Luận Văn Thạc Sĩ: Biện Pháp Quản Lý Hoạt Động Của Tổ Chuyên Môn Ở Trường Hữu Nghị T78

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ued biện pháp quản lý hoạt động của tổ chuyên môn ở trường hữu nghị t78, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp cải thiện

• Tác giả: Đặng Thị Nhung
• Người hướng dẫn: Ts. Trần Thị Hoài
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Biện Pháp Quản Lý Hoạt Động Của Tổ Chuyên Môn Ở Trường Hữu Nghị T78
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC TỪ/CHỮ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN Ở CÁC TRƯỜNG DÂN TỘC NỘI TRÚ
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản của đề tài
• 1.3. Khái niệm về tổ chức, tổ chuyên môn
• 1.4. Khái niệm dạy học và quản lý hoạt động dạy học
• 1.5. Khái niệm chất lượng dạy học
• 1.6. Cơ sở lý luận của Quản lý giáo dục và quản lý nhà trường
• 1.6.1. Quản lý giáo dục
• 1.6.2. Quản lý nhà trường
• 1.7. Yêu cầu nâng cao chất lượng dạy học ở trường trung học phổ thông trong giai đoạn mới
• 1.8. Vị trí, vai trò, nhiệm vụ của trường trung học phổ thông trong sự nghiệp giáo dục đào tạo
• 1.9. Yêu cầu của việc quản lý nâng cao chất lượng dạy học ở trường trung học phổ thông trong giai đoạn mới
• 1.10. Vai trò của người giáo viên trong việc nâng cao chất lượng dạy học
• 1.11. Tổ chuyên môn và việc quản lý của Ban giám hiệu đối với các tổ chuyên môn
• 1.12. Xây dựng kế hoạch hoạt động chuyên môn
• 1.13. Tổ chức hoạt động dạy và học
• 1.14. Quản lý hoạt động của tổ chuyên môn
• 1.15. Quản lý hoạt động học tập và rèn luyện của học sinh
• 1.16. Chỉ đạo công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động chuyên môn
• 1.17. Chỉ đạo các hoạt động giáo dục khác
• 1.18. Các yếu tố ảnh hưởng tới hoạt động chuyên môn của nhà trường
• 1.19. Quản lý việc xây dựng kế hoạch của tổ chuyên môn chú ý trọng tâm đến kế hoạch của các nhóm chuyên môn trong một tổ chuyên môn
• 1.20. Quản lý kế hoạch sinh hoạt của các tổ, nhóm chuyên môn theo từng tháng, lên kế hoạch chỉ đạo sinh hoạt nhóm chuyên môn
• 1.21. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN Ở TRƯỜNG HỮU NGHỊ T78
• 2.1. Khái quát về trường Hữu nghị T78
• 2.2. Quá trình thành lập và phát triển
• 2.3. Cơ cấu tổ chức của trường Hữu nghị T78
• 2.4. Nhiệm vụ của trường Hữu nghị T78
• 2.5. Thực trạng quản lý hoạt động chuyên môn ở trường Hữu nghị T78
• 2.6. Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động tổ chuyên môn ở trường Hữu nghị T78
• 2.7. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN Ở TRƯỜNG HỮU NGHỊ T78
• 3.1. Nguyên tắc xây dựng các biện pháp quản lý
• 3.2. Nguyên tắc bảo đảm tính đồng bộ
• 3.3. Nguyên tắc bảo đảm tính hiệu quả
• 3.4. Nguyên tắc bảo đảm tính khả thi
• 3.5. Nguyên tắc bảo đảm tính thực tiễn
• 3.6. Nguyên tắc bảo đảm tính bền vững
• 3.7. Đề xuất một số biện pháp quản lý
• 3.7.1. Xây dựng đội ngũ giáo viên, tổ trưởng chuyên môn đủ về số lượng đồng bộ về cơ cấu mang tính ổn định lâu dài
• 3.7.2. Nâng cao nhận thức và triển khai kế hoạch bồi dưỡng cán bộ quản lý tổ chuyên môn trong nhà trường
• 3.7.3. Xây dựng các văn bản pháp quy chỉ đạo hoạt động tổ chuyên môn và tổ chức thực hiện tốt các quy định đã được ban hành
• 3.7.4. Đổi mới công tác quản lý giáo viên theo hướng xây dựng, phát triển và tăng cường sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn
• 3.7.5. Chỉ đạo việc xây dựng kế hoạch của tổ chuyên môn một cách sát thực với điều kiện cụ thể của nhà trường
• 3.7.6. Tăng cường chỉ đạo việc thống nhất mục tiêu, kiến thức trọng tâm của bài giảng trong từng nhóm chuyên môn, kiến thức cần kiểm tra cho từng chương, phù hợp với đối tượng học sinh
• 3.7.7. Tăng cường chỉ đạo công tác tự học, tự bồi dưỡng trên cơ sở phân công chuyên đề cho các thành viên làm sâu một phạm vi kiến thức
• 3.7.8. Đổi mới quản lý hoạt động giảng dạy, bồi dưỡng học sinh giỏi và đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá của tổ chuyên môn
• 3.7.9. Khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất
• 3.7.10. Các bước tiến hành khảo nghiệm
• 3.7.11. Kết quả khảo sát và kết luận
• 3.8. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về biện pháp quản lý hoạt động tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Quản lý hoạt động tổ chuyên môn là một trong những yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục tại trường Hữu Nghị T78. Việc này không chỉ giúp tổ chức các hoạt động giảng dạy một cách hiệu quả mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh. Để thực hiện điều này, cần có những biện pháp quản lý cụ thể và đồng bộ nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững cho tổ chuyên môn.

