Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động Đấu Thầu Tỉnh Bắc Giang Giai Đoạn 2016 – 2020

Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng yêu cầu của bên mời thầu, đảm bảo tính cạnh tranh, công… 64 trang · Học viện Chính sách và Phát triển · 2021.

• Tác giả: Nguyễn Thị Vân
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Việt Hưng
• Trường học: Học viện Chính sách và Phát triển
• Chuyên ngành: Đấu thầu và Quản lý dự án
• Đề tài: Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động Đấu Thầu Tỉnh Bắc Giang Giai Đoạn 2016 – 2020
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết cấu đề tài
• 2. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU
• 2.1. Cơ sở lý luận về đấu thầu và hiệu quả đấu thầu
• 2.2. Tổng quan về đấu thầu
• 2.3. Các khái niệm liên quan đến đấu thầu
• 2.4. Vai trò của đấu thầu
• 2.5. Mục tiêu và nguyên tắc của đấu thầu
• 2.6. Các loại hình đấu thầu
• 2.7. Hình thức lựa chọn nhà thầu
• 2.8. Hiệu quả hoạt động đấu thầu
• 2.9. Quy trình lựa chọn nhà thầu
• 2.10. Chuẩn bị lựa chọn nhà thầu
• 2.11. Sơ tuyển nhà thầu
• 2.12. Lập Hồ sơ mời thầu
• 2.13. Tổ chức lựa chọn nhà thầu
• 2.14. Đánh giá hồ sơ dự thầu. Trình, thẩm định, phê duyệt và công khai kết quả lựa chọn nhà thầu
• 2.15. Hoàn thiện và Ký kết hợp đồng
• 2.16. Cơ sở lý luận về đấu thầu
• 2.17. Tình hình hoạt động đấu thầu tại Việt Nam giai đoạn 2016 – 2020
• 2.18. Kết quả lựa chọn nhà thầu tại Việt Nam giai đoạn 2016 - 2020
• 3. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI TỈNH BẮC GIANG GIAI ĐOẠN 2016- 2020
• 3.1. Giới thiệu chung về tỉnh Bắc Giang
• 3.2. Điều kiện tự nhiên
• 3.3. Tình hình kinh tế xã hội
• 3.4. Đầu tư và xây dựng
• 3.5. Thực trạng công tác đấu thầu tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020
• 3.6. Tình hình thực hiện công tác đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang
• 3.7. Đánh giá tính hiệu quả của hoạt động đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang
• 3.8. Tỷ lệ tiết kiệm theo hình thức và lĩnh vực của tỉnh Bắc Giang
• 3.9. Đánh giá hiệu quả hoạt động đấu thầu của tỉnh Bắc Giang
• 3.10. Một số kết quả đạt được
• 3.11. Đảm bảo về chất lượng và tiến độ thực hiện dự án
• 3.12. Trình tự thực hiện tổ chức đấu thầu nghiêm túc
• 3.13. Năng lực của các cán bộ tham gia công tác đấu thầu ngày càng được nâng cao
• 3.14. Tồn tại và hạn chế
• 3.15. Tỉ lệ giảm giá chưa cao
• 3.16. Công tác đền bù giải phóng mặt bằng khó khăn
• 3.17. Tính minh bạch thông tin dự án
• 3.18. Cơ chế chính sách
• 3.19. Nguyên nhân của những tồn tại và hạn chế
• 4. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP KIẾN NGHỊ NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG ĐẤU THẦU TẠI TỈNH BẮC GIANG
• 4.1. Giải pháp nâng cao hiệu quả đấu thầu tỉnh Bắc Giang
• 4.2. Nâng cao năng lực đấu thầu, chủ đầu tư
• 4.3. Tăng cường tiến hành kiểm tra thường xuyên công tác đấu thầu
• 4.4. Công khai, minh bạch thông tin dự án, tăng cường sự tiếp cận thông tin của nhà đầu tư
• 4.5. Công tác đền bù và giải phóng mặt bằng
• 4.6. Kiến nghị nâng cao hiệu quả đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đấu Thầu Bắc Giang Khái Niệm Vai Trò

Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng yêu cầu của bên mời thầu, đảm bảo tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Quá trình này bao gồm chuẩn bị, tổ chức, đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định, phê duyệt kết quả, và ký kết hợp đồng. Bên mời thầu có thể là chủ đầu tư hoặc tổ chức chuyên môn được ủy quyền. Gói thầu là một phần của dự án hoặc toàn bộ dự án trong trường hợp đặc biệt. Hồ sơ mời thầu là căn cứ pháp lý để nhà thầu chuẩn bị hồ sơ dự thầu và bên mời thầu đánh giá. Giá gói thầu được xác định trong kế hoạch đấu thầu. Hợp đồng là văn bản ký kết giữa chủ đầu tư và nhà thầu được lựa chọn. Theo tài liệu gốc, hoạt động đấu thầu liên quan đến nhiều lĩnh vực kinh tế, sử dụng nguồn ngân sách và nhân lực lớn, do đó cần được quản lý hiệu quả.

1.1. Các Khái Niệm Quan Trọng Trong Quy Trình Đấu Thầu

Các khái niệm quan trọng bao gồm: bên mời thầu, gói thầu, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu, giá gói thầu, giá đánh giá và hợp đồng. Mỗi khái niệm đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả của quá trình đấu thầu. Việc hiểu rõ các khái niệm này giúp các bên liên quan thực hiện đúng quy trình và tránh các sai sót không đáng có. Ví dụ, giá đánh giá là yếu tố quan trọng để so sánh và xếp hạng hồ sơ dự thầu, đảm bảo lựa chọn được nhà thầu có giá cạnh tranh nhất.

1.2. Vai Trò Của Hoạt Động Đấu Thầu Đối Với Các Bên

Đấu thầu mang lại lợi ích cho bên mời thầu (mua được hàng hóa, dịch vụ tốt nhất), bên dự thầu (cơ hội bán sản phẩm với giá mong muốn), và nền kinh tế - xã hội (thúc đẩy đổi mới kinh tế, dân chủ hóa, tăng cường công khai, công bằng). Đối với bên mời thầu, đấu thầu giúp tiết kiệm chi phí và lựa chọn được nhà thầu tiềm năng. Đối với nhà thầu, đây là cơ hội để khẳng định mình và xây dựng thương hiệu. Đối với nền kinh tế, đấu thầu thúc đẩy cạnh tranh và lành mạnh hóa các quan hệ xã hội.

