Chương I. Tổng quan về đề tài. Lý do chọn đề tài. Tổng quan tài liệu.
Tài liệu nước ngoài. Tài liệu trong nước. Mục tiêu nghiên cứu. Đối tượng và khách thể nghiên cứu.
Phạm vi nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp phân tích tài liệu sẵn có. Phương pháp nghiên cứu định lượng.
Phương pháp nghiên cứu định tính. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn 14 7. Ý nghĩa thực tiễn. 14 Chương II.
Một số khái niệm. Định hướng mô hình phát triển giao thông công cộng. Tình hình sử dụ phương tiện giao thông ở khu vực trung tâm TP. Hồ Chí Minh.
Thực trạng chung về việc sử dụng các loại hình phương tiện giao thông tại trung tâm quận 1 thành phố Hồ Chí Minh. Thực trạng sử dụng phương tiện công cộng. Tình hình sử dụng xe đạp. Những điều kiện thuận lợi và trở ngại đối với việc triển khai chương trình xe đạp ở khu vực trung tâm.
Nhu cầu, mong muốn của người dân đối với việc sử dụng xe đạp ở khu vực trung tâm. Các yếu tố quy hoạch, cơ sở hạ tầng, kỹ thuật hiện nay của thành phố. Kinh nghiệm thế giới. Tiêu chí ứng dụng hệ thông xe đạp cộng công thế hệ mới.
Đánh giá tính khả thi của chương trình xe đạp công cộng ở khu vực trung tâm. Tác động đến kinh tế - xã hội - môi trường. Sự hỗ trợ của chính quyền. Giải pháp cho việc phát triển chương trình xe đạp công cộng ở khu vực trung tâm quận 1, TP.
Hồ Chí Minh. Khuyến khích người dân chuyển qua dùng xe đạp làm phương tiện di chuyển chính 67 5. Đề xuất các mô hình trạm xe đạp. Ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm hạn chế tình trạng mất cắp, phá hoại tài sản 71 5.
Xã hội hóa chương trình xe đạp công cộng, kêu gọi người dân cùng tham gia dự án 73 VI. Phiếu khảo sát và kết quả thu được. Biên bảng rã băng phỏng vấn sâu. Một số hình ảnh sưu tập về đề tài.
91 Tài liệu tham khảo. Tổng quan về đề tài I. Lý do chọn đề tài TP. Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế cả nước 1, với nhiều thành tựu đáng chú ý như: GDP bình quân đầu người tăng 12% (2015), tỉ trọng kinh tế đạt 21.5% năm 2014 so với 18,3% năm 2011 (tăng 3.
Song song với những thành tựu phát triển về mặt kinh tế,TP. Hồ Chí Minh đang chịu rất nhiều sức ép từ các vấn đề phát sinh trong quá trình phát triển như: ô nhiễm môi trường, cơ sở hạ tầng quá tải, nhà ở cho cư dân đô thị. Trong các vấn đề trên thì vấn đề giao thông đô thị đang là một trong những vấn đề nan giải mà TP. Hồ Chí Minh đang phải đối mặt.
Theo thống kê của báo Tuổi Trẻ ngày 15/09/2015, hàng năm ở TP. Hồ Chí Minh, lượng xe lưu thông tăng 10% trong khi đường giao thông chỉ tăng 2% và nếu 7 triệu xe cùng ra đường thì xe cộ sẽ lắp kín mặt đường, không còn chỗ di chuyển2. Chính sự gia tăng không ngừng của các phương tiện giao thông cơ giới làm cho môi trường đô thị bị ô nhiễm. Thời gian qua, TP.
