Hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho tại công ty tnhh mtv thế giới công nghệ

Công tác kế toán hàng tồn kho đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài sản và tối ưu… 91 trang · Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh · 2023.

• Tác giả: Trương Thị Thùy Trang
• Người hướng dẫn: Th.S. Lý Hoàng Oanh
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• MỤC LỤC
• DANH MỤC VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ, BẢNG
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tính cấp thiết nghiên cứu của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5.1. Phương pháp thu thập dữ liệu
• 1.5.2. Phương pháp phân tích dữ liệu
• 1.6. Kết cấu khóa luận tốt nghiệp
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN HÀNG TỒN KHO TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI
• 2.1. Các đề tài nghiên cứu trước
• 2.2. Những vấn đề cơ bản về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại
• 2.2.1. Khái niệm hàng tồn kho
• 2.2.2. Đặc điểm hàng tồn kho
• 2.2.3. Phân loại hàng tồn kho
• 2.2.4. Yêu cầu, nhiệm vụ và nguyên tắc kế toán hàng tồn kho
• 2.2.5. Sự cần thiết của công tác kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại
• 2.2.6. Nội dung kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại
• 2.2.6.1. Kế toán chi tiết hàng tồn kho
• 2.2.6.2. Kế toán tổng hợp hàng tồn kho
• 2.2.6.3. Kế toán dự phòng giảm giá hàng tồn kho
• 2.2.6.4. Trình bày thông tin khoản mục Hàng tồn kho trên Báo cáo tài chính
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU KẾ TOÁN HÀNG TỒN KHO TẠI CÔNG TY TNHH MTV THẾ GIỚI CÔNG NGHỆ
• 3.1. Tổng quan về Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• 3.2. Quá trình hình thành và phát triển Công ty
• 3.3. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của công ty và tổ chức công tác kế toán tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• 3.4. Thực trạng kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• 3.4.1. Đặc điểm hàng tồn kho tại Công ty
• 3.4.2. Kế toán chi tiết hàng tồn kho tại Công ty
• 3.4.3. Kế toán tổng hợp hàng tồn kho tại Công ty
• 3.4.4. Kế toán lập Dự phòng giảm giá Hàng tồn kho tại Công ty
• 3.4.5. Đánh giá kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• 3.5. Hạn chế và nguyên nhân của hạn chế
• 3.6. Hàm ý giải pháp hoàn thiện kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• 3.6.1. Sự cần thiết phải hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho tại công ty
• 3.6.2. Hàm ý giải pháp hoàn thiện kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ

Công tác kế toán hàng tồn kho đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài sản và tối ưu hóa lợi nhuận của doanh nghiệp. Tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ, hàng tồn kho không chỉ là tài sản lưu động mà còn là yếu tố quyết định đến hiệu quả kinh doanh. Việc hoàn thiện công tác này sẽ giúp công ty nâng cao khả năng cạnh tranh và đáp ứng nhanh chóng nhu cầu thị trường.

1.1. Khái niệm và vai trò của kế toán hàng tồn kho

Kế toán hàng tồn kho là quá trình ghi chép, kiểm tra và báo cáo số lượng hàng hóa trong doanh nghiệp. Nó giúp doanh nghiệp theo dõi tình hình tài chính và đưa ra quyết định kinh doanh chính xác.

1.2. Tầm quan trọng của hàng tồn kho trong doanh nghiệp

Hàng tồn kho chiếm tỷ trọng lớn trong tổng tài sản của doanh nghiệp. Việc quản lý hiệu quả hàng tồn kho giúp giảm thiểu rủi ro và tối ưu hóa chi phí sản xuất.

II. Những thách thức trong công tác kế toán hàng tồn kho hiện nay

Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ đang đối mặt với nhiều thách thức trong công tác kế toán hàng tồn kho. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh mà còn gây khó khăn trong việc ra quyết định quản lý.

2.1. Hạn chế trong quy trình kiểm kê hàng tồn kho

Quy trình kiểm kê hàng tồn kho tại công ty còn nhiều bất cập, dẫn đến sai sót trong việc ghi nhận số lượng hàng hóa. Điều này ảnh hưởng đến tính chính xác của báo cáo tài chính.

2.2. Rủi ro trong quản lý hàng tồn kho

Rủi ro trong quản lý hàng tồn kho có thể dẫn đến tình trạng ứ đọng vốn và giảm hiệu quả kinh doanh. Công ty cần có biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn để giảm thiểu rủi ro này.

III. Phương pháp hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho hiệu quả

Để nâng cao hiệu quả công tác kế toán hàng tồn kho, Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ cần áp dụng các phương pháp hiện đại và tối ưu hóa quy trình làm việc.

3.1. Ứng dụng công nghệ trong kế toán hàng tồn kho

Công nghệ thông tin có thể giúp tự động hóa quy trình kế toán hàng tồn kho, từ đó giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian.

