Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Giá Thành Sản Phẩm Tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang

Khóa luận phân tích quản trị kinh doanh và kế toán chi phí sản xuất tại nhà máy gạch ngói Tunnel An Giang, cung cấp cái nhìn sâu sắc về giá thành sản phẩm.

• Tác giả: Nguyễn Trần Khá
• Người hướng dẫn: GVHD: Trần Thị Kim Khôi
• Trường học: Trường Đại Học An Giang
• Chuyên ngành: Kinh Tế - Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Giá Thành Sản Phẩm Tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: An Giang

Mục lục chi tiết

• Chấp thuận của Hội đồng
• Lời cảm ơn
• Tóm tắt
• Lời cam kết
• Danh mục từ viết tắt
• 1. CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Ý nghĩa nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM
• 2.1. Những vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất
• 2.1.1. Khái niệm chi phí sản xuất
• 2.1.2. Phân loại chi phí sản xuất
• 2.1.2.1. Phân loại chi phí theo yếu tố
• 2.1.2.2. Phân loại chi phí theo sự biến động
• 2.1.2.3. Phân loại chi phí theo mối quan hệ với sản phẩm
• 2.1.2.4. Phân loại chi phí theo khoản mục tính giá thành
• 2.1.3. Ý nghĩa của công tác chi phí sản xuất trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh
• 2.2. Những vấn đề chung về giá thành sản phẩm
• 2.2.1. Phân loại giá thành sản phẩm
• 2.2.1.1. Phân loại giá thành sản phẩm theo cơ sở số liệu và thời điểm tính giá thành
• 2.2.1.2. Phân loại giá thành sản phẩm căn cứ vào phạm vi các chi phí cấu thành
• 2.3. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
• 2.4. Tổ chức công tác kế toán
• 2.4.1. Nhiệm vụ kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 2.4.2. Đối tượng hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 2.4.2.1. Đối tượng hạch toán chi phí sản xuất
• 2.4.2.2. Đối tượng tính giá thành sản phẩm
• 2.4.3. Kỳ tính giá thành
• 2.4.4. Trình tự tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 2.5. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 2.5.1. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.5.1.1. Khái niệm, nguyên tắc tập hợp và phân bổ chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.5.1.2. Sơ đồ kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.5.2. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 2.5.2.1. Khái niệm, nguyên tắc tập hợp và phân bổ chi phí nhân công trực tiếp
• 2.5.2.2. Chứng từ kế toán sử dụng
• 2.5.2.3. Tài khoản sử dụng
• 2.5.2.4. Sơ đồ kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 2.5.3. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 2.5.3.1. Khái niệm, nguyên tắc tập hợp và phân bổ chi phí sản xuất chung
• 2.5.3.2. Tài khoản sử dụng
• 2.5.3.3. Sơ đồ kế toán chi phí sản xuất chung
• 2.5.4. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 2.6. Phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang
• 2.6.1. Đánh giá sản phẩm dở dang theo chi phí nguyên vật liệu chính (hoặc chi phí nguyên vật liệu trực tiếp)
• 2.6.2. Đánh giá sản phẩm dở dang theo sản phẩm hoàn thành tương đương
• 2.6.3. Đánh giá sản phẩm dở dang theo chi phí định mức
• 2.7. Phương pháp tính giá thành
• 2.7.1. Phương pháp trực tiếp (phương pháp giản đơn)
• 2.7.2. Phương pháp loại trừ sản phẩm phụ
• 2.7.3. Phương pháp hệ số
• 2.7.4. Phương pháp tỷ lệ
• 2.7.5. Phương pháp phân bước
• 2.7.6. Phương pháp đơn đặt hàng
• 2.7.7. Phương pháp định mức
• 3. CHƯƠNG 3: GIỚI THIỆU VỀ CÔNG TY VÀ NHÀ MÁY GẠCH NGÓI TUNNEL AN GIANG
• 3.1. Quá trình hình thành và phát triển của Nhà máy Gạch ngói Tunnel An Giang
• 3.1.1. Giới thiệu sơ lược về Công ty TNHH MTV Xây Lắp An Giang
• 3.1.2. Quá trình hình thành và phát triển của Nhà máy Gạch ngói Tunnel An Giang
• 3.1.3. Chức năng, nhiệm vụ và ngành nghề sản xuất kinh doanh
• 3.1.4. Mô tả sản phẩm, thị trường tiêu thụ
• 3.1.5. Tổ chức công tác quản lý tại Nhà máy
• 3.1.5.1. Sơ đồ cơ cấu tổ chức của Nhà máy Gạch ngói Tunnel An Giang
• 3.1.5.2. Chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận
• 3.2. Tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của Nhà máy trong những năm qua
• 3.2.1. Tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh
• 3.2.2. Những thuận lợi, khó khăn và định hướng phát triển của nhà máy
• 3.2.3. Định hướng phát triển của nhà máy
• 3.3. Tổ chức công tác kế toán tại nhà máy
• 3.3.1. Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán
• 3.3.2. Chức năng, nhiệm vụ của từng nhân viên
• 3.3.3. Chính sách và chế độ kế toán
• 3.3.3.1. Chính sách kế toán áp dụng tại Nhà máy
• 3.3.3.2. Chế độ kế toán tại Nhà máy
• 4. CHƯƠNG 4: KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI NHÀ MÁY GẠCH NGÓI TUNNEL AN GIANG
• 4.1. Tổ chức công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Nhà máy Gạch ngói Tunnel An Giang
• 4.1.1. Quy trình công nghệ sản xuất
• 4.1.2. Quy trình kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành
• 4.1.3. Đối tượng hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm
• 4.1.4. Kỳ tính giá thành
• 4.1.5. Tài khoản sử dụng
• 4.1.6. Phương pháp xuất kho và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 4.2. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 4.2.1. Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 4.2.2. Chứng từ kế toán sử dụng
• 4.2.3. Tài khoản sử dụng
• 4.2.4. Phương pháp kế toán
• 4.3. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 4.3.1. Chi phí nhân công trực tiếp
• 4.3.2. Chứng từ kế toán sử dụng
• 4.3.3. Tài khoản sử dụng
• 4.3.4. Phương pháp kế toán
• 4.4. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 4.4.1. Chi phí sản xuất chung
• 4.4.2. Chứng từ sử dụng
• 4.4.3. Tài khoản sử dụng
• 4.4.4. Phương pháp kế toán
• 4.5. Kế toán tổng hợp chi phí và giá thành sản phẩm
• 4.5.1. Kế toán tổng hợp chi phí - đánh giá sản phẩm dở dang
• 4.5.2. Tài khoản sử dụng
• 4.5.3. Tính giá thành sản phẩm gạch ngói Tunnel
• 5. CHƯƠNG 5: NHẬN XÉT - KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ
• 5.1. Nhận xét
• 5.2. Kết luận
• 5.3. Kiến nghị
• Tài liệu tham khảo
• Phụ lục