1.1. Khái niệm và vai trò của tổ chuyên môn trong giáo dục

Tổ chuyên môn là đơn vị cơ sở trong hệ thống giáo dục, có nhiệm vụ tổ chức và quản lý các hoạt động giảng dạy. Vai trò của tổ chuyên môn không chỉ dừng lại ở việc giảng dạy mà còn bao gồm việc bồi dưỡng, phát triển năng lực cho giáo viên, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục.

1.2. Tình hình hiện tại của tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Hiện tại, tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78 đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc quản lý hoạt động giảng dạy. Sự thiếu đồng bộ trong các hoạt động và kế hoạch giảng dạy đã ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục. Cần có những biện pháp cụ thể để khắc phục tình trạng này.

II. Những thách thức trong quản lý hoạt động tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Quản lý hoạt động tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78 gặp phải nhiều thách thức, từ việc thiếu hụt nguồn lực đến sự không đồng bộ trong các hoạt động. Những thách thức này cần được nhận diện và giải quyết kịp thời để nâng cao hiệu quả quản lý.

2.1. Thiếu hụt nguồn lực và nhân lực

Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hụt về nguồn lực và nhân lực. Điều này dẫn đến việc tổ chuyên môn không thể thực hiện đầy đủ các hoạt động cần thiết để nâng cao chất lượng giảng dạy.

2.2. Sự không đồng bộ trong các hoạt động giảng dạy

Sự không đồng bộ trong các hoạt động giảng dạy giữa các tổ chuyên môn đã gây ra nhiều khó khăn trong việc thực hiện chương trình giáo dục. Cần có sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các tổ để đảm bảo tính liên kết trong giảng dạy.

III. Phương pháp quản lý hiệu quả cho tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động tổ chuyên môn, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại và phù hợp với thực tiễn. Những phương pháp này sẽ giúp tổ chức các hoạt động một cách khoa học và hiệu quả hơn.

3.1. Xây dựng kế hoạch hoạt động chuyên môn chi tiết

Việc xây dựng kế hoạch hoạt động chuyên môn chi tiết sẽ giúp tổ chức các hoạt động một cách có hệ thống. Kế hoạch này cần được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tế và khả năng của từng tổ chuyên môn.

3.2. Tăng cường đào tạo và bồi dưỡng giáo viên

Đào tạo và bồi dưỡng giáo viên là một trong những biện pháp quan trọng để nâng cao chất lượng giảng dạy. Cần tổ chức các khóa bồi dưỡng thường xuyên để giáo viên cập nhật kiến thức và kỹ năng mới.

IV. Ứng dụng thực tiễn của biện pháp quản lý tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Các biện pháp quản lý tổ chuyên môn đã được áp dụng tại trường Hữu Nghị T78 và đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Việc áp dụng các biện pháp này không chỉ giúp nâng cao chất lượng giảng dạy mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh.

4.1. Kết quả đạt được từ việc quản lý hiệu quả

Việc quản lý hiệu quả đã giúp nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập tại trường. Học sinh có cơ hội tiếp cận với các phương pháp học tập hiện đại và hiệu quả hơn.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Từ thực tiễn quản lý tổ chuyên môn, có nhiều bài học kinh nghiệm quý giá được rút ra. Những bài học này sẽ là cơ sở để tiếp tục cải tiến và nâng cao hiệu quả quản lý trong tương lai.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc quản lý hoạt động tổ chuyên môn tại trường Hữu Nghị T78 cần được cải tiến và phát triển hơn nữa. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên và cải thiện các hoạt động giảng dạy.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Định hướng phát triển trong tương lai cần tập trung vào việc xây dựng một môi trường học tập tích cực và hiệu quả hơn. Cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên.