II. Mục Tiêu Nguyên Tắc Đấu Thầu Hiệu Quả Tại Bắc Giang

Để đạt được hiệu quả cao, hoạt động đấu thầu cần tuân thủ các mục tiêu và nguyên tắc cơ bản: cạnh tranh, minh bạch, công bằng và hiệu quả kinh tế. Tính cạnh tranh đảm bảo không ai được phép thao túng quá trình lựa chọn nhà thầu. Tính minh bạch thể hiện qua công khai thông tin, quy định về đấu thầu, và việc đưa ra quyết định dựa trên các quy định đã được công khai. Tính công bằng yêu cầu các chủ thể tham gia phải thực hiện theo quy định của pháp luật. Hiệu quả kinh tế là việc sử dụng hiệu quả nguồn vốn của Nhà nước, mang lại lợi ích ngắn hạn và dài hạn cho xã hội. Theo tài liệu, việc tuân thủ các nguyên tắc này giúp đảm bảo tính khả thi của dự án và mang lại lợi ích cao nhất từ các nguồn lực khan hiếm.

2.1. Tầm Quan Trọng Của Tính Cạnh Tranh Trong Đấu Thầu Công Khai

Tính cạnh tranh là yếu tố then chốt trong đấu thầu, đảm bảo rằng không có sự can thiệp hoặc thao túng nào từ bất kỳ cá nhân hoặc tổ chức nào. Điều này đặc biệt quan trọng khi sử dụng nguồn ngân sách nhà nước, được đóng góp từ tiền thuế của nhân dân. Mọi cá nhân hoặc tổ chức đáp ứng yêu cầu của gói thầu đều có quyền nộp hồ sơ dự thầu, tạo ra một sân chơi công bằng và minh bạch.

2.2. Đảm Bảo Tính Minh Bạch Trong Quản Lý Đấu Thầu

Tính minh bạch trong đấu thầu được thể hiện qua việc công khai thông tin về gói thầu, quy định về đấu thầu, và việc đưa ra quyết định dựa trên các quy định đã được công khai. Điều này giúp hạn chế sự tự tung tự tác của chủ đầu tư, bên mời thầu, hay cán bộ đấu thầu. Việc xác minh và kiểm tra việc thực thi các quy định cũng là một phần quan trọng của tính minh bạch.

2.3. Yếu Tố Công Bằng Và Hiệu Quả Kinh Tế Trong Hoạt Động Đấu Thầu

Tính công bằng trong đấu thầu yêu cầu tất cả các chủ thể tham gia phải tuân thủ theo quy định của pháp luật. Hiệu quả kinh tế là việc sử dụng một cách hiệu quả nguồn vốn của Nhà nước, mang lại lợi ích ngắn hạn cho dự án và hiệu quả dài hạn về kinh tế – xã hội. Việc đảm bảo chất lượng trong phạm vi nguồn ngân sách dự kiến sẽ bảo đảm được tính khả thi của dự án.

III. Thực Trạng Đấu Thầu Tỉnh Bắc Giang Giai Đoạn 2016 2020

Trong giai đoạn 2016-2020, tỉnh Bắc Giang đã đạt được nhiều thành công trong công tác quản lý đấu thầu. Tuy nhiên, vẫn còn một số đơn vị gặp khó khăn do trình độ chuyên môn của cán bộ còn hạn chế. Công tác quản lý, thực hiện hợp đồng sau đấu thầu chưa tuân thủ đầy đủ quy định. Một số cán bộ ở địa phương còn hạn chế về trình độ, năng lực và tinh thần trách nhiệm. Đề tài "Nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu tỉnh bắc giang giai đoạn 2016 – 2020" nhằm phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp. Theo tài liệu, cần có giải pháp để tăng cường công tác đấu thầu tại ban.

3.1. Thành Công Và Khó Khăn Trong Thực Hiện Đấu Thầu

Tỉnh Bắc Giang đã gặt hái được nhiều thành công trong công tác quản lý đấu thầu, nhưng vẫn còn một số đơn vị gặp khó khăn trong việc thực hiện đấu thầu do trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của cán bộ làm công tác đấu thầu ở một số đơn vị, chủ đầu tư, cơ quan nhà nước (đặc biệt là cấp huyện, cấp xã) còn hạn chế.

3.2. Vấn Đề Quản Lý Hợp Đồng Sau Đấu Thầu Xây Lắp

Công tác quản lý, thực hiện hợp đồng sau đấu thầu của một số gói thầu vẫn chưa tuân thủ các quy định của hồ sơ mời thầu, cam kết của nhà thầu trong hồ sơ dự thầu và hợp đồng đã được Chủ đầu tư và nhà thầu ký kết. Điều này ảnh hưởng đến chất lượng và tiến độ của dự án.

3.3. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Đấu Thầu Mua Sắm Hàng Hóa

Một số cán bộ làm công tác đấu thầu ở địa phương (huyện, xã) vẫn còn hạn chế về trình độ, năng lực và tinh thần trách nhiệm trong tổ chức đấu thầu chưa cao, tỉnh cần khắc phục và có giải pháp để tăng cường công tác đấu thầu tại ban. Cần có các khóa đào tạo và bồi dưỡng để nâng cao năng lực cho cán bộ.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Đấu Thầu Tại Bắc Giang

Để nâng cao hiệu quả đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang, cần có các giải pháp đồng bộ như nâng cao năng lực đấu thầu của chủ đầu tư, tăng cường kiểm tra thường xuyên, công khai minh bạch thông tin dự án, và giải quyết vấn đề đền bù giải phóng mặt bằng. Việc nâng cao năng lực đấu thầu giúp chủ đầu tư lựa chọn được nhà thầu tốt nhất. Kiểm tra thường xuyên giúp phát hiện và xử lý kịp thời các sai phạm. Công khai thông tin giúp tăng cường sự tiếp cận thông tin của nhà đầu tư. Giải quyết vấn đề đền bù giúp đảm bảo tiến độ dự án. Theo tài liệu, cần có các giải pháp cụ thể để cải thiện công tác đấu thầu.

4.1. Nâng Cao Năng Lực Đấu Thầu Tư Vấn Cho Chủ Đầu Tư

Nâng cao năng lực đấu thầu của chủ đầu tư là yếu tố quan trọng để đảm bảo lựa chọn được nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm. Điều này bao gồm việc đào tạo cán bộ, cập nhật kiến thức về pháp luật đấu thầu, và áp dụng các phương pháp đấu thầu tiên tiến.

4.2. Tăng Cường Kiểm Tra Đấu Thầu Qua Mạng Thường Xuyên

Tăng cường tiến hành kiểm tra thường xuyên công tác đấu thầu giúp phát hiện và xử lý kịp thời các sai phạm, đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong quá trình đấu thầu. Việc kiểm tra cần được thực hiện định kỳ và đột xuất, tập trung vào các khâu quan trọng như lập hồ sơ mời thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu, và ký kết hợp đồng.

4.3. Công Khai Thông Tin Đấu Thầu Công Khai Minh Bạch

Công khai, minh bạch thông tin dự án, tăng cường sự tiếp cận thông tin của nhà đầu tư là yếu tố quan trọng để thu hút sự tham gia của nhiều nhà thầu, tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh. Thông tin cần được công khai đầy đủ, kịp thời và dễ dàng tiếp cận trên các phương tiện thông tin đại chúng.