3.2. Xây dựng quy trình kiểm kê hàng tồn kho chặt chẽ

Cần thiết lập quy trình kiểm kê hàng tồn kho định kỳ và thường xuyên để đảm bảo tính chính xác của số liệu kế toán.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ

Nghiên cứu thực tiễn về kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ cho thấy nhiều điểm mạnh và điểm yếu trong quy trình hiện tại. Việc áp dụng các giải pháp đề xuất sẽ giúp công ty cải thiện hiệu quả hoạt động.

4.1. Phân tích thực trạng kế toán hàng tồn kho

Thực trạng kế toán hàng tồn kho tại công ty cho thấy nhiều vấn đề cần được khắc phục, từ quy trình ghi chép đến báo cáo tài chính.

4.2. Kết quả đạt được sau khi áp dụng giải pháp

Sau khi áp dụng các giải pháp cải tiến, công ty đã ghi nhận sự cải thiện rõ rệt trong việc quản lý hàng tồn kho và giảm thiểu rủi ro tài chính.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho công tác kế toán hàng tồn kho

Công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công Nghệ cần được hoàn thiện hơn nữa để đáp ứng yêu cầu phát triển trong tương lai. Việc áp dụng các phương pháp hiện đại và cải tiến quy trình sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả kinh doanh.

5.1. Định hướng phát triển công tác kế toán hàng tồn kho

Công ty cần xác định rõ định hướng phát triển công tác kế toán hàng tồn kho để phù hợp với xu hướng thị trường và yêu cầu quản lý.

5.2. Tầm quan trọng của việc liên tục cải tiến

Việc liên tục cải tiến công tác kế toán hàng tồn kho sẽ giúp công ty duy trì vị thế cạnh tranh và tối ưu hóa lợi nhuận.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường mở cửa và hội nhập, các doanh nghiệp thương mại tại Việt Nam phát triển nhanh chóng về số lượng và quy mô, kéo theo sự cạnh tranh gay gắt. Đối với loại hình doanh nghiệp này, hàng tồn kho là bộ phận tài sản ngắn hạn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng tài sản trên Bảng cân đối kế toán, đóng vai trò trung gian trong việc chuyển hóa các nguồn lực thành kết quả kinh doanh. Để hoạt động kinh doanh đạt hiệu quả, tối ưu hóa lợi nhuận thì việc kiểm soát chặt chẽ quá trình lưu thông hàng hóa từ khâu mua vào, bảo quản dự trữ đến xuất bán là yêu cầu bắt buộc. Kế toán hàng tồn kho cung cấp thông tin kịp thời phục vụ công tác quản lý chi phí, lập kế hoạch cung ứng và đưa ra quyết định thương mại.

Tuy nhiên, công tác kế toán hàng tồn kho trong thực tế còn gặp nhiều vướng mắc. Về mặt thể chế, hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS 02) và chuẩn mực kế toán quốc tế (IAS 02) còn những điểm khác biệt trong hạch toán và phân bổ chi phí; VAS 02 cũng chưa quy định cụ thể trường hợp áp dụng đồng thời nhiều phương pháp tính giá xuất kho khi doanh nghiệp có nhiều loại hàng tồn kho với đặc thù vận động khác nhau. Về mặt tổ chức, phần lớn doanh nghiệp tập trung cho mục tiêu kế toán tài chính mà chưa giải quyết tốt kế toán quản trị; quy trình luân chuyển và kiểm soát chứng từ còn thiếu sót.

Tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công nghệ – một đơn vị chuyên phân phối bán buôn, bán lẻ các sản phẩm công nghệ (điện thoại thông minh, laptop, máy tính bảng, linh phụ kiện) – đặc thù hàng hóa có giá trị cao, mẫu mã thay đổi nhanh theo vòng đời công nghệ và dễ bị giảm giá khi có sản phẩm mới ra đời. Chủng loại hàng hóa phong phú hình thành từ nhiều nguồn khiến việc lập chứng từ, tính giá và phản ánh sự vận động của hàng tồn kho trên hệ thống sổ sách gặp nhiều phức tạp. Xuất phát từ thực tế đó, tác giả Trương Thị Thùy Trang đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp: "Hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công nghệ".

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể:

1. Về lý thuyết: Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại (khái niệm, phân loại, nguyên tắc, nhiệm vụ); làm sáng tỏ phương pháp kế toán hàng tồn kho theo hệ thống Chuẩn mực kế toán và Chế độ kế toán doanh nghiệp Việt Nam hiện hành.
2. Về thực tiễn: Khảo sát thực trạng công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế Giới Công nghệ, chỉ ra các ưu điểm và hạn chế tồn tại, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán hàng tồn kho tại doanh nghiệp.

