Nghệ Thuật Tiểu Thuyết Nguyễn Bình Phương: Luận Văn Thạc Sĩ

Khám phá luận văn thạc sĩ về nghệ thuật tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương, phân tích sâu sắc và những đóng góp nổi bật trong văn học Việt Nam.

• Tác giả: Nguyễn Thị Phương Diệp
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Nam
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Khoa học văn học
• Đề tài: Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Giới Thiệu Tìm Hiểu Nghệ Thuật Tiểu Thuyết Nguyễn Bình Phương

Nguyễn Bình Phương là một trong những nhà văn đương đại Việt Nam nổi bật với phong cách độc đáo và những thử nghiệm táo bạo trong tiểu thuyết. Nghiên cứu về nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương không chỉ giúp hiểu sâu hơn về tác phẩm Nguyễn Bình Phương, mà còn góp phần vào việc đánh giá sự phát triển của tiểu thuyết đương đại Việt Nam. Các tác phẩm của ông thường khai thác những khía cạnh tâm lý phức tạp, thế giới nội tâm của nhân vật và những vấn đề xã hội nhức nhối. Việc phân tích văn phong Nguyễn Bình Phương và kỹ thuật viết tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương là chìa khóa để khám phá thế giới nghệ thuật Nguyễn Bình Phương.

1.1. Tổng quan về sự nghiệp văn chương của Nguyễn Bình Phương

Nguyễn Bình Phương là một nhà văn đa tài, thử sức ở nhiều thể loại như thơ, truyện ngắn, và đặc biệt là tiểu thuyết. Trong khoảng 15 năm, ông đã cho ra đời 7 tiểu thuyết, một số tập thơ và truyện ngắn. Dù còn nhiều ý kiến tranh cãi trong cách đánh giá về nhà văn này song hẳn chúng ta phải cùng thừa nhận anh đã tìm cho mình được một sắc diện riêng trong một nền văn học đang có phần nhợt nhạt. Các tác phẩm Nguyễn Bình Phương có tính hệ thống, phản ánh sự tìm tòi và sáng tạo không ngừng nghỉ của nhà văn. Điều này tạo nên một dấu ấn riêng biệt, đóng góp vào sự phong phú của nền văn học Việt Nam hiện đại.

1.2. Ý nghĩa của việc nghiên cứu nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương

Nghiên cứu nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương có ý nghĩa quan trọng trong việc hiểu rõ hơn về tiểu thuyết đương đại Việt Nam. Nó không chỉ giúp khám phá những đổi mới trong cách viết, cấu trúc, và xây dựng nhân vật, mà còn giúp nhận diện những tư tưởng, triết lý mà nhà văn muốn gửi gắm. Hơn nữa, việc nghiên cứu này còn góp phần vào việc đánh giá vị trí và ảnh hưởng của Nguyễn Bình Phương đối với văn học Việt Nam.

1.3. Các yếu tố chính trong nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương

Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương được thể hiện qua nhiều yếu tố đặc sắc như cách xây dựng nhân vật trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương, tổ chức không gian và thời gian, nghệ thuật kể chuyện, và cấu trúc tác phẩm. Các nhân vật thường có tâm lý phức tạp, bị giằng xé bởi những mâu thuẫn nội tâm. Không gian và thời gian thường được sử dụng một cách phi tuyến tính, tạo nên một thế giới vừa thực vừa ảo. Nghệ thuật kể chuyện Nguyễn Bình Phương thường sử dụng nhiều điểm nhìn khác nhau, giọng điệu trần thuật đa dạng.

II. Vấn Đề Thách Thức Đánh Giá Đúng Tiểu Thuyết Nguyễn Bình Phương

Việc đánh giá chính xác tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương gặp nhiều thách thức do sự phức tạp trong phong cách nghệ thuật Nguyễn Bình Phương và văn phong Nguyễn Bình Phương. Một số ý kiến đánh giá cao sự đổi mới và táo bạo của ông, trong khi những ý kiến khác lại cho rằng tác phẩm của ông khó hiểu, thậm chí là gây khó chịu cho người đọc. Vấn đề đặt ra là cần có một hệ tiêu chí khách quan và toàn diện để đánh giá tác phẩm Nguyễn Bình Phương, tránh những đánh giá chủ quan và phiến diện.

