Khảo sát tình hình sử dụng kháng sinh ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông - Nghiên cứu của ...

Khảo sát tình hình sử dụng kháng sinh trên bệnh nhân ngoại trú tại khoa khám bệnh bệnh viện đa khoa Hà Đông, cung cấp thông tin hữu ích cho y tế.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hải Yến
• Người hướng dẫn: TS. Lê Bá Hải
• Trường học: Trường Đại học Dược Hà Nội
• Chuyên ngành: Dược lý - Dược lâm sàng
• Đề tài: Khảo Sát Tình Hình Sử Dụng Kháng Sinh Trên Bệnh Nhân Ngoại Trú Tại Khoa Khám Bệnh Bệnh Viện Đa Khoa Hà Đông
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 2. ĐẠI CƯƠNG VỀ KHÁNG SINH
• 2.1. Định nghĩa
• 2.2. Phân loại
• 2.2.1. Phân loại theo độ nhạy cảm của vi khuẩn với kháng sinh
• 2.2.2. Phân loại theo cơ chế tác dụng của kháng sinh
• 2.2.3. Phân loại theo cấu trúc hóa học của các kháng sinh
• 2.3. Nguyên tắc sử dụng kháng sinh
• 2.3.1. Lựa chọn kháng sinh và liều lượng
• 2.3.2. Sử dụng kháng sinh dự phòng
• 2.3.3. Sử dụng kháng sinh điều trị theo kinh nghiệm
• 2.3.4. Sử dụng kháng sinh khi có bằng chứng vi khuẩn học
• 2.3.5. Lựa chọn đường đưa thuốc
• 2.3.6. Độ dài đợt điều trị
• 2.3.7. Lưu ý tác dụng không mong muốn và độc tính khi sử dụng kháng sinh
• 2.4. Cơ quan bài xuất chính của một số kháng sinh
• 2.5. Tình hình đề kháng kháng sinh
• 3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Khảo sát thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú thông qua mức độ tiêu thụ kháng sinh theo DDD/1000 đơn thuốc
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.1.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.2. Phân tích thực trạng kê kháng sinh trong đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông
• 3.2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.3. Nội dung nghiên cứu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Kết quả khảo sát thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú thông qua mức độ tiêu thụ kháng sinh theo DDD/1000 đơn thuốc
• 4.1.1. Phân bố mức độ tiêu thụ kháng sinh theo thời gian
• 4.1.2. Phân bố mức độ tiêu thụ của các nhóm kháng sinh
• 4.1.3. Phân bố mức độ tiêu thụ các nhóm kháng sinh theo từng phòng khám
• 4.1.4. Phân bố mức độ tiêu thụ theo từng kháng sinh cụ thể
• 4.1.5. Phân bố mức độ tiêu thụ theo phân nhóm AWaRe
• 4.1.6. Phân bố mức độ tiêu thụ kháng sinh theo mức độ ưu tiên
• 4.2. Kết quả phân tích thực trạng kê kháng sinh trong đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông
• 4.2.1. Đặc điểm bệnh nhân
• 4.2.2. Đặc điểm sử dụng kháng sinh trong đơn kê ngoại trú
• 4.2.3. Đặc điểm chỉ định, liều dùng, cách dùng trong đơn kê kháng sinh
• 4.2.4. Đặc điểm tương tác thuốc xuất hiện trong đơn kê
• 4.2.5. Thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú
• 4.2.6. Thực trạng đơn kê kháng sinh ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về kháng sinh ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông

Kháng sinh là một trong những phương pháp điều trị hiệu quả nhất đối với các bệnh nhiễm khuẩn. Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông, việc sử dụng kháng sinh ngoại trú đã trở thành một phần quan trọng trong quy trình điều trị bệnh nhân. Kháng sinh không chỉ giúp tiêu diệt vi khuẩn mà còn giảm thiểu tỷ lệ tử vong do các bệnh nhiễm khuẩn. Tuy nhiên, việc lạm dụng kháng sinh có thể dẫn đến tình trạng kháng thuốc, gây khó khăn trong điều trị. Do đó, việc khảo sát tình hình sử dụng kháng sinh tại bệnh viện là cần thiết để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

1.1. Định nghĩa và phân loại kháng sinh

Kháng sinh được định nghĩa là các chất có khả năng tiêu diệt hoặc ức chế sự phát triển của vi khuẩn. Chúng được phân loại dựa trên cơ chế tác dụng, độ nhạy cảm của vi khuẩn và cấu trúc hóa học. Việc hiểu rõ về kháng sinh giúp bác sĩ lựa chọn đúng loại thuốc cho bệnh nhân.

