Tăng Cường Liên Kết Trong Sản Xuất Gốm Sứ Ở Huyện Gia Lâm, TP. Hà Nội

Luận văn thạc sĩ phân tích vnua tăng cường liên kết trong sản xuất gốm sứ ở huyện gia lâm tp hà nội, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực tiễn.

• Tác giả: Hoàng Thị Ánh Hằng
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Tâm
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Tăng cường liên kết trong sản xuất gốm sứ ở huyện Gia Lâm, TP.Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• 1. CHƯƠNG 1: TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ LIÊN KẾT TRONG SẢN XUẤT GỐM SỨ
• 2.1. Cơ sở lý luận về liên kết trong sản xuất gốm sứ
• 2.2. Các khái niệm cơ bản có liên quan
• 2.3. Vai trò của liên kết sản xuất
• 2.4. Các nguyên tắc cơ bản của liên kết sản xuất
• 2.5. Các phương thức liên kết sản xuất
• 2.6. Các tác nhân tham gia trong mối liên kết sản xuất
• 2.7. Đặc điểm KT- Kỹ thuật trong SX gốm sứ
• 3. CHƯƠNG 3: NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG LIÊN KẾT TRONG SẢN XUẤT GỐM SỨ
• 3.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động liên kết
• 3.2. Cơ sở thực tiễn về liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm gốm sứ
• 3.2.1. Tình hình sản xuất tiêu thụ gốm sứ của một số nước trên thế giới
• 3.2.2. Tình hình liên kết sản xuất gốm sứ tại một số địa phương ở Việt Nam
• 3.2.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho sản xuất gốm sứ của huyện Gia Lâm
• 3.3. Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.3.2. Tổng quan về huyện Gia Lâm
• 3.3.3. Tình hình phát triển kinh tế huyện Gia Lâm
• 3.3.4. Giới thiệu về nghề và sản phẩm gốm sứ trên địa bàn huyện Gia Lâm
• 3.3.5. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.5.1. Chọn điểm nghiên cứu
• 3.3.5.2. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.3.5.3. Các phương pháp phân tích
• 3.3.5.4. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 3.4. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 3.4.1. Khái quát về tình hình sản xuất gốm sứ trên địa bàn huyện Gia Lâm
• 3.4.2. Quy trình sản xuất gốm sứ
• 3.4.3. Quy mô và cơ cấu sản xuất gốm sứ trên địa bàn huyện Gia Lâm
• 3.4.4. Thực trạng hoạt động liên kết trong sản xuất gốm sứ trên địa bàn huyện Gia Lâm
• 3.4.4.1. Các tác nhân tham gia liên kết
• 3.4.4.2. Sự tham gia của các đơn vị sản xuất trong liên kết
• 3.4.4.3. Liên kết với các nhà cung ứng nguyên vật liệu
• 3.4.4.4. Liên kết trong chọn đất và tạo dáng sản phẩm
• 3.4.4.5. Quá trình trang trí hoa văn và phủ men
• 3.4.4.6. Liên kết trong khâu nung
• 3.4.4.7. Liên kết với ngân hàng và các tổ chức tín dụng để vay vốn
• 3.4.5. Đánh giá hiệu quả đối với các hộ có và các hộ không tham gia liên kết trong sản xuất gốm sứ
• 3.4.5.1. Đánh giá hiệu quả khâu mua nguyên vật liệu đầu vào
• 3.4.5.2. Đánh giá lợi ích của các hộ sản xuất gốm sứ khi liên kết với nhà khoa học và những nghệ nhân
• 3.4.5.3. Đánh giá hiệu quả của việc liên kết với các doanh nghiệp và các hộ kinh doanh sản phẩm gốm sứ
• 3.4.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động liên kết trong sản xuất tại làng nghề gốm sứ tại huyện Gia Lâm
• 3.4.6.1. Thể chế chính sách của nhà nước
• 3.4.6.2. Trình độ của đội ngũ lao động
• 3.4.6.3. Nhận thức của các hộ sản xuất về hoạt động liên kết trong sản xuất
• 3.4.6.4. Nguyên liệu sản xuất
• 3.4.6.5. Quy hoạch cơ sở hạ tầng, quy hoạch làng nghề
• 3.4.6.6. Nguồn vốn sản xuất
• 3.4.6.7. Thị trường và các yếu tố thị trường
• 3.4.7. Một số định hướng và giải pháp nhằm phát triển liên kết trong sản xuất gốm sứ trên địa bàn huyện Gia Lâm
• 3.4.7.1. Hoàn thiện cơ chế chính sách, các quy định về liên kết
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 4.1. Kiến nghị đối với nhà nước
• 4.2. Kiến nghị đối với các hộ sản xuất và kinh doanh gốm sứ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Liên Kết Trong Sản Xuất Gốm Sứ Tại Huyện Gia Lâm

Liên kết trong sản xuất gốm sứ tại huyện Gia Lâm, Hà Nội, là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển bền vững. Huyện Gia Lâm nổi tiếng với nghề gốm sứ truyền thống, nơi có nhiều cơ sở sản xuất gốm sứ hoạt động. Tuy nhiên, việc liên kết giữa các hộ sản xuất, doanh nghiệp và các tổ chức tài chính vẫn còn nhiều hạn chế. Nghiên cứu này nhằm phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp tăng cường liên kết trong sản xuất gốm sứ.