5.2. Tầm quan trọng của việc cải tiến quản lý

Cải tiến quản lý tổ chuyên môn là yếu tố quyết định đến sự thành công trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Cần có những biện pháp cụ thể và đồng bộ để đạt được mục tiêu này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản giáo dục phổ thông theo tinh thần các Nghị quyết của Đảng và Chiến lược phát triển giáo dục giai đoạn 2011 - 2020, nâng cao chất lượng dạy học đã trở thành nhiệm vụ sống còn của hơn 2.800 cơ sở giáo dục trung học phổ thông trên toàn quốc. Thực tiễn giáo dục khẳng định tổ chuyên môn là cấu trúc hạt nhân, giữ vai trò quyết định trực tiếp đến năng lực sư phạm của giáo viên và kết quả học tập của học sinh. Tuy nhiên, tại các cơ sở giáo dục chuyên biệt, công tác quản lý tổ chuyên môn vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn: hoạt động sinh hoạt còn nặng tính hành chính, việc bồi dưỡng giáo viên tại chỗ thiếu tính hệ thống và phương pháp dạy học chưa thực sự phân hóa theo đối tượng người học.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là xác lập hệ thống các biện pháp quản lý hoạt động của tổ chuyên môn một cách khoa học, đồng bộ và phù hợp với mô hình trường nội trú. Mục tiêu cụ thể của đề tài là làm rõ cơ sở lý luận quản lý chuyên môn, phân tích thực trạng công tác chỉ đạo tổ chuyên môn tại Trường Hữu nghị T78 trong giai đoạn 5 năm học từ 2008 - 2009 đến 2012 - 2013, từ đó đề xuất và khảo nghiệm 8 biện pháp quản lý đột phá.

Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ 100% cán bộ quản lý, tổ trưởng chuyên môn và giáo viên giảng dạy tại Trường Hữu nghị T78 – đơn vị đặc thù phụ trách đào tạo con em đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh miền núi phía Bắc và lưu học sinh nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Ý nghĩa thực tiễn của công trình được định lượng cụ thể nhằm nâng tỷ lệ sinh hoạt chuyên đề hiệu quả lên trên 85%, tăng tỷ lệ giờ dạy xếp loại khá giỏi đạt từ 75% đến 80%, đồng thời thiết lập quy chuẩn quản trị chuyên môn thực chất cho hệ thống các trường dân tộc nội trú toàn quốc.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng lý thuyết quản lý hành chính cổ điển của Henri Fayol và lý thuyết quản lý hiện đại của Harold Koontz, tập trung vào chu trình 4 chức năng cốt lõi: Lập kế hoạch, Tổ chức, Lãnh đạo và Kiểm tra. Trong đó, chức năng lập kế hoạch giữ vai trò định hướng tiên quyết, còn kiểm tra là công cụ bảo đảm kỷ cương chuyên môn.

Bên cạnh đó, tác giả tích hợp lý thuyết mô hình đội công tác của Martin Hilb để tiếp cận tổ chuyên môn như một nhóm cộng tác chuyên biệt. Theo lý thuyết này, quy mô tối ưu của một nhóm chuyên môn dao động từ 5 đến 10 thành viên nhằm tối đa hóa sự tương tác, chia sẻ tri thức và củng cố sự gắn kết nội bộ.

Hệ thống 4 khái niệm trung tâm được định nghĩa chuẩn xác trong công trình gồm:

• Quản lý giáo dục: Hệ thống tác động có chủ đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý nhằm vận hành bộ máy giáo dục đạt mục tiêu phát triển nhân cách người học.
• Quản lý nhà trường: Quá trình điều phối tối ưu các nguồn lực nhân lực, vật lực và tài lực để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
• Tổ chuyên môn: Bộ phận chuyên trách cấu thành trong trường trung học phổ thông, tập hợp các giáo viên cùng bộ môn hoặc liên môn để thực thi chương trình giảng dạy và bồi dưỡng nghiệp vụ.
• Chất lượng dạy học: Giá trị gia tăng về hệ thống tri thức, kỹ năng thực hành và thái độ chuẩn mực mà học sinh tích lũy được so với mục tiêu đào tạo ban đầu.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu đa tầng kết hợp giữa dữ liệu thứ cấp (báo cáo tổng kết năm học, hồ sơ chuyên môn giai đoạn 2008 - 2013) và dữ liệu sơ cấp thu thập qua điều tra thực nghiệm.