2.1. Tính đa nghĩa và phức tạp trong tác phẩm Nguyễn Bình Phương

Các tác phẩm của Nguyễn Bình Phương thường mang tính đa nghĩa và phức tạp, khiến người đọc khó nắm bắt được ý nghĩa cuối cùng. Điều này xuất phát từ việc nhà văn sử dụng nhiều biểu tượng, ẩn dụ, và các kỹ thuật viết hiện đại khác. Việc giải mã những yếu tố này đòi hỏi người đọc phải có kiến thức sâu rộng về văn học, văn hóa, và xã hội.

2.2. Sự thiếu đồng thuận trong giới phê bình về Nguyễn Bình Phương

Giới phê bình văn học vẫn còn nhiều tranh cãi về Nguyễn Bình Phương. Một số nhà phê bình đánh giá cao sự độc đáo và sáng tạo của ông, trong khi những người khác lại cho rằng tác phẩm của ông quá khó hiểu, thậm chí là gây khó chịu cho người đọc. Sự thiếu đồng thuận này gây khó khăn cho việc đánh giá một cách khách quan và toàn diện về sự nghiệp văn chương của ông.

2.3. Áp lực của sự đổi mới và thử nghiệm trong văn học

Nguyễn Bình Phương là một nhà văn luôn tìm tòi và thử nghiệm những cái mới trong văn học. Điều này tạo ra áp lực không chỉ cho nhà văn mà còn cho cả người đọc và giới phê bình. Việc chấp nhận và đánh giá những đổi mới đòi hỏi một tư duy cởi mở và một cái nhìn bao quát hơn về sự phát triển của văn học.

III. Phương Pháp Phân Tích Khám Phá Thế Giới Nghệ Thuật Nguyễn Bình Phương

Để hiểu rõ nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương, cần áp dụng các phương pháp phân tích đa dạng như phân tích cấu trúc, phân tích nhân vật, phân tích không gian và thời gian, và phân tích ngôn ngữ. Phân tích cấu trúc giúp nhận diện cách nhà văn tổ chức tác phẩm, cách xây dựng cốt truyện và các yếu tố liên văn bản. Phân tích nhân vật giúp hiểu sâu hơn về tâm lý và số phận của các nhân vật. Phân tích không gian và thời gian giúp khám phá không gian nghệ thuật Nguyễn Bình Phương và thời gian nghệ thuật Nguyễn Bình Phương. Phân tích ngôn ngữ giúp nhận diện ngôn ngữ tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương và giọng điệu trần thuật.

3.1. Phân tích cấu trúc và cốt truyện trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương

Phân tích cấu trúc giúp nhận diện cách nhà văn tổ chức tác phẩm, cách xây dựng cốt truyện và các yếu tố liên văn bản. Cấu trúc trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương thường phức tạp, phi tuyến tính, với nhiều tuyến truyện đan xen. Cốt truyện tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương thường không tuân theo các quy tắc truyền thống, mà mang tính фрагmentation và phi logic.

3.2. Nghiên cứu nhân vật và thế giới nội tâm trong tác phẩm

Nghiên cứu nhân vật giúp hiểu sâu hơn về tâm lý và số phận của các nhân vật trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương. Các nhân vật thường có tâm lý phức tạp, bị giằng xé bởi những mâu thuẫn nội tâm. Nghệ thuật xây dựng nhân vật của Nguyễn Bình Phương thường tập trung vào việc khám phá thế giới nội tâm, những khát vọng, nỗi sợ hãi, và những ám ảnh của nhân vật.

