Chương 1: Tổng quan về nâng cao chất lượng của lực lượng lao động gián tiếp Chương 2: N âng cao chất lượng của lực lượng lao động gián tiếp tại Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình Đô thị Huế Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng của lực lượng lao động gián tiếp tại Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình Đô thị Huế Phần III: Kết luận và kiến nghị SVTH: &guyễn Thị Mỹ Hạnh 6 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Bùi Văn Chiêm PHẦ II. ỘI DU G VÀ KẾT QUẢ GHIÊ CỨU CHƯƠ G 1. TỔ G QUA VỀ Â G CAO CHẤT LƯỢ G CỦA LỰC LƯỢ G LAO ĐỘ G GIÁ TIẾP 1.
Cơ sở lý luận về lực lượng lao động gián tiếp và chất lượng của lực lượng lao động gián tiếp 1. Khái niệm nguồn nhân lực trong doanh nghiệp Trong các nguồn lực để phát triển bao gồm: tài nguyên thiên nhiên, vốn, khoa học – công nghệ và con người thì nguồn lực con người là quan trọng nhất, có tính chất quyết định trong sự tăng trưởng và phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của mọi quốc gia từ trước đến nay. Hiện nay, có rất nhiều khái niệm về nguồn nhân lực, trong đó có khái niệm đáng chú ý như sau: Theo Liên Hợp Quốc trong các chỉ số phát triển thế giới (World Development Indicators) (2000) thì “N guồn nhân lực là tất cả những kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, năng lực và tính sáng tạo của con người có quan hệ tới sự phát triển của mỗi cá nhân và của đất nước” 1. Khái niệm chất lượng và nâng cao chất lượng 1.
Khái niệm chất lượng Từ điển tiếng Việt định nghĩa: Chất lượng là “cái tạo nên phNm chất, giá trị của mỗi con người, một sự vật, một sự việc”. Cách định nghĩa này thể hiện sự đánh giá đơn nhất của con người, sự vật, hiện tượng. Tiêu chuNn đo lường chất lượng Việt N am (TCVN -ISO 8402:1999) định nghĩa: “Chất lượng là tập hợp các đặc tính của một thực thể (đối tượng) tạo cho thực thể (đối tượng) có khả năng thỏa mãn những nhu cầu đã nêu ra hoặc nhu cầu tiềm Nn” N hư vậy, có thể thấy dù tiếp cận theo cách nào thì chất lượng cũng phải đảm bảo tiêu chí: Phù hợp với tiêu chuNn đã được công bố, phù hợp với những đòi hỏi của người sử dụng, sự kết hợp cả tiêu chuNn và đòi hỏi của người tiêu dùng. Chất lượng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp Từ những đánh giá ở trên, nguồn nhân lực có thể được xem xét và đánh giá theo số lượng, chất lượng và cơ cấu.
Về số lượng: thể hiện quy mô nguồn nhân lực và tốc độ tăng nguồn nhân lực. Về chất lượng: thể hiện mối quan hệ giữa các yếu tố cấu thành nên bản chất bên trong của nguồn nhân lực, được biểu hiện thông qua thể SVTH: &guyễn Thị Mỹ Hạnh 7 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Bùi Văn Chiêm lực, trí lực, kỹ năng lao động, tinh thần, thái độ, ý thức lao động và phong cách làm việc.TS Mai Quốc Chánh (2008) “Chất lượng nguồn nhân lực được xem xét trên các mặt: trình độ sức khỏe, trình độ văn hóa, trình độ chuyên môn, năng lực ph?m chất”. Bên cạnh đó còn nhiều mặt chưa được hoặc không được xét đến.