Khóa luận giải quyết 3 câu hỏi nghiên cứu:

• Câu hỏi 1: Công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ năm 2020 được thực hiện như thế nào?
• Câu hỏi 2: Công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới Công nghệ có ưu điểm, nhược điểm gì?
• Câu hỏi 3: Những đề xuất, kiến nghị giải pháp để hoàn thiện kế toán hàng tồn kho của Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ gồm những gì và được thực hiện như thế nào?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ.
• Phạm vi không gian: Thực hiện tại Phòng Kế toán của Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ, địa chỉ tại số 56A Hồ Xuân Hương, Phường Võ Thị Sáu, Quận 3, Thành phố Hồ Chí Minh.
• Phạm vi thời gian: Khảo sát và thu thập dữ liệu kế toán tổng hợp trong năm tài chính 2020.

Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận được xây dựng dựa trên khung lý thuyết và văn bản quy phạm pháp luật kế toán hiện hành của Việt Nam kết hợp chuẩn mực quốc tế:

• Khung pháp lý và chuẩn mực: Luật Kế toán Việt Nam; Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp (thay thế Quyết định 15/2006/QĐ-BTC); Hệ thống Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (VAS), trọng tâm là VAS 01 (Chuẩn mực chung), VAS 02 (Hàng tồn kho), VAS 05 (Bất động sản đầu tư); Chuẩn mực Kế toán Quốc tế IAS 02 (Hàng tồn kho).
• Các nguyên tắc kế toán cốt lõi: Nguyên tắc giá gốc trong xác định trị giá hàng tồn kho; nguyên tắc ghi nhận theo giá trị thuần có thể thực hiện được (NRV) khi giá trị thị trường giảm xuống thấp hơn giá gốc; nguyên tắc thận trọng thông qua việc lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho cuối kỳ kế toán; nguyên tắc nhất quán trong việc lựa chọn và áp dụng phương pháp kế toán (kê khai thường xuyên hoặc kiểm kê định kỳ; phương pháp tính giá xuất kho).

Tác giả kết hợp phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu sơ cấp và thứ cấp:

• Phương pháp thu thập dữ liệu:
  • Dữ liệu sơ cấp: Sử dụng phương pháp quan sát thực tế tại phòng kế toán của công ty nhằm theo dõi trực tiếp các thao tác nghiệp vụ, quy trình lập, luân chuyển và xử lý chứng từ nhập - xuất kho, ghi sổ trên phần mềm kế toán.
  • Dữ liệu thứ cấp: Thu thập các văn bản pháp quy, chuẩn mực kế toán, chế độ kế toán; nghiên cứu tài liệu nội bộ công ty gồm quy chế hoạt động, bảng báo giá, hợp đồng kinh tế, hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT), phiếu nhập kho, phiếu xuất kho, chứng từ thanh toán và hệ thống sổ kế toán năm 2020; kế thừa các công trình nghiên cứu của các tác giả đi trước (Trương Thị Hồng Xâm, 2015; Vũ Quốc Dương, 2015; Trần Hải Long, 2014).
• Phương pháp phân tích dữ liệu:
  • Phân tích dữ liệu sơ cấp: Tổng hợp thông tin quan sát thực tế để mô hình hóa quy trình làm việc tại phòng kế toán và các khâu phối hợp với thủ kho, nhân viên kinh doanh.
  • Phân tích dữ liệu thứ cấp: Sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu, phương pháp phân tích - tổng hợp, phương pháp so sánh đối chiếu số liệu kế toán nội bộ với các quy định tại Thông tư 200/2014/TT-BTC và chuẩn mực VAS 02 để đánh giá tính hợp lệ, hợp lý và mức độ tuân thủ của doanh nghiệp.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Giới thiệu đề tài nghiên cứu

Chương 1 thiết lập khung tổng thể cho đề tài nghiên cứu. Tác giả trình bày tính cấp thiết của việc quản lý và hạch toán hàng tồn kho trong bối cảnh các doanh nghiệp thương mại ngày càng phát triển mạnh mẽ. Nội dung chương làm rõ vị trí của chỉ tiêu hàng tồn kho trên báo cáo tài chính, nêu lên những hạn chế trong việc áp dụng chuẩn mực kế toán và sự cần thiết phải tối ưu hóa công tác kế toán tại doanh nghiệp kinh doanh thiết bị công nghệ. Tác giả xác định rõ ràng mục tiêu nghiên cứu (về mặt lý thuyết và thực tiễn), 3 câu hỏi nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu (công tác kế toán hàng tồn kho), phạm vi nghiên cứu (năm 2020 tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ), chi tiết các phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu sơ cấp/thứ cấp, cùng kết cấu 3 chương của khóa luận.

