Giáo Trình Tin Học Kế Toán 1 Nghề Kế Toán Doanh Nghiệp Trình Độ Trung Cấp

Giáo trình tin học kế toán 1 cung cấp kiến thức cần thiết cho nghề kế toán doanh nghiệp trình độ trung cấp, giúp nâng cao kỹ năng chuyên môn.

• Tác giả: Nguyễn Hoàng Vũ
• Trường học: Cần Thơ
• Chuyên ngành: Tin Học Kế Toán
• Đề tài: Giáo Trình Tin Học Kế Toán Doanh Nghiệp Trung Cấp
• Loại tài liệu: giáo trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Cần Thơ

Mục lục chi tiết

• TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
• LỜI GIỚI THIỆU
• GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN
• 1. BÀI 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Lập trang tính đơn giản
• 1.1.1. Những khái niệm chung
• 1.1.1.1. Giới thiệu Excel
• 1.1.1.2. Khởi động chương trình
• 1.1.1.3. Các thành phần của cửa sổ Excel
• 1.1.1.4. Thoát khỏi Excel
• 1.1.2. Một số khái niệm cơ bản trong Excel
• 1.1.2.1. Khái niệm về tập trang tính
• 1.1.2.2. Khái niệm về trang tính
• 1.1.2.3. Các loại địa chỉ ô
• 1.1.2.4. Các loại dữ liệu
• 1.1.2.5. Cách nhập dữ liệu
• 1.1.2.6. Toán tử toán học
• 1.2. Các thao tác trên trang tính
• 1.2.1. Làm việc với tập trang tính
• 1.2.1.1. Tạo một bảng tính mới
• 1.2.1.2. Lưu (ghi) tập tin vào đĩa
• 1.2.1.3. Đóng tập tin hiện hành
• 1.2.1.4. Mở tập tin đã có trên đĩa
• 1.2.2. Thanh công cụ Ribbon
• 1.2.3. Làm việc với trang tính
• 1.2.4. Định dạng trang tính
• 1.2.4.1. Chọn các ô trong trang tính
• 1.2.4.2. Định dạng kiểu dữ liệu
• 1.2.4.3. Căn chỉnh dữ liệu
• 1.2.4.4. Định dạng phông chữ
• 1.2.4.5. Kẻ bảng tính
• 1.2.4.6. Định dạng màu nền
• 1.2.5. Xử lý dữ liệu trên trang tính
• 1.2.5.1. Sao chép toàn bộ thuộc tính của dữ liệu
• 1.2.5.2. Sao chép có lựa chọn thuộc tính của dữ liệu
• 1.2.5.3. Chèn dòng, cột, ô
• 1.2.5.4. Xoá dòng, cột, ô
• 1.2.5.5. Tìm kiếm và thay thế dữ liệu
• 1.2.5.6. Tạo ghi chú cho ô
• 1.3. Các thành phần của biểu đồ
• 1.4. Cách vẽ đồ thị
• 1.5. Hiệu chỉnh đồ thị
• 1.6. Các hàm thông dụng
• 1.6.1. Các hàm toán học
• 1.6.2. Hàm IF lồng
• 1.6.3. Các hàm xử lý ngày tháng
• 1.6.4. Các hàm thống kê
• 1.6.5. Các hàm xử lý chuỗi
• 1.7. Các hàm tài chính
• 1.7.1. Hàm tính khấu hao tài sản theo đường thẳng
• 1.7.2. Hàm tính khấu hao tài sản theo thời gian
• 1.7.3. Hàm về đầu tư
• 1.8. Bài tập của học viên
• 1.9. Hướng dẫn thực hiện
• 1.10. Những trọng tâm cần chú ý
• 1.11. Bài mở rộng và nâng cao
• 1.12. Yêu cầu đánh giá kết quả học tập
• 2. BÀI 2: CƠ SỞ DỮ LIỆU
• 2.1. Sắp xếp trên cơ sở dữ liệu
• 2.2. Tính tổng các nhóm
• 2.3. Các hàm trên cơ sở dữ liệu
• 2.4. Hiệu chỉnh trang in
• 2.4.1. Xem trước trang in
• 2.4.2. Thiết lập thông số cho trang in
• 2.4.3. Canh lề giấy (Margins)
• 2.4.4. Chọn vùng in (Set Print Area)
• 2.4.5. Thêm hình nền (Background)
• 2.4.6. Điều chỉnh tỉ lệ phóng to/ thu nhỏ trang in
• 2.4.7. In đường lưới của các ô
• 2.4.8. Thêm thông tin vào đầu và chân trang (Header và Footer)
• 2.5. Bài tập của học viên
• 2.6. Hướng dẫn thực hiện
• 2.7. Những trọng tâm cần chú ý
• 2.8. Bài mở rộng và nâng cao
• 3. BÀI 3: ỨNG DỤNG KẾ TOÁN TRÊN PHẦN MỀM KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
• 3.1. Tổng quan về phần mềm kế toán
• 3.1.1. Khái niệm phần mềm kế toán