Hồ Chí Minh có nhiều biện pháp giải quyết bài toán giao thông như phát triển hệ thống giao thông công cộng bằng cách tăng cường hoạt động của xe buýt và hướng tới là xây dựng tuyến đường sắt đô thị (Metro). Ở các quốc gia phát triển trên thế giới như Hà Lan, Thụy Điển, Pháp, Mỹ, Nhật Bản. cũng như Trung Quốc – một quốc gia cũng đang chịu ảnh hưởng lớn từ ô nhiễm không khí do các phương tiện giao thông cơ giới gây ra cũng như nạn ùn tắc giao thông như ở Việt Nam, hiện đang áp dụng hệ thống xe đạp công cộng – Public bike sharing system như một giải pháp nhằm giải quyết các vấn đề trên. Hệ thống xe đạp công cộng là một hệ thống giao thông công cộng thân thiện với môi trường và người dân, có chi phí dịch vụ thấp, mang lại lợi ích cho người sử dụng cả về mặt kinh tế lẫn sức khỏe con người.
Không những thế, hệ thống xe đạp công cộng còn giải quyết hiệu quả vấn đề ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường do các phương tiện giao thông cơ giới sử dụng nhiên liệu hóa thạch gây ra. 1 Theo trung tâm tin tức, đài truyền hình TP. Hồ Chí Minh (HTV), ngày 17/09/2015. 2 Theo thống kê của báo Tuổi Trẻ, ngày 15/09/2015.
6 Xuất phát từ những nguyên nhân trên nhóm thực hiện đề tài “Nghiên cứu tính khả thi của chương trình xe đạp công cộng và việc đưa xe đạp vào sử dụng ở khu vực trung tâm quận 1 thành phố Hồ Chí Minh” nhằm góp phần giải quyết các vấn đề đô thị hiện nay. Tổng quan tài liệu 2. Tài liệu nước ngoài Xe đạp là một phương tiện giao thông thân thiện với môi trường và vô cùng tiện lợi. Hệ thống xe đạp công cộng (public bikes system) đã trở thành một khái niệm không còn xa lạ ở những thành phố lớn trên thế giới.
Từ năm 2007, đã có rất nhiều thành phố đưa hệ thống xe đạp công cộng vào hoạt động. Thành phố Lyon (Pháp), là nơi tiên phong trong việc đưa xe đạp thành một hệ thống vận tải cộng cộng đầu tiên trên thế giới. Bên cạnh đó chương trình xe đạp công cộng cũng được triển khai tại Paris (Pháp), Barcelona (Tây Ban Nha), Washington D.C và New York (Mỹ), Hàng Châu và Vũ Hán (Trung Quốc) v. Do đó, đã có rất nhiều nghiên cứu về khả năng sử dụng xe đạp cũng như hệ thống xe đạp công cộng ở những khu đô thị lớn trên thế giới3.
Điển hình trong các chương trình xe đạp công cộng là Chương trình xe đạp công cộng - giao thông bền vững của United Nations Deparment of Economic and Social Affairs của Peter Midgley: - Trải qua các quá trình thử nghiệm, chương trình được hoàn chỉnh cho tới ngày nay. Hệ thống xe đạp công cộng được chính thức đưa vào sử dụng lần đầu tiên vào năm 1960 tại Paris và tại Amsterdam (1965), La Rochelle (1976) và Cambridge (1993), với hình thức cung cấp xe đạp miễn phí. Chính hình thức này đã khiến các chương trình bị thất bại do phá hoại và trộm cắp xe đạp. - Để giải quyết những vấn đề trên, một "chương trình thứ hai" mới được thiết lập vào đầu những năm 1990.
Năm 1995, lần đầu tiên đề án quy mô lớn (gọi là Bycyklen hoặc Bikes City) đã được giới thiệu tại Copenhagen. 3 Bài viết “Nhũng thành phố có dịch vụ xe đạp công cộng tốt nhất thế giới”, truy cập ngày 2/4/2015, http://irideabiketoday.com/post/105263978972/nhung-thanh-pho-co-dich-vu-xe-ap-cong-cong-tot. 7 - Chương trình thứ ba được triển khai từ sau những năm 2000, đã lấy mẫu của một "thư viện cho mượn xe đạp”. Các hệ thống này càng được cải tiến cho phù hợp với người sử dụng.