Chương 2. Các nghiên cứu trước và cơ sở lý luận chung về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại

Chương 2 tập trung tổng hợp y văn và xây dựng nền tảng lý thuyết cho đề tài:

• Tổng quan nghiên cứu trước: Phân tích luận văn thạc sĩ của Trương Thị Hồng Xâm (2015) tại Học viện Ngân hàng về kế toán hàng tồn kho dưới góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị; luận văn thạc sĩ của Vũ Quốc Dương (2015) tại Đại học Kinh tế Quốc dân về hạch toán hàng tồn kho tại Công ty CP Thế giới số Trần Anh; bài báo khoa học của Trần Hải Long (2014) trên Tạp chí Nghiên cứu Tài chính Kế toán phân tích kinh nghiệm kế toán hàng tồn kho của Mỹ, Pháp và bài học cho Việt Nam.
• Những vấn đề cơ bản về hàng tồn kho: Định nghĩa hàng tồn kho theo IAS 02 và Thông tư 200/2014/TT-BTC; phân loại hàng tồn kho thương mại thành hàng mua đi đường (TK 151), nguyên liệu/vật liệu (TK 152), công cụ dụng cụ (TK 153), thành phẩm (TK 155), hàng hóa (TK 156 gồm TK 1561 - Giá mua hàng hóa và TK 1562 - Chi phí thu mua hàng hóa), hàng gửi đi bán (TK 157).
• Phương pháp kế toán chi tiết hàng tồn kho: Hệ thống hóa 3 phương pháp ghi chép chi tiết:
  1. Phương pháp thẻ song song: Thủ kho ghi số lượng trên Thẻ kho, kế toán mở Sổ chi tiết theo dõi cả số lượng và giá trị; cuối tháng lập Bảng tổng hợp chi tiết để đối chiếu.
  2. Phương pháp sổ số dư: Thủ kho ghi Thẻ kho và Sổ số dư; kế toán định kỳ kiểm tra chứng từ và lập Bảng lũy kế nhập, xuất, tồn kho.
  3. Phương pháp sổ đối chiếu luân chuyển: Kế toán mở Sổ đối chiếu luân chuyển, cuối tháng lập Bảng kê nhập và Bảng kê xuất để ghi sổ và đối chiếu với Thẻ kho.
• Phương pháp kế toán tổng hợp hàng tồn kho: Phân tích kết cấu tài khoản và quy trình hạch toán theo 2 phương pháp: Phương pháp kê khai thường xuyên (theo dõi liên tục biến động trên các tài khoản hàng tồn kho) và Phương pháp kiểm kê định kỳ (sử dụng TK 611 "Mua hàng" để tính trị giá hàng xuất kho dựa trên kiểm kê thực tế cuối kỳ).
• Kế toán dự phòng giảm giá hàng tồn kho và trình bày Báo cáo tài chính: Quy định công thức tính mức trích lập dự phòng [Lượng HTK thực tế x (Giá gốc - Giá trị thuần có thể thực hiện được)], nguyên tắc hạch toán sử dụng TK 2294 đối ứng với TK 632, cùng các yêu cầu thuyết minh thông tin hàng tồn kho trên Báo cáo tài chính theo chuẩn mực VAS 02.

Chương 3. Kết quả nghiên cứu kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ

Chương 3 đi sâu vào phân tích thực trạng và đưa ra các giải pháp hoàn thiện tại đơn vị khảo sát:

• Tổng quan doanh nghiệp: Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ (Technology World Co., Ltd) có tiền thân từ Hộ kinh doanh Nguyễn Hà Khoa (2013), thành lập theo Giấy chứng nhận ĐKKD số 0315318522 ngày 23/06/2015 do Sở KH&ĐT TP.HCM cấp, đại diện pháp luật là Giám đốc Nguyễn Hải Khôi. Doanh nghiệp có trụ sở chính tại Quận 3 (TP.HCM), 2 chi nhánh tại Hà Nội (146 phố Thái Hà) và TP.HCM (Quận 12), cùng mạng lưới văn phòng đại diện tại Ninh Bình, Đà Nẵng, Bình Dương. Công ty hợp tác phân phối với MobiFone (2019) và trở thành đại lý bán lẻ ủy quyền của Apple Việt Nam (2020).
• Tổ chức bộ máy kế toán: Công ty áp dụng mô hình kế toán tập trung với nhân sự gồm 6 người: Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán phụ trách thuế, Kế toán nội bộ, Kế toán thanh toán, Kế toán tiền mặt.
• Chính sách kế toán áp dụng: Niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; đồng tiền hạch toán là VND; chế độ kế toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC; phương pháp nộp thuế GTGT khấu trừ; phương pháp kế toán hàng tồn kho kê khai thường xuyên; tính giá xuất kho theo phương pháp bình quân liên hoàn; hình thức sổ kế toán Nhật ký chung thực hiện trên phần mềm MISA SME tích hợp hóa đơn điện tử.
• Thực trạng quy trình và hạch toán:
  • Quy trình nhập kho thực hiện qua 6 bước (lập kế hoạch, ký hợp đồng, chuẩn bị kho bãi, kiểm nhận số lượng/chất lượng, in phiếu nhập kho, xếp hàng và ghi thẻ kho).
  • Quy trình xuất bán thực hiện qua 7 bước (đề nghị xuất bán, kiểm tra duyệt chứng từ, lập hóa đơn điện tử trên MISA, ký duyệt phiếu xuất kho, bàn giao chứng từ cho thủ kho, xuất kho và chuyển trả chứng từ cho kế toán lưu trữ).
  • Minh họa các nghiệp vụ thực tế phát sinh năm 2020 kèm chứng từ cụ thể: Nghiệp vụ mua 4 điện thoại Samsung Galaxy Note 10 Plus 5G (đơn giá 6.000.000 đồng), 1 iPhone 12 Pro Max 128GB (25.000.000 đồng), 1 Huawei GT Cyber (5.000.000 đồng) từ Công ty CP Dịch vụ Phát triển Thị trường CL vào ngày 08/03/2020 và chi phí vận chuyển 242.000 đồng (đã gồm VAT) của Công ty CP Thế Giới Số; các nghiệp vụ bán hàng ngày 13/12/2020 và mua công cụ dụng cụ ngày 19/01/2020.
• Đánh giá thực trạng: Đánh giá ưu điểm về việc tổ chức chứng từ, hạch toán trên phần mềm MISA SME, theo dõi chi tiết theo từng mặt hàng; chỉ ra hạn chế về việc luân chuyển chứng từ đôi khi thiếu chữ ký người nhận, công tác kế toán quản trị chưa sâu và chưa chú trọng trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho. Từ đó, tác giả đề xuất các giải pháp như hoàn thiện kiểm tra luân chuyển chứng từ, lập sổ danh điểm sản phẩm và tăng cường quản lý dự phòng.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận làm rõ bức tranh tổ chức công tác kế toán hàng tồn kho tại một doanh nghiệp thương mại thiết bị điện tử, cụ thể hóa các quy định của Chế độ kế toán doanh nghiệp vào thực tiễn kinh doanh.