V. Kiến Nghị Hoàn Thiện Chính Sách Đấu Thầu Tỉnh Bắc Giang

Để hoàn thiện chính sách đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang, cần có các kiến nghị cụ thể về công tác đền bù và giải phóng mặt bằng, cơ chế chính sách, và các quy định pháp luật liên quan. Việc giải quyết vấn đề đền bù giúp đảm bảo tiến độ dự án. Hoàn thiện cơ chế chính sách giúp tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động đấu thầu. Cập nhật các quy định pháp luật giúp đảm bảo tính pháp lý và minh bạch của quá trình đấu thầu. Theo tài liệu, cần có các kiến nghị cụ thể để cải thiện công tác đấu thầu.

5.1. Giải Quyết Vấn Đề Đền Bù Giải Phóng Mặt Bằng

Công tác đền bù và giải phóng mặt bằng là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến tiến độ và hiệu quả của dự án. Cần có các giải pháp cụ thể để giải quyết các vướng mắc trong công tác đền bù, đảm bảo quyền lợi của người dân và tiến độ của dự án.

5.2. Hoàn Thiện Cơ Chế Chính Sách Đấu Thầu

Cần có các cơ chế chính sách khuyến khích sự tham gia của các nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh. Các chính sách cần được xây dựng dựa trên thực tiễn và phù hợp với quy định của pháp luật.

VI. Tương Lai Phát Triển Kinh Tế Nhờ Đấu Thầu Bắc Giang

Hoạt động đấu thầu hiệu quả đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế của tỉnh Bắc Giang. Việc lựa chọn được các nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm giúp đảm bảo chất lượng và tiến độ của các dự án, góp phần vào sự phát triển bền vững của tỉnh. Cần tiếp tục hoàn thiện các giải pháp và kiến nghị để nâng cao hiệu quả đấu thầu trong thời gian tới. Theo tài liệu, hoạt động đấu thầu có vai trò quan trọng trong việc phát huy nội lực của đất nước.

6.1. Đấu Thầu Hiệu Quả Thúc Đẩy Phát Triển Kinh Tế Bắc Giang

Hoạt động đấu thầu hiệu quả đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế của tỉnh Bắc Giang. Việc lựa chọn được các nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm giúp đảm bảo chất lượng và tiến độ của các dự án, góp phần vào sự phát triển bền vững của tỉnh.

6.2. Tiếp Tục Nâng Cao Hiệu Quả Đấu Thầu Trong Tương Lai

Cần tiếp tục hoàn thiện các giải pháp và kiến nghị để nâng cao hiệu quả đấu thầu trong thời gian tới. Điều này bao gồm việc nâng cao năng lực cán bộ, tăng cường kiểm tra, công khai minh bạch thông tin, và giải quyết các vướng mắc trong công tác đền bù giải phóng mặt bằng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động đấu thầu giữ vị trí trọng yếu trong nền kinh tế quốc dân do gắn liền với việc phân bổ, sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước và huy động lực lượng lao động xã hội lớn. Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế và hướng tới mục tiêu công nghiệp hóa, việc nâng cao hiệu quả chi tiêu công thông qua cơ chế đấu thầu cạnh tranh, minh bạch trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm phát huy tối đa nội lực đất nước.

Tại tỉnh Bắc Giang, công tác quản lý đấu thầu giai đoạn 2016 – 2020 đã ghi nhận những chuyển biến tích cực, phục vụ đắc lực cho các chương trình phát triển hạ tầng và thu hút đầu tư. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai tại địa phương vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn:

• Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ trực tiếp thực hiện công tác đấu thầu tại một số cơ quan nhà nước, chủ đầu tư, đặc biệt là ở cấp huyện và cấp xã còn hạn chế; tinh thần trách nhiệm trong tổ chức đấu thầu ở một số nơi chưa cao.
• Công tác quản lý và giám sát thực hiện hợp đồng sau đấu thầu chưa nghiêm, một số gói thầu chưa tuân thủ đầy đủ các điều khoản trong hồ sơ mời thầu, cam kết trong hồ sơ dự thầu và hợp đồng đã ký kết giữa chủ đầu tư với nhà thầu.

Xuất phát từ bối cảnh đó, khóa luận tập trung giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu sau:

Mục tiêu tổng quát: Trên cơ sở phân tích thực trạng công tác đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020, đề xuất các giải pháp khả thi nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý và tổ chức hoạt động đấu thầu trên địa bàn tỉnh.

Mục tiêu cụ thể:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động đấu thầu và hiệu quả đấu thầu.
2. Đánh giá thực trạng công tác đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020.
3. Đánh giá hiệu quả của hoạt động đấu thầu trên địa bàn tỉnh Bắc Giang qua các chỉ tiêu cụ thể.
4. Đề xuất một số định hướng và nhóm giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu tại địa phương trong giai đoạn tiếp theo.

Đối tượng nghiên cứu: Các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến công tác nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang.

Phạm vi nghiên cứu:

• Về không gian: Địa bàn tỉnh Bắc Giang.
• Về thời gian: Tập trung phân tích dữ liệu, số liệu hoạt động đấu thầu giai đoạn từ năm 2016 đến năm 2020.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thuộc nhóm nghiên cứu thực trạng kinh tế - quản lý ứng dụng, kết hợp hệ thống hóa khung pháp lý với phân tích dữ liệu thống kê thứ cấp.

Khung lý thuyết và cơ sở pháp lý

Nghiên cứu vận dụng hệ thống các khái niệm, nguyên tắc và quy định chuyên ngành quản lý đấu thầu:

• Hệ thống khái niệm cốt lõi: Làm rõ các thuật ngữ pháp lý gồm đấu thầu, bên mời thầu, gói thầu, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu, giá gói thầu, giá đánh giá và hợp đồng.
• Mục tiêu và nguyên tắc hoạt động đấu thầu: Phân tích 4 nguyên tắc trụ cột là cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Trong đó, tính minh bạch được làm rõ trên 5 khía cạnh: công khai thông tin gói thầu; công khai hệ thống quy định; quyết định lựa chọn dựa trên quy định đã công bố; kiểm tra, giám sát việc thực thi; và kiểm soát xung đột lợi ích của các thành viên bên mời thầu, tổ chuyên gia, tổ thẩm định.
• Lý thuyết về hiệu quả kinh tế: Khóa luận trích dẫn quan điểm của Samuelson về hiệu quả (sử dụng nguồn lực không lãng phí, tiết kiệm để thỏa mãn nhu cầu xã hội); các định nghĩa của Nguyễn Tiến Mạnh, Ngô Đình Giao; và lý thuyết của M. J. Farrell (1957) về hiệu quả kinh tế toàn diện bao gồm cả hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ trên cả khía cạnh hiện vật lẫn giá trị.
• Khái niệm hiệu quả hoạt động đấu thầu: Được xác định là việc đạt được mục tiêu giảm thiểu chi phí đầu tư đến mức thấp nhất, mang lại lợi ích kinh tế cao hơn trên cùng một nguồn lực hữu hạn so với phương thức chỉ định hoặc mua sắm thông thường trước đây.
• Khung pháp lý áp dụng: Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13, Luật Xây dựng, các văn bản quy phạm pháp luật liên quan và hệ thống mẫu hồ sơ mời thầu do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành.