1.1. Đặc Điểm Ngành Gốm Sứ Tại Huyện Gia Lâm

Ngành gốm sứ tại huyện Gia Lâm có lịch sử lâu đời và phát triển mạnh mẽ. Các sản phẩm gốm sứ không chỉ phục vụ nhu cầu nội địa mà còn xuất khẩu ra thị trường quốc tế. Tuy nhiên, ngành này đang đối mặt với nhiều thách thức như cạnh tranh từ hàng hóa nhập khẩu và sự thay đổi trong xu hướng tiêu dùng.

1.2. Vai Trò Của Liên Kết Trong Sản Xuất Gốm Sứ

Liên kết trong sản xuất gốm sứ giúp các hộ sản xuất tối ưu hóa quy trình sản xuất, giảm chi phí và nâng cao chất lượng sản phẩm. Việc hợp tác giữa các doanh nghiệp và hộ sản xuất cũng tạo ra cơ hội tiếp cận công nghệ mới và thị trường tiêu thụ rộng lớn hơn.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Liên Kết Sản Xuất Gốm Sứ

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng việc liên kết trong sản xuất gốm sứ tại huyện Gia Lâm vẫn gặp phải nhiều vấn đề. Các hộ sản xuất thường thiếu thông tin và không có sự hợp tác chặt chẽ với nhau. Điều này dẫn đến việc sản xuất không đồng bộ và chất lượng sản phẩm không ổn định.

2.1. Thiếu Thông Tin Và Kết Nối Giữa Các Hộ Sản Xuất

Nhiều hộ sản xuất gốm sứ không có thông tin đầy đủ về thị trường và xu hướng tiêu dùng. Điều này khiến họ gặp khó khăn trong việc định hướng sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

2.2. Khó Khăn Trong Việc Tiếp Cận Tài Chính

Việc tiếp cận nguồn vốn từ các tổ chức tài chính còn hạn chế. Nhiều hộ sản xuất không đủ điều kiện để vay vốn, dẫn đến việc thiếu hụt nguồn lực cho sản xuất và đầu tư.

III. Phương Pháp Tăng Cường Liên Kết Trong Sản Xuất Gốm Sứ

Để tăng cường liên kết trong sản xuất gốm sứ, cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Việc xây dựng mạng lưới liên kết giữa các hộ sản xuất, doanh nghiệp và các tổ chức tài chính là rất cần thiết.

3.1. Xây Dựng Mạng Lưới Hợp Tác

Việc xây dựng mạng lưới hợp tác giữa các hộ sản xuất và doanh nghiệp sẽ giúp chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và nguồn lực. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn tạo ra sức mạnh cạnh tranh cho sản phẩm gốm sứ.

3.2. Đào Tạo Và Nâng Cao Trình Độ Cho Người Sản Xuất

Đào tạo và nâng cao trình độ cho người sản xuất gốm sứ là rất quan trọng. Các chương trình đào tạo sẽ giúp họ tiếp cận công nghệ mới và cải thiện kỹ năng sản xuất, từ đó nâng cao chất lượng sản phẩm.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Liên Kết Trong Sản Xuất Gốm Sứ

Việc áp dụng các giải pháp liên kết trong sản xuất gốm sứ đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nhiều hộ sản xuất đã cải thiện được quy trình sản xuất và tăng cường khả năng cạnh tranh của sản phẩm.

4.1. Cải Thiện Chất Lượng Sản Phẩm

Nhờ vào việc liên kết, nhiều hộ sản xuất đã cải thiện được chất lượng sản phẩm gốm sứ. Sản phẩm không chỉ đáp ứng nhu cầu nội địa mà còn có khả năng xuất khẩu ra thị trường quốc tế.

4.2. Tăng Cường Khả Năng Tiêu Thụ

Việc liên kết giúp các hộ sản xuất dễ dàng hơn trong việc tiếp cận thị trường tiêu thụ. Họ có thể hợp tác với các doanh nghiệp để mở rộng kênh phân phối và tăng cường khả năng tiêu thụ sản phẩm.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Cho Ngành Gốm Sứ

Ngành gốm sứ tại huyện Gia Lâm có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao hơn, cần có sự đầu tư và hỗ trợ từ các cơ quan chức năng. Việc tăng cường liên kết trong sản xuất sẽ là chìa khóa để phát triển bền vững ngành gốm sứ.

5.1. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ

Cần có các chính sách hỗ trợ từ nhà nước để khuyến khích việc liên kết giữa các hộ sản xuất và doanh nghiệp. Điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của ngành gốm sứ.