Về cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu, đề tài thực hiện khảo sát toàn diện 100% đối tượng liên quan tại Trường Hữu nghị T78, bao gồm 8 cán bộ quản lý (Ban Giám hiệu và Trưởng các phòng ban chức năng) cùng 56 giáo viên thuộc đầy đủ các tổ khoa học tự nhiên và khoa học xã hội, tạo nên tổng cỡ mẫu 64 khách thể khảo sát. Phương pháp chọn mẫu bao quát toàn thể bảo đảm độ tin cậy tuyệt đối và tính đại diện cao cho toàn bộ đội ngũ sư phạm của nhà trường.

Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp định tính (phỏng vấn sâu, quan sát 20 giờ dạy mẫu, phân tích biên bản sinh hoạt tổ) và định lượng (thống kê mô tả, tính điểm trung bình Mean, độ lệch chuẩn Standard Deviation và kiểm định hệ số tương quan tuyến tính Pearson). Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này là nhằm loại bỏ hoàn toàn các nhận định chủ quan, lượng hóa chính xác mức độ tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý được đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu điều tra thực trạng tại Trường Hữu nghị T78 giai đoạn 2008 - 2013 làm sáng tỏ 4 phát hiện căn bản:

1. Chênh lệch giữa nhận thức và năng lực lập kế hoạch: Có tới 91.2% cán bộ quản lý và giáo viên đánh giá hoạt động lập kế hoạch tổ chuyên môn ở mức độ đặc biệt quan trọng. Tuy nhiên, chỉ có 62.5% ý kiến khẳng định kế hoạch hiện hành được xây dựng sát với điều kiện thực tế của đối tượng học sinh vùng cao và lưu học sinh.
2. Sinh hoạt chuyên môn còn mang tính hình thức: Tỷ lệ tổ chức sinh hoạt chuyên đề chuyên sâu và dạy mẫu định kỳ chỉ đạt 48.2%, trong khi có 76.8% giáo viên mong muốn được tăng cường các buổi trao đổi phương pháp giảng dạy giảm tải và xử lý rào cản ngôn ngữ.
3. Hoạt động tự học và tự bồi dưỡng thiếu định hướng: 68.4% giáo viên thừa nhận việc tự nghiên cứu chuyên môn chủ yếu diễn ra tự phát; điểm đánh giá trung bình về hiệu quả quản lý hoạt động tự bồi dưỡng chỉ đạt 3.42 trên thang điểm 5.0.
4. Mức độ đồng thuận cao với các giải pháp đổi mới: Khảo nghiệm 8 nhóm giải pháp quản lý cho thấy tỷ lệ đánh giá tính cần thiết đạt mức bình quân 88.6%, trong đó giải pháp thống nhất mục tiêu bài giảng theo nhóm môn đạt tỷ lệ đồng thuận cao nhất với 95.3%.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của những hạn chế trên xuất phát từ việc đội ngũ tổ trưởng chuyên môn phải đảm nhận định mức giảng dạy cao, trung bình từ 14 đến 16 tiết mỗi tuần, dẫn đến quỹ thời gian dành cho công tác quản trị, dự giờ và hướng dẫn đồng nghiệp bị thu hẹp đáng kể. Thêm vào đó, việc thiếu vắng các quy chế nội bộ có định lượng rõ ràng khiến công tác kiểm tra hồ sơ chuyên môn dễ rơi vào tình trạng đối phó.

So sánh với các nghiên cứu cùng thời kỳ của Đỗ Văn Thông tại Ninh Bình và Nguyễn Thu Thúy tại Hà Nội, thực trạng hành chính hóa sinh hoạt chuyên môn mang tính phổ biến ở bậc trung học phổ thông. Tuy nhiên, tại Trường Hữu nghị T78, khó khăn này bị nhân lên gấp đôi do tính chất phân hóa học sinh: vừa đào tạo học sinh dân tộc thiểu số với vốn tiếng Việt không đồng đều, vừa đào tạo lưu học sinh Lào theo chương trình dự bị tiếng Việt.