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Giá Thành Sản Phẩm

Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp, đặc biệt là trong ngành sản xuất. Tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang, việc áp dụng các phương pháp kế toán hiệu quả giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí và tối ưu hóa giá thành sản phẩm. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến lợi nhuận mà còn quyết định khả năng cạnh tranh trên thị trường.

1.1. Khái niệm và vai trò của kế toán chi phí sản xuất

Kế toán chi phí sản xuất là quá trình ghi chép, phân loại và tổng hợp các chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất. Vai trò của nó là cung cấp thông tin chính xác về chi phí để giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định kinh doanh hợp lý.

1.2. Tầm quan trọng của giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp

Giá thành sản phẩm là chỉ tiêu quan trọng phản ánh mức chi phí tiêu hao trong quá trình sản xuất. Nó ảnh hưởng trực tiếp đến giá bán và lợi nhuận của doanh nghiệp, do đó việc quản lý giá thành là rất cần thiết.

II. Những Thách Thức Trong Kế Toán Chi Phí Sản Xuất Tại Nhà Máy Gạch Ngói

Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang đối mặt với nhiều thách thức trong việc quản lý chi phí sản xuất. Các yếu tố như biến động giá nguyên liệu, chi phí nhân công và chi phí sản xuất chung đều ảnh hưởng đến giá thành sản phẩm. Việc xác định chính xác các loại chi phí là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác trong báo cáo tài chính.

2.1. Biến động giá nguyên liệu và ảnh hưởng đến chi phí

Giá nguyên liệu thường xuyên biến động, điều này làm tăng chi phí sản xuất. Doanh nghiệp cần có chiến lược mua sắm hợp lý để giảm thiểu tác động này.

2.2. Chi phí nhân công và quản lý hiệu quả

Chi phí nhân công là một trong những yếu tố lớn nhất trong chi phí sản xuất. Việc quản lý hiệu quả nhân sự và tối ưu hóa quy trình làm việc là cần thiết để giảm thiểu chi phí.

III. Phương Pháp Kế Toán Chi Phí Sản Xuất Tại Nhà Máy Gạch Ngói

Để quản lý chi phí sản xuất hiệu quả, Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang áp dụng nhiều phương pháp kế toán khác nhau. Các phương pháp này giúp doanh nghiệp theo dõi và phân tích chi phí một cách chính xác, từ đó đưa ra các quyết định kinh doanh hợp lý.

3.1. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất

Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất giúp doanh nghiệp ghi nhận và phân loại các chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất. Điều này tạo điều kiện cho việc tính toán giá thành sản phẩm chính xác.

3.2. Phương pháp phân bổ chi phí sản xuất chung

Phân bổ chi phí sản xuất chung là một phần quan trọng trong kế toán. Nó giúp xác định chi phí cho từng sản phẩm, từ đó tính toán giá thành một cách hợp lý.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Chi Phí Tại Nhà Máy Gạch Ngói

Việc áp dụng kế toán chi phí sản xuất tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang đã mang lại nhiều lợi ích. Doanh nghiệp có thể theo dõi chi phí một cách chính xác, từ đó đưa ra các quyết định kinh doanh kịp thời và hiệu quả.

