CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ 1.1 Tuyển dụng nhân sự.1 Khái niệm tuyển dụng nhân sự. Con người là tác nhân chính tạo ra vốn, đề xuất những ý tưởng mới đồng thời cũng đảm nhận vai trò lựa chọn và ứng dụng các công nghệ tiên tiến và thực thi các chỉ tiêu nhằm nâng cao thành tích của doanh nghiệp. Điều kiện tiên quyết để có được một đội ngũ nhân sự có chất lượng, đáp ứng yêu cầu của các mục tiêu chiến lược của doanh nghiệp là cần phải làm tốt công tác tuyển dụng nhân sự. Theo Wikipedia định nghĩa Tuyển dụng là quy trình sàng lọc và tuyển chọn những người có đủ năng lực đáp ứng một công việc trong một tổ chức, công ty, hoặc một chương trình tự nguyện hay nhóm cộng đồng.
Tại các công ty cỡ nhỏ, các lãnh đạo trực tiếp hoặc phòng nhân sự thường tham gia trực tiếp vào quá trình tuyển dụng. “Tuyển dụng nhân lực là một quá trình tìm kiếm và lựa chọn nhân lực để thoả mãn nhu cầu sử dụng của Doanh nghiệp và bổ sung lực lượng lao động cần thiết nhằm thực hiện mục tiêu của Doanh nghiệp” (theo giáo trình Tuyển dụng nhân lực –TS. Mai Thanh Lan, NXB Thống kê). Nhìn chung, tuyển dụng nhân lực hay tuyển dụng nhân sự là một quá trình thu hút các ứng viên về phía các tổ chức để các nhà tuyển dụng lựa chọn và sàng lọc những người đủ điều kiện vào làm việc tại một vị trí nào đó để thỏa mãn nhu cầu sử dụng của doanh nghiệp nhằm thực hiện các mục tiêu của doanh nghiệp.2 Khái quát về quản trị nhân sự 1.
Khái niệm về quản trị nhân sự Nguồn tài nguyên luôn luôn bị kham hiếm, Nhân sự cũng không phải là ngoại lệ, hơn nữa Nhân lực trước nay được xem là nguồn lực có vai trò quan 4 trọng đến sự tồn tại và phát triển của bất kỳ doanh nghiệp nào, vì thế mà Nhà doanh nghiệp nào cũng quan tâm về vấn đền nguồn Nhân lực đầu tiên, và những người quản lý nguồn nhân lực tại doanh nghiệp. Có rất nhiều những nhận định khác nhau về quản trị Nhân sự, cũng như theo Giáo sư người Mỹ Dimock : “Quản trị nhân sự bao gồm toàn bộ các biện pháp và thủ tục áp dụng cho nhân viên của một tổ chức và giải quyết tất cả các trường hợp xảy ra có liên quan tới một loại công việc nào đó”. Nhưng còn theo giáo sư Felix Migro lại cho rằng : ““Quản trị nhân sự bao gồm toàn bộ các biện pháp và thủ tục áp dụng cho nhân viên của một tổ chức và giải quyết tất cả các trường hợp xảy ra có liên quan tới một loại công việc nào đó”. Nhìn chung, Quản trị nhân sự là công tác quản lý các lực lượng lao động của một tổ chức, công ty, xã hội, nguồn nhân lực.
Đây là chức năng chịu trách nhiệm thu hút, tuyển dụng, đào tạo, đánh giá, và khen thưởng người lao động, đồng thời giám sát lãnh đạo và văn hóa của tổ chức, bảo đảm phù hợp với luật lao động và việc làm 2. Vai trò của quản trị nhân sự Quản trị nhân sự quyết định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp vì con người chính là nguyên khí của doanh nghiệp. Chính vì vậy, quản trị nhân sự luôn đóng vai trò quan trọng trong doanh nghiệp. - Đưa ra chính sách – quản lý chính sách duy trì, bồi dưỡng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp.
