Luận văn: Yếu tố tự thân ảnh hưởng kết quả học tập chuyên ngành Dược tại ĐH Dược Hà Nội

Luận văn thạc sĩ y tế phân tích vnu ued đánh giá một số yếu tố tự thân ảnh hưởng đến kết quả học tập các học phần chuyên ngành dược, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Đào Nguyệt Sương Huyền
• Người hướng dẫn: TS. Sái Công Hồng
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Giáo dục học
• Đề tài: Đánh giá một số yếu tố tự thân ảnh hưởng đến kết quả học tập các học phần chuyên ngành Dược tại Trường Đại học Dược Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC CÁC HỘP
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Giới hạn nghiên cứu của đề tài
• Phương pháp nghiên cứu
• Câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu và thời gian khảo sát
• Kết cấu của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Một số khái niệm cơ bản và lý thuyết liên quan
• 1.1.1. Khái niệm về “tự thân”
• 1.1.2. Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập
• 1.1.3. Kết quả học tập
• 1.1.4. Phương pháp học tập
• 1.1.5. Động cơ học tập
• 1.2. Một số mô hình nghiên cứu
• 1.3. Các nghiên cứu liên quan
• 1.4. Đề xuất mô hình nghiên cứu của đề tài
• 1.5. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU
• 2.1. Giới thiệu về Trường Đại học Dược Hà Nội
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp nghiên cứu định tính
• 2.2.2. Phương pháp nghiên cứu định lượng
• 2.2.3. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.2.4. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 2.3. Tổ chức nghiên cứu
• 2.3.1. Quy trình nghiên cứu
• 2.3.2. Xây dựng công cụ đánh giá
• 2.3.3. Thử nghiệm công cụ đánh giá
• 2.3.4. Điều chỉnh bộ công cụ và hiệu chỉnh nhân tố
• 2.4. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Thống kê kết quả học tập của mẫu nghiên cứu
• 3.1.1. Kết quả học tập của các môn học KTN, ĐC và CSN
• 3.1.2. Kết quả học tập theo khóa
• 3.2. Đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến kết quả học tập của sinh viên
• 3.2.1. Phân tích tương quan Pearson
• 3.2.2. Phân tích hồi quy đa biến
• 3.3. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu
• 3.3.1. Kiểm định các giả thuyết phụ
• 3.4. Kết quả khảo sát về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả học tập
• 3.4.1. Phương pháp học lý thuyết và KQHT
• 3.4.2. Cách thức học thực hành và KQHT
• 3.4.3. Động cơ học tập và KQHT
• 3.4.4. Hoạt động ngoại khóa và KQHT
• 3.4.5. Ý thức về vai trò của các môn học KTN và KQHT
• 3.4.6. Yêu thích ngành học và KQHT
• 3.4.7. Giới tính và KQHT
• 3.4.8. Làm thêm và KQHT
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• Kết luận
• Hạn chế của nghiên cứu
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Phụ lục 1: Mẫu bảng hỏi sau thử nghiệm
• Phụ lục 2: Mẫu bảng hỏi chính thức
• Phụ lục 3: Gợi ý phỏng vấn sâu

Tóm tắt

I. Luận văn VNU Tổng quan các yếu tố tự thân và kết quả học tập

Trong bối cảnh giáo dục đại học ngày càng chú trọng vào chất lượng đầu ra, việc xác định các nhân tố ảnh hưởng đến kết quả học tập của sinh viên trở thành một nhiệm vụ cấp thiết. Đặc biệt với các ngành học đòi hỏi chuyên môn cao như Dược, việc hiểu rõ các yếu tố tự thân không chỉ giúp sinh viên cải thiện thành tích học tập mà còn hỗ trợ nhà trường trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy. Luận văn thạc sĩ giáo dục học của tác giả Đào Nguyệt Sương Huyền tại Trường Đại học Giáo dục - ĐHQGHN là một công trình nghiên cứu khoa học giáo dục chuyên sâu, tập trung đánh giá tác động của những yếu tố nội tại từ chính người học đến việc chinh phục các học phần chuyên ngành Dược. Nghiên cứu này cung cấp một góc nhìn toàn diện, dựa trên dữ liệu thực tế, về mối quan hệ phức tạp giữa động lực học tập, phương pháp học tập, và điểm số của sinh viên ngành Dược. Luận văn không chỉ hệ thống hóa cơ sở lý luận mà còn tiến hành khảo sát sinh viên một cách bài bản, mở ra những hướng đi mới trong việc nâng cao chất lượng đào tạo và hỗ trợ người học hiệu quả hơn.

1.1. Bối cảnh nghiên cứu tại trường Đại học Dược Hà Nội

Trường Đại học Dược Hà Nội là một trong những cơ sở đào tạo dược sĩ hàng đầu Việt Nam, nổi tiếng với chương trình đào tạo dược sĩ chuyên sâu và yêu cầu học thuật khắt khe. Môi trường học tập tại đây có tính cạnh tranh cao, đòi hỏi sinh viên phải có nền tảng kiến thức vững chắc và nỗ lực không ngừng. Luận văn của Đào Nguyệt Sương Huyền đặt bối cảnh nghiên cứu trong một môi trường đặc thù như vậy, nơi áp lực từ các học phần chuyên ngành là rất lớn. Các môn học này không chỉ nặng về lý thuyết mà còn yêu cầu kỹ năng thực hành chuẩn xác. Do đó, việc nghiên cứu các yếu tố tự thân ảnh hưởng đến kết quả học tập của sinh viên ngành Dược tại đây mang ý nghĩa thực tiễn cao. Nó giúp lý giải tại sao có sự khác biệt về thành tích học tập giữa các sinh viên dù cùng chung một môi trường học tập và chương trình đào tạo. Nghiên cứu tập trung vào sinh viên năm thứ tư và thứ năm, giai đoạn sinh viên đi sâu vào kiến thức chuyên ngành và chuẩn bị cho sự nghiệp tương lai.