4.1. Kết quả nghiên cứu về chi phí sản xuất

Nghiên cứu cho thấy việc quản lý chi phí sản xuất hiệu quả đã giúp giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.

4.2. Các biện pháp cải tiến trong kế toán chi phí

Doanh nghiệp đã áp dụng nhiều biện pháp cải tiến trong kế toán chi phí, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm giá thành sản phẩm.

V. Kết Luận và Tương Lai Của Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài chính. Tương lai của kế toán chi phí sẽ tiếp tục phát triển với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình và nâng cao hiệu quả sản xuất.

5.1. Tương lai của kế toán chi phí trong ngành sản xuất

Với sự phát triển của công nghệ, kế toán chi phí sẽ ngày càng trở nên chính xác và hiệu quả hơn, giúp doanh nghiệp nâng cao khả năng cạnh tranh.

5.2. Đề xuất cải tiến trong quản lý chi phí

Đề xuất các biện pháp cải tiến trong quản lý chi phí sản xuất để nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm giá thành sản phẩm.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường, kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm đóng vai trò trọng yếu đối với mọi doanh nghiệp sản xuất, bất kể quy mô lớn hay nhỏ. Tác giả Nguyễn Trần Khá xác định rằng giá thành sản phẩm vừa là thước đo mức chi phí tiêu hao cần bù đắp, vừa là căn cứ trực tiếp để xây dựng giá bán, qua đó ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh và sự tồn tại của doanh nghiệp. Thực tiễn tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang — một đơn vị trực thuộc Công ty TNHH MTV Xây Lắp An Giang — đặt ra yêu cầu cụ thể: hạch toán chi phí sản xuất phải chính xác, xác định đúng các khoản chi phí hợp lý được tính vào giá thành, tránh sai lệch làm ảnh hưởng đến tính cạnh tranh của sản phẩm.

Mục tiêu nghiên cứu gồm ba nội dung chính:

1. Tìm hiểu các lý luận chung về kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm.
2. Khảo sát thực trạng công tác tổ chức hạch toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm, bao gồm cách sử dụng tài khoản và phân bổ chi phí tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang.
3. Đánh giá tính hợp lý của hệ thống kế toán, từ đó đề xuất một số biện pháp nâng cao hiệu quả công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành.

Phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng: Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm, cụ thể là sản phẩm gạch ống kích thước (8×18) cm; không đề cập đến các chi phí hay vấn đề khác.
• Không gian: Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang, địa chỉ tại Khóm 5, thị trấn Tri Tôn, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang.
• Thời gian: Số liệu thu thập và xử lý để tính giá thành là tháng 05 năm 2016.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết

Chuyên đề xây dựng khung lý luận dựa trên các khái niệm và phân loại chuẩn mực trong kế toán chi phí sản xuất Việt Nam, có tham chiếu trực tiếp đến tài liệu Tập thể tác giả khoa Kế toán – Kiểm toán (2007) và giáo trình của GS-TS Ngô Quế Chi (2006). Các nội dung lý thuyết trọng tâm bao gồm:

• Phân loại chi phí theo bốn tiêu thức: theo yếu tố (nguyên vật liệu, nhân công, khấu hao tài sản cố định, dịch vụ mua ngoài, chi phí khác bằng tiền); theo sự biến động (biến phí, định phí, chi phí hỗn hợp); theo mối quan hệ với sản phẩm (trực tiếp, gián tiếp); theo khoản mục tính giá thành (chi phí nguyên vật liệu trực tiếp – TK 621, chi phí nhân công trực tiếp – TK 622, chi phí sản xuất chung – TK 627).
• Phân loại giá thành theo thời điểm xác định (định mức, kế hoạch, thực tế) và theo nội dung cấu thành (giá thành sản xuất, giá thành toàn bộ).
• Các phương pháp tính giá thành: trực tiếp (giản đơn), loại trừ sản phẩm phụ, hệ số, tỉ lệ, phân bước (kết chuyển song song hoặc tuần tự), đơn đặt hàng, định mức.
• Phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang: theo chi phí nguyên vật liệu chính/trực tiếp, theo sản phẩm hoàn thành tương đương, theo chi phí định mức.
• Chế độ kế toán áp dụng tại nhà máy: Thông tư 200/2014/TT-BTC ngày 22 tháng 12 năm 2014 của Bộ Tài chính.

Phương pháp nghiên cứu

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: chứng từ kế toán, sổ sách, thông tin nội bộ của Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang; tham khảo sách chuyên ngành tài chính – kế toán, chuẩn mực kế toán, thông tư hướng dẫn của Bộ Tài chính.
• Phương pháp tổng hợp: phân loại và tổng hợp số liệu thu thập theo từng nhóm chi phí nguyên vật liệu, nhân công, sản xuất chung để tính giá thành.
• Phương pháp phân tích: phân tích tính hợp lý của chi phí và các yếu tố cấu thành giá thành sản phẩm.