N hư vậy có thể nhận thấy các hướng nghiên cứu về chất lượng nguồn nhân lực còn chưa được thống nhất. Các tiêu chí đưa ra chủ yếu là một số tiêu chí định lượng như: trình độ, sức khỏe, năng lực… 1. &âng cao chất lượng nguồn nhân lực Đối với cá nhân người lao động thì: “N âng cao chất lượng N N L” là gia tăng giá trị con người, cả giá trị vật chất và tinh thần, cả trí tuệ lẫn tâm hồn cũng như kĩ năng nghề nghiệp, làm cho con người trở thành người lao động có những năng lực và phNm chất mới cao hơn đáp ứng yêu cầu ngày càng tăng của sự phát triển kinh tế xã hội. Đối với tổ chức, doanh nghiệp: “N âng cao chất lượng N N L” chỉ việc thực hiện một số hoạt động nào đó dẫn đến sự thay đổi về chất lượng N N L tăng lên so với chất lượng N N L hiện có.
Đó là sự tăng cường sức mạnh, kĩ năng hoạt động sáng tạo của năng lực thể chất, năng lực tinh thần của lực lượng lao động lên trình độ nhất định để lực lượng này có thể hoàn thành được nhiệm vụ đặt ra trong những giai đoạn phát triển của một quốc gia, một tổ chức, doanh nghiệp. Thể lực: là yêu cầu đầu tiên đối với người lao động, đây là điều kiện tiên quyết để duy trì và phát triển trí tuệ, là phương tiện thiết yếu để truyền tải tri thức vào hoạt động thực tiễn, biến tri thức thành sức mạnh vật chất. Trong điều kiện cách mạng khoa học công nghệ, hàm lượng tri thức trong sản phNm lao động chiếm tỷ trọng lớn thì yêu cầu về sức khỏe tâm thần càng cao bởi nó là cơ sở của năng lực tư duy, sáng tạo. Tuy nhiên, một thực tế hiện nay là thể lực của người lao động Việt N am tuy có tăng so với trước nhưng vẫn còn khá thấp so với các nước trong khu vực và thế giới.
N gười lao động Việt N am có tầm vóc nhỏ bé, sức khỏe yếu vì thế gây ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình lao động, đặc biệt là khi xuất khNu lao động. Do đó, nâng cao chất lượng N N L là thực sự cần thiết để cải thiện tình trạng này. SVTH: &guyễn Thị Mỹ Hạnh 8 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Bùi Văn Chiêm Trí lực: N gười lao động phải có năng lực thu thập xử lí thông tin, khả năng sáng tạo, áp dụng những thành tựu khoa học, biến những tri thức thành kĩ năng lao động nghề nghiệp thể hiện qua trình độ tay nghề, mức độ thành thạo chuyên môn nghề nghiệp, trong xu thế toàn cầu hóa, người lao động cần phải biết chủ động tham gia hội nhập quốc tế… Có một thực tế hiện nay là lao động Việt N am có bằng cấp cao nhưng không làm được việc hoặc làm việc không hiệu quả, bằng cấp Việt N am không có giá trị khi mang ra nước ngoài, do đó, nâng cao chất lượng N N L để chất lượng N N L để tương xứng với bằng cấp là việc làm cần thiết.
N âng cao chất lượng N N L để tạo ra N N L đủ mạnh về tri thức chuyên môn, tay nghề, kĩ năng sẽ tạo ra năng suất, hiệu quả lao động cao hơn, đem lại nhiều giá trị hơn cho doanh nghiệp và xã hội. Tâm lực: thể hiện qua tác phong, thái độ, ý thức làm việc… Một tồn tại lâu nay của lao động Việt N am là ý thức, tác phong làm việc chưa cao, còn tình trạng nhiều lao động chưa có tác phong công nghiệp, giờ “cao su”, vi phạm kỉ luật lao động, không có ý thức bảo vệ tài sản chung, tham ô, tham nhũng, trốn việc, làm việc riêng trong thời gian lao động… Điều này gây thiệt hại không nhỏ cho các doanh nghiệp, khiến các doanh nghiệp nước ngoài e ngại khi có ý định đầu tư vào Việt N am. Do vậy, cần nâng cao chất lượng N N L để N N L Việt N am không chỉ mạnh về trí lực, thể lực mà còn đảm bảo tâm lực. Cơ cấu: Tỷ lệ lao động được đào tạo theo trình độ chuyên môn kỹ thuật hiện nay cũng không hợp lý, mất cân đối về cơ cấu lao động qua đào tạo giữa giáo dục nghề và giáo dục đại học ở Việt N am hiện nay.
