Chương 1 Cơ sở lý luận về quản trị kiểm tra, đánh giá môn Toán ở các trường THCS Chương 2 Thực trạng quản trị kiểm tra, đánh giá và biện pháp quản trị kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn Toán của học sinh trường THCS Nam Từ Liêm Chương 3 Các biện pháp quản trị kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn Toán của học sinh trường THCS Nam Từ Liêm 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC QUẢN TRỊ HOẠT ĐỘNG KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP MÔN TOÁN CỦA HỌC SINH TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề Từ khi xuất hiện nhà trường, nhận thức của người học đã ra đời Vào giai đoạn đầu thế kỷ XVI, nhà giáo dục Tiệp Khắc J A Comesnky[10] đã đặt nền m ng cho lý luận dạy học ở nhà trường và xây dựng thành một hệ thống vấn đề trong tác phẩm “Lý luận dạy học vĩ đại” Tác phẩm đã nêu vai trò, ý nghĩa của công tác kiểm tra, đánh giá quá trình lĩnh hội tri thức của HS, ông lưu ý thực hiện việc kiểm tra, đánh giá phải căn cứ vào mục tiêu học tập, đồng thời cần hư ng dẫn học sinh tự kiểm tra, đánh giá kiến thức của bản thân Kiểm tra, đánh giá trong giáo dục không phải là ý tưởng m i, mà đã được sử dụng lâu đời ít nhất là từ năm 589 trư c công nguyên khi các nhà nghiên cứu tin rằng các bài KT giáo dục đã được sử dụng ở Trung Quốc bởi các vị hoàng đế nhà Chu dùng để KT kiến thức Nho giáo của các ứng viên thi vào các chức quan trong triều Về sau các nhà nghiên cứu lý luận dạy học đã phân tích và phát triển lý luận kiểm tra đánh giá ở các góc độ: vai trò, ý nghĩa, mục tiêu, nội dung, nguyên tắc và phương pháp nhằm đảm bảo tính khách quan của việc kiểm tra, đánh giá. Thuật ng “Assessment” được đánh dấu là kết quả của thế kỉ XX và được định nghĩa khác nhau bởi các nhà nghiên cứu Năm 1971, tác giả B. Bloom cùng George F.Thomas Hastings[30] đã cho ra đời cuốn sách “Evaluation to improve Learning” (Đánh giá th c đẩy học tập) Cuốn sách này là nguồn tài liệu tham khảo quý giá dành cho GV, trong đ tập trung viết về kỹ thuật đánh giá KQHT của HS.
Nếu công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HS được áp dụng đ ng 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com cách, việc đánh giá sẽ gi p GV c nh ng biện pháp hiệu quả trong việc hỗ trợ học sinh cải thiện khả năng học tập Nhiệm vụ trọng tâm được nêu bật trong cuốn sách này cũng chính là việc tăng cường khả năng học tập của học sinh, hư ng t i hoàn thiện và sử dụng hiệu quả hệ thống các câu hỏi, các bài kiểm tra đánh giá quá tr nh học tập và các dạng bài tập. Theo tác giả Airasian (1999)[29], công tác kiểm tra, đánh giá được hiểu là quá tr nh thu thập, tổng hợp và diễn giải thông tin hỗ trợ cho việc ra quyết định Linn và Miller (2005)[34] xác định kiểm tra, đánh giá học tập của người học là một quá tr nh c hệ thống để thu thập thông tin về sự tiến bộ của người học đối v i các mục tiêu học tập Cụ thể hơn, Stassen, Doherty, và Poe (2001)[36] định nghĩa kiểm tra, đánh giá trong giáo dục là sự thu thập c hệ thống và phân tích thông tin để cung cấp phản hồi hiệu quả về cách sinh viên (SV) đạt được mục tiêu học tập riêng của m nh, từ đ cải thiện hoạt động học Lloyd-Jones và Bray (1986)[33] cho rằng kiểm tra, đánh giá thường bị “đánh đồng” v i các bài KT và các k thi nhưng kiểm tra, đánh giá là một thuật ng bao quát, bao gồm tất cả nh ng t nh huống mà trong đ việc đo lường một số khía cạnh liên quan của việc giáo dục người học được thực hiện, c thể bởi người dạy, người chấm thi, hay thậm chí là bởi chính người học Tương tự, Statterly (1989)[37] khẳng định kiểm tra, đánh giá bao gồm tất cả các quy tr nh và công cụ mô tả nội dung cũng như mức độ kết quả học tập của người học. Như vậy, kiểm tra, đánh giá trong l p học “bao gồm tất cả cách thức người dạy thu thập và sử dụng thông tin trong l p của m nh, bao gồm các loại thông tin định tính, thông tin định lượng thu thập được trong quá tr nh giảng dạy trên l p học nhằm đưa ra nh ng phán xét, nhận định quyết định”, gi p người dạy hiểu được mức độ kết quả và chất lượng dạy và học, để từ đ điều chỉnh, phân loại, xếp hạng, báo cáo cho phụ huynh và xã hội 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Một số khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài 1.