Nguồn dữ liệu chủ yếu là số liệu kế toán nội bộ tháng 05/2016 và báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh các năm 2014–2015.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Mở đầu

Chương này trình bày lý do lựa chọn đề tài xuất phát từ tầm quan trọng của kế toán chi phí trong bối cảnh cạnh tranh thị trường hiện nay. Tác giả xác định ba mục tiêu nghiên cứu, giới hạn phạm vi khảo sát vào sản phẩm gạch ống (8×18) cm tại một địa điểm và trong một tháng cụ thể, đồng thời trình bày ý nghĩa thực tiễn của đề tài đối với công tác quản lý chi phí của Nhà máy.

Chương 2: Cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm

Đây là chương lý thuyết toàn diện, bao gồm:

• Khái niệm và bốn cách phân loại chi phí sản xuất.
• Phân loại và mối quan hệ giữa chi phí sản xuất với giá thành sản phẩm: chi phí sản xuất phát sinh thường xuyên, liên tục, gắn với thời kỳ; giá thành gắn với kết quả sản xuất cụ thể.
• Quy trình tổ chức kế toán gồm bốn bước: tập hợp chi phí theo đối tượng → tổng hợp chi phí → đánh giá sản phẩm dở dang → tính giá thành và nhập kho thành phẩm.
• Hệ thống tài khoản sử dụng (TK 621, TK 622, TK 627, TK 154) kèm sơ đồ hạch toán.
• Bảy phương pháp tính giá thành được giới thiệu đầy đủ với công thức cụ thể.

Chương 3: Giới thiệu về Công ty và Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang

Chương này cung cấp bức tranh toàn cảnh về đơn vị nghiên cứu:

• Công ty TNHH MTV Xây Lắp An Giang: tiền thân là Công ty Xây Lắp An Giang thành lập năm 1977, chuyển đổi mô hình kể từ ngày 01/7/2010 theo Quyết định số 1408/QĐ-UBND. Hiện có 13 đơn vị chi nhánh, được cấp chứng nhận TCVN ISO 9001-2008.
• Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang: thành lập theo Quyết định số 03/QD.2001 ngày 27/3/2001; diện tích khu đất 37 (đơn vị không ghi rõ); sản xuất bằng dây chuyền công nghệ MORANDO – ITALY; công suất 40 triệu sản phẩm quy chuẩn/năm; sản phẩm đạt tiêu chuẩn TCVN 1450-1998, 1451-1998, 1452-2004 và TCVN ISO 9001-2008.
• Danh mục sản phẩm: gạch xây dựng (ống nửa, ống 4 lỗ, gạch đình/thẻ với nhiều kích thước), ngói lợp (ngói lợp 22, ngói sập nóc) và gạch lát nền (gạch tàu 20, tàu 30, tàu 80).
• Kết quả kinh doanh 2014–2015: lợi nhuận sau thuế năm 2014 âm (–226.981 nghìn đồng), năm 2015 chuyển sang dương (226.941,22 nghìn đồng sau điều chỉnh — tương ứng tăng 1.941,2%). Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ năm 2015 tăng 16.383 nghìn đồng (tương ứng 46,78%) so với năm 2014; lợi nhuận gộp tăng 167,35%. Chi phí tài chính (lãi vay) phát sinh 84.647 nghìn đồng trong năm 2015.
• Nhân sự: tổng lao động năm 2015 là 192 người (tăng 12 người so với năm 2014, tương ứng 106,67%); thu nhập bình quân mỗi tháng tăng 2.171 nghìn đồng/người/tháng (tương ứng 164,33%).
• Thị trường tiêu thụ: Kiên Giang chiếm 50,27% tổng sản lượng tiêu thụ năm 2015 (tăng 28,78% so với 2014); An Giang chiếm 30,48% (tăng 54,57% so với 2014).
• Bộ máy kế toán: gồm Kế toán trưởng (kiêm kế toán tổng hợp), Kế toán thanh toán – công nợ, và Thủ quỹ. Phần mềm kế toán V6SOFTWARE, hình thức chứng từ ghi sổ, áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Chương 4: Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang

Đây là chương trọng tâm, trình bày toàn bộ quy trình thực tế:

Quy trình sản xuất: Nhà máy vận hành theo hệ thống lò nung Tunnel, cơ giới hóa các khâu nhào đất, tạo hình, sấy, nung kết hợp thủ công ở khâu bốc xếp. Áp lực chân không đạt 0,8–0,9, áp lực dùn (18–25) kg/cm², độ ẩm tạo hình 18%–20%, độ ẩm sau phơi thủ công hạ xuống còn 10%.

Quy trình tính giá thành chia làm hai giai đoạn (phương pháp phân bước, kết chuyển tuần tự):

Giai đoạn	Nội dung	Chi phí chính
Giai đoạn mộc	Gạch được tạo hình nhưng chưa nung	NVL trực tiếp (đất sét, than, điện), NCTT, SXC (dầu DO, CCDC, khấu hao TSCĐ, tiền ăn giữa ca)
Giai đoạn thành phẩm	Sau khi nung, gạch đạt tiêu chuẩn bán	NVL phụ (than cám, điện, củi trấu), NCTT, SXC, cộng giá thành giai đoạn mộc chuyển sang

Đối tượng hạch toán: theo từng giai đoạn, theo từng loại sản phẩm (gạch ống 9×19, 8×18, 7×17; gạch thẻ 9×19, 8×18, 7×17; gạch nửa 9×19, 8×18, 7×17). Đơn vị tính là viên gạch.