Tiêu chí kế toán	Thực trạng tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ
Chế độ kế toán áp dụng	Thông tư 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính
Phương pháp kế toán HTK	Kê khai thường xuyên
Phương pháp tính giá xuất kho	Bình quân liên hoàn (tính tự động trên phần mềm)
Phương pháp tính thuế GTGT	Phương pháp khấu trừ
Hình thức ghi sổ kế toán	Nhật ký chung trên máy vi tính
Phần mềm ứng dụng	Phần mềm kế toán MISA SME (tích hợp hóa đơn điện tử)
Phương pháp kế toán chi tiết	Kết hợp ghi chép Thẻ kho tại kho và Sổ chi tiết trên phần mềm (thẻ song song)
Quy mô nhân sự bộ máy kế toán	06 nhân sự theo mô hình kế toán tập trung

Các phát hiện và đề xuất cụ thể của tác giả:

• Phát hiện thực tế: Công ty duy trì quy trình kiểm soát nhập - xuất chặt chẽ qua các bước phê duyệt giữa phòng kinh doanh, kế toán kho, kế toán trưởng và thủ kho. Việc ứng dụng phần mềm MISA SME hỗ trợ đắc lực trong việc xuất hóa đơn điện tử và tính giá vốn bình quân liên hoàn tự động. Tuy nhiên, khâu kiểm soát chứng từ còn có trường hợp hóa đơn chuyển đến khâu cuối thiếu chữ ký xác nhận của người nhận hoặc người chịu trách nhiệm; công tác trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho nội bộ chưa được chú trọng đúng mức dù mặt hàng công nghệ có tốc độ trượt giá nhanh.
• Các giải pháp hoàn thiện:
  1. Hoàn thiện công tác lập, luân chuyển và kiểm tra tính hợp lệ, đầy đủ chữ ký trên chứng từ trước khi lưu trữ hoặc ghi sổ.
  2. Chuẩn hóa hệ thống quản lý danh mục hàng hóa thông qua việc xây dựng Mẫu sổ danh điểm sản phẩm chi tiết theo từng nhóm thiết bị, cấu hình và phụ kiện.
  3. Thực hiện nghiêm túc việc đánh giá giá trị thuần có thể thực hiện được vào cuối niên độ kế toán để trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho (TK 2294), đảm bảo số liệu trên Báo cáo tài chính phản ánh trung thực giá trị tài sản.
  4. Mở rộng vai trò của kế toán hàng tồn kho từ phạm vi kế toán tài chính sang kế toán quản trị để kiểm soát lượng hàng tồn tối ưu, hạn chế ứ đọng vốn.
• Đóng góp của khóa luận: Đây là công trình nghiên cứu toàn diện đầu tiên về công tác kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ tại Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM, cung cấp dữ liệu thực tế và bộ chứng từ hoàn chỉnh về hạch toán hàng hóa công nghệ theo Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu thực hiện khảo sát tại một đơn vị kinh doanh đơn lẻ (Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ) với phạm vi số liệu tập trung vào năm tài chính 2020. Thời gian thực tập khảo sát thực tế của sinh viên còn hạn chế nên các phân tích chuyên sâu về kế toán quản trị chi phí hàng tồn kho và các giải pháp tài chính dài hạn chưa được triển khai toàn diện.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang phân tích chuỗi cung ứng và hệ thống kế toán quản trị hàng tồn kho (quản trị mức tồn kho an toàn, điểm đặt hàng lại EOQ); nghiên cứu sâu hơn về mô hình đánh giá và trích lập dự phòng giảm giá đối với các dòng thiết bị công nghệ có chu kỳ sống ngắn và biến động giá mạnh trên thị trường bán lẻ.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Nguồn tài liệu học tập tham khảo cách thức triển khai một đề tài khóa luận tốt nghiệp về kế toán tài chính trong doanh nghiệp thương mại; phương pháp mô tả quy trình luân chuyển chứng từ và phương pháp hạch toán kế toán chi tiết, tổng hợp theo Thông tư 200/2014/TT-BTC.
• Kế toán viên và doanh nghiệp thương mại điện tử, công nghệ: Tham khảo quy trình tổ chức nhập kho 6 bước, xuất kho 7 bước, cách thức kết nối phần mềm MISA SME với hệ thống hóa đơn điện tử và các biểu mẫu chứng từ thực tế (phiếu nhập, phiếu xuất, phiếu chi vận chuyển, bảng phân bổ chi phí thu mua).