3.3. Phân tích không gian thời gian và ngôn ngữ trong tiểu thuyết

Phân tích không gian và thời gian giúp khám phá không gian nghệ thuật Nguyễn Bình Phương và thời gian nghệ thuật Nguyễn Bình Phương. Không gian và thời gian thường được sử dụng một cách phi tuyến tính, tạo nên một thế giới vừa thực vừa ảo. Phân tích ngôn ngữ giúp nhận diện ngôn ngữ tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương và giọng điệu trần thuật, thường mang tính triết lý, trần trụi, và đầy ám ảnh.

IV. Ứng Dụng Thực Tế Giá Trị Của Nghiên Cứu Về Nguyễn Bình Phương

Nghiên cứu về tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương không chỉ có giá trị về mặt lý thuyết mà còn có giá trị ứng dụng thực tế. Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để giảng dạy văn học, phê bình văn học, và nghiên cứu văn hóa. Nó cũng có thể giúp người đọc hiểu sâu hơn về văn học Việt Nam đương đại và xã hội Việt Nam hiện nay. Hơn nữa, việc nghiên cứu này còn có thể góp phần vào việc phát triển lý luận văn học và phê bình văn học ở Việt Nam.

4.1. Ứng dụng trong giảng dạy và nghiên cứu văn học Việt Nam

Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để giảng dạy văn học, giúp sinh viên và học sinh hiểu rõ hơn về tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương và văn học Việt Nam đương đại. Nó cũng có thể được sử dụng để viết các bài phê bình, bài nghiên cứu, và luận văn về Nguyễn Bình Phương.

4.2. Góp phần vào việc hiểu rõ hơn về xã hội và văn hóa Việt Nam

Các tác phẩm của Nguyễn Bình Phương thường phản ánh những vấn đề xã hội nhức nhối của Việt Nam. Nghiên cứu về tác phẩm của ông giúp người đọc hiểu sâu hơn về những vấn đề này, từ đó có cái nhìn toàn diện hơn về xã hội Việt Nam và văn hóa Việt Nam.

4.3. Thúc đẩy sự phát triển của lý luận và phê bình văn học

Nghiên cứu nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương có thể góp phần vào việc phát triển lý luận văn học và phê bình văn học ở Việt Nam. Việc áp dụng các phương pháp phân tích hiện đại và các lý thuyết văn học tiên tiến giúp nâng cao chất lượng của công tác phê bình và nghiên cứu văn học.

V. Kết Luận Tầm Quan Trọng Hướng Nghiên Cứu Về Nguyễn Bình Phương

Nghiên cứu nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương là một nhiệm vụ quan trọng và cần thiết. Ông là một nhà văn tài năng, có nhiều đóng góp cho văn học Việt Nam hiện đại. Tác phẩm của ông không chỉ có giá trị về mặt nghệ thuật mà còn có giá trị về mặt xã hội và văn hóa. Trong tương lai, cần có thêm nhiều công trình nghiên cứu sâu sắc và toàn diện hơn về tác phẩm Nguyễn Bình Phương, đặc biệt là về tư tưởng trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương và triết lý trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương.

5.1. Tổng kết những đóng góp của Nguyễn Bình Phương cho văn học

Nguyễn Bình Phương đã có nhiều đóng góp quan trọng cho văn học Việt Nam. Ông đã đổi mới cách viết tiểu thuyết, xây dựng nhân vật, và sử dụng ngôn ngữ. Tác phẩm của ông đã góp phần làm phong phú và đa dạng hơn cho văn học Việt Nam hiện đại.

5.2. Những hướng nghiên cứu tiềm năng về tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương

Trong tương lai, cần có thêm nhiều công trình nghiên cứu sâu sắc và toàn diện hơn về tác phẩm Nguyễn Bình Phương. Các hướng nghiên cứu tiềm năng bao gồm: Nghiên cứu về tư tưởng trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương, nghiên cứu về triết lý trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương, nghiên cứu về ảnh hưởng của Nguyễn Bình Phương đối với văn học Việt Nam, và nghiên cứu so sánh giữa Nguyễn Bình Phương và các nhà văn khác.