1.2. Tình hình sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông

Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông, kháng sinh được sử dụng phổ biến trong điều trị ngoại trú. Trung bình mỗi ngày, bệnh viện cấp phát hàng trăm đơn thuốc có chứa kháng sinh. Việc theo dõi và quản lý sử dụng kháng sinh là rất quan trọng để đảm bảo hiệu quả điều trị và giảm thiểu tình trạng kháng thuốc.

II. Vấn đề và thách thức trong việc sử dụng kháng sinh ngoại trú

Mặc dù kháng sinh mang lại nhiều lợi ích trong điều trị, nhưng việc lạm dụng và sử dụng không hợp lý đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng. Tình trạng kháng thuốc ngày càng gia tăng, gây khó khăn trong việc điều trị các bệnh nhiễm khuẩn. Bệnh viện Đa khoa Hà Đông cũng không nằm ngoài tình trạng này. Việc thiếu thông tin về kháng sinh và sự không tuân thủ hướng dẫn sử dụng là những thách thức lớn.

2.1. Tình trạng kháng thuốc tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông

Kháng thuốc là một trong những vấn đề nghiêm trọng trong điều trị nhiễm khuẩn. Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông, nhiều trường hợp bệnh nhân không đáp ứng với điều trị kháng sinh do vi khuẩn đã phát triển khả năng kháng thuốc. Điều này đòi hỏi cần có các biện pháp quản lý và giám sát chặt chẽ hơn.

2.2. Nguyên nhân dẫn đến lạm dụng kháng sinh

Lạm dụng kháng sinh có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, bao gồm sự thiếu hiểu biết của bệnh nhân, sự dễ dàng trong việc kê đơn thuốc của bác sĩ và áp lực từ bệnh nhân yêu cầu sử dụng kháng sinh. Việc giáo dục và nâng cao nhận thức về kháng sinh là rất cần thiết.

III. Phương pháp và giải pháp sử dụng kháng sinh hiệu quả

Để giảm thiểu tình trạng kháng thuốc, Bệnh viện Đa khoa Hà Đông đã triển khai nhiều phương pháp và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng kháng sinh. Việc áp dụng các hướng dẫn sử dụng kháng sinh hợp lý và theo dõi tình hình sử dụng là rất quan trọng.

3.1. Hướng dẫn kê đơn kháng sinh hợp lý

Kê đơn kháng sinh hợp lý là một trong những biện pháp quan trọng để giảm thiểu tình trạng kháng thuốc. Bác sĩ cần xem xét kỹ lưỡng tình trạng bệnh nhân, loại vi khuẩn và độ nhạy cảm của vi khuẩn với kháng sinh trước khi kê đơn.

3.2. Giám sát và theo dõi tình hình sử dụng kháng sinh

Việc giám sát và theo dõi tình hình sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông là rất cần thiết. Điều này giúp phát hiện sớm các trường hợp kháng thuốc và điều chỉnh phương pháp điều trị kịp thời.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về kháng sinh

Nghiên cứu về tình hình sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông đã chỉ ra nhiều thông tin quan trọng về thực trạng kê đơn kháng sinh. Kết quả nghiên cứu cho thấy cần có sự điều chỉnh trong việc sử dụng kháng sinh để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

4.1. Kết quả khảo sát thực trạng sử dụng kháng sinh

Khảo sát cho thấy tỷ lệ sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông là khá cao. Nhiều bệnh nhân được kê đơn kháng sinh mà không có chỉ định rõ ràng, dẫn đến nguy cơ kháng thuốc.

4.2. Ứng dụng các biện pháp quản lý kháng sinh

Bệnh viện đã áp dụng nhiều biện pháp quản lý kháng sinh, bao gồm việc đào tạo nhân viên y tế về sử dụng kháng sinh hợp lý và theo dõi tình hình sử dụng kháng sinh để giảm thiểu tình trạng kháng thuốc.