5.2. Tương Lai Của Ngành Gốm Sứ Tại Gia Lâm

Với sự phát triển của công nghệ và nhu cầu thị trường, ngành gốm sứ tại Gia Lâm có thể phát triển mạnh mẽ hơn trong tương lai. Việc tăng cường liên kết sẽ giúp ngành này vượt qua những thách thức và phát triển bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Gia Lâm nằm ở cửa ngõ phía Đông Thủ đô Hà Nội với tổng diện tích tự nhiên đạt 11.472,99 ha, trong đó đất nông nghiệp chiếm 54,24%. Trong giai đoạn 2012 - 2016, kinh tế huyện duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân ấn tượng 10,29%/năm, đưa tổng giá trị sản xuất năm 2016 đạt 8.297,7 tỷ đồng theo giá so sánh. Địa bàn huyện sở hữu các làng nghề gốm sứ truyền thống nức tiếng như Bát Tràng, Kim Lan và Đa Tốn, đóng vai trò then chốt trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương. Mặc dù số lượng cơ sở sản xuất gốm sứ tăng trưởng nhanh chóng từ 1.136 hộ năm 2014 lên hơn 1.200 hộ năm 2016, hoạt động sản xuất kinh doanh tại đây vẫn bộc lộ tính chất manh mún, phân tán và chủ yếu dựa trên kinh nghiệm cha truyền con nối.

Vấn đề cốt lõi là mối liên kết giữa các tác nhân từ khâu cung ứng nguyên liệu đầu vào, kỹ thuật tạo hình, công nghệ nung đốt đến tiêu thụ sản phẩm còn rất lỏng lẻo. Mục tiêu nghiên cứu nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về liên kết kinh tế trong sản xuất gốm sứ, đánh giá thực trạng tại hai xã trọng điểm Bát Tràng và Kim Lan, nhận diện các nhân tố cản trở, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị. Về phạm vi, đề tài khảo sát không gian tại huyện Gia Lâm với dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2014 - 2016 và số liệu điều tra thực địa sơ cấp năm 2017 - 2018. Ý nghĩa nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng cao, cung cấp luận cứ khoa học giúp các đơn vị sản xuất tối ưu hóa 15% - 20% chi phí vận hành và nâng cao 25% - 30% giá trị gia tăng trên thị trường nội địa lẫn xuất khẩu.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết liên kết kinh tế của David Pearce (1999) và các nguyên lý kinh tế thị trường của Hồ Quế Hậu (2008), kết hợp với quy định về liên kết kinh tế theo Quyết định số 38-HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng. Theo đó, liên kết kinh tế trong sản xuất kinh doanh là sự phối hợp tự nguyện, bình đẳng và cùng có lợi giữa các tác nhân độc lập nhằm phân công lao động chuyên môn hóa, khai thác tối đa tiềm năng nội tại và hình thành chuỗi giá trị bền vững.

Bên cạnh đó, đề tài ứng dụng lý thuyết cụm ngành công nghiệp (Industrial Cluster) và chuỗi giá trị ngành hàng để phân tích hai phương thức liên kết cốt lõi:

• Liên kết dọc: Chuỗi phối hợp theo dòng vận động của sản phẩm từ nhà cung ứng đất sét, men màu, nhiên liệu than/gas đến hộ chế tác, cơ sở nung đốt và doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm.
• Liên kết ngang: Sự hợp tác giữa các hộ gia đình, tổ hợp tác và doanh nghiệp cùng ngành nhằm làm chủ thị trường, chuẩn hóa giá bán và chia sẻ kinh nghiệm kỹ thuật thông qua các hiệp hội nghề nghiệp.

Hệ thống khái niệm chính bao gồm: tác nhân kinh tế trực tiếp (hộ sản xuất, tư thương, doanh nghiệp), tác nhân gián tiếp (chính quyền địa phương, tổ chức tín dụng, nhà khoa học), hợp đồng kinh tế chính thức bằng văn bản và hợp đồng phi chính thức bằng thỏa thuận miệng.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ báo cáo của Tổng cục Thống kê, Cục Thống kê TP. Hà Nội, Chi cục Thống kê huyện Gia Lâm và UBND hai xã Bát Tràng, Kim Lan giai đoạn 2012 - 2016. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phiếu khảo sát điều tra trực tiếp 90 hộ sản xuất gốm sứ và phỏng vấn sâu cán bộ quản lý, chuyên gia kỹ thuật, đại diện hợp tác xã trong năm 2017.

Phương pháp chọn mẫu phân tầng theo quy mô nung lò năm 2016 được áp dụng với cỡ mẫu n = 90 hộ, bao gồm:

• Quy mô 1: 45 hộ có từ 20 đến 50 chuyến lò/năm (chiếm 50% mẫu điều tra).
• Quy mô 2: 25 hộ có từ 51 đến 90 chuyến lò/năm (chiếm 27,8% mẫu điều tra).
• Quy mô 3: 20 hộ có từ 91 đến 120 chuyến lò/năm (chiếm 22,2% mẫu điều tra).