Dữ liệu khảo nghiệm được hệ thống hóa qua 15 bảng thống kê chi tiết và 4 biểu đồ so sánh tương quan. Biểu đồ chỉ rõ đường phân bố mức độ cần thiết và mức độ khả thi của 8 biện pháp có sự tương thích chặt chẽ với hệ số tương quan đạt trên 0.85, khẳng định các đề xuất hoàn toàn phù hợp với điều kiện nhân lực và cơ sở vật chất của nhà trường.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu thực chứng, tác giả đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp quản lý trọng tâm:

1. Chuẩn hóa và nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ quản lý tổ chuyên môn: Tổ chức định kỳ 02 khóa tập huấn chuyên sâu mỗi năm học về kỹ năng quản trị sư phạm, phương pháp điều hành nhóm và kỹ thuật đánh giá tiết dạy; đặt mục tiêu 100% tổ trưởng, tổ phó chuyên môn hoàn thành chuẩn hóa năng lực quản lý trong vòng 12 tháng do Ban Giám hiệu chủ trì.
2. Ban hành quy chế và tiêu chí đánh giá hoạt động chuyên môn nội bộ: Xây dựng văn bản pháp quy nội bộ gồm 6 tiêu chuẩn định lượng cụ thể về quản lý hồ sơ bài giảng, nền nếp dự giờ và chất lượng giờ dạy mẫu; hoàn thành phê duyệt và triển khai trong 90 ngày đầu của năm học mới.
3. Đổi mới quy trình sinh hoạt chuyên môn theo mô hình nhóm bộ môn: Duy trì tần suất sinh hoạt nhóm chuyên môn định kỳ 2 tuần một lần; chỉ đạo 100% các nhóm môn thống nhất chuẩn kiến thức trọng tâm cho từng chương, bài giảng và xây dựng ngân hàng câu hỏi kiểm tra phân hóa theo từng đối tượng học sinh; giao quyền chủ động cho các nhóm trưởng chuyên môn điều hành.
4. Đẩy mạnh công tác phân công chuyên đề tự bồi dưỡng và nghiên cứu khoa học: Giao chỉ tiêu bắt buộc mỗi tổ chuyên môn phải thực hiện tối thiểu 02 chuyên đề chuyên sâu mỗi học kỳ, gắn liền với nhiệm vụ ôn thi đại học và bồi dưỡng học sinh giỏi; phấn đấu nâng tỷ lệ học sinh khá giỏi toàn trường lên mức 65% đến 70% trong lộ trình 3 năm học tiếp theo dưới sự giám sát của Hội đồng Khoa học nhà trường.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cán bộ quản lý các trường THPT và trường Dân tộc nội trú: Vận dụng trọn bộ quy trình 4 chức năng quản lý để chuẩn hóa công tác chỉ đạo chuyên môn, tinh gọn thủ tục hành chính và nâng cao hiệu lực điều hành tại đơn vị.
2. Tổ trưởng, tổ phó và nhóm trưởng chuyên môn: Sử dụng trực tiếp khung hướng dẫn lập kế hoạch giảng dạy, biểu mẫu kiểm tra hồ sơ bài soạn và kỹ thuật tổ chức sinh hoạt chuyên đề theo nghiên cứu bài học.
3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý Giáo dục: Khai thác khung lý thuyết về mô hình đội công tác, bộ công cụ phiếu hỏi gồm 64 chỉ số và phương pháp xử lý số liệu thống kê trong nghiên cứu khoa học giáo dục ứng dụng.
4. Chuyên viên quản lý chuyên môn tại Sở Giáo dục và Đào tạo: Tham khảo căn cứ thực tiễn để xây dựng các văn bản hướng dẫn bồi dưỡng giáo viên vùng đồng bào dân tộc thiểu số và ban hành khung tiêu chuẩn chức danh tổ trưởng chuyên môn cấp cơ sở.

Câu hỏi thường gặp

Điểm đặc thù trong quản lý tổ chuyên môn tại Trường Hữu nghị T78 là gì?

Trường thực hiện nhiệm vụ kép: đào tạo học sinh dân tộc thiểu số Việt Nam và dạy dự bị tiếng Việt cho lưu học sinh Lào. Quản lý tổ chuyên môn phải tập trung chỉ đạo giáo viên tinh giản nội dung lý thuyết, phân hóa bài giảng theo rào cản ngôn ngữ và dành trên 80% thời lượng bài học cho luyện tập thực hành giao tiếp.

Quy mô lý tưởng của một tổ chuyên môn trong trường THPT là bao nhiêu thành viên?

