CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI 1.1 Bối cảnh của đ t愃 i nghiên cứu Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin và mạng Internet thì những tội phạm kỹ thuật và những vi phạm trên môi trường mạng diễn ra với mức độ thường 9 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.com) lOMoARcPSD|21993573 xuyên và ngày càng nghiêm trọng, những hành vi vi phạm cũng khiến các chủ thể đau đầu và tiêu tốn nhiều tiền bạc, công sức để ngăn chặn. Vi phạm bản quyền diễn ra mọi lúc, mọi nơi, mọi lĩnh vực Trong lĩnh vực điện ảnh, thống kê từ Cục Điện ảnh cho thấy có hơn 400 website tiếng Việt đang hoạt động với cách thức tương tự, tức là công khai chiếu hàng chục ngàn bộ phim (cả trong nước lẫn quốc tế) trên internet. Hầu hết các phim này đều không mua bản quyền. Tình trạng vi phạm bản quyền phim ảnh tràn lan đến mức Liên minh Sở hữu Trí tuệ Quốc tế (IIPA) đã đưa Việt Nam vào danh mục các nước cần bận tâm.
Những trang mạng xem phim không bản quyền nổi tiếng của Việt Nam đều được tổ chức này điểm mặt. Trong thời đại công nghệ số, cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật và công nghệ thông tin thì tội phạm công nghệ cũng phát triển tương ứng. Trên môi trường số, mức độ vi phạm bản quyền diễn ra ngày càng tinh vi, phức tạp vì vậy việc nghiên cứu, xem xét các giải pháp ngăn chặn, hạn chế vi phạm là những vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm. Xuất phát từ nhu cầu thực tế đó, chúng tôi muốn thực hiện một bài khảo sát nhỏ với chủ đề “ GÓC NHÌN CỦA GIỚI TRẺ VỀ VẤN ĐỀ BẢN QUYỀN PHIM ẢNH” 1.2 Mục tiêu đ t愃 i Tìm hiểu những suy nghĩ của giới trẻ về việc xem phim bản quyền.
Tìm hiểu hành vi của giới trẻ xoay quanh việc xem phim bản quyền. Nâng cao nhận thức về việc tôn trọng bản quyền khi xem phim. 10 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.com) lOMoARcPSD|21993573 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN - KHOA HỌC 2.1 Phương pháp kiểm định giả thuyết thống kê - Một giả thuyết thống kê (statistical hypothesis) là một giả định về một tham số của tổng thể (population parameter). Giả định này có thể đúng hoặc không đúng.
Kiểm định giả thuyết là tập hợp các bước mà nhà thống kê sử dụng để chấp nhận hay bác bỏ các giả thuyết thống kê. Cách tốt nhất để quyết định xem một giả thuyết thống kê đúng hay không là xem xét toàn bộ tổng thể. Trong hầu hết trường hợp, điều này không khả thi nên các nhà nghiên cứu thường nghiên cứu một mẫu ngẫu nhiên từ một tổng thể. Nếu kết quả thu được không khớp với giả thuyết thống kê, thì giả thuyết bị bác bỏ.
- Có 2 loại giả thuyết thống kê. Giả thuyết không (null hypothesis): được ký hiệu là H0, thường là những giả thuyết được rút ra từ xác suất thuần túy. Giả thuyết nghịch (alternative hypothesis): được ký hiệu là H1 hoặc Ha, là những giả thuyết cho rằng các quan sát mẫu bị ảnh hưởng bởi một số yếu tố phi ngẫu nhiên. - Quy trình kiểm định: Các nhà thống kê tuân theo một quá trình chuẩn mực để đưa ra quyết định bác bỏ một giả thuyết không hay không, dựa trên một dữ liệu mẫu.
Quá trình này gọi là kiểm định giả thuyết (hypothesis testing), bao gồm 4 bước sau đây: Đặt ra các giả thuyết. Công việc của bước này là chỉ ra đâu là giả thuyết không, đâu là giả thuyết nghịch. Các giả thuyết được đặt ra theo cách loại trừ lẫn nhau. Đó là, nếu cái này đúng thì cái kia phải sai.