5.3. Khẳng định vị thế của Nguyễn Bình Phương trong văn học Việt Nam

Dù còn nhiều tranh cãi, Nguyễn Bình Phương vẫn là một trong những nhà văn quan trọng của văn học Việt Nam hiện đại. Tác phẩm của ông đã được nhiều người đọc yêu thích và được giới phê bình đánh giá cao. Ông xứng đáng được ghi nhận và tôn vinh vì những đóng góp của mình cho văn học.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: XÂY DỰNG NHÂN VẬT Nhân vật là một trong những thành tố cơ bản của tiểu thuyết. Chính vì vậy khi tiểu thuyết hiện đại và hậu hiện đại có những đổi mới trong cách viết, lối tự sự, cách xây dựng nhân vật, thậm chí đề xuất tiểu thuyết “phản nhân vật” thì nhân vật vẫn tồn tại như một yếu tố quan trọng nhất của cấu trúc tiểu thuyết. Nhân vật gắn liền với cốt truyện, chuyển tải nội dung cơ bản cũng như là hạt nhân của các thủ pháp nghệ thuật. Vì vậy người ta không thể tiêu diệt nhân vật, chí ít tác phẩm vẫn luôn tồn tại nhân vật - người kể chuyện.

Bởi nhân vật là một thành tố vừa thuộc nội dung lại vừa thuộc hình thức của tiểu thuyết. Nghiên cứu về nhân vật thực chất là đang tìm hiểu xem tác giả nhìn nhận con người như thế nào và chuyển tải hình tượng đó trong tác phẩm của mình bằng cách nào? Vậy nhân vật là gì? Nhân vật chính là người dẫn dắt người đọc vào một thế giới riêng của đời sống trong một thời kỳ lịch sử nhất định [9,126]. Theo Từ điển thuật ngữ văn học thì nhân vật (character) là: con người cụ thể được miêu tả trong tác phẩm văn học. Nhân vật văn học có thể có tên riêng, cũng có thể không có tên riêng… Nhân vật văn học là một đơn vị nghệ thuật đầy tính ước lệ, không thể đồng nhất nó với con người có thật trong đời sống… Nhân vật văn học còn thể hiện quan niệm nghệ thuật và lý tưởng thẩm mỹ của nhà văn về con người.

Vì thế nhân vật luôn gắn chặt với chủ đề của tác phẩm [9; 235 – 236]. Như vậy ta có thể hiểu nhân vật có thể là con người hoặc đồ vật, hay các sinh vật khác. Tuy nhiên nó phải mang các bản tính của con người và nhằm mục đích phản ánh cuộc sống của con người. Mở rộng khái niệm như vậy giúp chúng ta dễ dàng tiếp cận hơn với một số “nhân vật” đặc biệt không phải là con người chỉ mang Nguyễn Thị Phương Diệp – QH – 2007 - X 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương bản tính con người và hướng tới việc phản ánh cuộc sống của con người trong tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương.

Trên thế giới nhìn lạitiểu thuyết của các nhà văn đầu thế kỷ XX ta có thể thấy được khuynh hướng tấn công vào nhân vật.Kafka đã giản lược dần tên của nhân vật đến khi chỉ còn kí hiệu nhân vật bằng một chữ cái… Thực chất nó không làm nhân vật biến mất trong tác phẩm mà chỉ thủ tiêu tính cách nhân vật mà thôi. Ở đây tác giả đã làm “dẹt” nhân vật của mình. Xóa nhòa cuộc sống thực với các yếu tố như nghề nghiệp, lai lịch, nhân thân chỉ quan tâm tới nhân vật tại thời điểm xảy ra biến cố. Dường như tác giả không quan tâm tới quá trình diễn tiến của tính cách nhân vật, mà chỉ cố chuyển tải tâm trạng của nhân vật tại thời điểm kể chuyện.