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh nghiệp trong khóa luận áp dụng phương pháp kế toán hàng tồn kho và phương pháp tính giá xuất kho nào?
Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ áp dụng phương pháp kê khai thường xuyên để hạch toán hàng tồn kho và sử dụng phương pháp bình quân liên hoàn (tính tự động trên phần mềm MISA SME) để xác định giá trị hàng hóa xuất kho.

2. Bộ máy kế toán của Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ được tổ chức như thế nào?
Công ty tổ chức bộ máy kế toán theo mô hình tập trung, bao gồm 6 nhân sự: Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán phụ trách thuế, Kế toán nội bộ, Kế toán thanh toán và Kế toán tiền mặt.

3. Khóa luận sử dụng các nguồn văn bản pháp lý và chuẩn mực kế toán chính nào để làm cơ sở phân tích?
Nghiên cứu căn cứ vào Luật Kế toán Việt Nam, Thông tư số 200/2014/TT-BTC, hệ thống Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (đặc biệt là VAS 02 - Hàng tồn kho, VAS 01, VAS 05) và Chuẩn mực Kế toán Quốc tế IAS 02.

4. Dữ liệu thực tế phân tích trong khóa luận được thu thập trong khoảng thời gian nào và tại đâu?
Số liệu và chứng từ hạch toán thực tế được thu thập trong năm tài chính 2020 tại Phòng Kế toán Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ, địa chỉ số 56A Hồ Xuân Hương, Phường Võ Thị Sáu, Quận 3, TP. Hồ Chí Minh.

5. Hạn chế chính trong công tác kế toán hàng tồn kho tại công ty được tác giả chỉ ra là gì?
Các hạn chế chính gồm: chứng từ luân chuyển ở một số khâu còn thiếu chữ ký của người nhận/người chịu trách nhiệm; công tác trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho cuối kỳ chưa được thực hiện đầy đủ, định kỳ; công tác kế toán chủ yếu phục vụ báo cáo tài chính mà chưa phát triển sâu mảng kế toán quản trị hàng tồn kho.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Trương Thị Thùy Trang đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại theo Thông tư 200/2014/TT-BTC và chuẩn mực VAS 02. Thông qua việc khảo sát thực tế tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ năm 2020, nghiên cứu đã phản ánh chi tiết thực trạng luân chuyển chứng từ, hạch toán nhập - xuất kho và tính giá vốn trên phần mềm MISA SME. Các đánh giá về ưu điểm, tồn tại cùng hệ thống giải pháp đề xuất có tính thực tiễn cao, đóng góp thiết thực cho việc nâng cao hiệu quả quản trị và hạch toán hàng tồn kho tại doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu nguyên nhân chọn đề tài, mục tiêu nguyên cứu, câu hỏi nguyên cứu, đối tượng, phạm vi nguyên cứu và phương pháp nguyên cứu. Chương 2: Giới thiệu các nghiên cứu trước và cơ sở lý luận chung về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại. Chương 3: Thực trạng và đánh giá kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ từ đó đưa ra hàng ý giải pháp để hoàn thiện kế toán hàng tồn kho tại công ty. CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN HÀNG TỒN KHO TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI 2.

Các đề tài nghiên cứu trước Trong quá trình nghiên cứu thực hiện đề tài, tác giả đã tìm hiểu một số công trình nghiên cứu có liên quan đến khóa luận như sau: Luận văn thạc sĩ của tác giả Trương Thị Hồng Xâm bảo vệ năm 2015 tại Học viện Ngân Hàng với đề tài “Kế toán hàng tồn kho tại công ty TNHH nhựa đường Petrolimex”. Ưu điểm chính của luận văn là tác giả đã hệ thống hóa được các vấn đề lý luận cơ bản về kế toán hàng tồn kho dưới góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị. Trên cơ sở đó tác giả đã phân tích thực trạng và phương hướng hoàn thiện kế toán tồn kho dưới cả 2 góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị. Luận văn thạc sĩ kinh tế của tác giả Vũ Quốc Dương đã bảo vệ thành công đề tài “Kế toán hàng tồn kho tại Công ty cổ phần thế giới số Trần Anh” tại trường Đại học Kinh tế quốc dân HCM năm 2015.

