Các đảng bộ trường công an nhân dân ở thành phố hồ chí minh lãnh đạo công tác xây dựng đảng từ năm 2003 đến năm 2020

Nghiên cứu về lãnh đạo công tác xây dựng Đảng tại các Đảng bộ trường Công an Nhân dân TP.HCM từ 2003-2020. Phân tích yếu tố tác động, chủ trương và kinh nghiệm.

• Tác giả: Đỗ Hoàng Tuấn
• Người hướng dẫn: TS. Mạch Quang Thắng
• Trường học: Học Viện Chính Trị Quốc Gia Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Lịch Sử Đảng Cộng Sản Việt Nam
• Đề tài: Lãnh đạo Công tác Xây dựng Đảng tại các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM (2003-2020)
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• 1.1. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án
• 1.2. Kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học có liên quan và những nội dung luận án cần tập trung nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC ĐẢNG BỘ TRƯỜNG CÔNG AN NHÂN DÂN Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐẢNG TỪ NĂM 2003 ĐẾN NĂM 2011
• 2.1. Yếu tố tác động đến quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2003 đến năm 2011
• 2.2. Chủ trương và quá trình chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2003 đến năm 2011
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC ĐẢNG BỘ TRƯỜNG CÔNG AN NHÂN DÂN Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐẢNG TỪ NĂM 2011 ĐẾN NĂM 2020
• 3.1. Yếu tố tác động đến quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2011 đến năm 2020
• 3.2. Chủ trương và quá trình chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2011 đến năm 2020
• 4. CHƯƠNG 4: NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM
• 4.1. Một số kinh nghiệm
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan Lãnh đạo Công tác Xây dựng Đảng trong CAND

Đại hội XIII của Đảng khẳng định vai trò lãnh đạo công tác xây dựng Đảng đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong lực lượng Công an Nhân dân (CAND), công tác này mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quyết định khả năng hoàn thành nhiệm vụ chính trị. Nghiên cứu lịch sử xây dựng Đảng trong CAND góp phần làm sáng tỏ lịch sử Đảng, đúc kết kinh nghiệm quý báu cho hiện tại và tương lai. Luận án này tập trung vào các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM giai đoạn 2003-2020, một giai đoạn có nhiều thay đổi về tổ chức và hoạt động.

1.1. Lý do chọn đề tài và mục tiêu nghiên cứu luận án

Đề tài được chọn do tính cấp thiết của việc nghiên cứu lãnh đạo công tác xây dựng Đảng trong bối cảnh mới. Mục tiêu chính là nghiên cứu quá trình lãnh đạo của các đảng bộ trường CAND ở TP.HCM từ 2003-2020, đúc rút kinh nghiệm góp phần tăng cường công tác xây dựng Đảng tại các trường CAND giai đoạn tiếp theo. Tác giả nhấn mạnh sự cần thiết nghiên cứu các đảng bộ trường CAND ở TP.HCM nhằm làm sáng rõ quá trình các đảng bộ trường vừa tuân thủ và vận dụng chủ trương của Đảng, sự chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương vào thực tiễn xây dựng Đảng, vừa phát huy vai trò chủ động, phù hợp với đặc thù của các đơn vị hoạt động trên địa bàn phía Nam; đồng thời, đúc rút những kinh nghiệm có thể vận dụng vào thực tiễn xây dựng Đảng hiện nay, trước hết là cho các trường CAND phía Nam, là cần thiết.

1.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu công tác xây dựng Đảng

Đối tượng nghiên cứu là quá trình các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM lãnh đạo công tác xây dựng Đảng giai đoạn 2003-2020. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào việc xây dựng chủ trương và hoạt động chỉ đạo, tổ chức thực hiện chủ trương trên các mặt chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ. Luận án giới hạn trong khung thời gian từ 2003 (thành lập Trường Đại học CSND và ANND) đến 2020 (kiện toàn tổ chức đảng, lập đảng bộ cấp trên cơ sở). Không gian nghiên cứu là các trường CAND có trụ sở chính tại TP.HCM: Đại học An ninh nhân dân (T04), Đại học Cảnh sát nhân dân (T05), Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II (T10).