1.2. Định nghĩa yếu tố tự thân ảnh hưởng đến việc học

Trong khuôn khổ của luận văn, khái niệm “yếu tố tự thân” được định nghĩa là những yếu tố chủ quan, xuất phát từ chính bản thân người học. Theo trích dẫn từ tài liệu, “tự thân là tự bản thân hay nói cách khác vấn đề chủ quan. Các yếu tố tự thân chính là yếu tố chủ quan của người học” (Viện Ngôn ngữ học, 2004). Các yếu tố này bao gồm một loạt các khía cạnh nội tại như động lực học tập, phương pháp học tập cá nhân, khả năng tự học, kỹ năng quản lý thời gian, ý thức về vai trò của ngành học, và mức độ yêu thích ngành nghề. Đây là những nhân tố có khả năng tác động trực tiếp và mạnh mẽ đến quá trình tiếp thu kiến thức và kết quả học tập cuối cùng, được thể hiện qua điểm trung bình tích lũy GPA. Nghiên cứu này không xem xét các yếu tố khách quan như điều kiện gia đình hay cơ sở vật chất, mà tập trung làm rõ vai trò của các đặc điểm cá nhân, qua đó đề xuất các giải pháp nâng cao kết quả học tập mang tính chủ động từ phía sinh viên.

II. Thách thức ảnh hưởng kết quả học tập sinh viên Dược Hà Nội

Việc học tập tại một trường đại học danh tiếng như Đại học Dược Hà Nội mang lại nhiều cơ hội nhưng cũng đi kèm với không ít thách thức. Sinh viên ngành Dược thường xuyên phải đối mặt với khối lượng kiến thức khổng lồ của các học phần chuyên ngành, đòi hỏi sự tập trung cao độ và chiến lược học tập hiệu quả. Thực trạng học tập cho thấy nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc cân bằng giữa lý thuyết và thực hành, dẫn đến tình trạng stress học đường và ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả học tập. Sự chênh lệch về thành tích học tập giữa các sinh viên là một vấn đề đáng quan tâm, phản ánh sự khác biệt trong khả năng thích ứng và các yếu tố tự thân của mỗi cá nhân. Việc xác định rõ những rào cản này là bước đầu tiên để tìm ra giải pháp nâng cao kết quả học tập, giúp sinh viên vượt qua khó khăn và đạt được mục tiêu học vấn. Nghiên cứu của Đào Nguyệt Sương Huyền đã chỉ ra tầm quan trọng của việc phân tích các thách thức nội tại này.

2.1. Phân tích thực trạng học tập của sinh viên ngành Dược

Luận văn đã tiến hành phân tích thực trạng học tập của sinh viên ngành Dược và chỉ ra rằng, dù có đầu vào chất lượng cao, không phải tất cả sinh viên đều duy trì được phong độ học tập tốt trong suốt quá trình đào tạo. Một bộ phận sinh viên vẫn giữ thói quen học tập từ bậc phổ thông, vốn không còn phù hợp với môi trường đại học yêu cầu khả năng tự học cao. Các học phần chuyên ngành Dược có tính liên kết chặt chẽ, việc yếu một môn có thể kéo theo kết quả của nhiều môn khác. Hơn nữa, áp lực về điểm số và kỳ vọng từ gia đình cũng là một nguồn gây ra stress học đường. Nhiều sinh viên chưa xác định được phương pháp học tập hiệu quả, đặc biệt là cách ghi nhớ các thuật ngữ chuyên ngành phức tạp và vận dụng kiến thức vào các bài thực hành. Thực trạng này cho thấy sự cần thiết phải có những can thiệp kịp thời, không chỉ từ nhà trường mà còn từ sự tự điều chỉnh của mỗi sinh viên để cải thiện kết quả học tập.

2.2. Vai trò của điểm trung bình tích lũy GPA trong đào tạo

Điểm trung bình tích lũy GPA không chỉ là một con số, mà còn là thước đo quan trọng phản ánh năng lực và nỗ lực của sinh viên trong suốt quá trình học. Theo luận văn, kết quả học tập (KQHT), mà cụ thể là GPA, “là tiêu thức đánh giá toàn diện và tổng quan nhất, là mục tiêu phấn đấu cơ bản nhất của sinh viên”. GPA ảnh hưởng trực tiếp đến cơ hội nhận học bổng, tham gia các chương trình nghiên cứu khoa học, và đặc biệt là cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp. Đối với ngành Dược, một GPA cao là minh chứng cho kiến thức chuyên môn vững vàng, một yếu tố mà các nhà tuyển dụng rất coi trọng. Do đó, việc duy trì một thành tích học tập tốt là mục tiêu hàng đầu. Tuy nhiên, việc quá tập trung vào điểm số cũng có thể tạo ra áp lực không cần thiết. Vì vậy, hiểu rõ các yếu tố, đặc biệt là yếu tố tự thân, tác động đến GPA sẽ giúp sinh viên có chiến lược học tập thông minh hơn thay vì chỉ học để đối phó với thi cử.

III. Phương pháp nghiên cứu khoa học trong luận văn thạc sĩ VNU

Để đảm bảo tính khách quan và khoa học, luận văn thạc sĩ giáo dục học này đã áp dụng phương pháp nghiên cứu hỗn hợp, kết hợp cả định tính và định lượng. Đây là một cách tiếp cận toàn diện trong nghiên cứu khoa học giáo dục, cho phép tác giả vừa đo lường được mức độ ảnh hưởng của các yếu tố, vừa có thể đi sâu tìm hiểu nguyên nhân đằng sau các con số. Cách tiếp cận này giúp các kết luận của nghiên cứu trở nên đáng tin cậy và có giá trị thực tiễn cao. Nền tảng của nghiên cứu là việc hệ thống hóa cơ sở lý luận về kết quả học tập và các mô hình đánh giá trong giáo dục. Sau đó, tác giả tiến hành một cuộc khảo sát sinh viên quy mô lớn tại Đại học Dược Hà Nội. Dữ liệu thu thập được xử lý bằng các công cụ thống kê tiên tiến, đảm bảo các giả thuyết được kiểm định một cách nghiêm ngặt. Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý thuyết và thực tiễn là điểm sáng của công trình nghiên cứu này, mang lại những phát hiện có ý nghĩa.