V. Kết luận và tương lai của kháng sinh ngoại trú

Kháng sinh ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông đóng vai trò quan trọng trong việc điều trị bệnh nhân. Tuy nhiên, việc lạm dụng và kháng thuốc đang là thách thức lớn. Cần có các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân và hiệu quả điều trị.

5.1. Tương lai của kháng sinh trong điều trị ngoại trú

Tương lai của kháng sinh trong điều trị ngoại trú phụ thuộc vào việc quản lý và sử dụng hợp lý. Cần có sự hợp tác giữa các cơ sở y tế và bệnh nhân để nâng cao hiệu quả điều trị.

5.2. Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng kháng sinh

Đề xuất các giải pháp như tăng cường giáo dục về kháng sinh, cải thiện quy trình kê đơn và giám sát tình hình sử dụng kháng sinh để giảm thiểu tình trạng kháng thuốc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI NGUYỄN THỊ HẢI YẾN KHẢO SÁT TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRÊN BỆNH NHÂN NGOẠI TRÚ TẠI KHOA KHÁM BỆNH BỆNH VIỆN ĐA KHOA HÀ ĐÔNG LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I HÀ NỘI, NĂM 2022 BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI NGUYỄN THỊ HẢI YẾN KHẢO SÁT TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRÊN BỆNH NHÂN NGOẠI TRÚ TẠI KHOA KHÁM BỆNH BỆNH VIỆN ĐA KHOA HÀ ĐÔNG LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I CHUYÊN NGÀNH: DƯỢC LÝ - DƯỢC LÂM SÀNG MÃ SỐ: CK 60720405 Người hướng dẫn khoa học: TS. Lê Bá Hải Nơi thực hiện: Trường Đại học Dược Hà Nội Bệnh viện đa khoa Hà Đông HÀ NỘI, NĂM 2022 LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn tới Ban giám hiệu nhà trường, phòng Đào tạo sau Đại học cùng toàn thể các thầy cô Trường Đại học Dược Hà Nội, những người thầy nhiệt huyết, yêu nghề, luôn tận tâm với học viên đã giúp tôi lĩnh hội được những kiến thức quý giá và mới mẻ về ngành Dược trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu tại trường. Tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và sự cảm ơn sâu sắc đến TS. Lê Bá Hải và PGS.TS Nguyễn Thành Hải – Giảng viên bộ môn Dược lâm sàng trường Đại học Dược Hà Nội. Là những người thầy đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình, tạo mọi điều kiện thuận lợi giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn này. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc bệnh viện, tập thể cán bộ nhân viên khoa Y học cổ truyền, khoa Dược, phòng Kế hoạch tổng hợp, phòng Công nghệ thông tin bệnh viện đa khoa Hà Đông đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quá trình thu thập số liệu và thực hiện đề tài. Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn tới những người thân trong gia đình và những người bạn đã luôn gắn bó với tôi, là nguồn động viên, cổ vũ cho tôi tiếp tục phấn đấu trong công tác và trong học tập. Tôi xin chân thành cảm ơn. Hà Nội, ngày tháng năm 2022 Học viên Nguyễn Thị Hải Yến MỤC LỤC DANH MỤC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG DANH MỤC HÌNH ĐẶT VẤN ĐỀ . Đại cương về kháng sinh. Nguyên tắc sử dụng kháng sinh . Tình hình đề kháng kháng sinh . Vấn đề liên quan đến sử dụng thuốc (DRP) kháng sinh . Tổng quan về DDD . Phương pháp phân tích theo liều xác định trong ngày (DDD) . Một số phương pháp phân tích DDD. Ưu và nhược điểm của phương pháp tính DDD . Ý nghĩa của phân tích DDD . Tổng quan về phân loại AWaRe . Công cụ AWaRe . Phân loại kháng sinh của WHO theo công cụ AWaRe . Tổng quan tình hình nghiên cứu thuộc lĩnh vực đề tài . Trên thế giới . Tại Việt Nam . ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Khảo sát thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú thông qua mức độ tiêu thụ kháng sinh theo DDD/1000 đơn thuốc . Đối tượng nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Nội dung nghiên cứu . Phân tích thực trạng kê kháng sinh trong đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông . Đối tượng nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Nội dung nghiên cứu . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Kết quả khảo sát thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú thông qua mức độ tiêu thụ kháng sinh theo DDD/1000 đơn thuốc . Phân bố mức độ tiêu thụ kháng sinh theo thời gian . Phân bố mức độ tiêu thụ của các nhóm kháng sinh . Phân bố mức độ tiêu thụ các nhóm kháng sinh theo từng phòng khám 28 3. Phân bố mức độ tiêu thụ theo từng kháng sinh cụ thể . Phân bố mức độ tiêu thụ theo phân nhóm AWaRe . Phân bố mức độ tiêu thụ kháng sinh theo mức độ ưu tiên . Kết quả phân tích thực trạng kê kháng sinh trong đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông . Đặc điểm bệnh nhân. Đặc điểm sử dụng kháng sinh trong đơn kê ngoại trú . Đặc điểm chỉ định, liều dùng, cách dùng trong đơn kê kháng sinh. Đặc điểm tương tác thuốc xuất hiện trong đơn kê . Thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú. Thực trạng đơn kê kháng sinh ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông . 48 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ . 53 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT WHO: Tổ chức y tế thế giới DDD: Liều trung bình duy trì hàng ngày DRP: Vấn đề liên quan đến thuốc (Drug Relate Problem) MBC: Nồng độ diệt khuẩn tối thiểu (Minimal Bactericidal Concentration) MDR: Đa kháng thuốc (Multiple Drug Resistance) MIC: Nồng độ ức chế tối thiểu (Minimal Inhibitory Concentration) KSDP: Kháng sinh dự phòng ClCr: Độ thanh thải creatinin ADR: Phản ứng có hại của thuốc (Adverse Drug Reaction) CDC: Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh PK: Phòng khám SKSS: Sức khỏe sinh sản HPQ: Hen phế quản CTCH -LN: Chấn thương chỉnh hình- Lồng ngực THA: Tăng huyết áp HHLS: Huyết học lâm sàng ASHP: Hiệp hội dược sĩ Hoa Kỳ (American Society of Health-System Pharmacists) DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Phân loại kháng sinh theo cấu trúc hóa học . Cơ quan bài xuất chính của một số kháng sinh . Tuổi và giới tính bệnh nhân . Đặc điểm về đường dùng . Sự phù hợp về chỉ định của kháng sinh trong đơn kê . Sự phù hợp về liều dùng của kháng sinh trong đơn kê . Sự phù hợp về cách dùng của kháng sinh trong đơn kê . 42 DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 1. Kháng sinh nhóm tiếp cận - Access . Kháng sinh nhóm theo dõi - Watch . Kháng sinh nhóm dự trữ - Reserve . Tỷ lệ tiêu thụ kháng sinh theo thời gian. Tỷ lệ tiêu thụ các nhóm kháng sinh . Tỷ lệ tiêu thụ các nhóm kháng sinh theo từng phòng khám . Tỷ lệ tiêu thụ theo từng kháng sinh cụ thể . Tỷ lệ tiêu thụ theo phân nhóm AWaRe . Tỷ lệ tiêu thụ theo AWaRe của từng phòng khám. Tỷ lệ tiêu thụ kháng sinh theo mức độ ưu tiên. Tỷ lệ tiêu thụ kháng sinh ưu tiên theo phòng khám . Đặc điểm bệnh lý nhiễm khuẩn . Tỷ lệ kháng sinh theo đường dùng ngoài . Tỷ lệ phân bố số kháng sinh trong đơn . Tỷ lệ phân bố kháng sinh trong phác đồ 1 kháng sinh . Tỷ lệ phân bố kháng sinh trong phác đồ 2 kháng sinh . 