• 3.1.2. Mô hình hoạt động của phần mềm kế toán
• 3.1.3. Tính ưu việt của phần mềm kế toán so với kế toán thủ công
• 3.1.4. Lợi ích của việc ứng dụng phần mềm kế toán
• 3.2. Các tiêu chuẩn và điều kiện của một phần mềm kế toán
• 3.2.1. Tiêu chuẩn của phần mềm kế toán
• 3.2.2. Điều kiện của phần mềm kế toán
• 3.2.3. Điều kiện cho việc áp dụng phần mềm kế toán
• 3.3. Quy định của Bộ Tài chính về hình thức kế toán máy
• 3.3.1. Đặc trưng cơ bản của hình thức kế toán máy
• 3.3.2. Trình tự ghi sổ theo hình thức kế toán máy
• 3.4. Các tiêu chuẩn giúp lựa chọn phần mềm kế toán tốt nhất
• 3.4.1. Nguồn gốc xuất xứ
• 3.4.2. Các vấn đề liên quan tới quá trình sử dụng
• 3.4.3. Các chức năng liên quan tới hoạt động kinh doanh
• 3.4.4. Những vấn đề cần quan tâm trong công tác triển khai và kỹ thuật
• 3.4.5. Khả năng hỗ trợ thích hợp cho các cải tiến trong tương lai
• 3.4.6. Các yếu tố về bảo mật
• 3.5. Cài đặt phần mềm và mở sổ kế toán của doanh nghiệp bằng phần mềm kế toán MISA SME
• 3.5.1. Mô hình cài đặt phần mềm MISA SME
• 3.5.2. Yêu cầu về hệ thống (cấu hình tối thiểu)
• 3.5.3. Chuẩn bị cài đặt
• 3.5.4. Cài đặt phần mềm MISA SME
• 3.6. Mở sổ kế toán của doanh nghiệp bằng phần mềm kế toán MISA SME
• 3.6.1. Khởi động MISA SME
• 3.6.2. Phân quyền sử dụng
• 3.6.2.1. Các bước thực hiện
• 3.6.2.2. Thay đổi vai trò, quyền hạn của Nhân viên
• 3.6.3. Quên mật khẩu khi chưa cập nhật tài khoản MISA ID
• 3.6.4. Thay đổi mã PIN Soft Token
• 3.6.5. Thiết lập thông tin ban đầu
• 3.6.5.1. Danh mục Hệ thống tài khoản
• 3.6.5.2. Một số các tùy chọn chung khác
• 3.6.6. Khai báo số dư ban đầu
• 3.6.6.1. Khai báo danh mục
• 3.6.6.2. Danh mục Nhóm khách hàng, nhà cung cấp
• 3.6.6.3. Danh mục Khách hàng, Nhà cung cấp
• 3.6.6.4. Danh mục Nhóm vật tư hàng hoá dịch vụ và Danh mục Vật tư hàng hoá dịch vụ
• 3.6.6.5. Danh mục Đối tượng tập hợp chi phí
• 3.6.6.6. Danh mục loại Tài sản cố định
• 3.6.6.7. Danh mục Cơ cấu tổ chức
• 3.6.6.8. Danh mục Nhân viên
• 3.6.6.9. Danh mục Ngân hàng và tài khoản ngân hàng
• 3.6.6.10. Nhập số dư ban đầu
• 3.6.7. Một số chức năng khác
• 3.6.7.1. Lưu trữ, bảo quản sổ kế toán
• 3.6.7.2. Cập nhật phần mềm theo thông báo của nhà cung cấp
• 3.6.7.3. Phục hồi dữ liệu kế toán
• 3.6.7.4. Mô hình công ty đa chi nhánh
• 3.6.7.5. Quản lý hệ thống Sổ quản trị hoặc Sổ tài chính
• 3.6.7.6. Xuất khẩu và nhập khẩu dữ liệu
• 3.7. Bài tập của học viên
• 3.8. Hướng dẫn thực hiện
• 3.9. Những trọng tâm cần chú ý
• 3.10. Bài mở rộng và nâng cao
• 3.11. Yêu cầu đánh giá kết quả học tập
• 4. BÀI 4: KẾ TOÁN VỐN BẰNG TIỀN
• 4.1. Nguyên tắc hạch toán
• 4.2. Mô hình hóa hoạt động thu chi tiền mặt
• 4.2.1. Thu tiền mặt
• 4.2.2. Chi tiền mặt
• 4.3. Mô hình hóa hoạt động thu chi tiền gửi
• 4.3.1. Thu tiền gửi
• 4.3.2. Chi tiền gửi
• 4.4. Thực hành trên phần mềm kế toán
• 4.4.1. Quy trình xử lý trên phần mềm
• 4.4.2. Kế toán tiền mặt tại quỹ
• 4.4.3. Kế toán tiền gửi
• 4.4.4. Xem và in báo cáo
• 4.5. Bài tập của học viên
• 4.6. Hướng dẫn thực hiện
• 4.7. Những trọng tâm cần chú ý
• 4.8. Bài mở rộng và nâng cao
• 4.9. Yêu cầu đánh giá kết quả học tập
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Tin Học Kế Toán Doanh Nghiệp Trung Cấp