Phương pháp nghiên cứu

Tác giả sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể sau:

• Phương pháp thu thập số liệu: Khai thác dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo chính thức do Bộ Kế hoạch và Đầu tư cung cấp; dữ liệu đăng tải công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (muasamcong); và báo cáo tổng hợp công tác đấu thầu định kỳ của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bắc Giang.
• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Nghiên cứu, rà soát, đánh giá các văn bản quy phạm pháp luật, tài liệu chuyên ngành, báo cáo tổng kết ngành để hình thành khung lý thuyết.
• Phương pháp tổng hợp, phân tích dữ liệu: Xử lý các chuỗi số liệu thống kê về số lượng gói thầu, tổng giá gói thầu, giá trúng thầu, giá trị chênh lệch giảm giá qua các năm.
• Phương pháp so sánh: So sánh dữ liệu qua chuỗi thời gian 5 năm (2016 – 2020), so sánh giữa các hình thức lựa chọn nhà thầu và các lĩnh vực đấu thầu để chỉ ra xu hướng biến động và mức độ tiết kiệm ngân sách.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan về hiệu quả hoạt động đấu thầu

Chương này tập trung chuẩn hóa lý luận về hoạt động đấu thầu, vai trò của đấu thầu đối với bên mời thầu, nhà thầu và nền kinh tế - xã hội, đồng thời khái quát bức tranh đấu thầu trên phạm vi toàn quốc giai đoạn 2016 – 2020.

Tác giả phân loại hoạt động đấu thầu thành 6 loại hình: dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp, gói thầu hỗn hợp (EP, EC, PC, EPC, chìa khóa trao tay) và lựa chọn nhà đầu tư (dự án PPP, dự án có sử dụng đất). Song song đó là 7 hình thức lựa chọn nhà thầu: đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế (tối thiểu 3 nhà thầu), chỉ định thầu (áp dụng cho trường hợp cấp bách, lợi ích quốc gia, tính tương thích công nghệ, đặc thù nghệ thuật/GPMB/rà phá bom mìn, hạn mức nhỏ), mua sắm trực tiếp (thời hạn không quá 12 tháng, quy mô nhỏ hơn 130%), chào hàng cạnh tranh (gói thầu đơn giản dưới 5 tỷ đồng), tự thực hiện và đấu thầu có sự tham gia của cộng đồng (áp dụng cho công trình xã, thôn bản quy mô dưới 50 triệu đồng).

Quy trình lựa chọn nhà thầu được chuẩn hóa thành 5 giai đoạn:

1. Chuẩn bị lựa chọn nhà thầu (sơ tuyển/lựa chọn danh sách ngắn, lập, thẩm định và phê duyệt HSMT).
2. Tổ chức lựa chọn nhà thầu (thông báo mời thầu, phát hành HSMT, tiếp nhận và quản lý HSDT).
3. Đánh giá hồ sơ dự thầu (đánh giá sơ bộ, đánh giá chi tiết theo tiêu chí đạt/không đạt hoặc phương pháp chấm điểm/giá đánh giá).
4. Trình, thẩm định, phê duyệt và công khai kết quả lựa chọn nhà thầu (gửi văn bản thông báo trong 5 ngày làm việc, đăng tải hệ thống mạng đấu thầu quốc gia hoặc Báo Đấu thầu trong thời hạn không quá 7 ngày làm việc).
5. Hoàn thiện và ký kết hợp đồng.

Đánh giá bối cảnh toàn quốc giai đoạn 2016 – 2020 cho thấy quy mô công tác đấu thầu tăng liên tục, song cơ cấu hình thức còn bất cập khi tỷ lệ chỉ định thầu luôn chiếm tỷ trọng áp đảo và có xu hướng tăng dần, trong khi đấu thầu rộng rãi chỉ chiếm tỷ lệ khiêm tốn.

Chỉ tiêu trên phạm vi cả nước	Năm 2016	Năm 2017	Năm 2018	Năm 2019	Năm 2020
Tổng số gói thầu (gói)	196.721	221.469	249.622	283.400	301.585
Tổng giá gói thầu (triệu đồng)	545.798	559.157	683.599	734.698,467	959.837
Tổng giá trúng thầu (triệu đồng)	506.994	520.120	647.676	693.731,019	913.130
Chênh lệch tiết kiệm (triệu đồng)	38.804	39.037	35.923	40.967,448	46.707
Tỷ lệ tiết kiệm bình quân (%)	7,11%	6,98%	5,26%	5,58%	4,87%
Tỷ lệ gói thầu chỉ định thầu (%)	67,13%	69,21%	70,51%	70,94%	72,65%
Tỷ lệ gói thầu rộng rãi (%)	14,25%	14,36%	14,56%	17,21%	16,39%

Chương 2: Thực trạng công tác đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016- 2020

Chương 2 trình bày tổng quan tình hình kinh tế - xã hội, điều kiện tự nhiên tỉnh Bắc Giang (gồm 9 huyện và 1 thành phố; 72% diện tích đồi núi, 28% trung du xen kẽ đồng bằng; quy hoạch 6 KCN với diện tích 1.462 ha và 38 cụm công nghiệp diện tích 1.208 ha; tính đến tháng 1/2021 thu hút 1.304 dự án trong nước vốn đăng ký 91.505 tỷ đồng và 472 dự án FDI vốn 7,7 tỷ USD). Điểm sáng năm 2020 ghi nhận Ban Quản lý dự án ĐTXD số 02 TP. Bắc Giang đưa vào vận hành 4 công trình đúng và vượt tiến độ: đường Xương Giang nối Nguyễn Thị Minh Khai với Trần Quang Khải (vượt 18 tháng); đường nối Trần Hưng Đạo đến Võ Nguyên Giáp và cầu vượt ĐT 295B (vượt 12 tháng); cầu Trần Quang Khải (Gói BG1); và Trường tiểu học Đông Thành phân hiệu 2.