40 ĐẶT VẤN ĐỀ Kháng sinh là giải pháp hữu ích nhất để chống lại các vi khuẩn gây bệnh, làm giảm tỷ lệ tử vong trong các bệnh nhiễm khuẩn. Tuy nhiên, việc lạm dụng kháng sinh dẫn đến ngày càng cạn kiệt kháng sinh do tốc độ nghiên cứu và bào chế thuốc kháng sinh thế hệ mới hiện không kịp so với mức độ gia tăng của các vi khuẩn kháng thuốc đã trở thành mối lo ngại hàng đầu trong lĩnh vực y tế của nhiều quốc gia [19], [22]. Tổ chức y tế thế giới (WHO) cho biết, mỗi năm trên thế giới có khoảng 700.000 người tử vong do kháng kháng sinh, WHO dự tính đến năm 2050, cứ 3 giây sẽ có 1 người tử vong do các siêu vi khuẩn kháng thuốc, tương đương với khoảng 10 triệu người mỗi năm [18]. Đối diện với nguy cơ này, năm 2017 tổ chức y tế thế giới kêu gọi tất cả các cơ sở y tế trên toàn cầu sử dụng công cụ AwaRe đảm bảo sự cân bằng giữa việc tiếp cận và dự trữ kháng sinh [31]. Tại Việt Nam nhóm thuốc kháng sinh là nhóm được sử dụng nhiều và chiếm tỷ lệ chi phí lên đến 46% trong tổng số chi phí thuốc điều trị. Rất nhiều đề tài nghiên cứu liên quan đến sử dụng kháng sinh đã được triển khai nhắm tối ưu việc dùng thuốc, hạn chế gia tăng đề kháng của kháng sinh trong điều trị nội trú.Tuy nhiên tình hình sử dụng kháng sinh trong điều trị ngoại trú vẫn chưa được quan tâm và nghiên cứu nhiều. Bệnh viện đa khoa Hà Đông là bệnh viện đa khoa hạng I với 650 giường kế hoạch, nhiệm vụ khám chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe nhân dân khu vực phía Tây Nam thành phố Hà Nội và các vùng lân cận. Trung bình mỗi ngày bệnh viện khám và cấp phát khoảng 400 đến 500 đơn thuốc cho bệnh nhân điều trị ngoại trú. Với số lượng đơn cấp phát như vậy thì việc giám sát trong công tác kê đơn ngoại trú cần được quan tâm, sát sao hơn để đảm bảo an toàn cho người bệnh. Bệnh viện luôn ưu tiên xác định vấn đề 1 quản lý sử dụng thuốc hợp lý, an toàn là đặc biệt quan trọng và trong đó sử dụng kháng sinh phù hợp là vô cùng cần thiết. Xuất phát từ thực tiễn trên chúng tôi đã tiến hành đề tài “ Khảo sát tình hình sử dụng kháng sinh trên bệnh nhân ngoại trú tại khoa khám bệnh- Bệnh viện đa khoa Hà Đông” với các mục tiêu: 1. Khảo sát thực trạng tiêu thụ kháng sinh ngoại trú thông qua mức độ tiêu thụ kháng sinh theo DDD/1000 đơn thuốc tại Bệnh viện đa khoa Hà Đông. Phân tích thực trạng kê kháng sinh trong đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh – Bệnh viện đa khoa Hà Đông. Đại cương về kháng sinh 1. Định nghĩa Kháng sinh (antibiotics) là chất được tạo ra bởi các chủng vi sinh vật có tác dụng tiêu diệt hoặc ức chế sự phát triển của các vi sinh vật sống khác. Kháng sinh không phải là chất tổng hợp, bán tổng hợp hoặc dẫn xuất từ thực vật hoặc động vật. Hiện nay từ kháng sinh được mở rộng đến cả những chất kháng khuẩn có nguồn gốc tổng hợp như các sulfonamid và quiolon [2], [10]. Phân loại Có nhiều tiêu chí để phân loại kháng sinh trong đó có 3 tiêu chí hay sử dụng là: Độ nhạy cảm của vi khuẩn với kháng sinh, cơ chế tác dụng của kháng sinh và cấu trúc hóa học của thuốc kháng sinh [2], [10]. Phân loại theo độ nhạy cảm của vi khuẩn với kháng sinh Độ nhạy cảm của vi khuẩn với kháng sinh được đánh giá dựa vào chỉ số nồng độ ức chế tối thiểu (MIC) và nồng độ diệt khuẩn tối thiểu (MBC). Nồng độ ức chế tối thiểu (MIC-Minimal Inhibitory Concentration) là nồng độ thấp nhất của một kháng sinh có khả năng ức chế sự phát triển của vi khuẩn sau 24 giờ nuôi cấy. Nồng độ diệt khuẩn tối thiểu (MBC - Minimal Bactericidal Concentration) là nồng độ thấp nhất làm giảm 99,9% lượng vi khuẩn [2].