Cách kể đó đã khiến cho kiểu nhân vật điển hình biến mất, thay vào đó ta có nhân vật như một mảng hiện thực bị xé nhỏ, ngổn ngang đầy ắp. Thậm chí nhiều nhà văn còn cực đoan phản đối loại nhân vật tâm lý (kiểu nhân vật đã rất thành công của tiểu thuyết thế kỷ XIX) và họ nghĩ nhân vật của họ không còn tâm lý nữa. Theo nhà nghiên cứu Đặng Anh Đào thì thực chất điểm khác biệt là các nhà văn đã dùng cách khác để miêu tả tâm lý nhân vật chứ không phải là hủy diệt tâm lý nhân vật. Việc xây dựng nhân vật không theo cách truyền thống như vậy đã gây ra khó khăn không nhỏ cho người đọc trong việc tiếp cận thế giới nghệ thuật của tác phẩm.

Nếu độc giả quen với việc tìm kiếm các sự kiện, chi tiết được móc nối liên lạc với tâm trạng nhân vật thì sẽ cảm thấy khó hiểu với kiểu nhân vật mới này. Do đó nó cũng đòi hỏi một cách đọc mới ở độc giả. Các tiểu thuyết hiện đại Việt Nam cũng đang trong xu thế cách tân nhân vật của mình. Thậm chí có những nhà văn luôn bị ám ảnh bởi nhân vật ( Tạ Duy Anh có một cuốn tiểu thuyết mang tên Đi tìm nhân vật ).

Từ chỗ coi nhân vật như trung tâm của đời sống xã hội, phản ánh con người xã hội với những vấn đề lớn lao nhiều nhà văn đã quan tâm tới đời sống tâm lý – tâm linh của nhân vật (đó cũng là lí do khiến cái kì Nguyễn Thị Phương Diệp – QH – 2007 - X 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương ảo xuất hiện nhiều hơn trong văn học Việt Nam từ cuối thế kỉ XX), quan tâm tới nhân vật trong tư cách một cá nhân, một số phận cụ thể. Nguyễn Bình Phương cũng không phải là ngoại lệ. Anh đã xây dựng cho tiểu thuyết của mình một thế giới nhân vật rất đặc trưng, với nhiều nét đổi mới táo bạo trong thủ pháp xây dựng nhân vật của mình. Nhiều bạn đọc đã có những phản ứng trước kiểu xây dựng nhân vật này cho rằng nó “nửa người nửa ngợm”, Nguyễn Bình Phương quan niệm những nhân vật của tôi, gọi là méo mó, thì đó là cái méo mó tự thân.

Có người bảo tôi xây dựng nhân vật đặt trong trạng thái quá khứ mịt mờ, hiện tại lổn nhổn và tương lai vô định, nhưng tôi không nghĩ thế, Các nhân vật của tôi sống bản năng nhưng tiềm tàng một niềm tin đứng dậy. Điều đó cho thấy những cách tân trong xây dựng nhân vật là để phản ánh chân thực hơn con người, chứ nó không phải chỉ là một thủ pháp “lạ hóa” đơn thuần. Ở luận văn này, chúng tôi tìm hiểu hai khía cạnh chính trong vấn đề nhân vật của tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương. Đó là những loại nhân vật chủ yếu được tác giả xây dựng với tần suất xuất hiện trong 7 tiểu thuyết cao, hoặc có một vai trò đặc biệt quan trọng trong cả hệ thống tiểu thuyết của anh nhằm chuyển tải một nội dung nào đó; hai là các thủ pháp xây dựng nhân vật mà anh đã sử dụng.

Thông qua đó chúng tôi sẽ đánh giá mức độ thành công của nhà văn ở phương diện này trong tương quan so sánh với nền chung của tiểu thuyết Việt Nam hiện nay. Có một đặc điểm rất đáng lưu ý là tuy tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương có xu hướng co lại về dung lượng nhưng thế giới nhân vật của anh lại không hề đơn giản, thậm chí nhiều cuốn tiểu thuyết mong manh lại có số lượng nhân vật khá lớn. Điều ấy có ý nghĩa gì với các tác phẩm của nhà văn này? Đặc điểm thứ hai khi tiếp cận nhân vật trong tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương khiến chúng tôi lưu tâm là không có khái niệm nhân vật chính diện, nhân vật phản diện tồn tại trong tác phẩm của anh. Khái niệm nhân vật chính và nhân vật chính diện không bao giờ trùng khít.