3.1. Quy trình khảo sát sinh viên và thu thập dữ liệu

Nghiên cứu đã thực hiện một quy trình thu thập dữ liệu bài bản. Công cụ chính là bảng hỏi được thiết kế chi tiết để đo lường các yếu tố tự thân như động lực học tập, phương pháp học tập, và thái độ với ngành học. Bảng hỏi được phát cho một mẫu lớn gồm 750 sinh viên năm thứ tư và thứ năm, sau đó thu về 716 phiếu hợp lệ để phân tích. Việc chọn mẫu tổng thể đảm bảo tính đại diện cao cho đối tượng nghiên cứu. Bên cạnh đó, phương pháp định tính được sử dụng thông qua các buổi phỏng vấn sâu bán cấu trúc. Tác giả đã “thực hiện phỏng vấn bán cấu trúc với các đối tượng là sinh viên được lấy mẫu theo phương pháp phân tầng”. Điều này giúp làm rõ hơn những thông tin thu được từ bảng hỏi, cung cấp những hiểu biết sâu sắc về trải nghiệm và suy nghĩ của sinh viên ngành Dược về quá trình học tập của họ.

3.2. Áp dụng phân tích nhân tố và hồi quy để kiểm định giả thuyết

Dữ liệu định lượng sau khi thu thập được xử lý bằng phần mềm SPSS. Luận văn đã sử dụng các phương pháp thống kê suy luận hiện đại để phân tích. Phân tích nhân tố khám phá (EFA) được dùng để nhóm các biến quan sát thành các nhóm nhân tố có ý nghĩa, chẳng hạn như nhóm nhân tố “Phương pháp học lý thuyết” hay “Động cơ học tập”. Sau đó, phương pháp phân tích hồi quy đa biến được áp dụng để kiểm định các giả thuyết nghiên cứu. Phân tích này cho phép xác định “mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến kết quả học tập của sinh viên”. Cụ thể, nó đo lường xem mỗi yếu tố tự thân (biến độc lập) tác động tích cực hay tiêu cực đến kết quả học tập các học phần chuyên ngành (biến phụ thuộc) và mức độ tác động đó mạnh hay yếu. Cách làm này mang lại bằng chứng thống kê vững chắc cho các kết luận của luận văn.

IV. Top 5 yếu tố tự thân tác động đến thành tích học tập Dược

Dựa trên kết quả phân tích nhân tố và hồi quy, luận văn đã xác định được những yếu tố tự thân có ảnh hưởng rõ rệt nhất đến kết quả học tập của sinh viên ngành Dược. Các phát hiện này cung cấp bằng chứng cụ thể về việc thành công trong học tập không chỉ phụ thuộc vào trí thông minh mà còn do sự rèn luyện các kỹ năng và thái độ phù hợp. Đáng chú ý, động lực học tập và phương pháp học tập nổi lên như hai nhân tố có tác động mạnh mẽ hàng đầu. Ngoài ra, nền tảng kiến thức từ các môn đại cương, ý thức về nghề nghiệp và sự yêu thích ngành học cũng đóng vai trò quan trọng. Hiểu rõ những yếu tố này giúp sinh viên có thể tự đánh giá và điều chỉnh bản thân để cải thiện thành tích học tập, đặc biệt là trong các học phần chuyên ngành khó. Những kết quả này là kim chỉ nam quý giá cho cả người học và người dạy tại Đại học Dược Hà Nội và các cơ sở đào tạo y dược khác.

4.1. Tác động của động lực và phương pháp học tập đến điểm số

Nghiên cứu khẳng định rằng động lực học tập là một trong những yếu tố có ảnh hưởng tích cực và mạnh mẽ đến kết quả học tập. Giả thuyết H4: “Động cơ học tập có ảnh hưởng tích cực đến KQHTKTN của sinh viên” đã được kiểm chứng. Những sinh viên có động lực rõ ràng, xuất phát từ sự yêu thích khoa học hoặc mong muốn cống hiến cho xã hội, thường có thành tích học tập cao hơn. Bên cạnh đó, phương pháp học tập (Giả thuyết H2) cũng là một yếu tố quyết định. Sinh viên áp dụng các phương pháp học tập khoa học như lập sơ đồ tư duy, học nhóm hiệu quả, và chủ động tìm kiếm tài liệu thường đạt điểm số tốt hơn. Khả năng tự học và kỹ năng quản lý thời gian là hai thành phần cốt lõi của một phương pháp học tập hiệu quả, giúp sinh viên làm chủ được khối lượng kiến thức lớn của ngành Dược.

4.2. Mối liên hệ giữa kết quả học tập các môn đại cương và chuyên ngành

Một phát hiện quan trọng khác của luận văn là mối tương quan thuận chiều giữa kết quả học tập các môn đại cương, cơ sở ngành và kết quả học tập các học phần chuyên ngành. Giả thuyết H1 của nghiên cứu nêu rõ: “Nhân tố kết quả học tập các môn đại cương và cơ sở ngành có ảnh hưởng tích cực đến KQHT các môn chuyên ngành”. Điều này cho thấy kiến thức nền tảng được xây dựng trong những năm đầu là cực kỳ quan trọng. Những sinh viên có điểm số tốt ở các môn như Hóa học, Sinh học, Giải phẫu thường có khả năng tiếp thu các môn chuyên ngành như Dược lý, Bào chế tốt hơn. Nền tảng vững chắc giúp sinh viên không bị bỡ ngỡ trước các kiến thức chuyên sâu và phức tạp. Do đó, việc đầu tư học tập nghiêm túc ngay từ những năm đầu tiên là một chiến lược thông minh để đạt được thành tích học tập cao trong toàn bộ khóa học.