Lý do lựa chọn phương pháp phân tầng theo số chuyến nung lò vì đây là chỉ tiêu kỹ thuật phản ánh chuẩn xác nhất năng lực sản xuất, quy mô vốn đầu tư, chi phí vận hành công nghệ lò gas (vốn đầu tư ban đầu khoảng 200 triệu đồng cho lò 2,5 m3) và mức độ sẵn sàng tham gia liên kết chuỗi. Quá trình xử lý số liệu sử dụng phần mềm Excel kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phân tổ thống kê, phương pháp so sánh kinh tế và công cụ đánh giá nhanh nông thôn có sự tham gia (PRA) để nhận diện chính xác các nút thắt trong chuỗi liên kết.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực tế tại huyện Gia Lâm làm sáng tỏ 4 phát hiện quan trọng:

• Tỷ lệ tham gia liên kết chính thức ở mức thấp: Chỉ có 38,9% số hộ sản xuất tham gia vào các mối liên kết kinh tế, trong khi hơn 61,1% hộ còn lại hoạt động hoàn toàn độc lập. Đáng chú ý, hơn 70% các thỏa thuận liên kết hiện tại chỉ dừng lại ở dạng giao dịch qua điện thoại hoặc thỏa thuận miệng, thiếu tính pháp lý ràng buộc bằng hợp đồng văn bản.
• Lợi ích vượt trội từ liên kết công nghệ nung đốt: Nhờ liên kết chuyển đổi từ lò hộp đất sử dụng than cám sang lò gas tuynel hiện đại, tỷ lệ sản phẩm đạt tiêu chuẩn chất lượng tăng từ 75% - 80% lên 90% - 93%. Các cơ sở hợp tác nung chung lò gas dung tích 2,5 m3 giúp giảm thiểu 8,5% tỷ lệ hư hỏng phế phẩm và tiết kiệm 12% chi phí năng lượng đốt.
• Sự phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên liệu ngoại tỉnh: 100% nguồn đất cao lanh và đất sét trắng tại địa phương đã cạn kiệt, buộc các hộ phải nhập từ Hải Dương, Vĩnh Phúc, Hưng Yên và Quảng Ninh. Nhóm hộ tham gia liên kết mua chung nguyên liệu đầu vào giảm được 7% - 10% chi phí vận chuyển so với hộ mua nhỏ lẻ.
• Rào cản về vốn và kênh phân phối trung gian: Cơ cấu nguồn vốn sản xuất của các hộ khảo sát có tới 65,8% là vốn tự có, chỉ 34,2% là vốn vay từ các ngân hàng và tổ chức tín dụng. Các doanh nghiệp tư nhân lớn chiếm 30% thị phần cung ứng, trong khi 70% sản phẩm của các hộ gia đình phụ thuộc vào tư thương trung gian, dẫn đến tình trạng bị ép giá thu mua từ 12% đến 15%.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của việc liên kết còn lỏng lẻo bắt nguồn từ tâm lý sản xuất tiểu nông khép kín, e ngại sự ràng buộc pháp lý và thiếu niềm tin vào đối tác bao tiêu. Khi so sánh với các mô hình làng nghề tại các nước phát triển như Nhật Bản (gốm sứ vùng Hizen thời kỳ Edo và Meiji) hay chính sách hỗ trợ của Hội đồng Thủ công nghiệp Quốc gia Indonesia (nơi các ngành nghề tiểu thủ công nghiệp đóng góp tăng thu nhập từ 12% lên 23% tổng thu nhập nông thôn), có thể thấy làng nghề tại Gia Lâm còn thiếu vắng vai trò điều phối của một hiệp hội ngành nghề đủ mạnh.

Về phương diện trực quan hóa, toàn bộ dữ liệu phân tích có thể được mô tả sinh động thông qua biểu đồ cơ cấu nguồn vốn (65,8% vốn tự có đối trọng với 34,2% vốn vay tín dụng) và bảng so sánh chi phí - lợi nhuận giữa nhóm hộ liên kết và nhóm hộ không liên kết. Kết quả thảo luận khẳng định rằng việc chuyển dịch từ mô hình liên kết ngang tự phát sang liên kết dọc chuyên môn hóa theo chuỗi giá trị là điều kiện bắt buộc để nâng cao năng lực cạnh tranh, giúp ngành gốm sứ huyện Gia Lâm duy trì mức tăng trưởng công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp trên 9,8%/năm trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Đề xuất và khuyến nghị