II. Thách thức Xây dựng Đảng trong lực lượng Công an TP

Luận án đối diện với thách thức làm rõ những yếu tố tác động đến quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng của các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM. Các yếu tố này bao gồm bối cảnh chính trị - xã hội, yêu cầu nhiệm vụ của lực lượng CAND, đặc điểm của các trường CAND, và sự chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương. Xác định và phân tích đúng đắn những yếu tố này là cơ sở để đánh giá chính xác quá trình lãnh đạo và đề xuất giải pháp.

2.1. Yếu tố tác động giai đoạn 2003 2011 tới công tác xây dựng Đảng

Giai đoạn 2003-2011 chứng kiến sự phát triển nhanh chóng của các trường CAND ở TP.HCM. Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về thành lập các trường đại học CAND đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng. Tuy nhiên, cũng có những khó khăn như cơ sở vật chất còn hạn chế, đội ngũ cán bộ, giảng viên chưa đáp ứng đủ yêu cầu. Các yếu tố bên ngoài như tình hình an ninh trật tự phức tạp cũng tác động không nhỏ đến công tác xây dựng Đảng. Theo tài liệu, “Từ năm 2003, khi Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 152/2003/QĐ- TTg ngày 28/7/2003 “Về việc thành lập Trường Đại học Cảnh sát nhân dân” [173] và Quyết định số 154/2003/QĐ-TTg ngày 30/7/2003 “Về việc thành lập Trường Đại học An ninh nhân dân” [174]. Các đảng bộ cơ sở trường CAND ở TPHCM trở thành tổ chức đảng lãnh đạo cơ sở giáo dục đại học độc lập.

2.2. Yếu tố tác động giai đoạn 2011 2020 ảnh hưởng xây dựng Đảng

Giai đoạn 2011-2020, các trường CAND tiếp tục được đầu tư, nâng cấp. Quyết định giao quyền cấp trên cơ sở cho Đảng ủy các trường đại học là một bước tiến quan trọng. Bên cạnh đó, yêu cầu về chất lượng đào tạo ngày càng cao, đòi hỏi công tác xây dựng Đảng phải đổi mới, nâng cao hiệu quả. Sự phát triển của công nghệ thông tin, mạng xã hội cũng đặt ra những thách thức mới cho công tác tư tưởng, chính trị. Năm 2011, khi Ban Thường vụ Đảng ủy Công an Trung ương ban hành Quyết định số 24-QĐ/ĐUCA(X13) và Quyết định số 25-QĐ/ĐUCA(X13), ngày 13/4/2011, “Về việc giao quyền cấp trên cơ sở” [99; 100] cho Đảng ủy Trường Đại học ANND và Đảng ủy Trường Đại học CSND. Các đảng bộ trường CAND ở TPHCM bước vào giai đoạn thí điểm xây dựng đảng bộ cấp trên cơ sở.

III. Phương pháp Đổi mới Lãnh đạo Xây dựng Đảng tại CAND

Luận án tập trung phân tích các phương pháp, giải pháp được Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM áp dụng để đổi mới lãnh đạo công tác xây dựng Đảng. Các giải pháp này bao gồm tăng cường công tác chính trị tư tưởng, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, đẩy mạnh kiểm tra giám sát, và chú trọng công tác tổ chức cán bộ. Phân tích hiệu quả của từng giải pháp là một nhiệm vụ quan trọng của luận án. Việc triển khai mô hình tổ chức bộ máy mới cũng là một trong những phương pháp nghiên cứu.

3.1. Chủ trương và chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng 2003 2011

Giai đoạn 2003-2011, các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM tập trung xây dựng chủ trương, nghị quyết về công tác xây dựng Đảng. Các chủ trương này bám sát đường lối của Đảng, sự chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương, đồng thời phù hợp với đặc điểm của các trường CAND. Luận án đi sâu vào phân tích nội dung, cách thức triển khai và hiệu quả của các chủ trương này. Chủ trương và quá trình chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2003 đến năm 2011.