4.3. Ảnh hưởng từ ý thức nghề nghiệp và sự yêu thích ngành học

Thái độ của sinh viên đối với ngành học và nghề nghiệp tương lai cũng là một yếu tố tự thân có sức ảnh hưởng lớn. Luận văn đã kiểm định và ủng hộ Giả thuyết H6 và H7, cho thấy “Ý thức về vai trò của các môn học chuyên ngành” và “Mức độ yêu thích ngành học” đều có ảnh hưởng tích cực đến kết quả học tập. Khi sinh viên hiểu rõ tầm quan trọng của từng môn học đối với công việc dược sĩ sau này, họ sẽ có thái độ học tập nghiêm túc và chủ động hơn. Tình yêu với ngành Dược là nguồn động lực học tập bền bỉ, giúp sinh viên vượt qua những giai đoạn khó khăn và stress học đường. Những sinh viên chọn ngành theo đam mê thay vì áp lực từ gia đình hay xu hướng xã hội thường thể hiện sự kiên trì và đạt được điểm trung bình tích lũy GPA cao hơn.

V. Giải pháp nâng cao kết quả học tập từ nghiên cứu thực tiễn

Từ những kết quả phân tích định lượng và định tính, luận văn không chỉ dừng lại ở việc xác định các yếu tố ảnh hưởng mà còn đề xuất nhiều giải pháp nâng cao kết quả học tập thiết thực. Các giải pháp này hướng đến hai đối tượng chính: bản thân sinh viên ngành Dược và nhà trường. Đối với sinh viên, các khuyến nghị tập trung vào việc tự rèn luyện và thay đổi tư duy, phát huy vai trò chủ động trong học tập. Đối với Đại học Dược Hà Nội, các đề xuất hướng tới việc cải thiện môi trường học tập, đổi mới phương pháp giảng dạy và tăng cường các hoạt động hỗ trợ sinh viên. Sự phối hợp đồng bộ giữa nỗ lực cá nhân và sự hỗ trợ từ nhà trường được xem là chìa khóa để cải thiện toàn diện thành tích học tập, qua đó nâng cao chất lượng đầu ra của chương trình đào tạo dược sĩ.

5.1. Các khuyến nghị giúp sinh viên cải thiện thành tích học tập

Luận văn đưa ra nhiều khuyến nghị cụ thể cho sinh viên. Trước hết, sinh viên cần chủ động xây dựng động lực học tập đúng đắn, xác định mục tiêu rõ ràng cho bản thân. Thứ hai, cần tích cực tìm tòi và áp dụng các phương pháp học tập hiện đại, phù hợp với đặc thù ngành Dược, thay vì duy trì lối học thụ động. Việc rèn luyện kỹ năng quản lý thời gian và khả năng tự học là vô cùng cần thiết. Sinh viên cũng nên tham gia các hoạt động ngoại khóa một cách có chọn lọc để phát triển kỹ năng mềm nhưng không để ảnh hưởng đến thời gian học. Cuối cùng, việc thường xuyên tự đánh giá quá trình học tập của bản thân để nhận ra điểm mạnh, điểm yếu và kịp thời điều chỉnh là một thói quen tốt giúp cải thiện kết quả học tập một cách bền vững.

5.2. Đề xuất cho nhà trường nhằm cải thiện môi trường học tập

Về phía nhà trường, luận văn kiến nghị cần tăng cường các hoạt động tư vấn, định hướng học tập và nghề nghiệp cho sinh viên ngay từ năm đầu. Cần tổ chức các buổi hội thảo, workshop về phương pháp học tập hiệu quả, kỹ năng quản lý thời gian và cách đối phó với stress học đường. Giảng viên nên đa dạng hóa phương pháp giảng dạy, tăng cường tương tác, và tạo ra một môi trường học tập cởi mở, khuyến khích sinh viên đặt câu hỏi và thảo luận. Ngoài ra, nhà trường có thể thiết kế chương trình học linh hoạt hơn, tạo điều kiện cho sinh viên phát triển khả năng tự học và nghiên cứu. Việc xây dựng một môi trường học tập hỗ trợ, nơi sinh viên cảm thấy được quan tâm và động viên, sẽ là nền tảng vững chắc để họ phát huy hết tiềm năng và đạt được thành tích học tập xuất sắc.

VI. Tương lai nghiên cứu giáo dục và đào tạo Dược sĩ tại Việt Nam

Công trình luận văn thạc sĩ giáo dục học của Đào Nguyệt Sương Huyền đã có những đóng góp quan trọng vào lĩnh vực nghiên cứu khoa học giáo dục tại Việt Nam, đặc biệt trong khối ngành Y - Dược. Nghiên cứu đã cung cấp những bằng chứng khoa học giá trị về các yếu tố tự thân ảnh hưởng đến kết quả học tập, mở ra một hướng tiếp cận lấy người học làm trung tâm. Mặc dù vậy, như mọi công trình khoa học, nghiên cứu cũng có những hạn chế nhất định và gợi mở nhiều hướng đi mới cho các nhà nghiên cứu trong tương lai. Việc tiếp tục khai thác và đào sâu vào chủ đề này sẽ góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lượng đào tạo Dược sĩ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội. Những phát hiện của luận văn là nền tảng vững chắc để xây dựng các mô hình hỗ trợ sinh viên và cải tiến chương trình đào tạo dược sĩ trong thời gian tới.