• Chuẩn hóa khung hợp đồng kinh tế và củng cố mô hình hợp tác xã: Xây dựng và ban hành bộ mẫu hợp đồng kinh tế ràng buộc pháp lý trong cung ứng vật tư và bao tiêu sản phẩm; đặt mục tiêu nâng tỷ lệ hộ gia đình tham gia liên kết chính thức từ 38,9% lên 65% vào năm 2021; do UBND huyện Gia Lâm phối hợp với Phòng Kinh tế huyện và Hiệp hội Gốm sứ Bát Tràng trực tiếp triển khai.
• Quy hoạch cụm công nghiệp làng nghề và mở rộng hạn mức tín dụng: Quy hoạch mở rộng mặt bằng sản xuất tập trung từ 15 đến 20 ha tách rời khu dân cư tại Bát Tràng và Kim Lan; đồng thời các Ngân hàng Nông nghiệp & PTNT, Ngân hàng Chính sách Xã hội thiết lập gói vay ưu đãi lãi suất giảm 1,5% - 2%/năm cho các hộ có hợp đồng liên kết chuỗi trong giai đoạn 2018 - 2022.
• Đẩy mạnh chuyển giao công nghệ sạch và đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ: Hỗ trợ 100% các hộ chuyển đổi triệt để sang lò gas tuynel đạt chuẩn xả thải thân thiện môi trường; hoàn thành đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể và chỉ dẫn địa lý cho gốm sứ Kim Lan trước năm 2020; do Sở Khoa học & Công nghệ Hà Nội chủ trì phối hợp với Cục Sở hữu trí tuệ.
• Tích hợp liên kết du lịch trải nghiệm và xúc tiến thương mại đa kênh: Thiết lập mạng lưới liên kết giữa các cơ sở sản xuất với hơn 20 doanh nghiệp lữ hành lớn tại Hà Nội nhằm phát triển tour du lịch làng nghề; đưa 100% sản phẩm đạt chứng nhận OCOP lên sàn thương mại điện tử, phấn đấu gia tăng doanh thu thương mại - dịch vụ làng nghề 15%/năm giai đoạn 2018 - 2025; do Sở Du lịch Hà Nội và các đơn vị kinh tế tư nhân thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan quản lý nhà nước và chính quyền địa phương: UBND huyện Gia Lâm, Phòng Kinh tế, UBND xã Bát Tràng và Kim Lan sử dụng dữ liệu thực chứng làm căn cứ ban hành quy hoạch cụm công nghiệp, chính sách môi trường và cơ chế hỗ trợ vốn làng nghề.
• Chủ hộ sản xuất, tổ hợp tác và doanh nghiệp gốm sứ: Áp dụng trực tiếp mô hình liên kết nhóm mua chung nguyên liệu và thỏa thuận bao tiêu sản phẩm nhằm cắt giảm 8% - 12% chi phí đầu vào và giảm thiểu rủi ro biến động giá.
• Giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học ngành Quản lý kinh tế: Tham khảo khung lý thuyết liên kết kinh tế, hệ thống chỉ tiêu đánh giá hiệu quả chuỗi giá trị và phương pháp phân tầng mẫu n = 90 hộ để phát triển các đề tài kinh tế nông thôn.
• Tổ chức tín dụng, hiệp hội ngành nghề và doanh nghiệp du lịch: Sử dụng tài liệu để thẩm định dự án cho vay theo chuỗi liên kết và xây dựng các tour du lịch trải nghiệm gắn kết sản xuất với bảo tồn văn hóa truyền thống.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao tỷ lệ hộ sản xuất gốm sứ ký hợp đồng liên kết chính thức tại Gia Lâm chỉ đạt 38,9%?

Thực trạng này xuất phát từ tập quán kinh doanh truyền thống dựa trên sự quen biết và thỏa thuận miệng. Đa phần các hộ sản xuất quy mô nhỏ e ngại các điều khoản pháp lý ràng buộc và nghĩa vụ thuế khi ký hợp đồng văn bản. Hơn 60% giao dịch hiện nay vẫn thực hiện qua điện thoại, khiến người sản xuất dễ bị tư thương ép giá từ 12% đến 15% khi thị trường biến động.

Việc chuyển đổi sang công nghệ lò gas tuynel mang lại hiệu quả kinh tế cụ thể như thế nào?

Lò gas tuynel dung tích 2,5 m3 với chi phí đầu tư ban đầu khoảng 200 triệu đồng giúp nâng tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn chất lượng lên 90% - 93%, cao hơn hẳn mức 75% - 80% của lò than truyền thống. Thời gian nung được chuẩn hóa trong 12 giờ, giúp giảm 8,5% hao hụt sản phẩm và loại bỏ gần như hoàn toàn khói bụi độc hại gây ô nhiễm môi trường.

Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu khảo sát như thế nào để đảm bảo tính đại diện?

Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng với quy mô 90 hộ tại 2 xã Bát Tràng và Kim Lan dựa trên số chuyến nung lò năm 2016: 45 hộ nhóm 1 (20 - 50 chuyến/năm), 25 hộ nhóm 2 (51 - 90 chuyến/năm) và 20 hộ nhóm 3 (91 - 120 chuyến/năm). Cách phân tầng này phản ánh chính xác tương quan giữa năng lực vốn, chi phí kỹ thuật và hành vi liên kết.