Kỳ tính giá thành: cuối mỗi tháng.

Phương pháp xuất kho: bình quân gia quyền cuối kỳ. Nhà máy không có sản phẩm dở dang cuối kỳ do đặc thù ngành: toàn bộ nguyên vật liệu mua về đều được xuất dùng hết, sản phẩm hoàn thành không còn chi phí treo lại.

Chương 4 trình bày chi tiết hạch toán từng khoản mục chi phí (TK 621, 622, 627, 154), chứng từ sử dụng cho từng loại chi phí, phương pháp phân bổ chi phí sản xuất chung theo từng nhóm sản phẩm, và bảng tính giá thành sản phẩm gạch ngói Tunnel cuối tháng 05/2016.

Chương 5: Nhận xét – Kết luận – Kiến nghị

Chương cuối tổng kết ưu và nhược điểm trong công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành của Nhà máy, đồng thời đưa ra một số kiến nghị để cấp quản lý tham khảo nhằm nâng cao hiệu quả hoặc áp dụng các biện pháp khả thi hơn.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính:

• Tác giả đã hệ thống hóa toàn bộ quy trình hạch toán chi phí sản xuất thực tế tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang trong tháng 05/2016, bao gồm các tài khoản, chứng từ, phương pháp phân bổ cho từng giai đoạn sản xuất.
• Xác định rõ phương pháp tính giá thành Nhà máy đang áp dụng là phương pháp phân bước (kết chuyển tuần tự), phù hợp với quy trình sản xuất hai giai đoạn (mộc và thành phẩm).
• Phân tích kết quả kinh doanh hai năm 2014–2015 cho thấy xu hướng phục hồi rõ rệt: doanh thu tăng 46,78%, giá vốn chỉ tăng 30,80%, lợi nhuận gộp tăng 167,35%.
• Thị trường Kiên Giang năm 2015 tăng sản lượng tiêu thụ 28,78% so với 2014 (tương ứng tăng 6.762 viên); thị trường An Giang tăng 54,57% (tương ứng tăng 6.038 viên).

Giải pháp và kiến nghị tác giả đề xuất (theo cấu trúc Chương 5):

• Đánh giá các ưu điểm và hạn chế trong thực trạng kế toán chi phí tại Nhà máy.
• Kiến nghị các biện pháp cụ thể để nâng cao hiệu quả công tác tập hợp chi phí, tính giá thành và quản lý chi phí.

Đóng góp so với nghiên cứu trước: Tác giả không nêu tường minh sự so sánh với các công trình trước; đóng góp chủ yếu nằm ở việc mô tả và đánh giá thực trạng kế toán tại một đơn vị sản xuất gạch ngói cụ thể trong bối cảnh áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Tác giả tự nhận xét trong lời cảm ơn rằng "do thời gian thực tập có hạn và trình độ hạn chế nên bài viết không tránh khỏi sai sót". Căn cứ vào phạm vi nghiên cứu được xác định, có thể nhận thấy thêm các giới hạn sau:

• Dữ liệu chỉ bao gồm một tháng (tháng 05/2016), chưa phản ánh được biến động chi phí theo mùa vụ hoặc theo chu kỳ kinh doanh dài hơn.
• Chỉ tập trung vào sản phẩm gạch ống (8×18) cm, chưa mở rộng sang các chủng loại sản phẩm khác trong danh mục sản xuất của Nhà máy (ngói lợp, gạch lát nền).
• Đơn vị hạch toán phụ thuộc nên một số nghiệp vụ tài chính được xử lý tập trung tại Công ty TNHH MTV Xây Lắp An Giang, hạn chế khả năng phân tích toàn diện cơ cấu chi phí.
• Hướng nghiên cứu tiếp có thể mở rộng sang phân tích chi phí định mức, so sánh giá thành thực tế với giá thành kế hoạch, hoặc khảo sát nhiều kỳ liên tiếp để nhận diện xu hướng chi phí.

---

Giá trị tham khảo

Chuyên đề có giá trị tham khảo cho các nhóm đối tượng sau:

• Sinh viên ngành Kế toán, Quản trị kinh doanh đang thực hiện đề tài tốt nghiệp về kế toán chi phí sản xuất trong doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng. Phần lý thuyết Chương 2 cung cấp hệ thống khái niệm và phân loại chi phí, giá thành đầy đủ, kèm sơ đồ hạch toán cho TK 621, 622, 627, 154.
• Sinh viên thực tập hoặc nghiên cứu tại doanh nghiệp sản xuất gạch, ngói, vật liệu xây dựng: Chương 4 trình bày cụ thể cách phân tách hai giai đoạn (mộc và thành phẩm) trong quy trình tính giá thành phân bước, là hình mẫu thực tế ít gặp trong tài liệu giảng dạy.
• Kế toán viên tại các đơn vị hạch toán phụ thuộc: Chương 3 và 4 cung cấp mẫu tổ chức bộ máy kế toán, hệ thống tài khoản, và quy trình ứng dụng phần mềm V6SOFTWARE với hình thức chứng từ ghi sổ theo Thông tư 200/2014/TT-BTC.
• Người làm đề tài về phân tích kết quả kinh doanh doanh nghiệp nhà nước chuyển đổi mô hình: Bảng báo cáo kết quả kinh doanh 2014–2015 (Bảng 6) và bảng phân tích thu nhập lao động (Bảng 7) là dữ liệu thực tế có thể tham chiếu.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Nhà máy áp dụng phương pháp tính giá thành nào và tại sao?