Căn cứ theo lý thuyết đội công tác và thực tiễn khảo sát, quy mô tối ưu của một tổ chuyên môn là từ 5 đến 10 thành viên. Quy mô này bảo đảm tính tương tác trực tiếp, duy trì sự gắn kết nội bộ cao và hạn chế tối đa nguy cơ hình thành các nhóm xung đột so với các tổ ghép trên 15 người.

Làm thế nào để xóa bỏ tính hình thức trong sinh hoạt tổ chuyên môn?

Ban Giám hiệu cần chuyển trọng tâm kiểm tra từ sổ sách hành chính sang đánh giá chất lượng sinh hoạt chuyên đề. Việc áp dụng chỉ tiêu bắt buộc 02 chuyên đề nghiên cứu bài học mỗi học kỳ kết hợp dự giờ dạy mẫu có rút kinh nghiệm giúp tăng hơn 30% hiệu quả chuyên môn thực chất.

Hệ số tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đạt mức nào?

Kết quả xử lý số liệu trên 64 phiếu khảo sát cho thấy hệ số tương quan giữa mức độ cần thiết và mức độ khả thi đạt r > 0.85. Điều này chứng minh 8 biện pháp đề xuất vừa đáp ứng yêu cầu cấp bách của lý luận quản lý giáo dục, vừa hoàn toàn khả thi trong điều kiện thực tiễn nhà trường.

Luận văn có đóng góp gì mới trong công tác tự bồi dưỡng của giáo viên?

Đề tài đưa ra giải pháp phân công chuyên đề cá nhân hóa: mỗi giáo viên chịu trách nhiệm nghiên cứu sâu một mảng kiến thức trọng tâm trong năm học để báo cáo trước tổ. Cơ chế này chuyển hoạt động bồi dưỡng từ thụ động sang tự giác, giúp 100% giáo viên nâng cao tay nghề sư phạm.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý tổ chuyên môn dựa trên lý thuyết 4 chức năng quản lý và mô hình đội công tác hiện đại.
• Phân tích sâu sắc thực trạng quản lý chuyên môn tại Trường Hữu nghị T78 qua 5 năm học với cỡ mẫu 64 cán bộ quản lý và giáo viên.
• Đề xuất 8 biện pháp quản lý mang tính đồng bộ, đạt tỷ lệ đồng thuận khả thi trên 88.6% từ đội ngũ chuyên gia và giáo viên thực tế.
• Xây dựng thành công quy trình sinh hoạt nhóm chuyên môn gắn liền với yêu cầu dạy học phân hóa cho học sinh vùng đặc thù.
• Khẳng định mối quan hệ nhân quả quyết định giữa chất lượng quản lý tổ chuyên môn và chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường.

Đóng góp lớn nhất của công trình là cung cấp cẩm nang giải pháp quản lý thực chứng cho các trường phổ thông dân tộc nội trú. Trong giai đoạn 3 đến 5 năm tới, các cơ sở giáo dục cần tiếp tục số hóa 100% hồ sơ chuyên môn và liên kết sinh hoạt chuyên môn cụm trường. Các nhà quản lý giáo dục và tổ trưởng chuyên môn hãy áp dụng ngay bộ giải pháp để tối ưu hóa năng lực quản trị nhà trường.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động của tổ chuyên môn ở các trường dân tộc nội trú. Chương 2: Thực trạng công tác quản lý hoạt động của tổ chuyên môn ở trường Hữu nghị T78. Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động của tổ chuyên môn ở trường Hữu nghị T78. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHUYÊN MÔN Ở CÁC TRƢỜNG DÂN TỘC NỘI TRÚ 1.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề Chất lượng GD là vấn đề vừa cấp bách vừa lâu dài của một nền GD, được xã hội rất quan tâm. Ở nước ta, ngay sau khi giành được độc lập, Bác Hồ đã đặc biệt quan tâm đến vấn đề GD. Tư tưởng GD của Hồ Chí Minh được thể hiện qua câu nói bất hủ của Người: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người” [24, tr. Trải qua 30 năm đất nước bị chia cắt làm hai miền, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương, chính sách và biện pháp phát triển nền GD của dân, do dân và vì dân.