Kiểm tra, đánh giá 1. Kiểm tra C nhiều quan niệm về kiểm tra, trong đ : Theo tác giả Harold Koontz[15], “Kiểm tra là việc đo lường và chấn chỉnh hoạt động của các bộ phận cấp dư i để tin chắc rằng các mục tiêu và kế hoạch thực hiện mục tiêu đ đã và đang được hoàn thành” Ngoài ra, theo tác giả Kenneth A Merchant: “Công tác kiểm tra bao gồm tất cả các hoạt động mà nhà quản lý thực hiện nhằm đảm bảo chắc chắn rằng các kết quả thực tế sẽ đ ng như kết quả dự kiến trong kế hoạch” Theo Từ điển Tiếng Việt của tác giả Hoàng Phê[21], “Kiểm tra là xem xét t nh h nh thực tế để đánh giá, nhận xét” Như vậy, hoạt động kiểm tra có vai trò cung cấp nh ng d kiện, nh ng thông tin làm cơ sở cho việc đánh giá Từ nh ng khái niệm trên, ch ng ta c thể r t ra khái niệm kiểm tra như sau: kiểm tra là quá trình đo lường mức độ hoạt động và kết quả hoạt động của tổ chức trên cơ sở các tiêu chuẩn đã được xác lập để phát hiện những ưu điểm và hạn chế nhằm đưa ra các giải pháp phù hợp giúp tổ chức phát triển theo đúng mục tiêu. Đánh giá Đánh giá là quá tr nh xác định, xây dựng và h nh thành nh ng nhận định, phán đoán về kết quả công việc dựa vào sự phân tích nh ng thông tin thu được, đối chiếu v i nh ng mục tiêu, tiêu chuẩn đề ra, là cơ sở quan trọng cho việc đề xuất nh ng quyết định thích hợp để cải thiện thực trạng, điều chỉnh nâng cao chất lượng và hiệu quả công việc Theo Đại từ điển Tiếng Việt của tác giả Nguyễn Như Ý[28], đánh giá là hoạt động nhận xét b nh phẩm về giá trị. Ngoài ra, theo từ điển Tiếng Việt của tác giả Hoàng Phê[21], đánh giá là hoạt động nhận thức giá trị của một người hoặc một vật Về khái niệm đánh giá trong giáo dục, theo tác giả Dương Thiệu Tống[25], 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đánh giá trong giáo dục là quá tr nh thu thập và xử lý kịp thời, c hệ thống thông tin về hiện trạng và hiệu quả giáo dục Thực hiện công tác đánh giá cần căn cứ vào mục tiêu dạy học, kết quả đánh giá sẽ làm cơ sở cho nh ng chủ trương, biện pháp và hành động trong các hoạt động giáo dục tiếp theo Có thể n i rằng, đánh giá là quá tr nh thu thập phân tích và giải thích thông tin một cách hệ thống nhằm xác định mức độ đạt được của các mục tiêu giáo dục của học sinh Đánh giá c thể thực hiện bằng các phương pháp định lượng hoặc định tính Như vậy, từ các định nghĩa về đánh giá nêu trên, ch ng ta c thể thấy, đánh giá là việc đưa ra nh ng kết luận, nhận định và phán xét về tr nh độ, nhận thức, năng lực của học sinh Muốn đánh giá kết quả học tập của học sinh th việc đầu tiên cần làm là phải kiểm tra, ra soát lại toàn bộ công việc học tập của học sinh, sau đ tiến hành phân tích, so sánh và đo lường để thu thập nh ng thông tin cần thiết, cuối cùng là đưa ra một quyết định V vậy, kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HS là hai hoạt động c quan hệ mật thiết v i nhau Kiểm tra là hoạt động nhằm cung cấp thông tin để đánh giá; đồng thời đánh giá thông qua kết quả của hoạt động kiểm tra Hai hoạt động trên hợp thành một quá tr nh thống nhất là kiểm tra, đánh giá.
Kết quả học tập Kết quả học tập của HS hay thành tích học tập của HS trong tiếng Anh thường được sử dụng bằng các từ như “Achievement”; “Result”; “Learning Outcome” Bên cạnh đ , heo Từ điển Anh Việt: - “Achievement” được dịch là thành tích, thành tựu; sự đạt được, sự hoàn thành. - “Result” c thể hiểu v i nghĩa là kết quả - “Learning Outcome” được dịch là kết quả học tập Các từ ng này thường được dùng thay thế cho nhau trong các trường hợp, tuy nhiên, từ ch ng ta thường bắt gặp khi đọc các tài liệu n i về kết quả học tập là “Learning Outcome” 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong cuốn “Cơ sở lý luận của việc đánh giá chất lượng học tập của HS phổ thông” của các tác giả Hoàng Đức Nhuận và Lê Đức Ph c[20], cuốn sách đã đưa ra cách hiểu về khái niệm kết quả học tập như sau: kết quả học tập là một khái niệm thường được hiểu theo hai quan niệm khác nhau trong thực tế cũng như trong khoa học, bao gồm: (1) Đ là mức độ thành tích mà một chủ thể học tập đã đạt được, mức độ thành tích này được xem xét trong mối quan hệ v i công sức, thời gian đã bỏ ra, v i mục tiêu học tập đã được xác định. Kết quả học tập còn là mức độ thành tích đã đạt của một học sinh so v i các bạn học khác trong cùng một môi trường, nội dung và chương tr nh học tập. Ngoài ra, theo tác giả Nguyễn Đức Chính[7]: “Kết quả học tập là mức độ đạt được về kiến thức, kĩ năng hay nhận thức của người học trong một lĩnh vực nào đ (môn học)” Theo tác giả Trần Kiều[17], “kết quả học tập thể hiện ở mức độ đạt được của các mục tiêu của dạy học, trong đ bao gồm 3 mục tiêu l n là: nhận thức, hành động, x c cảm V i từng môn học, các mục tiêu trên được cụ thể h a thành các mục tiêu về kiến thức, kỹ năng và thái độ cụ thể”.