3.2. Chủ trương và chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng 2011 2020

Giai đoạn 2011-2020, các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM tiếp tục đổi mới chủ trương, biện pháp lãnh đạo công tác xây dựng Đảng. Các chủ trương này tập trung vào nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, giảng viên, tăng cường giáo dục lý luận chính trị, và đẩy mạnh đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí. Luận án đánh giá mức độ phù hợp và tính hiệu quả của các chủ trương này. Chủ trương và quá trình chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng của các đảng bộ trường Công an nhân dân ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2011 đến năm 2020.

IV. Thực tiễn Hiệu quả xây dựng Đảng tại các trường CAND

Luận án đánh giá khách quan, toàn diện hiệu quả của công tác xây dựng Đảng tại các Trường Công an Nhân dân TP.HCM giai đoạn 2003-2020. Đánh giá dựa trên các tiêu chí cụ thể như: sự vững mạnh về chính trị tư tưởng, năng lực lãnh đạo của cấp ủy, chất lượng đội ngũ đảng viên, và kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị. Luận án cũng chỉ ra những hạn chế, tồn tại và nguyên nhân.

4.1. Nhận xét về quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng

Luận án đưa ra những nhận xét tổng quan về quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng của các Đảng bộ Trường Công an Nhân dân TP.HCM. Nhận xét tập trung vào những thành công, hạn chế và bài học kinh nghiệm. Các nhận xét này dựa trên cơ sở phân tích dữ liệu, tài liệu và kết quả khảo sát thực tế. Các đảng bộ trường CAND ở TPHCM lãnh đạo công tác xây dựng Đảng thời gian qua, làm sáng rõ quá trình các đảng bộ trường vừa tuân thủ và vận dụng chủ trương của Đảng, sự chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương vào thực tiễn xây dựng Đảng, vừa phát huy vai trò chủ động, phù hợp với đặc thù của các đơn vị hoạt động trên địa bàn phía Nam.

4.2. Một số kinh nghiệm rút ra từ thực tiễn xây dựng Đảng

Trên cơ sở phân tích quá trình lãnh đạo công tác xây dựng Đảng, luận án đúc rút một số kinh nghiệm có giá trị tham khảo. Kinh nghiệm tập trung vào việc xây dựng đội ngũ cán bộ, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, và tăng cường kiểm tra giám sát. Các kinh nghiệm này có thể được vận dụng vào thực tiễn xây dựng Đảng tại các trường CAND khác. Nghiên cứu công tác xây dựng Đảng trong các trường CAND, do đó, có ý nghĩa góp phần làm sáng rõ lịch sử công tác xây dựng Đảng trong CAND Việt Nam; đồng thời, có thể đúc kết các kinh nghiệm hay có thể vận dụng vào công tác xây dựng Đảng nói chung và xây dựng Đảng trong lực lượng CAND nói riêng, trong hiện tại và tương lai.

V. Kết luận Tương lai công tác xây dựng Đảng tại CAND

Luận án kết luận về tầm quan trọng của công tác xây dựng Đảng đối với sự phát triển của lực lượng CAND. Trên cơ sở những thành công và hạn chế đã được phân tích, luận án đề xuất một số giải pháp, kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả công tác xây dựng Đảng tại các trường CAND trong tình hình mới. Các giải pháp, kiến nghị này hướng đến việc xây dựng Đảng bộ trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

5.1. Đề xuất giải pháp tăng cường xây dựng Đảng tại CAND

Luận án đề xuất các giải pháp cụ thể, khả thi để tăng cường công tác xây dựng Đảng tại các trường CAND. Các giải pháp tập trung vào việc nâng cao năng lực lãnh đạo của cấp ủy, chất lượng đội ngũ đảng viên, và hiệu quả công tác kiểm tra giám sát. Đề xuất dựa trên cơ sở lý luận và thực tiễn, có tính khả thi cao. Luận án cung cấp luận cứ khoa học phục vụ hoạt động lãnh đạo, tham mưu của cấp ủy, đơn vị chức năng trong đề xuất chủ trương, biện pháp nâng cao hiệu quả công tác xây dựng Đảng tại các trường CAND trong tình hình mới.