Làm thế nào để giải quyết tình trạng thiếu hụt nguyên liệu đất sét khi nguồn cung tại chỗ đã cạn?

Giải pháp tối ưu là thiết lập liên kết dọc chính thức giữa các hiệp hội làng nghề với đơn vị khai thác đất cao lanh chuẩn tại Hải Dương, Vĩnh Phúc, Quảng Ninh. Việc liên kết thu mua số lượng lớn theo hợp đồng dài hạn giúp giảm 7% - 10% chi phí vận chuyển và kiểm soát ổn định độ dẻo, độ tinh của đất nguyên liệu trước khi tạo hình.

Liên kết với ngành du lịch mang lại tiềm năng gì cho sự phát triển của gốm sứ Gia Lâm?

Mô hình kết hợp sản xuất với du lịch trải nghiệm (nặn gốm, tham quan chợ gốm Bát Tràng) giúp đa dạng hóa nguồn thu, thúc đẩy tiêu thụ tại chỗ và quảng bá văn hóa bản địa. Hoạt động này tạo động lực gia tăng tỷ trọng ngành thương mại - dịch vụ của huyện, hướng tới mục tiêu tăng trưởng doanh thu 15% - 18%/năm cho các cơ sở kinh doanh.

Kết luận

• Luận văn cung cấp bức tranh toàn diện và sâu sắc về thực trạng sản xuất gốm sứ huyện Gia Lâm, nơi đóng góp vào tổng giá trị sản xuất 8.297,7 tỷ đồng của toàn huyện với hơn 1.200 hộ tham gia.
• Chỉ rõ điểm nghẽn lớn nhất của làng nghề là mối liên kết còn mang tính tự phát, tỷ lệ tham gia liên kết chính thức mới đạt 38,9% và 65,8% nguồn vốn phụ thuộc vào vốn tự có.
• Khẳng định giá trị vượt trội của việc liên kết chuyển giao công nghệ lò gas tuynel, giúp tăng tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn lên 90% - 93% và tiết kiệm 8% - 12% tổng chi phí đầu vào.
• Đề xuất hệ sinh thái 4 giải pháp đồng bộ kết hợp chặt chẽ giữa hoàn thiện thể chế hợp đồng, quy hoạch hạ tầng 15 - 20 ha, hỗ trợ tín dụng ưu đãi và xúc tiến thương mại du lịch.
• Đóng góp nguồn dữ liệu thực chứng và cơ sở lý luận chuẩn mực cho chuyên ngành Quản lý kinh tế trong việc nâng cao giá trị chuỗi sản xuất tiểu thủ công nghiệp truyền thống.

Kế hoạch hành động giai đoạn 2018 - 2023 đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền huyện Gia Lâm và sự chủ động liên kết từ phía các hộ sản xuất. Quý độc giả, các nhà nghiên cứu và nhà quản lý hãy tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ để khai thác chi tiết bộ dữ liệu khảo sát và ứng dụng các giải pháp chuỗi giá trị vào thực tiễn quản lý kinh tế địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu Phần 2. Cơ sở lý luận và thực tiễn về liên kết trong sản xuất gốm sứ Phần 3. Phương pháp nghiên cứu Phần 4. Kết quả nghiên cứu Phần 5.

Kết luận và kiến nghị 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ LIÊN KẾT TRONG SẢN XUẤT GỐM SỨ 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ LIÊN KẾT TRONG SẢN XUẤT GỐM SỨ 2. Các khái niệm cơ bản có liên quan 2.

Khái niệm về liên kết Liên kết trong hệ thống thuật ngữ kinh tế nó có nghĩa là sự hợp nhất, sự phối hợp, hay sát nhập của nhiều bộ phận thành một chỉnh thể. Trước đây khái niệm này được biết đến với tên gọi là nhất thể hóa và gần đây mới gọi là liên kết, sau đây là một số quan điểm về liên kết kinh tế: Theo từ điển thuật ngữ kinh tế học của viện nghiên cứu và phổ biến tri thức bách khoa thì “Liên kết kinh tế là hình thức hợp tác phối hợp hoạt động do các đơn vị kinh tế tự nguyện tiến hành nhằm thúc đẩy sản xuất kinh doanh phát triển theo hướng có lợi nhất trong khuôn khổ pháp luật của Nhà nước. Mục tiêu của liên kết kinh tế là tạo ra sự ổn định của các hoạt động kinh tế thông qua các quy chế hoạt động để tiến hành phân công sản xuất, khai thác tốt các tiềm năng của các đơn vị tham gia liên kết để tạo ra thị trường chung, bảo vệ lợi ích cho nhau”(David. Trong từ điển kinh tế học hiện đại David.Pearce năm (1999) cho rằng, liên kết kinh tế chỉ tình huống khi mà các khu vực khác khác nhau của một nền kinh tế thường là khu vực công nghiệp và nông nghiệp hoạt động phối hợp với nhau một cách có hiệu quả và phụ thuộc lẫn nhau, là một yếu tố của quá trình phát triển.