Trọng tâm của chương là phân tích dữ liệu tổng hợp hoạt động đấu thầu tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020 từ báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư:

Phân loại gói thầu tại tỉnh Bắc Giang	Năm 2016	Năm 2017	Năm 2018	Năm 2019	Năm 2020
I. Theo lĩnh vực đấu thầu
1. Phi tư vấn	248	158	246	228	182
2. Tư vấn	2.020	1.579	1.666	2.179	1.406
3. Hàng hoá	297	218	312	342	458
4. Xây lắp	984	792	1.031	1.411	927
5. EPC	6	8	1	6	1
Tổng cộng số gói thầu theo lĩnh vực	3.555	2.755	3.256	4.166	2.974
II. Theo hình thức lựa chọn
1. Đấu thầu rộng rãi	338	425	481	659	609
2. Đấu thầu hạn chế	0	0	0	0	0
3. Chỉ định thầu	2.856	2.150	2.494	3.257	2.009
4. Chào hàng cạnh tranh	294	164	218	250	356
Tổng cộng số gói thầu theo hình thức	3.555	2.755	3.256	4.166	2.974

Phân tích số liệu tài chính và hiệu quả tiết kiệm của tỉnh Bắc Giang cho thấy:

• Năm 2016: Thực hiện 3.555 gói thầu, tổng giá gói thầu 4.443 triệu đồng, tổng giá trúng thầu 4.070 triệu đồng, chênh lệch tiết kiệm 206,325 triệu đồng, đạt tỷ lệ tiết kiệm 4,34% (mức thấp nhất trong giai đoạn). Gói thầu tư vấn chiếm 56% (2.020 gói), xây lắp chiếm 26,6% (984 gói). Chỉ định thầu chiếm áp đảo với 80,26% (2.856 gói).
• Năm 2017: Thực hiện 2.755 gói thầu, tổng giá gói thầu 4.769 triệu đồng, giá trúng thầu 3.644 triệu đồng, chênh lệch tiết kiệm 304,105 triệu đồng, tỷ lệ tiết kiệm đạt 7,xx%. Chỉ định thầu có 2.150 gói (chiếm hơn 2/3 tổng số gói). Dự án tiêu biểu đầu tư xây dựng Nhà máy nước sạch DNP - Bắc Giang với nguồn nước lấy từ hồ Cấm Sơn (Lục Ngạn), tổng mức đầu tư hơn 1 nghìn tỷ đồng.
• Năm 2018: Đạt 3.256 gói thầu (tăng 501 gói so với năm 2017). Tổng giá gói thầu 6.597 triệu đồng, giá trúng thầu 6.089 triệu đồng, tiết kiệm 782,508 triệu đồng, đạt tỷ lệ tiết kiệm 11,xx% (năm có tỷ lệ tiết kiệm cao nhất trong 5 năm).
• Năm 2019: Số lượng gói thầu đạt mức đỉnh với 4.166 gói (tăng 910 gói so với năm 2018). Tổng giá gói thầu là 8.423 triệu đồng, giá trúng thầu 8.369 triệu đồng, tiết kiệm 740,054 triệu đồng, tỷ lệ tiết kiệm đạt 8,xx%. Đây cũng là năm Bắc Giang đẩy mạnh đấu thầu qua mạng với 452 gói thầu (chiếm 10,8% tổng số gói thầu), tổng giá gói thầu qua mạng 1.489 triệu đồng, trúng thầu 1.211 triệu đồng, đạt tỷ lệ tiết kiệm riêng qua mạng là 3,2%.
• Năm 2020: Do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, số gói thầu giảm xuống 2.974 gói, tổng giá trúng thầu đạt 6.024 triệu đồng (giảm 20% so với 2019). Trong đó, chỉ định thầu giảm còn 2.009 gói, đấu thầu rộng rãi giảm nhẹ xuống 609 gói, chào hàng cạnh tranh tăng lên 356 gói.

Về tỷ lệ tiết kiệm theo hình thức: Hình thức đấu thầu rộng rãi mang lại tỷ lệ tiết kiệm cao nhất (năm 2018 đạt 12,46% với 481 gói thầu, giá gói 6.891 triệu đồng; năm 2020 giảm xuống 6,56%). Ngược lại, hình thức chỉ định thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp trong 3 năm đầu, đến năm 2020 ghi nhận tỷ lệ tiết kiệm 7,57% với 1.740 gói thầu (tổng giá gói 356,122 triệu đồng, giá trúng thầu 329,xx triệu đồng).

Đánh giá tổng quát của chương chỉ ra các mặt đạt được: tuân thủ trình tự quy định pháp luật; cơ bản đảm bảo tiến độ và chất lượng dự án sau trao thầu; năng lực cán bộ từng bước được cải thiện. Các tồn tại, hạn chế gồm: tỷ lệ giảm giá qua đấu thầu nhìn chung chưa cao; công tác đền bù giải phóng mặt bằng gặp nhiều trở ngại; việc công khai minh bạch thông tin dự án còn hạn chế; một số gói thầu mua sắm vật tư, trang thiết bị y tế năm 2020 tại các bệnh viện, trung tâm y tế còn sai phạm (thiếu chữ ký bác sĩ điều trị trên hồ sơ bệnh án, công khai dịch vụ không đầy đủ, chậm thời gian).

Chương 3: Giải pháp kiến nghị nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang

Dựa trên các tồn tại và nguyên nhân đã phân tích, chương 3 đưa ra các nhóm định hướng và giải pháp cụ thể:

• Nâng cao năng lực đấu thầu của chủ đầu tư và cán bộ chuyên trách: Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu về lập HSMT, đánh giá HSDT và quản lý hợp đồng cho cán bộ các sở, ban, ngành, đặc biệt là ban quản lý dự án cấp huyện và cán bộ chuyên trách cấp xã.
• Tăng cường kiểm tra, thanh tra thường xuyên: Sở Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với các cơ quan thanh tra tiến hành kiểm tra định kỳ, đột xuất quy trình tổ chức lựa chọn nhà thầu, xử lý nghiêm tình trạng chia nhỏ gói thầu để chỉ định thầu hoặc cài cắm điều kiện hạn chế cạnh tranh.
• Công khai, minh bạch thông tin dự án và mở rộng tiếp cận: Đẩy mạnh tỷ lệ đấu thầu qua mạng trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đăng tải kịp thời kế hoạch lựa chọn nhà thầu và kết quả mở thầu, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà thầu đủ năng lực ngoài địa bàn cùng tham gia.
• Tháo gỡ vướng mắc trong công tác đền bù, giải phóng mặt bằng: Hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa chủ đầu tư với chính quyền địa phương, đảm bảo bàn giao mặt bằng sạch đúng cam kết để tránh phát sinh chi phí và chậm tiến độ thi công.
• Kiến nghị hoàn thiện cơ chế, chính sách: Đề xuất cơ quan quản lý cấp bộ và UBND tỉnh Bắc Giang rà soát, đồng bộ hóa các văn bản hướng dẫn Luật Đấu thầu, hoàn thiện chế tài giám sát thực hiện hợp đồng sau đấu thầu.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp toàn diện các chỉ tiêu thực tế về hoạt động lựa chọn nhà thầu tại tỉnh Bắc Giang trong chuỗi thời gian 5 năm (2016 – 2020) với tổng số 16.706 gói thầu được thống kê, phản ánh chi tiết cơ cấu dịch chuyển theo từng lĩnh vực và hình thức lựa chọn.