Xây dựng một kế hoạch phân tích. Kế hoạch phân tích mô tả cách sử dụng dữ liệu mẫu ra sao để đánh giá giả thuyết không. Đánh giá thường tập trung xung quanh một thống kê mẫu đơn (single test statistic). 11 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.com) lOMoARcPSD|21993573 Phân tích dữ liệu mẫu.
Tìm các giá trị của thống kê mẫu (trung bình, tỉ lệ, t- statistic, z-score…) được mô tả trong kế hoạch phân tích. Đọc hiểu kết quả. Áp dụng các quy tắc quyết định được mô tả trong kế hoạch phân tích. Nếu kết quả thu được không khớp với giả thuyết không thì bác bỏ giả thuyết này.
Phương pháp kiểm định trị số P là một phương pháp thống kê kiểm tra tính hợp lệ của giả thuyết không. Giá trị p-value được so sánh với mức ý nghĩa thống kê (α), mà nhà nghiên cứu đã chọn để đánh giá tính ngẫu nhiên của kết quả. Thống kê kiểm định trị số P thường theo phân phối chuẩn khi cỡ mẫu sử dụng càng lớn. Các nhà nghiên cứu thường sẽ chọn mức α bé hơn hoặc bằng 5%, hay độ tin cậy 95% hoặc hơn.
Nói cách khác, giá trị p-value nhỏ hơn α = 5% có nghĩa là có hơn 95% khả năng kết quả của kiểm định giả thuyết là không phải do ngẫu nhiên mà có, do đó làm kết quả đáng tin cậy hơn, cho phép nhà nghiên cứu bác bỏ giả thuyết không. Giá trị p-value < α thì bác bỏ giả thuyết H0 Giá trị p-value> α thì chấp nhận giả thuyết H0 Các kiểu lỗi khi đưa ra quyết định: Lỗi loại 1 (Type I error). Lỗi loại 1 xảy ra khi các nhà nghiên cứu bác bỏ một giả thuyết không trong khi nó đúng. Xác xuất gặp phải lỗi loại 1 được gọi là mức ý nghĩa (significance level).
Xác suất này cũng được gọi là alpha, thường đc ký hiệu là α Lỗi loại 2 (Type II error). Lỗi loại 2 xảy ra khi các nhà nghiên cứu thất bại trong việc bác bỏ một giả thuyết không trong khi nó sai. Xác suất mắc phải lỗi loại 2 được gọi là Beta, đc khý hiệu là β. Xác xuất của việc không mắc lỗi loại 2 được gọi là Power của bài test.2 Ước lượng điểm của trung bình tổng thể - Ước lượng là quá trình suy luận về thông tin của tổng thể (không biết trước) khi đã biết thông tin của 1 mẫu ngẫu nhiên.
12 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.com) lOMoARcPSD|21993573 - Tại sao ta cần phải đi ước lượng ? Giúp bạn đưa ra được khoảng ước lượng cho tham số tổng thể phù hợp với mục đích của người làm nghiên cứu. Giúp bạn lựa chọn được kích thước mẫu phù hợp. Giúp bạn tính toán được xác suất tham số tổng thể sẽ rơi vào khoảng ước lượng. - Phương pháp tìm khoảng tin cậy cho trung bình � (Khi biết � của tổng thể) Với độ tin cậy (1 − �) bất kì thì: < µ < Trong đó được gọi là giá trị tới hạn tương ứng với độ tin cậy (1 − �) cho trước.
Khoảng tin cậy càng rộng thì độ tin cậy càng cao. Các giá trị độ tin cậy hay sử dụng là: 90%, 95% và 99%. - Phương pháp tìm khoảng tin cậy cho trung bình � (Khi không biết � của tổng thể) Ta thay thế � bằng giá trị � của mẫu. Nếu mẫu lớn � ≥ 30 thì ta dùng: < µ < Nếu mẫu nhỏ � < 30 thì ta dùng: <µ< Giá trị được tra bằng Phân Phối Student với (n-1) bậc tự do.