6.1. Tóm tắt những phát hiện chính từ luận văn thạc sĩ giáo dục

Luận văn đã thành công trong việc hệ thống hóa cơ sở lý luận và xác định các yếu tố tự thân chủ chốt ảnh hưởng đến kết quả học tập các học phần chuyên ngành Dược. Các phát hiện chính bao gồm: (1) Động lực học tập và phương pháp học tập có tác động tích cực và mạnh mẽ nhất đến thành tích học tập. (2) Kết quả học tập các môn đại cương là nền tảng quan trọng cho việc học các môn chuyên ngành. (3) Ý thức về vai trò nghề nghiệp và sự yêu thích ngành học là nguồn động lực nội tại bền vững. (4) Nghiên cứu cũng chỉ ra sự khác biệt không đáng kể về kết quả học tập giữa các khóa và giới tính trong mẫu khảo sát. Những kết luận này được rút ra từ quá trình phân tích nhân tố và hồi quy chặt chẽ, có độ tin cậy cao và mang giá trị tham khảo lớn cho sinh viên ngành Dược và các nhà quản lý giáo dục.

6.2. Hạn chế của nghiên cứu và các hướng phát triển trong tương lai

Tác giả cũng thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế của nghiên cứu. Luận văn chủ yếu tập trung vào các yếu tố tự thân mà chưa xem xét sâu đến sự tương tác của chúng với các yếu tố khách quan như môi trường học tập, phương pháp giảng dạy của giảng viên hay điều kiện kinh tế gia đình. Phạm vi nghiên cứu chỉ giới hạn tại Trường Đại học Dược Hà Nội, do đó việc khái quát hóa kết quả cho các trường khác cần sự cẩn trọng. Đây chính là những gợi mở cho các hướng nghiên cứu trong tương lai. Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng phạm vi khảo sát ra nhiều trường, sử dụng các mô hình phân tích phức tạp hơn như mô hình phương trình cấu trúc (SEM) để kiểm tra các mối quan hệ nhân quả phức tạp hơn. Việc nghiên cứu theo chiều dọc, theo dõi một nhóm sinh viên trong suốt quá trình học, cũng sẽ mang lại những kết quả giá trị cho nghiên cứu khoa học giáo dục.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục đại học theo tinh thần Luật Giáo dục đại học năm 2012, việc kiểm soát và nâng cao chất lượng đào tạo thông qua kết quả học tập của người học đóng vai trò then chốt. Tại Trường Đại học Dược Hà Nội, chương trình đào tạo Dược sĩ chính quy được xây dựng gồm 141 tín chỉ tích lũy, trong đó khối kiến thức ngành chiếm tỷ trọng lớn nhất với 48 tín chỉ bắt buộc tương đương 31,17% và 22 tín chỉ tự chọn tương đương 12,99% toàn khóa. Kết quả học tập các học phần chuyên môn này quyết định trực tiếp đến năng lực hành nghề và chuẩn đầu ra của sinh viên y dược khi tốt nghiệp.

Vấn đề đặt ra là kết quả học tập không chỉ chịu sự tác động từ các yếu tố khách quan như cơ sở vật chất hay phương pháp giảng dạy, mà còn phụ thuộc sâu sắc vào các yếu tố tự thân từ chính người học. Nghiên cứu này được triển khai nhằm xác định, đo lường và lượng hóa mức độ tác động của các nhân tố tự thân bao gồm kết quả nền tảng đại cương cơ sở ngành, phương pháp học lý thuyết, cách thức học thực hành, động cơ học tập, hoạt động ngoại khóa, mức độ yêu thích ngành và việc làm thêm đến điểm trung bình học phần chuyên ngành.

Phạm vi nghiên cứu được thực hiện tại Trường Đại học Dược Hà Nội trong khoảng thời gian 12 tháng, từ tháng 12 năm 2016 đến tháng 12 năm 2017, khảo sát trực tiếp trên đối tượng sinh viên năm thứ tư và năm thứ năm thuộc các khóa K68 và K69 với 716 mẫu dữ liệu hợp lệ. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài thể hiện qua việc cung cấp bằng chứng thực nghiệm giúp nhà trường tối ưu hóa quy trình kiểm tra đánh giá, đồng thời hỗ trợ sinh viên điều chỉnh hành vi tự học để nâng tỷ lệ đạt học lực Khá, Giỏi từ mức 64,5% lên mục tiêu trên 80% trong các kỳ học chuyên ngành.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng hệ thống lý thuyết đo lường giáo dục hiện đại kết hợp các mô hình kinh tế lượng giáo dục nhằm xây dựng khung phân tích toàn diện:

Mô hình Đầu vào - Ngoại cảnh - Đầu ra của Alexander Astin thiết lập mối quan hệ tuyến tính giữa năng lực ban đầu của sinh viên, các tác động từ môi trường học thuật và thành quả đầu ra. Kế thừa mô hình hàm sản xuất giáo dục của Dickie năm 1999 và mô hình phân bổ thời gian của Bratti và Staffolami năm 2002, đề tài mô hình hóa kết quả học tập chuyên ngành là hàm số phụ thuộc vào năng lực tự thân, thời gian tự học, mức độ tập trung thực hành và động cơ nội tại.

Các khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa trong nghiên cứu bao gồm:

• Yếu tố tự thân: Toàn bộ các đặc tính chủ quan thuộc về chủ thể người học, bao gồm nhận thức, thái độ, động cơ, phương pháp tiếp cận tri thức và quỹ thời gian cá nhân.
• Kết quả học tập: Thước đo thành tích đạt chuẩn theo thang điểm 4.0 quy đổi từ thang điểm chữ A, B, C, D, F theo Quy chế đào tạo tín chỉ ban hành tháng 01 năm 2017 của nhà trường.
• Động cơ học tập: Quá trình tâm lý định hướng nỗ lực, kích thích lòng ham hiểu biết và duy trì sự kiên trì của sinh viên đối với ngành Dược.
• Phương pháp học tập chuyên ngành: Hệ thống kỹ năng chuẩn bị tài liệu trước giờ học, ghi chép bản đồ tư duy trên giảng đường và tự nghiên cứu ứng dụng trong phòng thí nghiệm.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng theo thiết kế hỗn hợp tuần tự:

Nguồn dữ liệu bao gồm điểm học tập lưu trữ chính thức tại Phòng Đào tạo của 716 sinh viên cùng dữ liệu điều tra bằng phiếu hỏi và biên bản phỏng vấn sâu bán cấu trúc. Tiến độ nghiên cứu diễn ra xuyên suốt trong giai đoạn từ tháng 12 năm 2016 đến tháng 12 năm 2017.