Nhóm kết quả	Nội dung dữ liệu chứng minh có trong văn bản
Quy mô và biến động gói thầu	Tổng số gói thầu đạt đỉnh năm 2019 với 4.166 gói thầu; năm 2018 đạt mức tiết kiệm ngân sách cao nhất (11,xx% với chênh lệch giảm giá 782,508 triệu đồng). Năm 2020 sụt giảm còn 2.974 gói do tác động trực tiếp của dịch Covid-19.
Cơ cấu hình thức lựa chọn	Chỉ định thầu chiếm tỷ lệ áp đảo xuyên suốt (từ 67,5% đến 80,26% tổng số gói thầu); đấu thầu rộng rãi chiếm tỷ lệ từ 9,5% đến 20,4%; hình thức đấu thầu hạn chế không phát sinh gói thầu nào trong cả 5 năm.
Ứng dụng đấu thầu qua mạng	Năm 2019 bước đầu triển khai diện rộng với 452 gói thầu qua mạng (chiếm 10,8% tổng số gói), đạt giá trị trúng thầu 1.211 triệu đồng và tỷ lệ tiết kiệm riêng đạt 3,2%.
Đóng góp của nghiên cứu	- Hệ thống hóa lý luận về hiệu quả đấu thầu dựa trên cơ sở pháp lý Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 và các mô hình kinh tế học. - Khai thác và lượng hóa chuỗi số liệu thực tế từ Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bắc Giang, làm rõ thực trạng phụ thuộc vào chỉ định thầu. - Chỉ rõ các sai phạm cụ thể trong đấu thầu mua sắm y tế năm 2020 và tiến độ các gói thầu hạ tầng giao thông đô thị lớn. - Đề xuất 4 nhóm giải pháp gắn trực tiếp với đặc thù quản trị công cấp cơ sở của địa phương.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài: Khóa luận giới hạn dữ liệu thống kê trong giai đoạn 2016 – 2020 nên chưa phản ánh được các điều chỉnh chính sách mới sau năm 2020 và tác động của lộ trình bắt buộc đấu thầu qua mạng giai đoạn tiếp theo. Tác giả tự nhận định do bước đầu làm quen với công tác nghiên cứu khoa học và tiếp cận thực tế, kiến thức và kinh nghiệm còn hạn chế nên chưa phân tích sâu được cơ cấu chi phí định mức chi tiết trong khâu lập dự toán và quản trị rủi ro hợp đồng sau trao thầu.
• Hướng nghiên cứu mở rộng: Cần mở rộng khảo sát giai đoạn sau năm 2020 để đo lường toàn diện hiệu quả của đấu thầu qua mạng 100%; nghiên cứu chuyên sâu về đánh giá năng lực của các chủ đầu tư cấp xã trong bối cảnh phân cấp quản lý đầu tư công; và xây dựng mô hình định lượng phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến tỷ lệ tiết kiệm giá thầu tại địa phương.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho các nhóm đối tượng và mục đích sau:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành: Là tài liệu tham khảo cho sinh viên các chuyên ngành Đấu thầu, Quản lý dự án, Quản lý kinh tế, Kinh tế đầu tư khi nghiên cứu phương pháp phân tích thực trạng đấu thầu tại một địa bàn cấp tỉnh, cấu trúc trình bày một khóa luận kinh tế ứng dụng và kỹ thuật thống kê mô tả dữ liệu đấu thầu.
• Cán bộ quản lý và chủ đầu tư: Cán bộ làm công tác thẩm định, ban quản lý dự án cấp huyện, phòng tài chính - kế hoạch và cán bộ phụ trách đấu thầu cấp xã tại tỉnh Bắc Giang có thể tham khảo các bảng số liệu so sánh, các nhận diện về sai sót trong thủ tục hồ sơ (đặc biệt là lĩnh vực y tế, xây lắp) để chấn chỉnh quy trình tổ chức đấu thầu.
• Nội dung đáng tham khảo nhất: Hệ thống bảng biểu tổng hợp chi tiết số lượng gói thầu phân theo 5 lĩnh vực (tư vấn, phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, EPC) và 4 hình thức lựa chọn nhà thầu qua 5 năm liên tục; quy trình 5 bước chuẩn bị và tổ chức đấu thầu; và số liệu thực tiễn triển khai đấu thầu qua mạng năm 2019 của tỉnh Bắc Giang.

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu hình thức lựa chọn nhà thầu tại tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020 có đặc điểm nổi bật gì?

Hình thức chỉ định thầu chiếm tỷ trọng áp đảo trong toàn bộ giai đoạn nghiên cứu, chiếm từ 67,5% đến hơn 80% tổng số gói thầu của toàn tỉnh (năm 2016 có 2.856/3.555 gói chỉ định thầu, đạt 80,26%; năm 2019 có 3.257/4.166 gói; năm 2020 có 2.009/2.974 gói). Đấu thầu rộng rãi xếp thứ hai nhưng chỉ dao động từ 338 gói (2016) đến 659 gói (2019). Đặc biệt, hình thức đấu thầu hạn chế không phát sinh gói thầu nào trong cả 5 năm.

2. Tỷ lệ tiết kiệm qua đấu thầu tại tỉnh Bắc Giang đạt mức cao nhất vào năm nào và hình thức nào mang lại tỷ lệ tiết kiệm cao nhất?

Tỷ lệ tiết kiệm thông qua đấu thầu của tỉnh Bắc Giang đạt mức cao nhất vào năm 2018 (đạt 11,xx% với tổng giá trị chênh lệch giảm giá là 782,508 triệu đồng). Xét theo hình thức lựa chọn nhà thầu, đấu thầu rộng rãi là hình thức mang lại tỷ lệ tiết kiệm ngân sách cao nhất (năm 2018 đạt đỉnh 12,46% với 481 gói thầu, tổng giá gói thầu 6.891 triệu đồng).

3. Những công trình xây dựng nào tại thành phố Bắc Giang trong năm 2020 được ghi nhận hoàn thành vượt hoặc đúng tiến độ?

Khóa luận ghi nhận 4 công trình do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 02 Thành phố Bắc Giang quản lý về đích thành công:

• Tuyến đường Xương Giang nối đường Nguyễn Thị Minh Khai với đường Trần Quang Khải (khánh thành ngày 30/7/2020, hoàn thành trước hạn 18 tháng).
• Đường nối từ đường Trần Hưng Đạo đến đường Võ Nguyên Giáp và cầu vượt ĐT 295B (thông xe kỹ thuật ngày 02/10/2020, vượt hạn 12 tháng).
• Cầu Trần Quang Khải thành phố Bắc Giang (Gói thầu BG1, thông xe kỹ thuật ngày 02/10/2020, đúng tiến độ).
• Trường tiểu học Đông Thành phân hiệu 2 tại phường Xương Giang (khánh thành ngày 30/7/2020, đúng tiến độ).