Đặc biệt, từ khi đất nước bước vào thời kì đổi mới, Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm đến vấn đề GD và đào tạo. Từ các Nghị quyết Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng lần thứ tư khóa VII, lần thứ hai khóa VIII, lần thứ sáu khóa IX đều đề ra nhiệm vụ: “tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện” đến Nghị quyết 40/2000/QH-10 của Quốc hội về đổi mới chương trình GD phổ thông, cũng khẳng định: “xây dựng nội dung chương trình, phương pháp giảng dạy, sách giáo khoa phổ thông mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện thế hệ trẻ” [39, tr. 1], tiếp tục chiến lược phát triển GD, Nghị quyết Đại hội lần thứ IX của Đảng về Giáo dục và Đào tạo, chúng ta phấn đấu để lĩnh vực này cùng với khoa học và công nghệ thực sự là quốc sách hàng đầu thông qua việc đổi mới toàn diện Giáo dục và Đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, chấn hưng nền GD Việt Nam. Những biện pháp cụ thể là: đổi mới cơ cấu tổ chức, nội dung, phương pháp dạy và học theo hướng “chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá”.

Phát huy trí sáng tạo, khả năng vận dụng, thực hành của người học. Đề cao trách nhiệm của gia đình, nhà trường và xã hội. Chuyển dần mô hình GD hiện nay sang mô hình GD mở - mô hình xã hội học tập với hệ thống học tập suốt đời, đào tạo liên tục, liên thông giữa các bậc học, ngành học. Phát triển GD mầm non, GD phổ thông và hệ thống hướng nghiệp, dạy nghề.

Đổi mới hệ thống GD đại học và sau đại học; gắn đào tạo, nghiên cứu khoa học công nghệ với sử dụng, trực tiếp phục vụ 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] chuyển đổi cơ cấu lao động. Đổi mới cơ chế QLGD; thực hiện phân cấp, tạo động lực và sự chủ động của các cơ sở, các chủ thể tiến hành GD. Nhà nước tăng đầu tư tập trung cho các mục tiêu ưu tiên, các chương trình quốc gia phát triển GD, hỗ trợ các vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo; thực hiện miễn giảm việc đóng góp và cấp học bổng cho học sinh nghèo, các đối tượng chính sách, học sinh giỏi, ngày 28 tháng 12 năm 2001 Chính phủ ra Quyết định 201/2001/QĐ - TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt: “Chiến lược phát triển giáo dục 2001 - 2010” với hai giai đoạn: giai đoạn một (từ năm 2001 đến năm 2005) với trọng tâm: “tạo bước chuyển biến cơ bản về chất lượng giáo dục” và giai đoạn hai (từ năm 2006 đến năm 2010) với trọng tâm: “Đẩy mạnh phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục để đạt được các mục tiêu chiến lược và các mục tiêu cụ thể”. Chiến lược phát triển GD 2011 - 2020, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng đã khẳng định: “Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục là khâu then chốt” và “Giáo dục và Đào tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng xây dựng đất nước, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam” [48, tr.

Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020 đã định hướng: "Phát triển và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao là một đột phá chiến lược". Chiến lược phát triển GD 2011 - 2020 nhằm quán triệt và cụ thể hoá các chủ trương, định hướng đổi mới GD và đào tạo, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020 của đất nước. Trong những năm gần đây, vấn đề chất lượng GD lại được đặt ra, tranh luận rất nhiều không những đối với những nhà QLGD, những nhà giáo trong các cuộc hội thảo mà còn là vấn đề được mọi người dân trong xã hội quan tâm. Các nhà QLGD, các nhà khoa học, các nhà nghiên cứu GD đã có những công trình nghiên cứu, những bài viết thể hiện quan điểm của mình như: Tầm 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nhìn về chất lượng GD Việt Nam, chất lượng đích thực của GD phổ thông, chất lượng GD thuật ngữ và quan niệm, tìm hiểu vấn đề chất lượng GD, bàn về phạm trù chất lượng và hiệu quả, GD Việt Nam hướng tới tương lai, chất lượng và hiệu quả GD.

Ngoài ra, cũng có một số luận văn thạc sỹ của các tác giả trong nước bàn về các biện pháp QL bồi dưỡng công tác tổ trưởng chuyên môn, các biện pháp QL hoạt động chuyên môn, các biện pháp QL hoạt động dạy và học của Hiệu trưởng trường THPT, các biện pháp của Hiệu trưởng trường THPT nâng cao chất lượng dạy học… Sau một thời gian tìm tòi nghiên cứu, tác giả thấy rằng từ năm 1999 đến nay tại các trường Đại học đã có nhiều đề tài nghiên cứu vấn đề hoạt động tổ chuyên môn và QL hoạt động chuyên môn để nâng cao chất lượng GD trong các nhà trường đó là. Phạm Quỳnh Anh: Hoàn thiện một số biện pháp QL chuyên môn của hiệu trưởng nhằm góp phần nâng cao hiệu quả học tập cho học sinh THPT dân lập Hà Nội, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2000. Nguyễn Khắc Tâm: Một số biện pháp QL chuyên môn của hiệu trưởng nhằm góp phần nâng cao hiệu quả học tập cho học sinh THPT tỉnh Sơn La, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2000. Nguyễn Sỹ Khiêm: Các biện pháp QL hoạt động chuyên môn của hiệu trưởng THPT thành phố Hà Đông - Hà Tây, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2002.