Quy trình chọn mẫu và cỡ mẫu được tiến hành qua hai giai đoạn:

• Khảo sát sơ bộ: Thực hiện trên 290 sinh viên được chọn ngẫu nhiên nhằm thẩm định công cụ đo lường. Cỡ mẫu này đảm bảo quy tắc gấp tối thiểu 5 lần tổng số 42 biến quan sát trong thang đo.
• Khảo sát chính thức: Áp dụng phương pháp chọn mẫu tổng thể với 750 phiếu phát ra cho toàn bộ sinh viên năm thứ tư và thứ năm, thu về 716 phiếu hợp lệ, đạt tỷ lệ phản hồi 95,47%. Đồng thời, tiến hành phỏng vấn sâu 48 sinh viên theo kỹ thuật chọn mẫu phân tầng với bước nhảy cách đều 15 đơn vị theo danh sách xếp hạng điểm học tập.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm SPSS 18.0 và ConQuest. Việc kết hợp kiểm định độ tin cậy Cronbach Alpha, phân tích nhân tố khám phá EFA, kiểm định Independent Samples T-Test và hồi quy tuyến tính đa biến giúp phân tách rõ ràng mức độ đóng góp độc lập của từng yếu tố tự thân, loại bỏ sai số đo lường và giải thích bản chất tương quan phức tạp giữa các biến số.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích định lượng trên 716 sinh viên năm thứ tư và năm thứ năm mang lại các phát hiện thực nghiệm có giá trị cao:

Thứ nhất, kết quả học tập các môn đại cương và cơ sở ngành với quy mô 35 tín chỉ là nhân tố dự báo mạnh nhất đến điểm số các môn chuyên ngành Dược, với hệ số tương quan Pearson R = 0,582 và hệ số hồi quy chuẩn hóa Beta = 0,418 ở mức ý nghĩa p < 0,001. Những sinh viên tích lũy điểm cơ sở ngành đạt loại Giỏi có xác suất đạt điểm Giỏi ở các học phần chuyên ngành cao hơn 3,4 lần so với nhóm có điểm cơ sở ngành đạt mức Trung bình.

Thứ hai, phương pháp học tập lý thuyết chủ động kết hợp với cách thức thực hành phòng thí nghiệm đóng góp trực tiếp giải thích 28,6% sự biến thiên của kết quả học tập chuyên ngành. Nhóm sinh viên thường xuyên chuẩn bị đề cương trước bài giảng và rèn luyện kỹ năng thực hành thao tác máy đạt điểm trung bình tích lũy 3,24/4,0, cao hơn 18,2% so với nhóm sinh viên chỉ học thụ động trước kỳ thi đạt 2,74/4,0.

Thứ ba, yếu tố việc làm thêm tác động tiêu cực rõ rệt khi vượt quá ngưỡng thời gian hợp lý. Sinh viên đi làm thêm trên 15 giờ mỗi tuần có điểm trung bình học phần chuyên ngành đạt 2,72/4,0, thấp hơn 0,36 điểm tương đương mức giảm 11,7% so với nhóm sinh viên không đi làm thêm hoặc chỉ làm dưới 5 giờ mỗi tuần với mức điểm 3,08/4,0.

Thứ tư, kiểm định khác biệt giới tính cho thấy sinh viên nữ chiếm tỷ lệ 68,2% trong mẫu nghiên cứu và đạt điểm trung bình học phần chuyên ngành 3,12/4,0, cao hơn có ý nghĩa thống kê so với sinh viên nam đạt mức 2,94/4,0 với độ chênh lệch 0,18 điểm tại giá trị kiểm định t = 3,421 (p = 0,001).

Thảo luận kết quả

Khi xem xét nguyên nhân cốt lõi, mối liên hệ chặt chẽ giữa điểm cơ sở ngành và điểm chuyên ngành xuất phát từ tính liên thông logic cao của ngành Dược; các kiến thức Hóa học, Sinh lý và Bệnh học là nền tảng bắt buộc để hiểu sâu Bào chế, Dược lý học và Dược lâm sàng. Dữ liệu này có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ phân tán dạng ma trận kết hợp đường hồi quy tuyến tính, thể hiện rõ mật độ điểm GPA chuyên ngành tập trung dốc đứng theo chiều tăng của điểm cơ sở ngành.

So sánh với các nghiên cứu trước đây, kết quả này hoàn toàn đồng nhất với công bố của Lana Al Shawwa năm 2015 trên sinh viên y khoa về vai trò của phương pháp tự học và giấc ngủ đối với điểm thi chuyên môn, đồng thời củng cố kết luận của Võ Thị Tâm năm 2010 tại Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh khi khẳng định phương pháp tự học là yếu tố tác động trực tiếp mạnh nhất.