5.2. Kiến nghị với Đảng ủy Công an Trung ương

Luận án đưa ra một số kiến nghị với Đảng ủy Công an Trung ương nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho công tác xây dựng Đảng tại các trường CAND. Các kiến nghị tập trung vào việc hoàn thiện cơ chế chính sách, tăng cường đầu tư nguồn lực, và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác Đảng. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài nghiên cứu Kết quả của luận án góp phần cung cấp cơ sở khoa học cho lĩnh vực nghiên cứu về lịch sử công tác xây dựng Đảng trong CAND, giúp các đơn vị chức năng trong CAND tham khảo, phục vụ tham mưu các chủ trương, chính sách, kế hoạch, chương trình, biện pháp tiếp tục hoàn thiện tổ chức đảng, tổ chức bộ máy các trường CAND trong tình hình mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương I đề cập đến lịch sử công tác xây dựng đảng cộng sản ở các nước xã hội chủ nghĩa, dưới góc nhìn đánh giá của các học giả Trung Quốc. Chương II và chương III trình bày khái lược lịch sử xây dựng Đảng Cộng sản Trung Quốc, trong đó tập trung vào quá trình phát triển và thay đổi phương thức cầm quyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc. - Các nghiên cứu liên quan đến quá trình xây dựng Đảng về tổ chức và cán bộ: Tác giả Lưu Văn Sùng, trong cuốn sách “Đảng Cộng sản - Những vấn đề 11 lý luận và mô hình tổ chức bộ máy” [162], xuất bản năm 2011, trình bày lịch sử xây dựng mô hình tổ chức và bộ máy của các đảng cộng sản, chủ yếu ở Liên Xô và ở Việt Nam. Phần thứ hai của sách đề cập đến những bài học kinh nghiệm đúc rút từ sự thất bại trong quá trình xây dựng tổ chức bộ máy của Đảng Cộng sản Liên Xô, chỉ ra các phương hướng và giải pháp trong xây dựng mô hình đổi mới của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Nghiên cứu chính trị học hiện đại để đưa ra định hướng vận dụng trong công tác xây dựng Đảng, các tác giả Nguyễn Văn Giang và Phạm Tất Thắng đã hệ thống hóa lịch sử phát triển các lý thuyết tổ chức trong cuốn sách “Các lý thuyết tổ chức hiện đại và việc vận dụng vào công tác tổ chức xây dựng Đảng hiện nay” [127], xuất bản năm 2012. Chương IV của sách đưa ra các quan điểm vận dụng lý thuyết tổ chức vào quá trình xây dựng, thực hiện các nguyên tắc tổ chức, trong xây dựng bộ máy của Đảng và hệ thống chính trị. Cuốn sách “Đổi mới bộ máy của Đảng, bộ máy của Nhà nước trong điều kiện mới” [168] của các tác giả Nguyễn Đăng Thành, Vũ Hoàng Công, Nguyễn An Ninh, xuất bản năm 2017, đã trình bày quá trình phát triển, đổi mới hệ thống tổ chức bộ máy của Đảng và tổ chức bộ máy Nhà nước trong các thời kỳ lịch sử. Trên cơ sở đó phần thứ hai của sách đưa ra các quan điểm đổi mới tư duy về mối quan hệ giữa cơ quan Đảng và cơ quan Nhà nước.

