mở đầu, kết luận, kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục các bảng biểu số liệu, luận văn đƣợc bố cục gồm 03 chƣơng, cụ thể nhƣ sau: - Chƣơng 1: Một số vấn đề lý luận về quản lý nhà nƣớc về BTXH. - Chƣơng 2: Thực trạng công tác quản lý nhà nƣớc về BTXH tại huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam. - Chƣơng 3: Một số giải pháp để hoàn thiện về quản lý nhà nƣớc về BTXH tại huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam. Tổng quan tài liệu nghiên cứu - Công tác BTXH đã và đang là vấn đề mà các Quốc gia trên thế giới đặc biệt quan tâm, vì nó là một trong những biện pháp cơ bản tác động đến các đối tƣợng yếu thế trong xã hội, góp phần thực hiện mục tiêu ASXH, bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội góp phần tăng trƣởng và phát triển bền vững.
Trong những năm qua, đã có rất nhiều công trình, nghiên cứu tài liệu, bài viết về ASXH, trong đó đề cập đến công tác BTXH đối với nền kinh tế ở góc độ Luan van 5 lý luận, chính sách và thực tiễn khác nhau. Một số công trình tiêu biểu có thể kể đến nhƣ: Bộ lao động –Thƣơng binh và xã hội, cục Bảo trợ xã hội, H th ng các n b n về b o tr xã hội (2000),NXB Lao động –xã hội. Cuốn sách hệ thống hóa các chính sách, các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành về BTXH tại Việt Nam là tài liệu quan trọng giúp cho việc thực hiện các chính sách chính xác, đầy đủ. Th c trạng pháp lu t ASXH ở Vi t Nam của Lê Thị Hoài Thu (2004), Tạp chí BHXH (s 06).
Bài viết đề cập đến hệ thống pháp luật ASXH ở Việt Nam từ năm 1945 đến năm 2004. Từ đó tác giả đƣa ra một số ý kiến để hoàn thiện hệ thống pháp luật về ASXH ở nƣớc ta hiện nay, trong đó có pháp luật về BTXH. Các ý kiến đóng góp giúp các nhà hoạch định chính sách hoàn thiện đầy đủ và cụ thể hơn hệ thống pháp luật để đảm bảo hệ thống ASXH. B o tr xã hội cho những nhóm thi t thòi ở Vi t Nam c a Lê Bạch Dƣơng, Đặng Nguyên Anh, Khuất Thu Hồng, Lê Hoài Trung, Robert Leroy Bach (2005), NXB th giới, Hà Nội.
Nhìn nhận theo chức năng BTXH nhóm tác giả cho rằng, BTXH gồm có 03 chức năng chính là: các biện pháp nhằm nâng cao năng lực, bao gồm chủ yếu là những chính sách vĩ mô, chiến lƣợc phát triển và các biện pháp thể chế hỗ trợ; các biện pháp phòng ngừa giúp ngƣời dân khỏi rơi vào tình trạng khủng hoản và cần đến sự bảo trợ; các biện pháp bảo vệ, bao gồm lƣới an toàn theo nghĩa hẹp dành cho những đối tƣợng bị tổn thƣơng thông qua các khoản quyên góp bằng tiền mặt, hiện vật hoặc bằng sự hỗ trợ ngắn hạn khác. Đồng thời cũng đƣa ra những dẫn chứng về số liệu, văn bản nguồn lực, kết quả thực hiện, điểm mạnh, điểm hạn chế của hệ thống Bảo trợ xã hội Việt Nam đối với các đối tƣợng yếu thế cần trợ giúp. Điểm hạn chế của quan điểm tiếp cận này là khó có thể phân biệt một cách rõ Luan van 6 ràng hệ thống BTXH gồm các hợp phần nào, nhất là chức năng của Nhà nƣớc, thị trƣờng và cộng đồng để từ đó có đƣợc các giải pháp chính sách phù hợp. Giáo trình nhập môn ASXH của Nguyễn Hải Hữu (2007), NXB lao động –xã hội, Hà Nội; ề th c trạ GXH ã xã ội ở ớc ta t 2001 -2007 và khuy n nghị 2015 Hà Nội; Hỗ trợ thực hiện chính sách giảm nghèo và BTXH, NXB lao động –xã hội, Hà Nội.