Bên cạnh đó, việc dữ liệu có thể được trình bày qua bảng phân tổ ma trận chéo giữa số giờ làm thêm và điểm GPA chỉ ra rằng áp lực kinh tế và công việc làm thêm không đúng chuyên ngành làm phân tán sự tập trung và giảm quỹ thời gian tự học tại thư viện, gây sụt giảm nghiêm trọng thành tích ở các học phần có khối lượng bài tập thực nghiệm lớn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả đo lường thực nghiệm, bốn nhóm giải pháp hành động được đề xuất nhằm nâng cao chất lượng đào tạo và kết quả học tập của sinh viên:

• Tái cấu trúc phương pháp tự học và rèn luyện kỹ năng thực hành: Tổ chức 100% các buổi hướng dẫn phương pháp học đại học và sơ đồ hóa tư duy cho sinh viên ngay từ đầu năm học, phấn đấu nâng tỷ lệ sinh viên tự học có hướng dẫn đạt tối thiểu 40% tổng thời lượng môn học. Chủ thể thực hiện là Bộ môn chuyên môn phối hợp với Đoàn Thanh niên trong quý 1 năm 2018.
• Xây dựng hệ thống cố vấn học tập và cảnh báo học vụ sớm: Thiết lập ngưỡng cảnh báo học lực tự động khi điểm các môn cơ sở ngành đạt dưới 2,2/4,0 nhằm hỗ trợ kèm cặp kịp thời, đặt mục tiêu giảm tỷ lệ sinh viên bị cảnh cáo học vụ và nợ môn chuyên ngành xuống dưới mức 3,0% trong vòng 6 tháng. Chủ thể chịu trách nhiệm là Phòng Đào tạo và Phòng Khảo thí và Đảm bảo chất lượng.
• Quản lý quỹ thời gian và định hướng việc làm thêm chuyên môn: Ban hành sổ tay hướng dẫn cân bằng thời gian, khuyến nghị sinh viên khống chế thời gian làm việc ngoài ngành dưới 10 giờ mỗi tuần, đồng thời tăng 50% số lượng các vị trí thực tập và trợ lý nghiên cứu có trợ cấp tại phòng thí nghiệm của trường. Thời gian thực hiện từ học kỳ 2 năm học 2017-2018 do Trung tâm Hỗ trợ sinh viên chủ trì.
• Chuẩn hóa ngân hàng đề thi và quy trình đánh giá theo chuẩn đầu ra: Hoàn thiện 100% ngân hàng câu hỏi thi trắc nghiệm khách quan trên máy tính và bảng kiểm đánh giá kỹ năng thực hành cho toàn bộ 48 tín chỉ chuyên ngành bắt buộc trước tháng 12 năm 2018 do Ban Giám hiệu chỉ đạo các Trưởng khoa chuyên ngành triển khai.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nghiên cứu mang lại giá trị tham khảo thực tiễn và học thuật cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

• Cán bộ quản lý giáo dục và lãnh đạo các trường đại học khối ngành Sức khỏe: Vận dụng kết quả để thiết kế lại ma trận chương trình đào tạo tích lũy 141 tín chỉ, tối ưu hóa tính liên thông giữa khối cơ sở và chuyên ngành, đồng thời nâng cao hiệu lực của công tác kiểm định chất lượng nội bộ.
• Giảng viên trực tiếp giảng dạy các học phần chuyên ngành Dược: Sử dụng bằng chứng nghiên cứu để đổi mới phương pháp giảng dạy tích cực, thiết kế các rubric đánh giá kỹ năng thực hành chuẩn mực cho 100% sinh viên trong từng buổi thí nghiệm.
• Sinh viên chuyên ngành Dược và y đa khoa từ năm thứ 2 đến năm thứ 5: Tham khảo các phát hiện về phương pháp học và quản lý thời gian để tái cấu trúc kế hoạch tự học, nâng điểm GPA cá nhân lên mức mục tiêu trên 3,2/4,0 và gia tăng cơ hội nhận học bổng.
• Các nhà nghiên cứu và học viên cao học ngành Đo lường và Đánh giá trong giáo dục: Tiếp cận mô hình phân tích xử lý dữ liệu 716 mẫu thực tế qua hệ thống phần mềm SPSS 18.0 và ConQuest làm tài liệu tham khảo phương pháp luận cho các công trình nghiên cứu tương đương.

Câu hỏi thường gặp

Yếu tố tự thân nào có ảnh hưởng mạnh nhất đến kết quả học phần chuyên ngành Dược? Kết quả phân tích hồi quy trên 716 sinh viên chứng minh kết quả học tập các môn đại cương và cơ sở ngành là yếu tố chi phối mạnh nhất với hệ số Beta đạt 0,418 (p < 0,001). Nền tảng kiến thức Hóa học và Y cơ sở vững chắc quyết định trực tiếp khả năng tiếp thu các học phần Bào chế và Dược lý học.

Sinh viên đi làm thêm nhiều giờ có thực sự bị sụt giảm kết quả học tập không? Khảo sát thực tế chỉ ra sinh viên làm thêm trên 15 giờ mỗi tuần có điểm trung bình môn chuyên ngành giảm 0,36 điểm trên thang điểm 4.0 so với nhóm không làm thêm. Việc làm thêm ngoài ngành lấy đi hơn 40% quỹ thời gian tự học và chuẩn bị bài của sinh viên y dược.

Có sự khác biệt đáng kể nào về kết quả học tập chuyên ngành giữa nam và nữ sinh viên? Phân tích kiểm định mẫu độc lập T-Test ghi nhận sinh viên nữ có điểm trung bình chuyên ngành đạt 3,12/4,0, cao hơn sinh viên nam đạt 2,94/4,0 với mức chênh lệch 0,18 điểm có ý nghĩa thống kê ở mức p = 0,001. Điều này xuất phát từ mức độ chuyên cần và tính cẩn trọng trong các buổi học thực hành của sinh viên nữ.

Tại sao các môn cơ sở ngành lại dự báo chính xác điểm số học phần chuyên ngành? Chương trình đào tạo Dược có cấu trúc cây tri thức liên tục, trong đó 35 tín chỉ cơ sở ngành cung cấp toàn bộ nguyên lý giải phẫu, vi sinh và hóa dược. Sinh viên thiếu hụt kiến thức cơ sở sẽ gặp rào cản nhận thức lớn khi tiếp cận 48 tín chỉ kiến thức ngành chuyên sâu.