Đề tài khoa học cấp Bộ “Nghiên cứu thuật ngữ khoa học xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam” [204], do Nguyễn Minh Tuấn làm Chủ nhiệm, nghiệm thu năm 2017, đã thống kê và hệ thống hóa các thuật ngữ liên quan đến lý luận và thực tiễn công tác xây dựng Đảng dưới dạng từ điển. Đề tài có ý nghĩa quan trọng trong việc thống nhất nhận thức, cách hiểu, cách sử dụng các khái niệm, thuật ngữ trong khoa học lịch sử Đảng, xây dựng Đảng. Luận án tiến sĩ Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam “Đảng bộ tỉnh Thái Bình lãnh đạo xây dựng đội ngũ đảng viên từ năm 2001 đến năm 2010” [151] của Đỗ Văn Nghĩa, bảo vệ năm 2020, làm rõ các yếu tố tác động, quá trình 12 xây dựng chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Thái Bình về xây dựng đội ngũ đảng viên từ năm 2001 đến năm 2010. Trên cơ sở làm rõ các ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân, luận án đúc kết bốn kinh nghiệm gắn với công tác quản lý, giáo dục, bồi dưỡng, rèn luyện, phát triển đảng viên.

Luận án tiến sĩ Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam “Đảng bộ tỉnh Nghệ An lãnh đạo công tác xây dựng tổ chức cơ sở đảng ở xã, phường, thị trấn từ năm 2005 đến năm 2015” [164] của Nguyễn Thế Thái, bảo vệ năm 2021, làm rõ những yếu tố tác động, phục dựng và phân tích chủ trương, quá trình Đảng bộ tỉnh Nghệ An chỉ đạo xây dựng tổ chức cơ sở đảng ở xã, phường, thị trấn. Luận án đúc rút bốn kinh nghiệm về nhận thức, về công tác quán triệt, về tính gắn kết giữa xây dựng tổ chức cơ sở đảng với các tổ chức trong hệ thống chính trị, về nâng cao chất lượng đội ngũ cấp ủy viên, người đứng đầu. Công tác xây dựng đảng cầm quyền về tổ chức và cán bộ cũng là chủ đề nghiên cứu tại các nước có hệ thống chính trị tương đồng với Việt Nam. Các luận án tiến sĩ chuyên ngành Xây dựng Đảng “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp tỉnh khu vực phía Bắc của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào trong giai đoạn cách mạng hiện nay” [125] của Bun Lư Sổm Sắc Đi, bảo vệ năm 2004; “Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp huyện ở các tỉnh phía Nam nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào trong giai đoạn hiện nay” của Bun-Xợt Tham-Ma-Vông [165], bảo vệ năm 2004, đã tập trung phân tích thực trạng và những vấn đề đặt ra đối với công tác cán bộ cấp tỉnh, cấp huyện của Đảng, Nhà nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào.

Các luận án trình bày nhiều giải pháp góp phần nâng cao chất lượng cán bộ, đội ngũ kế thừa, nhấn mạnh vai trò của công tác tư tưởng chính trị, nâng cao chất lượng công tác lý luận trong nội bộ. Luận án tham khảo kết quả nghiên cứu của các công trình nói trên về cách lý giải khái niệm các mặt công tác xây dựng Đảng để đi sâu làm rõ quá trình các đảng bộ trường CAND ở TPHCM xây dựng chủ trương và hoạt động chỉ đạo thực hiện chủ trương trên các mặt của công tác xây dựng Đảng. Những công trình nghiên cứu có liên quan đến quá trình Đảng lãnh đạo Công an nhân dân và công tác xây dựng Đảng trong Công an nhân dân Công an nhân dân Việt Nam là đối tượng lãnh đạo đặc biệt của Đảng, là lực lượng vũ trang cách mạng trọng yếu, nòng cốt trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự, an toàn xã hội. Quá trình Đảng lãnh đạo CAND và công tác xây dựng Đảng trong CAND là đối tượng nghiên cứu được nhiều nhà khoa học, người nghiên cứu quan tâm.