Tác giả đã đánh giá được quá trình hạch toán hàng tồn kho tại một đơn vị dịch vụ. Luận văn đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận về kế toán hàng tồn kho tại các đơn vị dịch vụ. Đồng thời đã đánh giá được thực trạng công tác kế toán hàng tồn kho tại doanh nghiệp dưới hai góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị. Bài viết “Kế toán hàng tồn kho ở một số nước phát triển và bài học cho Việt Nam” của tác giả Trần Hải Long, Trường Đại học Thương mại đăng trên Tạp chí nghiên cứu tài chính kế toán số 04 (129), 2014, trang 50 - 52.

Bài viết đã trình bày kế toán tồn kho theo kế toán Mỹ, kế toán Pháp và đưa ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam. Trong từng hệ thống kế toán, tác giả đã nêu ra được khái niệm, bản chất, phân loại chi phí thương mại trong hoạt động kinh doanh thương mại; thời điểm ghi nhận tồn kho và các khái niệm liên quan tới xác định giá trị hàng tồn kho. Bài viết cũng nhấn mạnh rằng “Hệ thống kế toán pháp quy định chặt chẽ và cụ thể cho từng phần hành kế toán, tạo ra sự thống nhất trong hạch toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh, đồng thời đảm bảo tính so sánh được của các số liệu kế toán qua các thời kỳ của DN”. Tuy nhiên tác giả cũng nhấn mạnh việc hạch toán một số nghiệp vụ kinh tế trở nên phức tạp, làm giảm bớt sự chủ động của kế toán.

Bên cạnh việc nêu công tác kế toán tồn kho thương mại theo kế toán Mỹ, Pháp, bài viết cũng nêu ra bài học kinh nghiệm cho các DN thương mại ở Việt Nam. Kế thừa hệ thống hóa lý luận cơ bản về kế toán hàng tồn kho dưới góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị của các đề tài trước áp dụng vào doanh nghiệp thương mại, 6 đặc biệt là chưa có đề tài nào nghiên cứu kế toán hàng tồn kho tại Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ tại Trường Đại học Ngân hàng TP HCM cũng như tại cơ quan đơn vị. Chính vì vậy, tác giả đã tập trung nghiên cứu về kế toán HTK Công ty TNHH MTV Thế giới công nghệ nhằm đưa ra những kiến nghị góp phần tích cực vào hoạt động quản trị doanh nghiệp giúp công ty đạt được những định hướng phát triển bền vững trong giai đoạn phát triển đây. Những vấn đề cơ bản về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại 2.

Khái niệm hàng tồn kho Theo chuẩn mực kế toán quốc tế về hàng tồn kho – IAS 02 thì: “Hàng tồn kho là những tài sản được giữ để bán trong kỳ sản xuất kinh doanh thông thường hoặc đang trong quá trình sản xuất ra các thành phẩm để bán hoặc dưới dạng nguyên vật liệu, vật dụng sẽ được sử dụng trong quá trình sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ”. Như vậy, có thể hiểu rằng HTK bao gồm các hàng hóa mua vào để bán ra, thành phẩm trong kho, nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ chuẩn bị đưa vào sản xuất và giá trị sản phẩm dở dang. Đặc điểm hàng tồn kho - Hàng tồn kho là một bộ phận của tài sản ngắn hạn trong doanh nghiệp và chiếm tỷ trọng khá lớn trong tổng tài sản lưu động của doanh nghiệp - Hàng tồn kho trong doanh nghiệp được hình thành từ nhiều nguồn khác nhau, với chi phí cấu thành nên giá gốc hàng tồn kho khác nhau. - Các khoản mục hàng tồn kho thường rất đa dạng và có thể bị hư hỏng trong thời gian nhất định, dễ bị lỗi thời.

- Hàng tồn kho được tính theo nguyên tắc giá gốc, trường hợp giá trị thuần được thực hiện thấp hơn giá gốc thì phải tính theo giá trị thuần có thể thực hiện được. - Có một số phương pháp đánh giá và tính giá thực tế xuất hàng tồn kho như phương pháp bình quân gia quyền, đích danh, vì thế nên có sự khác nhau về giá trị hàng tồn kho thực tế và lợi nhuận của kỳ kinh doanh - Việc xác định chất lượng, tình trạng và giá trị hàng tồn kho rất khó phân loại và xác định giá trị như các tác phẩm nghệ thuật, các loại linh kiện điện tử, đồ cổ, kim khí quý,… 7 2. Phân loại hàng tồn kho Theo thông tư 200/2014/TT-BTC, hàng tồn kho được phân loại như sau: Hàng mua đi đường Hàng mua đi đường là các loại hàng hóa mua ngoài đã thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp còn đang trên đường vận chuyển, ở bến cảng, bến bãi, kho ngoại quan hoặc đã về đến doanh nghiệp nhưng đang chờ kiểm nhận nhập kho. Nguyên liệu, vật liệu Nguyên liệu, vật liệu của doanh nghiệp là những đối tượng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến dùng cho mục đích sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Công cụ dụng cụ CCDC là những tư liệu lao động tham gia vào một hay nhiều chu kỳ sản xuất kinh doanh.