Tiếp cận theo quan điểm hoạch định chính sách tác giả Nguyễn Hải Hựu và một số tác giả có cùng quan điểm cho rằng “đối tƣợng BTXH cần đƣợc trợ cấp hằng tháng gồm: trẻ em mồ côi, ngƣời già cô đơn, ngƣời 90 tuổi trở lên, ngƣời tàn tật nặng, gia đình có từ hai ngƣời tàn tật trở lên là ngƣời tàn tật nặng không có khả năng tự phục vụ, ngƣời nhiễm HIV/AIDS, gia đình ngƣời thân nuôi dƣỡng trẻ em mồ côi, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, trợ giúp về y tế, giáo dục dạy nghề, tạo việc làm, tiếp cận các công trình công cộng, hoạt động văn hóa thể thao và trợ giúp khẩn cấp”. Từ đó, kiến nghị các giải pháp tiếp tục hoàn thiện chính sách trợ cấp xã hội, khám chữa bệnh, giáo dục và các chính sách bộ phận khác. "Giáo trình Luật an sinh xã hội" của Nguyễn Thị Kim Phụng [2007]; "Giáo trình ƣu đãi xã hội" của Trƣờng Đại học Lao động [2004]; "Giáo trình Cứu trợ xã hội" của Trƣờng Đại học Lao động [2004]. Các giáo trình đã trình bày quan niệm về ASXH, đặc điểm và cấu trúc an sinh xã hội, phƣơng pháp đánh giá và các nhân tố ảnh hƣởng đến hệ thống chính sách ASXH, vai trò và tầm quan trọng của xây dựng và thực thi chính sách ASXH.
M i quan h giữa phát triển kinh t thị ờ ị ớng xã hội ch ĩ c hi n chính sách ASXH ở ớc ta trong quá trình hội nh p c a Nguyễn Hữu Dũng (2008), Tạp í ộng xã hội (s 332), 4/2008. Tác giả phân tích mối quan hệ giữa phát triển kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội và thực hiện chính sách ASXH ở nƣớc ta trong quá trình hội nhập, đƣa ra kiến Luan van 7 nghị cần xây dựng mức chuẩn trợ cấp chung và từ mức chuẩn trợ cấp này xác định mức cho mỗi loại chính sách cụ thể của hệ thống chính sách ASXH. Tác giả còn cho rằng BTXH là hợp phần quan trọng của hệ thống ASXH và phải đƣợc xây dựng trên cơ sở quan điểm gắn kết chặt chẽ với phát triển kinh tế và phát triển hệ thống ASXH quốc gia. Giáo trình ASXH c a PGS.TS Nguyễn Văn Định (2008), NXB ĐHK QD Hà Nội.
Tiếp cận theo quan điểm chức năng của chủ thể cung cấp dịch vụ một số tác giả đồng quan điểm cho rằng, BTXH và sự giúp đỡ thêm của cộng đồng xã hội bằng tiền hoặc các phƣơng tiện thích hợp để ngƣời đƣợc trợ giúp có thể phát huy đƣợc khả năng tự lo liệu cho cuộc sống của bản thân và gia đình, sớm hòa nhập cộng đồng. Đồng thời tác giả cũng đƣa ra khái niệm khác gần giống với khái niệm BTXH là “cứu trợ xã hội là sự giúp đỡ của xã hội bằng nguồn tài chính của nhà nƣớc và cộng đồng đối với thành viên gặp khó khăn, bất hạnh và rủi ro trong cuộc sống nhƣ: Thiên tai, hỏa hoạn bị tàn tật, già yếu…dẫn đến mức sống quá thấp lâm vào cảnh neo đơn, túng quẩn nhằm giúp họ đảm bảo điều kiện sống tối thiểu, vƣợt lên cơn nghèo khốn và vƣơn lên cộc sống bình thƣờng”. Với cách này thì cứu trợ xã hội trƣớc rồi mới đến TGXH. Thể hiện chính sách cho đối tƣợng BTXH từ Nhà nƣớc, cộng đồng và trong thực tiễn để thực hiện chính sách BTXH Nhà nƣớc luôn giữ vững vai trò trong việc cung cấp nguồn lực và các dịch vụ BTXH.