Hơn nữa, nguồn nhân lực chất lượng cao ở nước ta lại phân bố không hợp lý ở các tỉnh thành. N ên các nhân sự chất lượng cao ở các khu vực là không đồng đều. N âng cao chất lượng N N L là hoạt động cần thiết đối với mỗi tổ chức, doanh nghiệp. Để làm được việc đó, tổ chức doanh nghiệp cần tập trung nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn, tay nghề thông qua đào tạo, bồi dưỡng, tự bồi dưỡng và đào tạo lại; nâng cao thể lực thông qua chăm sóc sức khỏe, an toàn vệ sinh lao động; nâng cao tinh thần, trách nhiệm trong công việc thông qua các kích thích vật chất và tinh thần, tạo điều kiện về môi trường làm việc để người lao động phát huy hết khả năng, đem hết sức mình nhằm hoàn thành chức trách, nhiệm vụ được giao.
SVTH: &guyễn Thị Mỹ Hạnh 9 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Lao động gián tiếp 1. Khái niệm lao động gián tiếp Căn cứ vào chức năng trong doanh nghiệp, lao động được phân chia làm hai loại cơ bản: lao động gián tiếp và lao động trực tiếp Lao động gián tiếp là bộ phận lao động tham gia một cách gián tiếp vào quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Lao động gián tiếp bao gồm những người chỉ đạo, phục vụ và quản lý kinh doanh trong doanh nghiệp.
Lao động gián tiếp: Gồm những người chỉ đạo, phục vụ và quản lý kinh doanh trong doanh nghiệp. Theo nội dung công việc và nghề nghiệp chuyên môn, loại lao động này được chia thành: N hân viên kỹ thuật, nhân viên quản lý kinh tế, nhân viên quản lý hành chính. Lao động gián tiếp được phân thành: - Lao động gián tiếp là lãnh đạo, quản lý trong doanh nghiệp: Tổng giám đốc, Phó Tổng giám đốc, Giám đốc, Phó Giám đốc, Trưởng phòng, Phó Trưởng phòng,… - Lao động gián tiếp làm công tác chuyên môn, phục vụ: Kỹ sư điện, Kỹ sư BIM, Kỹ sư D&B, Kỹ sư QA-QC, Kỹ sư an toàn lao động, Kỹ sư N hân viên kỹ thuật, nhân viên quản lý kinh tế, nhân viên quản lý hành chính, nhân viên lao động tiền lương,… - Lao động gián tiếp làm công tác phụ trợ như: bảo vệ, lễ tân,… 1. Lực lượng lao động gián tiếp Đặc điểm của lao động gián tiếp: Lao động gián tiếp là những người không trực tiếp tạo ra sản phNm, cung cấp dịch vụ,.
Họ thực hiện các chức năng chuyên môn nhất định nhằm kết nối các hoạt động trong công ty với nhau và các hoạt động công ty với môi trường bên ngoài. Là lực lượng lao động có khả năng đáp ứng nhu cầu cao của thực tiễn và biết giải quyết tối ưu những nhu cầu của thực tiễn. Họ được đặc trưng bởi trình độ học vấn chuyên môn cao để có thể đảm nhận được các nhiệm vụ mang tính chất chuyên môn. Họ có khả năng nhận thức và tư duy nhạy bén trong công việc.
Hơn thế nữa họ nhận thức được giá trị bản thân của họ.