- Đưa ra tư vấn cho các bộ phận nhân sự - Là cầu nối giữa cấp lãnh đạo với nhân viên, người lao động trong doanh nghiệp 5 1. Mục tiêu của tuyển dụng nhân sự. Mục tiêu của tuyển dụng chính là thu hút nhân tài phù hợp, cải thiện hình ảnh và thương hiệu tuyển dụng cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp sẽ tìm chọn người phù hợp nhất với các tiêu chuẩn và yêu cầu của các vị trí cần tuyển nhằm đảm bảo sức mạnh cho bộ máy nhân lực.4 Vai trò của tuyển dụng nhân sự.
Công tác tuyển dụng nhân sự trong doanh nghiệp có một ý nghĩa vô cùng to lớn, có tính chất quyết định đến sự thành bại của mỗi doanh nghiệp, đến người lao động, xa hơn còn tác động đến sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. ❖ Đối với doanh nghiệp Việc tuyển dụng có hiệu quả sẽ cung cấp cho doanh nghiệp một đội ngũ lao động lành nghề, năng động, sáng tạo, bổ sung nguồn nhân sự phù hợp với yêu cầu hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Tuyển dụng có tầm quan trọng rất lớn đối với doanh nghiệp vì nó là khâu đầu tiên của công tác quản trị nhân sự, chỉ khi làm tốt khâu tuyển dụng mới có thể làm tốt các khâu tiếp theo. Bên cạnh đó, tuyển dụng tốt giúp doanh nghiệp thực hiện tốt các mục tiêu kinh doanh hiệu quả nhất, bởi vì tuyển đúng người thì mới hoàn thành công việc được giao.
Từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh, phát triển đội ngũ, đáp ứng yêu cầu hoạt động kinh doanh trong điều kiện toàn cầu hóa. Tuyển dụng nhân sự tốt góp phần quan trọng vào việc tạo ra “đầu vào” của nguồn nhân sự, nó quyết định đến chất lượng, năng lực, trình độ cán bộ nhân viên, đáp ứng đòi hỏi nhân sự của doanh nghiệp. Bởi chất lượng của đội ngũ nhân sự tạo ra năng lực cạnh tranh bền vững cho doanh nghiệp. Tuyển dụng nhân sự có tầm quan trọng rất lớn, nếu như một doanh nghiệp tuyển dụng nhân viên không đủ năng lực cần thiết, không đúng yêu cầu sẽ tác động xấu trực tiếp đến hiệu quả hoạt động quản trị và kinh doanh của doanh nghiệp, khi sa thải những cá nhân không phù hợp sẽ gây mất đoàn kết, chia rẽ nội bộ, tốn kém chi phí… 6 Tiếp theo, chúng ta sẽ tìm hiểu về tuyển dụng nhân sự có vai trò như thế nào với người lao động.
❖ Đối với người lao động Khâu tuyển dụng nhân sự giúp cho người lao động trong doanh nghiệp hiểu rõ thêm về triết lý, quan điểm của các nhà quản trị, từ đó sẽ định hướng cho họ theo những quan điểm đó. Bên cạnh đó, tuyển dụng nhân sự tạo ra không khí thi đua, tinh thần cạnh tranh trong nội bộ những người lao động của doanh nghiệp, từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. ❖ Đối với xã hội Việc tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp giúp cho việc thực hiện các mục tiêu kinh tế – xã hội: người lao động có việc làm, có thu nhập, giảm bớt gánh nặng xã hội như thất nghiệp và các tệ nạn xã hội khác, giúp cho xã hội ngày càng văn minh, hiện đại và phát triển hơn. Đồng thời việc tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp còn giúp cho việc sử dụng nguồn lực của xã hội một cách hữu ích nhất.
