được xử lý thống kê bằng Excel, phần mềm IRRISTAT 5.