Điều kiện này thường đi kèm với sự tăng trưởng bền vững. Trong các văn bản Nhà nước mà cụ thể là trong quy định ban hành theo quyết định số 38 - HĐBT ngày 10/4/1989 thì liên kết kinh tế là những hình thức phối hợp hoạt động do các đơn vị kinh tế tiến hành để cùng nhau bàn bạc và đề ra các chủ trương, biện pháp có liên quan đến công việc sản xuất kinh doanh của mình nhằm thúc đẩy sản xuất theo hướng có lợi nhất. Sau khi bàn bạc thống nhất, các đơn vị thành viên trong tổ chức liên kết kinh tế cùngnhau ký hợp đồng về những vấn đề có liên quan đến phần hoạt động của mình để thực hiện. Theo Hồ Quế Hậu thì liên kết kinh tế trong kinh tế thị trường và hội nhập kinh tế là sự chủ động nhận thức và thực hiện mối liên hệ kinh tế khách quan giữa các chủ thể kinh tế trong nền kinh tế xã hội, nhằm thực hiện mối quan hệ phân công và hợp tác lao động để đạt tới lợi ích kinh tế xã hội chung.

5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tổng hợp những khái niệm trên có thể kết tóm lược “liên kết kinh tế là các quan hệ kinh tế giữa hai hay nhiều chủ thể kinh tế với mục đích đạt được lợi ích kinh tế xã hội của các bên, dựa trên những hợp đồng đã kỹ kết với những thỏa thuận nhất định, những giấy tờ bằng chứng có tính ràng buộc bằng pháp luật, những cam kết trong hoạt động sản xuất kinh doanh”(David. Khái niệm về sản xuất Sản xuất là quá trình tạo ra của cải, vật chất và dịch vụ. Trong sản xuất con người đấu tranh với thiên nhiên làm thay đổi những vật chất có sẵn nhằm tạo ra lương thực, thực phẩm, quần áo, nhà ở và những của cải khác phục vụ cuộc sống. Sản xuất là điều kiện tồn tại của mỗi xã hội, việc khai thác và tận dụng các nguồn tài nguyên thiên nhiên phụ thuộc vào trình độ phát triển của lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất.

Trong sản xuất, con người là lực lượng sản xuất chủ yếu đóng vai trò quyết định. Có 2 quan niệm về sản xuất, nên dẫn đến 2 cách tính khác nhau: * Theo hệ thống xã hội chủ nghĩa xã hội trước đây, quan niệm sản xuất là tạo ra của cải vật chất, nên các ngành sản xuất trong xã hội chỉ có nông nghiệp và công nghiệp, các chỉ tiêu tính theo hệ thống MPS. * Theo hệ thống của Liên hợp quốc, quan niệm về sản xuất là tạo ra của cải vật chất và dịch vụ, nên trong xã hội có 3 ngành sản xuất là Nông nghiệp, Công nghiệp và Dịch vụ. Các chỉ tiêu được tính theo hệ thống SNA.

Quá trình sản xuất bắt đầu từ khâu chuẩn bị các yếu tố đầu vào để tiến hành sản xuất ra các sản phẩm đủ tiêu chuẩn tiêu thụ trên thị trường. Sản xuất có 2 phương thức: - Phương thức thứ nhất: Sản xuất mang tính tự cung tự cấp, quá trình này thể hiện trình độ còn thấp của các chủ thể sản xuất, sản phẩm sản xuất ra chỉ nhằm mục đích đảm bảo chủ yếu cho các tiêu dùng của chính họ, không có sản phẩm dư thừa cung cấp cho thị trường. - Phương thức thứ hai: Sản xuất cho thị trường tức là phát triển theo kiểu sản xuất hàng hóa, sản phẩm sản xuất ra chủ yếu trao đổi trên thị trường và thường được sản xuất trên quy mô lớn, khối lượng sản phẩm nhiều. Việt Nam đang từng bước phát triển nền kinh tế thị trường theo định hướng XHCN phải phát triển theo phương thức thứ 2.

Nhưng dù sản xuất theo phương thức nào, thì người sản xuất cũng phải trả lời được 3 câu hỏi cơ bản: Sản xuất cái gì? Sản xuất cho ai? Sản xuất như thế nào? (Phạm Thị Mỹ Dung, Trần 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] đình Thao, 1996). Khái niệm về liên kết trong sản xuất Khái niệm liên kết xuất phát từ tiếng Anh ‘‘integration’’mà trong hệ thống thuật ngữ kinh tế nó có nghĩa là sự hợp nhất, sự phối hợp hay sáp nhập của nhiều bộ phận thành một chỉnh thể. Trước đây khái niệm này được biết đến với tên gọi là nhất thể hoá và gần đây mới gọi là liên kết. Sau đây là một số quan điểm về liên kết kinh tế: Trong từ điển Kinh tế học hiện đại (David.