4. Tình hình triển khai đấu thầu qua mạng tại Bắc Giang trong năm 2019 đạt kết quả cụ thể ra sao?

Năm 2019 là năm tỉnh Bắc Giang đẩy mạnh công tác lựa chọn nhà thầu qua mạng. Toàn tỉnh thực hiện được 452 gói thầu qua mạng (chiếm 10,8% tổng số gói thầu của năm), với tổng giá gói thầu 1.489 triệu đồng và tổng giá trúng thầu 1.211 triệu đồng, mang lại tỷ lệ tiết kiệm đối với riêng các gói thầu đấu thầu qua mạng đạt 3,2%.

5. Văn bản chỉ ra những sai phạm cụ thể nào trong công tác đấu thầu mua sắm y tế năm 2020?

Kết quả kiểm tra hồ sơ, bệnh án tại các đơn vị y tế trên địa bàn tỉnh năm 2020 phát hiện một số sai phạm: hồ sơ bệnh án tại một số trường hợp thiếu chữ ký xác nhận của bác sĩ điều trị trên các giấy tờ, tài liệu liên quan; và việc công khai thông tin đối với một số dịch vụ y tế, mua sắm vật tư chưa đầy đủ, không bảo đảm đúng thời gian theo quy định hiện hành.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Vân đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về hiệu quả hoạt động đấu thầu và phản ánh toàn diện thực trạng công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2016 – 2020 thông qua hệ thống dữ liệu thống kê thứ cấp. Kết quả nghiên cứu làm rõ quy mô hoạt động đấu thầu tại địa phương tăng trưởng mạnh mẽ gắn liền với tiến trình công nghiệp hóa và đầu tư hạ tầng, song vẫn bộc lộ hạn chế lớn khi phụ thuộc quá mức vào hình thức chỉ định thầu và còn nhiều bất cập về năng lực cán bộ cơ sở. Các giải pháp được đề xuất tập trung vào nâng cao năng lực chủ đầu tư, đẩy mạnh đấu thầu qua mạng, minh bạch thông tin và siết chặt kiểm tra, thanh tra nhằm bảo đảm hiệu quả chi tiêu nguồn vốn nhà nước tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HIỆU QUẢ ĐẤU THẦU 1. Cơ sở lý luận về đấu thầu và hiệu quả đấu thầu 1. Tổng quan về đấu thầu 1. Các khái niệm liên quan đến đấu thầu Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của bên mời thầu để thực hiện gói thầu mua sắm hàng hoá, dịch vụ tư vấn, đầu tư xây dựng được cấp có thẩm quyền phê duyệt trên cơ sở bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế.

Trình tự thực hiện đấu thầu gồm các bước chuẩn bị đấu thầu, tổ chức đấu thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu, đánh giá hồ sơ đề xuất, thẩm định và phê duyệt kết quả đấu thầu, thông báo kết quả đấu thầu, thương thảo, hoàn thiện hợp đồng và ký kết hợp đồng. Bên mời thầu là chủ đầu tư, thủ trưởng đơn vị mua sắm hoặc tổ chức chuyên môn có đủ năng lực và kinh nghiệm được chủ đầu tư, chủ tài khoản đơn vị dự toán sử dụng để tổ chức đấu thầu theo các quy định của pháp luật. Gói thầu là một phần của dự án, trong một số trường hợp đặc biệt gói thầu là toàn bộ dự án; gói thầu có thể gồm những nội dung mua sắm giống nhau thuộc nhiều dự án hoặc là khối lượng mua sắm một lần đối với mua sắm thường xuyên. Việc phân chia gói thầu phải được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Hồ sơ mời sơ tuyển là toàn bộ tài liệu bao gồm các yêu cầu về năng lực và kinh nghiệm đối với nhà thầu làm căn cứ pháp lý để bên mời thầu lựa chọn danh sách nhà thầu mời tham gia đấu thầu. Hồ sơ dự sơ tuyển là toàn bộ tài liệu do nhà thầu lập theo yêu cầu của hồ sơ mời sơ tuyển. Hồ sơ mời thầu là toàn bộ tài liệu sử dụng cho đấu thầu rộng rãi hoặc đấu thầu hạn chế bao gồm các yêu cầu cho một gói thầu làm căn cứ pháp lý để nhà thầu chuẩn bị hồ sơ dự thầu và để bên mời thầu đánh giá hồ sơ dự thầu nhằm lựa chọn nhà thầu trúng thầu; là căn cứ cho việc thương thảo, hoàn thiện và ký kết hợp đồng. 4 Hồ sơ dự thầu là toàn bộ tài liệu, mẫu biểu do nhà thầu lập theo yêu cầu của hồ sơ mời thầu và được nộp cho bên mời thầu theo quy định nêu trong hồ sơ mời thầu.

Giá gói thầu là giá trị gói thầu (không bao gồm dự phòng) được xác định trong kế hoạch đấu thầu trên cơ sở tổng mức đầu tư hoặc tổng dự toán, dự toán được duyệt và các quy định hiện hành khác. Giá đánh giá là giá được xác định trên cùng một mặt bằng về các yếu tố kỹ thuật, tài chính, thương mại và được dùng để so sánh, xếp hạng hồ sơ dự thầu đối với gói thầu mua sắm hàng hóa, xây lắp hoặc gói thầu EPC. Giá đánh giá bao gồm giá dự thầu do nhà thầu đề xuất để thực hiện gói thầu sau khi đã sửa lỗi và hiệu chỉnh sai lệch, cộng với các chi phí cần thiết để vận hành, bảo dưỡng và các chi phí khác liên quan đến tiến độ, chất lượng, nguồn gốc của hàng hóa hoặc công trình thuộc gói thầu trong suốt thời gian sử dụng. Hợp đồng là văn bản ký kết giữa chủ đầu tư và nhà thầu được lựa chọn trên cơ sở thoả thuận giữa các bên nhưng phải phù hợp với quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu và các quy định khác có liên quan theo quy định của pháp luật.

Vai trò của đấu thầu a. Vai trò thứ nhất: hoạt động đấu thầu mạng lại lợi ích cho bên mời thầu - người mua. Đấu thầu giúp cho người mua mua được hàng hoá, dịch vụ mình cần một cách tốt nhất hay nói cách khác là sử dụng đồng tiền của mình một cách hiệu quả, tối ưu nhất. Chủ đầu tư tiết kiệm được chi phí tìm hiểu thông tin về sản phẩm và người cung cấp thông qua việc đăng tải thông tin yêu cầu của mình trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Vì vậy, thông qua hình thức tổ chức đấu thầu, chủ đầu tư đạt được mục đích của mình khi thực hiện đầu tư là nhận được kết quả lớn hơn những gì mình bỏ ra và khai thác được tối đa kết quả đầu tư. Không những thế, trong một dự án, nguồn vốn đầu tư thường là của Nhà nước hoặc một tổ chức tài chính nào đó cung cấp hoặc 5 cho vay nên việc quản lý nguồn vốn và lựa chọn hàng hóa, dịch vụ cho dự án luôn được đặt lên hàng đầu, đòi hỏi phải có sự công khai, minh bạch. Đấu thầu tạo điều kiện cho những người bán được cạnh tranh một cách công bằng, công khai, minh bạch. Điều này được thực hiện thông qua thông qua một nguyên tắc lựa chọn công khai, rộng rãi nên tránh được tiêu cực và giúp chủ đầu tư yên tâm khi lựa chọn nhà thầu.