Nhà máy áp dụng phương pháp phân bước (kết chuyển tuần tự) vì quy trình sản xuất chia thành hai giai đoạn rõ ràng: giai đoạn gạch mộc (tạo hình, chưa nung) và giai đoạn gạch thành phẩm (sau khi nung). Giá thành giai đoạn mộc được kết chuyển sang làm nguyên liệu đầu vào của giai đoạn thành phẩm; tổng chi phí hai giai đoạn cộng lại tạo thành giá vốn sản phẩm.

2. Nhà máy có đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ không?

Không. Do đặc thù ngành sản xuất gạch tại Nhà máy, toàn bộ nguyên vật liệu mua về đều được xuất dùng hết trong kỳ để sản xuất, và sản phẩm hoàn thành không để lại chi phí dở dang. Vì vậy, Nhà máy không thực hiện bước đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.

3. Dây chuyền sản xuất của Nhà máy có nguồn gốc từ đâu và đạt tiêu chuẩn nào?

Dây chuyền sản xuất được nhập từ MORANDO – ITALY. Sản phẩm của Nhà máy được tổ chức QUACERT chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1450-1998, TCVN 1451-1998, TCVN 1452-2004 và được cấp chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng TCVN ISO 9001-2008. Công suất thiết kế đạt 40 triệu sản phẩm quy chuẩn/năm.

4. Tình hình kinh doanh của Nhà máy năm 2014–2015 diễn biến như thế nào?

Năm 2014, Nhà máy kinh doanh thua lỗ với lợi nhuận âm –226.981 nghìn đồng. Sang năm 2015, lợi nhuận phục hồi lên 226.941,22 nghìn đồng (tăng tương ứng 1.941,2%). Nguyên nhân chủ yếu là doanh thu bán hàng tăng 46,78% trong khi giá vốn chỉ tăng 30,80%, dẫn đến lợi nhuận gộp tăng 167,35%. Tuy nhiên, chi phí tài chính (lãi vay) phát sinh 84.647 nghìn đồng đã làm giảm một phần lợi nhuận thuần.

5. Phương pháp xuất kho nguyên vật liệu tại Nhà máy là gì, và ai thực hiện việc tính toán?

Nhà máy áp dụng phương pháp bình quân gia quyền cuối kỳ. Công thức tính đơn giá bình quân xuất kho = (Trị giá NVL tồn đầu kỳ + Trị giá NVL nhập trong kỳ) / (Số lượng tồn đầu kỳ + Số lượng nhập trong kỳ). Việc tính toán này được phần mềm kế toán V6SOFTWARE (do Công ty TNHH MTV Xây Lắp An Giang cung cấp) tự động thực hiện vào cuối mỗi tháng khi thực hiện khóa sổ.

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Trần Khá trình bày có hệ thống lý luận về kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm, đồng thời áp dụng vào thực tiễn tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang — một đơn vị sản xuất quy mô trung bình thuộc sở hữu nhà nước đang trong giai đoạn chuyển đổi mô hình. Điểm nổi bật về mặt thực tiễn là mô tả chi tiết cách nhà máy triển khai phương pháp phân bước tính giá thành tương ứng với hai giai đoạn sản xuất gạch mộc và gạch thành phẩm, đồng thời làm rõ lý do không phát sinh sản phẩm dở dang trong ngành sản xuất gạch ngói. Chuyên đề phù hợp làm tài liệu tham chiếu thực tế cho sinh viên ngành kế toán nghiên cứu kế toán chi phí trong doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1.1 LÝ DO CHỌN DE TÀI Trong nền kinh tế thị trường hiện nay, dù lớn hay nhỏ bộ phận kế toán là không thể thiếu trong cơ cấu tổ chức của một doanh nhiệp được quy định của Nhà nước, công tác hạch toán kế toán nói chung, công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm nói riêng là một trong những công việc hết sức quan trọng trong công tác quản lý kinh tế và tài chính của các doanh nghiệp. Giá thành sản phẩm là một chỉ tiêu kinh tế tông hợp các mặt sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, là thước đo mức chi phí tiêu hao dé bù đắp trong quá trình sản xuất, nó ảnh hưởng trực tiếp và làm căn cứ dé xây đựng giá bán của sản phẩm. Mà mục tiêu của các doanh nghiệp là tìm kiếm lợi nhuận, do đó việc tô chức thực hiện tốt công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là hết sức cần thiết. Trong hoạt động sản xuất kinh doanh thời điểm cạnh tranh hiện nay, yêu cầu khách quan đặt ra cho các doanh nghiệp là phải tìm ra biện pháp giảm chi phi san xuất phát sinh đến mức thấp nhất và hạ giá thành sản phẩm mà không làm ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm.