Trong thời gian sử dụng công cụ dụng cụ cũng bị hao mòn dần về mặt giá trị giống như tài sản cố định; tuy nhiên do thời gian sử dụng ngắn và giá trị thấp chưa đủ điều kiện để làm tài sản cố định. Nhập, xuất, tồn kho công cụ, dụng cụ được thực hiện theo giá gốc. Nguyên tắc xác định giá gốc nhập kho công cụ, dụng cụ được thực hiện như quy định đối với hàng tồn kho khác. Thành phẩm Thành phẩm là những sản phẩm đã kết thúc quá trình chế biến do các bộ phận sản xuất của doanh nghiệp sản xuất hoặc thuê ngoài gia công xong đã được kiểm nghiệm phù hợp với tiêu chuẩn kỹ thuật và nhập kho.

Hàng hóa Hàng hóa trong doanh nghiệp là những hàng hóa vật tư mà doanh nghiệp mua vào để bán phục vụ cho nhu cầu sản xuất và tiêu dùng của xã hội, và được thực hiện trao đổi thông qua mua bán trên thị trường. Trị giá hàng mua bao gồm: Giá mua, các loại thuế không được hoàn lại, chi phí thu mua hàng hóa như chi phí vận chuyển, bốc xếp, bảo quản trong quá trình mua hàng và các chi phí có liên quan trực tiếp đến việc mua do hàng mua không đúng cách, phẩm chất được trừ khỏi chi phí mua hàng. Hàng hóa trong doanh nghiệp thường đa dạng và nhiều chủng loại khác nhau. Hàng hóa thường xuyên biến động trong quá trình kinh doanh nên cần phải theo dõi tình hình nhập – xuất - tồn trên các mặt số lượng, chất lượng, chủng loại và giá trị.

Hàng gửi đi bán Trị giá của hàng hóa, thành phẩm đã gửi đi cho khách hàng, gửi bán đại lý, ký gửi, dịch vụ đã hoàn thành bàn giao cho khách hàng theo hợp đồng kinh tế hoặc đơn 8 đặt hàng, nhưng chưa được xác định là đã bán (chưa được tính là doanh thu bán hàng trong kỳ đối với số hàng hóa, thành phẩm đã gửi đi, dịch vụ đã cung cấp cho khách hàng).Yêu cầu, nhiệm vụ và nguyên tắc kế toán hàng tồn kho • Yêu cầu kế toán hàng tồn kho: HTK trong doanh nghiệp thường gồm nhiều loại, có vai trò, công dụng khác nhau. Do đó, kế toán HTK phải đảm bảo tổ chức quản lý hàng tồn kho một cách chặt chẽ ở tất cả các khâu: - Khâu thu mua, DN cần kiểm tra tình hình thực hiện kế hoạch cung ứng thu mua hàng trên tất cả các mặt: số lượng, chất lượng, giá mua,… nhằm cung cấp đầy đủ kịp thời vật tư hàng hoá cho quá trình sản xuất kinh doanh. - Khâu bảo quản, DN phải tổ chức tốt hệ thống bến bãi, trang bị các phương tiện kĩ thuật, bảo đảm an toàn cho hàng, tránh bị mất mát, hư hỏng,… gây nên sự lãng phí. - Khâu dự trữ, để có thể vừa đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời cho quá trình sản xuất và tiêu dùng của xã hội, đồng thời vừa tránh được sự ứ đọng, DN cần thường xuyên tiến hành kiểm tra số tồn kho để có thể điều chỉnh lại kế hoạch cung ứng, thu mua.

- Khâu tiêu thụ, doanh nghiệp cần phải nâng cấp chất lượng sản phẩm, giữ uy tín, áp dụng các chiến lược maketing nhằm thu hút nhiều khách hàng, tăng doanh thu, lợi nhuận cho doanh nghiệp. Như vậy, quản lý chặt chẽ từ khâu thu mua, bảo quản, vận chuyển và dự trữ là một trong những nội dung quan trọng trong công tác quản lý hàng tồn kho ở doanh nghiệp. • Nhiệm vụ của kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp: Kế toán HTK cần tổ chức đánh giá phù hợp với các nguyên tắc, yêu cầu quản lý thống nhất của Nhà nước và yêu cầu quản trị của doanh nghiệp, vì vậy kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp thương mại phải thực hiện các nhiệm vụ sau: − Tổ chức chứng từ, tài khoản, sổ kế toán phù hợp với phương pháp hàng tồn kho của doanh nghiệp, thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán đúng với chế độ hiện hành, mở sổ (thẻ) kế toán chi tiết, tạo điều kiện cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong phạm vi ngành và toàn bộ nền kinh tế quốc dân.