Ngoài ra bên mua còn có điều kiện phát hiện và tiếp cận được với những người cung cấp mới. Bằng cách tổ chức đấu thầu cạnh tranh rộng rãi, bên mời thầu có thể tìm được những nhà thầu cung cấp tiềm năng tốt hơn những đối tác truyền thông, giúp chủ đầu tư tiết kiệm chi phí mua sắm hàng hoá, dịch vụ. Tổ chức đấu thầu là một hình thức thể hiện quyền lực và trách nhiệm của người mua, vì vậy có thể làm tăng uy tín của bên mời thầu trong môi trường kinh doanh. Nếu thực hiện đấu thầu một cách nghiêm túc sẽ tạo được sự tin tưởng đối với nhà thầu do đó nhà thầu có thể tham gia một cách nghiêm túc và với số lượng ngày càng đông đảo b.

Vai trò thứ hai: đấu thầu mang lại lợi ích cho bên dự thầu Nếu mục đích của bên mời thầu khi tổ chức đấu thầu là mua được sản phẩm đáp ứng yêu cầu với giá hợp lý nhất thì mục đích của nhà thầu là bán được sản phẩm với giá mình muốn với số lượng lớn và với giá cả mong muốn. Đấu thầu cũng là động lực để nhà thầu phải phát huy tối đa khả năng cạnh tranh của mình bằng cách năng cao chất lượng sản phẩm, tạo ra sản phẩm mới hay hạ giá sản phẩm. Đối với nhà cung cấp mới hoặc chưa có tiếng tăm trên thị trường thì đấu thầu là cách giúp họ tự khẳng định mình và sự thành công sẽ mang lại cho các nhà thầu cơ hội để phát triển. Đây cũng là một hình thức xây dựng thương hiệu.

Thông thường những gói thầu, dự án được đưa ra đấu thầu là những gói thầu, dự án lớn, nhiều người biết tới, việc trúng thầu là một cách quảng cáo tốt nhất, tạo niềm tin cho khách hàng khác. Một tác dụng khác của đấu thầu đối với các nhà thầu là cơ hội làm quen với các nhà thầu khác, 6 từ đó có thể học hỏi lẫn nhau hoặc nảy sinh những mối quan hệ hợp tác để cùng phát triển trong tương lai. Vai trò thứ ba: đấu thầu mang lại lợi ích cho nền kinh tế- xã hội. Xét về kinh tế - xã hội, đấu thầu đã đem lại lợi ích cho nhiều lĩnh vực, đó là: - Tạo điều kiện để thúc đẩy tiến trình đổi mới kinh tế từ cơ chế tập trung bao cấp, cơ chế “xin – cho “sang cơ chế cạnh tranh, thi đua.

Điều này chúng ta có được bởi đặc tính nổi bật nhất của đấu thầu chính là cạnh tranh để đem lại hiệu quả cao nhất. - Thực hiện dân chủ hóa nền kinh tế, khắc phục những nhược điểm của những thủ tục hành chính nặng nề cản trở sự năng động, sáng tạo. - Tạo động lực cho sự phát triển nhờ tăng cường sự công khai, công bằng bình đẳng, hiệu quả và thúc đẩy cạnh tranh các hoạt động mua sắm bằng nguồn vốn của Nhà nước cho các công trình công cộng. - Lành mạnh hoá các quan hệ xã hội nhờ thực hiện các hoạt động công theo đúng luật pháp của Nhà nước.

Mục tiêu và nguyên tắc của đấu thầu Để thực hiện được vai trò của đấu thầu nêu trên, trong hoạt động đấu thầu có 4 mục tiêu và nguyên tắc cơ bản, quan trọng mà đấu thầu phải tuân thủ và hướng đến đó là: cạnh tranh, minh bạch, công bằng và hiệu quả kinh tế. Tính cạnh tranh “Tính cạnh tranh” là một nguyên tắc cơ bản trong quá trình lựa chọn nhà thầu. Nguyên tắc này xuất hiện là do gói thầu mua sắm công về cơ bản thường sử dụng nguồn ngân sách nhà nước, được đóng góp từ tiền thuế của nhân dân. Do đó, không cá nhân hay tổ chức nào được phép thao túng quá trình lựa chọn nhà thầu để làm lợi cho riêng mình hay nói cách khác, mọi cá nhân hay tổ chức đáp ứng yêu cầu của gói thầu đều được phép nộp hồ sơ dự thầu.

Tính minh bạch 7 Minh bạch trong đấu thầu vừa là một trong những mục tiêu, vừa là một trong những nguyên tắc cơ bản của quá trình lựa chọn nhà thầu. Tính minh bạch trong đấu thầu được thể hiện ở năm khía cạnh khác nhau. - Thứ nhất, công khai thông tin về gói thầu trên các phương tiện thông tin đại chúng để các nhà thầu có thể tiếp cận và tham gia dự thầu, tùy thuộc vào hình thức lựa chọn nhà thầu áp dụng với gói thầu đó. - Thứ hai, công khai các quy định về đấu thầu, bao gồm cả việc đăng tải công khai các quy định chung về đấu thầu cũng như các quy định cụ thể đối với một gói thầu cụ thể.

- Thứ ba, việc đưa ra quyết định trong quá trình lựa chọn nhà thầu phải dựa trên các quy định đã được công khai, nhằm hạn chế và loại bỏ “sự tự tung, tự tác” của chủ đầu tư, bên mời thầu hay cán bộ đấu thầu. - Thứ tư, việc xác minh, kiểm tra xem các quy định, luật lệ có được thực thi đầy đủ trong quá trình lựa chọn nhà thầu hay không. - Thứ năm, các thành viên đã tham gia lập hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu thì không tham gia thẩm định các hồ sơ đó, các thành viên đã tham gia đánh giá hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất thì không tham gia thẩm định kết quả sơ tuyển, kết quả lựa chọn nhà thầu, cá nhân bên mời thầu, chủ đầu tư không tham gia vào quá trình lựa chọn nhà thầu, vào tổ chuyên gia, vào tổ thẩm định đối với các gói thầu mà mình có người nhà là đại diện của nhà thầu (cha mẹ đẻ, cha mẹ vợ, vợ hoặc chồng, .