Độ chính xác � (Margin of Error): Là đại lượng cho biết độ rộng hẹp của khoảng tin cậy. Như trên ta có: � = Hoặc khi không biết � thì: Muốn độ chính xác càng nhỏ thì n càng phải to. Do đó ta có thể thay đổi kích thước mẫu để đạt được độ chính xác như mong muốn.2 Cơ sở thực tiễn - khoa học 2.1 Tìm hiểu v giới trẻ Tổ chức liên chính phủ Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế định nghĩa tuổi trẻ là "những người từ 15 đến 29 tuổi". Giới trẻ là những người mà nhận thức không còn ấu trĩ con trẻ nữa nhưng cũng chưa đủ chín muồi của một người trưởng thành, chín muồi về mọi phương diện.
Người trẻ là người đang trong phát triển, hoàn thiện để có một nhận thức viên mãn và tương thích với đại đa số trong cộng đồng. Trong Từ điển Di sản Hoa Kỳ và Bách khoa toàn thư Britannica cũng đã đưa ra định nghĩa, người trẻ là người nằm trong độ tuổi chuyển giao phát triển sinh lý và tâm lý, thể chất và tinh thần, 13 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.com) lOMoARcPSD|21993573 tiến trình diễn ra giữa thời kỳ thiếu niên và người trưởng thành (người lớn). Quá trình chuyển giao này liên quan đến thay đổi về phương diện sinh học (ví dụ như dậy thì), xã hội và tâm lý, trong đó những thay đổi về sinh lý và tâm lý thường dễ nhận thấy hơn.2 Bản quy n phim l愃 gì? Theo quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 14 Luật Sở hữu trí tuệ (“SHTT”) 2005 sửa đổi bổ sung 2009, phim ảnh thuộc loại hình tác phẩm được bảo hộ quyền tác giả. Bản quyền phim hay còn gọi là quyền tác giả đối với phim.
Đây là quyền của chủ sở hữu, tác giả cho tác phẩm điện ảnh mình sáng tạo ra. Quyền tác giả bao gồm quyền nhân thân và quyền tài sản. Xét về tính pháp lý, theo Điều 6 Luật SHTT thì Quyền tác giả là một quyền tự động. Tức là quyền được phát sinh kể từ khi tác phẩm được sáng tạo ra; không cần phân biệt là đã công bố hay chưa công bố, đã được đăng ký quyền tác giả hay là chưa.
Khi một bộ phim được ra đời, tác giả sẽ tự động sở hữu các quyền của bộ phim này.3 Vi phạm bản quy n phim l愃 gì? Các hành vi vi phạm bản quyền phim được quy định tại Điều 28 Luật SHTT. Trong đó, tiêu biểu là các hành vi: Sao chép tác phẩm mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả. Sử dụng tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả; không trả tiền nhuận bút, thù lao, quyền lợi vật chất khác theo quy định của pháp luật. Nhân bản; sản xuất bản sao; phân phối; trưng bày hoặc truyền đạt tác phẩm đến công chúng qua mạng truyền thông; các phương tiện kỹ thuật số mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả.4 Trường hợp Phimmoi.net Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã khởi tố vụ án hình sự liên quan đến trang phimmoi.net về việc xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.
Sự kiện này đang thu hút quan tâm của dư luận, mở ra hy vọng về việc có thể tiến tới xử lý triệt để nạn web lậu, răn đe những nền tảng đang thu lợi bất chính tương tự. Trong gần 10 năm quan sát mảng nội dung bản quyền số và theo đuổi các vụ kiện liên quan, luật sư (LS) Phan Vũ Tuấn - Phó Chủ tịch Hội Sở hữu trí tuệ TP.HCM - cho biết: “Phimmoi.net là 14 Downloaded by chinh toan (vuchinhhp22@gmail.