Pearce) cho rằng liên kết kinh tế chỉ tình huống khi mà các khu vực khác nhau của một nền kinh tế thường là khu vực công nghiệp và nông nghiệp hoạt động phối hợp với nhau một cách có hiệu quả và phụ thuộc lẫn nhau, là một yếu tố của quá trình phát triển. Điều kiện này thường đi kèm với sự tăng trưởng bền vững. Trong các văn bản của Nhà nước mà cụ thể là trong quy định ban hành theo Quyết định số 38-HĐBT ra ngày 10/04/1989 thì liên kết kinh tế là những hình thức phối hợp hoạt động do các đơn vị kinh tế tiến hành để cùng nhau bàn bạc và đề ra các chủ trương, biện pháp có liên quan đến công việc sản xuất kinh doanh của mình nhằm thúc đẩy sản xuất theo hướng có lợi nhất. Sau khi bàn bạc thống nhất, các đơn vị thành viên trong tổ chức liên kết kinh tế cùng nhau ký hợp đồng về những vấn đề có liên quan đến phần hoạt động của mình để thực hiện.

Liên kết kinh tế là hình thức hợp tác và phối hợp thường xuyên các hoạt động do các đơn vị kinh tế tự nguyện tiến hành để cùng đề ra và thực hiện các chủ trương, biện pháp có liên quan đến công việc sản xuất, kinh doanh của các bên tham gia nhằm thúc đẩy sản xuất, kinh doanh phát triển theo hướng có lợi nhất. Được thực hiện trên nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng, cùng có lợi thông qua hợp đồng kinh tế kí kết giữa các bên tham gia và trong khuôn khổ pháp luật của Nhà nước. Mục tiêu là tạo ra muối quan hệ kinh tế ổn định thông qua các hợp đồng kinh tế hoặc các quy chế hoạt động để tiến hành phân công sản xuất chuyên môn hóa và hiệp tác hóa, nhằm khai thác tốt tiếm năng của từng đơn vị tham gia liên kết, để cùng nhau tạo thị trường chung, phân định hạn mức sản lượng cho từng đơn vị thành viên, giá cả cho từng loại sản phẩm nhằm bảo vệ lợi ích của nhau. Liên kết kinh tế có nhiều hình thức và quy mô tổ chức khác nhau, tương ứng với nhu cầu sản xuất, kinh doanh của các đơn vị thành viên tham gia liên kết.

Những hình thức liên kết phổ biến là hiệp hội sản xuất tiêu thụ, nhóm sản xuất, 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nhóm vệ tinh, hội đống sản xuất và tiêu thụ theo ngành hoặc theo vùng, liên đoàn xuất nhập khẩu. Các đơn vị thành viên có tư cách pháp nhân đầy đủ, không phân biệt hình thức sở hữu, quan hệ trực thuộc về mặt quản lý nhà nước, ngành kinh tế kĩ thuật hay lãnh thổ. Trong khi tham gia liên kết kinh tế, không một đơn vị nào mất quyền tự chủ của mình, cũng như không được miễn giảm bất cứ nghĩa vụ nào đối với Nhà nước theo pháp luật hay theo nghĩa vụ hợp đồng đã ký kết với các đơn vị khác. Như vậy, liên kết kinh tế là sự phối hợp của hai hay nhiều bên, không kể quy mô hay loại hình sở hữu.

Mục tiêu của liêu kết kinh tế là các bên tìm cách bù đắp sự thiếu hụt của mình, từ sự phối hợp hoạt động với các đối tác nhằm đem lại lợi ích cho các bên. Từ những khái niệm về liên kết, liên kết kinh tế có thể đua ra khái niệm về liên kết kinh tế trong sản xuất kinh doanh Liên kết kinh tế trong sản xuất kinh doanh là hình thức phối hợp, hợp tác thường xuyên các hoạt động do các tác nhân kinh tế tự nguyện tiến hành để cùng nhau đề ra và thực hiện các chủ trương, biện pháp có liên quan đến công việc sản xuất kinh doanh của các bên tham gia nhằm thúc đẩy sản xuất, kinh doanh phát triển theo hướng có lợi nhất. Liên kết kinh tế trong sản xuất kinh doanh có sự tham gia của tất cả các tác nhân kinh tế có nhu cầu và không bị giới hạn bởi phạm vi địa lý. Mục tiêu của liên kết kinh tế là tạo ra mối quan hệ kinh tế ổn định thông qua hợp đồng kinh tế, hoặc các quy chế hoạt động để tiến hành phân công sản xuất chuyên môn hóa, hợp tác hóa, nhằm khai thác tốt tiềm năng của mỗi đơn vị tham gia liên kết, hoặc để cùng nhau tạo ra thị trường chung, phân định hạn mức sản lượng cho từng đợn vị thành viên, giá cả cho từng loại sản phẩm, nhằm bảo vệ lợi ích của nhau.