Các yếu tố ảnh hưởng đến tuyển dụng nhân sự. Đội ngũ nhân viên xuất sắc chính là món tài sản giá trị nhất cần có để xây dựng một doanh nghiệp vững mạnh. Khi tiếp cận một đối tác quan trọng hay tìm kiếm một nhà đầu tư, điều đầu tiên họ quan sát ở doanh nghiệp chính là đội ngũ đứng đằng sau cỗ máy hoạt động. Ngoài những phúc lợi của công ty, kỹ năng chuyên môn của nhân sự tuyển dụng, còn rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng tuyển dụng., có thể phân chia thành các nhóm yếu tố tác động cơ bản sau: Nhóm yếu tố thuộc môi trường bên ngoài như văn hóa, đối thủ cạnh tranh, khoa học kỹ thuật, … Nhóm yếu tố thuộc môi trường bên trong như mục tiêu, chiến lược công ty, văn hóa doanh nghiệp, phong cách lãnh đạo của doanh nghiệp.
Nếu tác động tích cực sẽ giúp cho quá trình tuyển dụng diễn ra theo kế hoạch, giúp doanh nghiệp sớm đạt được mục tiêu tuyển dụng, lựa chọn được những ứng viên có tâm, có tầm. Ngược lại, những tác động tiêu cực sẽ ảnh 7 hưởng đến quá trình tuyển dụng, tác động không nhỏ đến hiệu quả sử dụng lao động và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp đó.1 Các yếu tố thuộc môi trường bên trong. Thương hiệu và uy tín của doanh nghiệp trên thị trường Doanh nghiệp càng có uy tín và thương hiệu thì càng dễ thu hút được lao động, đặc biệt là những người lao động có trình độ cao. Người lao động xin việc, đa phần họ mong muốn làm việc cho doanh nghiệp lớn và uy tín do các doanh nghiệp này thường sẽ cho họ cơ hội có mức lương cao hơn và lộ trình thăng tiến rõ ràng hơn.
Do vậy, khi hoạch định các chương trình tuyển dụng cần xác định đúng đắn hơn vị thế của doanh nghiệp để có các phương pháp tuyển dụng phù hợp. Xây dựng thương hiệu tuyển dụng, doanh nghiệp đã trở thành một phần bắt buộc trong chiến lược nhân sự của các tổ chức để thu hút và giữ chân nhân tài, đặc biệt là trong ngành khan hiếm và cạnh tranh như công nghệ thông tin. Mục tiêu, chiến lược, chính sách doanh nghiệp Mục tiêu, chiến lược phát triển của doanh nghiệp là cốt lõi tạo nên sự thành công doanh nghiệp. Mục tiêu, chiến lược có đúng đắn thì sự sản xuất, kinh doanh mới ổn định và phát triển được, nó có tác động mạnh mẽ đến công tác tuyển dụng nhân lực.
Trên cơ sở mục tiêu, chiến lược đó doanh nghiệp sẽ thiết lập kế hoạch tuyển dụng nhân lực nhằm đáp ứng đủ nhân lực về số lượng và chất lượng. Các chính sách về nhân sự của doanh nghiệp cũng rất ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng nhân lực của doanh nghiệp đó. Với các tổ chức có các chính sách, điều kiện môi trường làm việc, cách thức đào tạo và sử dụng lao động và định hướng mang tính tối ưu cho từng vị trí tuyển dụng sẽ mang lại được nhiều lợi ích cho người lao động, là một lợi thế giúp tổ chức thu hút được nhiều lao động hơn, nguồn tuyển dụng cũng sẽ trải đều cả nguồn bên trong và ngoài. Khả năng tài chính của doanh nghiệp Khả năng tài chính của doanh nghiệp ảnh hưởng đến chi phí mà doanh nghiệp dự định sẽ chi trả cho hoạt động tuyển dụng.
Những doanh nghiệp có khả năng tài chính lớn sẽ sẵn sàng đầu tư lượng chi phí lớn để xây dựng một quy trình tuyển dụng sao cho đạt hiệu quả cao nhất. Nhờ đó, tổ chức thu hút được nhiều ứng viên hơn. Đồng thời, những tổ chức có tiềm lực về tài chính sẽ có khả năng chi trả lương cao và ổn định. Tiền lương và mức độ đóng góp của nhân viên cho doanh nghiệp có mối quan hệ tương hỗ.