Điều đó cho thấy Nguyễn Bình Phương không chọn góc nhìn lí tưởng, đạo đức để xây dựng nhân Nguyễn Thị Phương Diệp – QH – 2007 - X 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương vật. Con người vốn cũng không tồn tại một cách đơn giản rạch ròi giữa cái tốt và cái xấu. Vì vậy chúng tôi chọn cách tìm hiểu nhân vật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương bằng cách: bước một là phác thảo một số mẫu nhân vật tiêu biểu, bước hai là tìm hiểu các thủ pháp xây dựng các nhân vật đó, qua đó chúng tôi sẽ cố gắng tìm ra ý nghĩa, quan điểm thẩm mỹ của tác giả về con người đương đại. Các loại nhân vật tiêu biểu: Có rất nhiều cách để phân loại nhân vật, dựa theo những tiêu chí khác nhau như dựa vào nội dung, cốt truyện thì có thể chia thành nhân vật chính, nhân vật phụ; dựa vào đặc điểm tính cách có thể chia nhân vật chính diện, nhân vật phản diện; nếu phân chia theo cấp độ tâm lý – tính cách có thể chia thành nhân vật tiềm thức, vô thức, bản năng…; cấp độ thân phận - hành động có thể chia thành nhân vật nạn nhân, chứng nhân hay chủ thể của lịch sử; cấp độ chức năng tự sự có thể chia thành người kể chuyện, nhân vật, người đọc hay tác giả1… Trong việc phân loại nhân vật chúng tôi không tiến tới việc phân chia toàn bộ thế giới nhân vật trong tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương.

Ở đây, chúng tôi chỉ khảo sát phân tích những dạng nhân vật mà chúng tôi cho rằng nó đóng góp rất lớn tới những thành công của tác phẩm, ghi dấu ấn sáng tạo của tác giả và có ý nghĩa không nhỏ tới chủ đề tư tưởng của tác phẩm. Việc phân chia cũng không mang tính tuyệt tối có thể có những nhân vật thuộc phần giao của các dạng nhân vật vừa mang đặc tính của dạng nhân vật này vừa mang đặc tính của dạng nhân vật kia. Theo tiêu chí như vật chúng tôi sẽ tiến hành khảo sát ba dạng nhân vật là: nhân vật “đi vắng”, nhân vật điên và nhân vật đám đông.1 Nhân vật “đi vắng”: 1 Xem thêm Hoàng Cẩm Giang, Vấn đề nhân vật trong tiểu thuyết Việt Nam đầu thế kỷ XXI, tạp chí Nghiên cứu Văn học số 4, 2010 Nguyễn Thị Phương Diệp – QH – 2007 - X 12 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Nghệ thuật tiểu thuyết Nguyễn Bình Phương Người đi vắng là tên gọi của một trong bảy cuốn tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương. Định danh một loại nhân vật trong tác phẩm của anh bằng tên gọi này chúng tôi muốn nhấn mạnh tới sự thiếu hụt trong các nhân vật của nhà văn, một trạng thái thiếu vắng, không hoàn thiện, mơ hồ và khó xác định và đó cũng chính là một chủ ý của tác giả.

Trong tiểu thuyết cùng tên Người đi vắng Nguyễn Bình Phương đã để các nhân vật của mình rất nhiều lần nhận xét về các nhân vật khác là đi vắng. Vậy hẳn nhiên đây là một trạng thái được Nguyễn Bình Phương chủ ý quan tâm một cách đặc biệt. Trạng thái đi vắng của nhân vật phản ánh cách nhìn con người quan niệm về con người đương đại của nhà văn. Qua khảo sát các tiểu thuyết của Nguyễn Bình Phương chúng tôi tạm phân loại dạng nhân vật này thành hai loại nhỏ hơn để tiện khảo sát.

Đó là loại nhân vật đi vắng trực tiếp xuất hiện trong tác phẩm nhưng bản thân nhân vật này bị thiếu hụt một yếu tố nào đó của hình thức hoặc tinh thần, nhân cách.