Trần Thị Minh Nguyệt: Một số biện pháp QL chuyên môn của hiệu trưởng trường THPT thành phố Thái Nguyên, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2002. Ma Trọng Hưng: Các biện pháp QL hoạt động giảng dạy của hiệu trưởng nhằm nâng cao kết quả học tập của học sinh THPT miền núi Chiêm Hoá Tuyên Quang, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2002. Trần Thị Hoài: Những biện pháp tăng cường QL hoạt động dạy học của hiệu trưởng trường THPT, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2002. Phạm Khánh Trường: Các biện pháp QL chuyên môn của hiệu trưởng đối với GV mới vào nghề của một số trường THPT ở Hải Phòng, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2002.

16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Doãn Văn Quân: Các biện pháp tăng cường QL hoạt động dạy của hiệu trưởng trường THPT thành phố Hải Phòng, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2003. Phạm Văn Kính: Một số biện pháp qủan lý chuyên môn của hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở trường THPT chuyên Hạ Long, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2004. Nguyễn Nho Hoài: Một số biện pháp QL hoạt động chuyên môn của Sở GD và đào tạo tỉnh Quảng Ninh đối với các trường ngoài công lập, Luận văn thạc sĩ QLGD - 2004. Nguyễn Mạnh Hà: Biện pháp QL bồi dưỡng nâng cao năng lực cho tổ trưởng chuyên môn trường THPT tỉnh Yên Bái, Luận văn Thạc sĩ QLGD - 2005.

Đỗ Văn Thông: Biện pháp QL hoạt động dạy học của hiệu trưởng các trường THPT huyện Yên Khánh - Ninh Bình trong bối cảnh hiện nay, Luận văn Thạc sĩ QLGD - 2008. Nguyễn Thu Thúy: Biện pháp hoạt động tổ chuyên môn ở các trường THPT huyện Thạch Thất Hà Nội, Luận văn Thạc sỹ QLGD - 2013 Như vậy, mục đích của dạy học ngày nay không chỉ dừng lại ở việc truyền thụ cho học sinh những kỹ năng, kiến thức, những kinh nghiệm mà loài người đã tích luỹ được, mà còn phải bồi dưỡng cho họ năng lực sáng tạo ra những kiến thức mới, phương tiện mới, cách giải quyết mới chưa từng có như: năng lực giao tiếp, năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề, năng lực tự học, năng lực tự cập nhật kiến thức, khả năng thích ứng…Trang bị cho con người những năng lực nói trên là nhiệm vụ trọng tâm của tất cả các nhà trường nói chung, nhà trường THPT nói riêng. Để làm tốt được nhiệm vụ đó thì các nhà QL nhà trường phải đầu tư nghiên cứu để tìm ra những giải pháp nâng cao chất lượng dạy và học trong các nhà trường. Vì vấn đề chất lượng đã trở thành vấn đề của thời đại, vấn đề sống còn của tất cả các nhà trường trong thời đại ngày nay.

Là người trực tiếp giảng dạy và QL ở trường THPT nhiều năm, tác giả thấy rõ vị trí, vai trò của hoạt động tổ chuyên môn trong nhà trường. Vì vậy, để nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường THPT cần phải có những biện pháp QL hoạt động tổ chuyên môn sát thực và phù hợp với đơn vị của mình. 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Quản lý hoạt động tổ chuyên môn để nâng cao chất lượng dạy học trong các nhà trường THPT là một vấn đề rất cần thiết và được nhiều người quan tâm đến. Thực vậy, giữa chất lượng hoạt động tổ chuyên môn với chất lượng GD của nhà trường có quan hệ nhân - quả.

Trong đó, hoạt động tổ chuyên môn là tác động có tính nguồn gốc tạo ra kết quả chất lượng GD. Điều này cần được khẳng định như là một tiếp cận chính để kiện toàn tổ chuyên môn về mặt lý luận và thực tiễn.