Vì nó là nhân tố đảm bao sự tổn tại và phát triển của doanh nghiệp, phản ánh về tình hình tài chính cũng như hiệu quả sản xuất mà còn giúp các nhà lãnh đạo ra các quyết định và chiến lược sản xuất và kinh doanh kịp thời để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn. Sự ra đời và phát triển của nền kinh kế gan liền với sự ra đời và phát triển của xã hội, khoa học và công nghệ, công tác kế toán ngày càng trở nên quan trọng hơn và không thê thiếu trong công tác quản lý kinh tế của doanh ngiệp nói riêng và quan lý nên kinh tế Nhà nước nói chung. Hiện nay, với nền kinh té thị trường đòi hỏi các doanh nghiệp phải có sự cạnh tranh quyết liệt dé tồn tại và phát triển, vì vậy việc hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là khâu phức tạp nhất trong công tác kế toán được các nhà quản lý đặc biệt quan tâm, nó đòi hỏi kế toán phải có kinh nghiệm dé xác định đúng đắn các loại chi phí, chi phí nào hợp ly được tính vào giá thành, chi phí nào không được tính, nếu xác định không đúng thì chúng ta đã bỏ sót hoặc thêm các chi phí không hợp lý làm giá giá thành bị sai lệch ảnh hưởng đến tính cạnh canh của sản phẩm. Nhận thức được tầm quan trọng của công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp và dé nâng cao hiểu biết của mình trong thời gian thực tập chuyên đề tốt nghiệp, tôi đã chọn đề tài “ Kế todn chỉ phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Nhà Máy Gạch Ngói Tunnel An Giang” dé nghiên cứu làm chuyên đề tốt nghiệp của mình.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Tìm hiểu các lý luận chung về kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản pham.

Trang 1 Thực trạng công tác tô chức hạch toán chỉ phí sản xuất và giá thành sản phẩm, cách sử dụng tài khoản, phân bô chi phí tại Nhà máy Gach Ngói Tunnel An Giang, trực thuộc Công ty TNHH MTV Xây Lap An Giang. Đánh giá tính hợp lý của hệ thống kế toán nói chung, kế toán chỉ phí sản xuất và giá thành sản phâm tại phân xưởng nói riêng, một sô biện pháp nhăm nâng cao hiệu quả công tác kê toán tập hợp chi phí sản xuat và giá thành sản phâm của Nha máy.3 PHẠM VI NGHIÊN CỨU Đối tượng nghiên cứu: đề tài nghiên cứu về kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm (cụ thé là sản phẩm gạch ống (8x 18) cm), không dé cập đến chi phí hay van dé nào khác. Về không gian: chuyên đề được thực hiện tại Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang. Về thời gian: thu thập và xử ly số liệu dé tinh giá thành là tháng 05 năm 2016 1.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: các chứng từ, số sách kế toán và các thông tin của Nhà máy Gạch Ngói Tunnel An Giang.

Tham khảo các sách báo, sách chuyên ngành tài chính- kế toán, các chuẩn mực kế toán, thông tư hướng dan của Bộ Tài chính và các vấn đề có liên quan. Phương pháp xử lý số liệu: + Phương pháp tổng hợp: từ những số liệu đã thu thập được, tiến hành phân loại, tổng hợp chúng theo từng nhóm chi phí nguyên vật liệu, chỉ phí nhân công, chi phí sản xuất chung dé tính giá thành. ; + Phuong pháp phân tích: phân tích tính hợp lý của chi phí, những yếu tố câu thành nên giá thành sản phâm.5 Y NGHĨA NGHIÊN CUU Thông qua đề tài nghiên cứu giúp tôi có cách hiểu sâu sắc hơn về cách xác định chỉ phí sản xuât và giá thành sản phâm, nó đo lường được sự ảnh hưởng của chi phí đến giá thành từ đó có thé đánh giá và đề ra các giải pháp phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuât của Nhà máy. Trang 2 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VE KE TOÁN CHI PHÍ SAN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SAN PHAM C %/ 2.1 NHỮNG VAN DE CHUNG VE KE TOÁN CHI PHÍ SAN XUẤT 2.1 Khái niệm chi phí sản xuất Quá trình sản xuất sản phẩm là quá trình phát sinh thường xuyên, liên tục các khoản chi phí sản xuất khác nhau để tạo ra sản phẩm.