- Các nghiên cứu liên quan đến quá trình Đảng lãnh đạo Công an nhân dân làm nòng cốt trong sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự: Tác giả Nguyễn Bình Ban, trong cuốn sách “Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị trong thời kỳ đổi mới - một số vấn đề lý luận và thực tiễn” [1], xuất bản năm 2007, đã trình bày lịch sử phát triển, hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự từ cơ chế lãnh đạo đảm bảo đến lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt. Công tác bảo vệ an ninh chính trị, với CAND là lực lượng nòng cốt, được tác giả nhấn mạnh trong mối liên hệ với công tác bảo vệ chính trị nội bộ Đảng. Nghiên cứu, đánh giá kết quả Đảng lãnh đạo CAND thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự trên địa bàn TPHCM, tác giả Lê Thị Hiền Lương, trong Luận án tiến sĩ Lịch sử Việt Nam “Công cuộc bảo vệ an ninh quốc gia tại Thành phố Hồ Chí Minh (1975 - 2008)” [149], bảo vệ năm 2014, đề cập đến đặc điểm công tác bảo vệ an ninh quốc gia tại TPHCM; phục dựng quá trình tổ chức thực hiện bảo vệ an ninh quốc gia tại TPHCM từ năm 1975 đến năm 2008. Luận án có phân tích quan điểm về đào tạo nguồn nhân lực cho lực lượng CAND TPHCM đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ giai đoạn đầu thế kỷ XXI.

Góp phần làm rõ hệ thống quan điểm của Hồ Chí Minh về CAND, tác giả Tô Lâm, trong cuốn sách “Tư tưởng Hồ Chí Minh về Công an nhân dân - Giá trị lý luận và thực tiễn” [145], xuất bản năm 2016, đã trình bày cơ sở, quá 14 trình hình thành, phát triển và nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về CAND, nhấn mạnh bản chất cách mạng, tính giai cấp của lực lượng CAND, đề cao yêu cầu tăng cường giáo dục đạo đức cách mạng trong CAND Việt Nam. Ở tác phẩm “Tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ và công tác cán bộ Công an nhân dân” [146], xuất bản năm 2017, tác giả Tô Lâm phân tích quan điểm của Hồ Chí Minh về công tác cán bộ nói chung, công tác cán bộ trong CAND nói riêng; chương IV của sách đề cập đến thực trạng cán bộ và công tác cán bộ CAND, đưa ra các giải pháp nâng cao chất lượng cán bộ CAND, trong đó nhấn mạnh giải pháp hàng đầu là tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với CAND, đặc biệt là trong công tác cán bộ. Trong cuốn sách “Xây dựng lực lượng Công an nhân dân thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới theo tư tưởng Hồ Chí Minh” [147], xuất bản năm 2022, tác giả Tô Lâm khẳng định quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh vào xây dựng lực lượng CAND là một trong những yêu cầu cơ bản góp phần thực hiện thắng lợi chủ trương của Đảng về xây dựng lực lượng CAND. Phần thứ hai của sách nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng đội ngũ cán bộ Công an có bản lĩnh chính trị vững vàng, yêu nước, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước và nhân dân, kiên định với mục tiêu, lý tưởng cách mạng của Đảng.

Cuốn sách “Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với Công an nhân dân đáp ứng yêu cầu xây dựng lực lượng Công an nhân dân thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại” [148] của tác giả Tô Lâm, xuất bản năm 2024, đã hệ thống các khái niệm cơ bản về nội dung, phương thức lãnh đạo của Đảng đối với CAND Việt Nam, đánh giá, nhận xét thành tựu, hạn chế, đúc rút một số bài học kinh nghiệm và phân tích quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với CAND. Tác giả có đề cập một số nội dung về lịch sử công tác xây dựng Đảng trong CAND tại Phần thứ nhất và Phần thứ hai của sách, tuy nhiên chủ 15 yếu tập trung phân tích các yếu tố tác động, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng đối với CAND trong giai đoạn hiện nay. - Các nghiên cứu liên quan đến quá trình xây dựng Đảng trong Công an nhân dân: Cuốn sách “Công tác tổ chức xây dựng Đảng trong Công an nhân dân thời kỳ đổi mới” [133] của Đinh Ngọc Hoa, xuất bản năm 2015, trình bày quá trình xây dựng, kiện toàn tổ chức đảng trong lực lượng CAND.