Cơ ở khoa học c a vi c xây d ng, hoàn th h th ng chính sách ASXH ở ớ ạn 2006 -2015 c a Mai Ngọc Cƣờng (chủ nhiệm đề tài) (2009), đề tài cấp nhà nƣớc, chƣơng trình KH và CN trọng điểm cấp Nhà nƣớc, bộ Khoa học và Công nghệ. Công trình làm rõ những vấn đề cơ bản về ASXH và hệ thống chính sách ASXH trong nền kinh tế thị trƣờng; đánh giá thực trạng của hệ thống chính sách và thực thi chính sách ASXH. Từ đó, tác Luan van 8 giả đề xuất các giải pháp xây dựng hệ thống tổng thế quốc gia về ASXH ở Việt Nam giai đoạn 2006-2015. Lý thuy t về mô hình ASXH (phân tích th c tiễn ở Đồng Nai) của Phạm Văn Sáng, Ngô Quang Minh, Bùi Văn Huyền, Nguyễn Anh Dũng (2009), NXB chính trị Quốc Gia, Hà Nội.
Các tác giả đã trình bày những bất cập, xu hƣớng vận động và kinh nghiệm quốc tế về xây dựng và phát triển hệ thống ASXH. Đồng thời các tác giả phân tích chính sách ASXH thực tiễn tại Đồng Nai. Chính sách tr giúp xã hộ ờng xuyên cộ ồng Vi t Nam c a Nguyễn Ngọc Toản (2010), Luận án Tiến sĩ. Đại học Kinh tế Quốc dân.
Công trình nghiên cứu làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của chính sách TGXH thƣờng xuyên cộng đồng; đánh giá thực trạng đối tƣợng BTXH và nhu cầu trợ giúp thƣờng xuyên; thực trạng chính sách trợ giúp thƣờng xuyên cộng đồng. Từ đó tác giả nêu kiến nghị giải pháp hoàn thiện chính sách. Phát triển h th ng ASXH tại Vi N 2020 c a Nhóm biên soạn: Nguyễn Thị Lan Hƣơng, Đặng Kim Chung, Lƣu Quang Tuấn, Nguyễn Bích Ngọc, Đặng Hà Thu (2013), Viện khoa học lao động và xã hội, Hà Nội. Các tác giả giới thiệu đến những vấn đề chung về ASXH, nội dung cơ bản của Nghị quyết 15- NQ/TW, các kết quả đạt đƣợc, những tồn tại của chính sách ASXH hiện hành và các định hƣớng chính sách cho giai đoạn đến năm 2020.
Trong đó, BTXH với định hƣớng đảm bảo mức tối thiểu một số dịch vụ xã hội cơ bản cho ngƣời dân, đặc biệt là ngƣời nghèo, dân tộc thiểu số và ngƣời có hoàn cảnh khó khăn. - “Chính sách an sinh xã hội và vai trò của nhà nƣớc trong việc thực hiện chính sách an sinh xã hội ở Việt Nam” của Nguyễn Văn Chiểu (2014) đã đề cập đến một số vấn đề lý luận cơ bản chính sách an sinh xã hội và kinh nghiệm một số nƣớc, thực trạng thực thi chính sách ASXH ở Việt Nam trong gần 30 năm thực hiện đƣờng lối đổi mới, vai trò của nhà nƣớc trong việc thực Luan van 9 hiện chính sách ASXH ở Việt Nam hiện nay, phƣơng hƣớng và những giải pháp chủ yếu nâng cao vai trò của nhà nƣớc trong việc thực hiện chính sách ASXH ở Việt Nam.