Chi phí sản xuất là biéu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí lao động sống và lao động vật hóa trong quá trình sản xuất sản phẩm. Hao phí lao động sông là hao phí sức lao động của con người biéu hiện qua chi phí tiền lương và các khoản trích theo lương; hao phí lao động vật hóa là hao phí các đối tượng lao động và tư liệu lao động biểu hiện qua chi phí nguyên vật liệu, nhiên liệu, chi phí sử dụng công cụ dung cụ, chi phi sw dụng nha xưởng văn phòng, chi phí sử dụng các loại máy móc thiệt bi khác nhau,.2 Phân loại chỉ phí sản xuất Chi phí sản xuất trong doanh nghiệp có rất nhiều loại, như chi phí nguyên vật eu, chi phi nhân công, chi phi khấu hao tài sản có định, chi phí công cụ dụng. Mỗi loại chỉ phí mang một đặc trưng khác nhau. Chúng phát sinh rất đa dạng phức tạp, mang bản chất riêng theo từng quy trình sản xuất cũng như ngành nghé, lĩnh vực kinh doanh.

Do đó, việc phân loại chi phi sản xuất là rất cần thiết cho việc tô chức công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành san phẩm. Một số cách phân loại chỉ phí sản xuất thường được áp dụng: 2.1 Phân loại chỉ phí theo yếu tổ Chi phí nguyên vật liệu: bao gồm toàn bộ giá trị các loại nguyên vật liệu, nhiên liệu, phụ tùng thay thê,. dùng vào hoạt động sản xuât kinh doanh. Chi phi nhân công: bao gồm các khoản phải trả cho người lao động như tiền lương, tiền công, khoản trợ cấp, các khoản trích theo lương (BHXH, BHYT, KPCD, BHTN) va các khoản phải trả cho công nhân viên chức trong kỳ.

Chi phí khấu hao tài sản có định: bao gồm khấu hao tat cả tài sản có định sử dụng cho hoạt động sản xuât kinh doanh trong kỳ. Chi phí dịch vụ mua ngoài: là toàn bộ số tiền mà doanh nghiệp phải trá cho nhà cung cap bên ngoài như giá dich vụ điện, nước, điện thoại, thuê mặt băng và các dịch vụ phát sinh trong kỳ. ; Chi phí khác băng tiền: gồm tat cả các chi phí sản xuất kinh doanh bằng tiên tại doanh nghiệp như chi phí hội nghị, chi phí tiêp khách. Trang 3 Công dụng: Giúp nhà quản trị quản lý tốt nhu cầu vốn bang tiền cần thiết cho sản xuất, tránh được những tổn thất và thiệt hại có thé xảy ra.2 Phân loại chỉ phí theo sự biến động Biến phí (chỉ phí khả biến): là những chỉ phí mà tổng số của chúng tỉ lệ thuận với mức độ hoạt động trong một phạm vi nhât định.

_ Định phí (chi phí bất biến): là những chi phí mà tong số của nó sẽ ít thay đôi hoặc không thay đôi theo mức độ trong phạm vi phù hợp. Chi phí hỗn hop: là những chi phí bao gồm cả hai yếu tổ biến phí và định phí. Công dụng: Hoàn thiện định mức chỉ phí, giúp nhà quản trị lựa chọn mức độ hoạt động phù hợp, tiệt kiệm chi phí trong phạm vi cho phép.3 Phân loại chỉ phí theo mỗi quan hệ với sản phẩm — Chỉ phí trực tiếp: là những chi phí phát sinh trực tiếp đến từng loại sản phâm. Chi phí gián tiếp: là những chi phí có liên quan đến nhiều loại sản phẩm dich vụ.

Kế toán phải tập hợp chung sau đó phải phân bé cho các đối tượng liên quan. Công dụng: Giúp việc xác định đúng phương pháp kế toán và phân bổ chi phí cho các đối tượng chịu chi phí một các hợp ly, chính xác nhất.4 Phân lại chỉ phí theo khoản mục tính giá thành Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: bao gồm toàn bộ chi phí nguyên liệu, vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu,. tham gia trực tiép quá trình sản xuât, chê tạo sản phâm, dịch vụ. Chi phí nhân công trực tiếp: bao gồm các khoản phải trả cho công nhân trực tiép sản xuât sản phâm như tiên lương, khoản phụ cap và các khoản trích theo lương (BHXH, BHYT, KPCD, BHTN).

Chỉ phí sản xuất chung: là những chỉ phí phát sinh ở phân xưởng sản xuất nhưng không kế đến chi phí nguyên vật liệu trực tiếp và chi phí nhân công trực tiếp; bao gồm: chi phí khẩu hao tài sản có định, chi phi sửa chữa bảo trì máy móc thiết bị, chi phi quản ly tại phân xưởng,. Công dụng: Cách phân loại này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định số chi phí đã chi ra cho từng hoạt động của doanh nghiệp, làm cơ sở để tính giá thành sản pham, phục vụ cho việc quản lý chi phí định mức. Ngoài các cách phân loại trên, chi phi sản xuất còn có thể phân loại theo: + Phân loại chi phi theo lĩnh vực hoạt động. + Phân loại chi phí theo giá thành.

Trang 4 + Phân loại chi phí theo thời gian tác dụng.3 Ý nghĩa của công tác chỉ phí sản xuất trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh Yêu cầu đối với một doanh nghiệp hay một đơn vị sản xuất kinh doanh trên thương trường là phải thực hiện được chất lượng sản phẩm và giá thành hợp lý.