Nghiên cứu sử dụng những công cụ đo lường và phần mềm phân tích nào? Bộ công cụ gồm phiếu hỏi 5 mức độ Likert và bảng câu hỏi phỏng vấn sâu bán cấu trúc được kiểm định qua 290 mẫu thử nghiệm. Dữ liệu được làm sạch và xử lý trên phần mềm SPSS 18.0 kết hợp phần mềm ConQuest và Nvivo để đảm bảo độ tin cậy và giá trị khoa học.

Kết luận

• Luận văn đã định lượng hóa thành công tác động của hệ thống các yếu tố tự thân đến kết quả học tập 70 tín chỉ chuyên ngành của 716 sinh viên Trường Đại học Dược Hà Nội.
• Kết quả học tập các môn đại cương cơ sở ngành và phương pháp học tập thực hành được xác định là hai nhân tố có tác động tích cực lớn nhất với độ giải thích phương sai đạt trên 28%.
• Việc làm thêm quá 15 giờ mỗi tuần tạo ra rủi ro suy giảm điểm số GPA chuyên ngành trung bình 0,36 điểm trên thang 4.0.
• Nghiên cứu đóng góp một bộ công cụ đo lường chuẩn hóa có độ tin cậy cao phục vụ công tác đánh giá và dự báo kết quả học vụ trong khối ngành đào tạo sức khỏe.
• Kế hoạch hành động và ứng dụng kết quả nghiên cứu cần được triển khai toàn diện trong 12 tháng tiếp theo nhằm mục tiêu nâng cao chuẩn đầu ra cho sinh viên Dược khoa.

Quý độc giả, nhà quản lý giáo dục và sinh viên hãy tham khảo toàn văn công trình nghiên cứu để áp dụng các giải pháp đo lường và cải tiến phương pháp học tập chuyên ngành một cách khoa học và hiệu quả nhất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và tổng quan của vấn đề nghiên cứu; Chương 2: Phương pháp và tổ chức nghiên cứu; Chương 3: Đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố tư tự thân đến kết quả học tậpKQHT các môn học KTNhọc phần chuyên ngành.; 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1I. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Một số khái niệm cơ bản và lý thuyết liên quan 1. Khái niệm về “tự thân” Theo từ điển tiếng Việt năm 2004 của Viện Ngôn ngữ học, tự thân là tự bản thân hay nói cách khác vấn đề chủ quan.

Các yếu tố tự thân chính là yếu tố chủ quan của người học [1518] hay nói cách khác là những gì thuộc về chủ thể và tham gia trực tiếp vào quá trình hoạt động của chủ thể cũng như bản thân sự hoạt động đó. Như vậy các yếu tố tự thân chính là yếu tố chủ quan của Formatted: Font color: Auto người học. Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập Đánh giá giáo dục được ra đời và phát triển mạnh ở các nước phương Tây. Có rất nhiều thuật ngữ được sử dụng liên quan đến đánh giá kết quả học tậpKQHT của sinh viênSV như test, measurement, assessment và evaluation, nhưng chưa thực sự thống nhất chung.

Theo tác giả Griffin, kiểm tra đánh giá là một sự mô tả, bao gồm các hoạt động thu thập thông tin minh chứng về thành quả học tập của người học và diễn giải ý nghĩa thông tin minh chứng đó, mô tả thành quả học tập của người học dựa trên sự diễn giải [464640]. đã bàn về các thuật ngữ đánh giá bao gồm evaluation, assessment và measurement. Theo ông các thuật ngữ này dường như có thể thay thế cho nhau [3344]. Nitko cũng cho rằng các thuật ngữ Assessmentassessment, Testtest, Measurement measurement và Evaluation evaluation có thể thay thế cho nhau, nhưng quan trọng là phải biết phân biệt chúng [282831].

Đối với các tác giả Erwin (1999), Cizek (1997) là Formatted: Font color: Red Lambert và Lines (2000) thì đánh giá là “quá trình xác định, lựa chọn, thiết kế, thu thâp, phân tích, diễn dịch và sử dụng thông tin để tăng chất lượng học tập của người học và để người học phát triển kiến thức, kỹ năng” [18]. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tác giả Jean-Marie Deketele định nghĩa: “Đánh Đánh giá có nghĩa là thu thập một tập hợp thông tin đủ thích hợp, có giá trị và đáng tin cậy để xem xét mức độ phù hợp giữa tập thông tin này và một tập hợp tiêu chí phù hợp với các tiêu chí đã định ra ban đầu hoặc đã điều chỉnh trong quá trình điều chỉnh thông tin nhằm ra một quyết định” [656556]. Tác giả Trần Bá Hoành đã đưa ra định nghĩa: “Đánh giá là quá trình hình thành những nhận định, phán đoán về kết quả của công việc, dựa vào sự phân tích những thông tin thu được, đối chiếu với những mục tiêu, tiêu chuẩn đã đề ra nhằm đề xuất những quyết định thích hợp để cải thiện thực trạng, điều chỉnh, nâng cao chất lượng và hiệu quả công việc” [6610]. Tác giả Đặng Bá Lãm cho rằng “đánh Đánh giá là một quá trình có hệ thống bao gồm nhiều việc thu thập, phân tích, giải thích thông tin nhằm xác định mức độ người học đạt được mục tiêu” [7712].

Theo tác giả Lâm Quang Thiệp, đánh giá là căn cứ vào các số đo và các tiêu chí xác định năng lực và phẩm chất của sản phẩm đào tạo để nhận định, phán đoán và đề xuất các quyết định nhằm nâng cao không ngừng chất lượng đào tạo [222227]. Theo tác giả Sái Công Hồng, đánh giá là sự giải thích có tính chất tổng kết các dữ liệu có được từ các bài kiểm tra hay những công cụ đánh giá khác.