Theo ước tính, hiện nay có đến 375 đề án xe đạp công cộng đang hoạt động tại 33 quốc gia ở hầu hết các khu vực của thế giới, với số lượng xe đạp được đưa vào sử dụng vào khoảng 236.000 chiếc (lớn nhất là Hàng Châu với khoảng 40. Tốc độ phát triển của các chương trình xe đạp công cộng rất nhanh chóng kể từ năm 2008 và có thể vượt xa tốc độ tăng trưởng trong mọi hình thức khác của giao thông vận tải trong đô thị. - Bài báo cáo tổng kết của Ủy ban các vấn đề về Kinh tế - Xã hội Liên Hiệp Quốc đã tổng quát về chương trình xe đạp công cộng từ khi hình thành, cho tới phát triển, cùng với những lợi ích, nhu cầu, cơ hội và các vấn đề cần được giải quyết. Tiếp bước các quốc gia Châu Âu, Trung Quốc đã áp dụng chương trình này ở các thành phố lớn và cho đến nay Vũ Hán và Hàng Châu là hai thành phố có lượng xe đạp lớn nhất.
Trong 20 năm qua tại Trung Quốc việc sử dụng xe đạp đã dần bị suy giảm. Để giải quyết sự suy giảm này, chính quyền trung ương và địa phương của Trung Quốc ưu tiên khuyến khích các sáng kiến giao thông công cộng. Một phần của nỗ lực phát triển giao thông công cộng, chính phủ thành phố Hàng Châu ra mắt xe đạp công cộng vào năm 2008. Tính đến tháng 3 năm 2011, Hàng Châu có 60.600 xe đạp vận hành với 2.416 trạm cố định trong tám huyện lõi.
Vũ Hán là thành phố có lượng xe đạp lớn nhất với 90.318 trạm, người sử dụng xe đạp công cộng tại đây không phải trả chi phí. Chương trình mới sử dụng hệ thống liên lạc điện tử cho xe đạp đã được triển khai mang tên là Vertulio4. Đây là hệ thống phổ biến nhất trong các hệ thống xe đạp công cộng hiện nay. Veturilo ở Warsaw là hệ thống xe đạp công cộng lớn nhất tại Ba Lan.
Mặc dù thời gian tồn tại rất ngắn (chỉ 2 năm), hệ thống đã đạt được một quy mô lớn lên đến 4 Ewa Wyszkowska-Wróbel, Đại học Gdynia Maritime,“Public bikes sharing system in Warsaw – A case study”. 8 2666 chiếc, quy mô có thể so sánh được với các hệ thống tiên tiến ở Tây Âu. Các Veturilo được phát triển dựa trên sự tham gia của chính quyền và tư nhân. Trong số rất nhiều các nghiên cứu nổi bật về loại phương tiện giao thông thân thiện với môi trường này, nghiên cứu của tổ chức PBSC (Public Bikes System Company) về thành phố Montreal (Canada) được đề cập đến như là một trường hợp thành công nổi bật.
Montreal là một trong những thành phố có hệ thống xe đạp công cộng lớn nhất thế giới Bixi, với 450 trạm cung cấp dịch vụ và hơn 5120 chiếc xe đạp sử dụng module đặc biệt đã được đưa vào sử dụng. Đồng thời, Bixi cũng là hệ thống xe đạp công cộng được ưa thích nhất ở Bắc Mỹ5. Dự án xe đạp công cộng là một dự án đem lại nhiều lợi ích thiết thực và đóng vai trò vô cùng quan trọng trong các khu đô thị lớn hiện nay. Dự án xe đạp công cộng sẽ cung cấp cho hệ thống giao thông công cộng nội đô một hình thức giao thông công cộng nhanh gọn, ổn định, tiện lợi, vô cùng đa dạng và tiết kiệm cho người sử dụng.
Dự án có thể là chìa khoá giúp cho cư dân ngày càng xem việc sử dụng xe đạp như một phương tiện giao thông công cộng, nhất là ở những thành phố có mức sử dụng xe đạp thấp.