Giáo trình Tin Học Kế Toán Doanh Nghiệp Trung Cấp là tài liệu quan trọng giúp sinh viên nắm vững kiến thức cơ bản về kế toán và ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực này. Nội dung giáo trình được biên soạn dựa trên nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, nhằm trang bị cho sinh viên những kỹ năng cần thiết để làm việc hiệu quả trong môi trường kế toán hiện đại.

1.1. Mục tiêu của giáo trình

Giáo trình nhằm cung cấp kiến thức về các phần mềm kế toán, giúp sinh viên hiểu rõ cách thức hoạt động của hệ thống kế toán trong doanh nghiệp.

1.2. Đối tượng sử dụng giáo trình

Giáo trình này được thiết kế cho sinh viên ngành kế toán, những người muốn nâng cao kỹ năng tin học trong lĩnh vực kế toán doanh nghiệp.

II. Những thách thức trong việc áp dụng Tin Học vào Kế Toán

Việc áp dụng công nghệ thông tin vào kế toán không phải là điều dễ dàng. Nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc lựa chọn phần mềm phù hợp và đào tạo nhân viên sử dụng hiệu quả. Những thách thức này cần được giải quyết để tối ưu hóa quy trình kế toán.

2.1. Khó khăn trong việc lựa chọn phần mềm kế toán

Nhiều doanh nghiệp không biết cách lựa chọn phần mềm kế toán phù hợp với quy mô và nhu cầu của mình, dẫn đến việc sử dụng không hiệu quả.

2.2. Đào tạo nhân viên sử dụng phần mềm

Đào tạo nhân viên sử dụng phần mềm kế toán là một thách thức lớn, đặc biệt là với những người chưa có kinh nghiệm về công nghệ thông tin.

III. Phương pháp hiệu quả trong việc học Tin Học Kế Toán

Để học tốt giáo trình Tin Học Kế Toán, sinh viên cần áp dụng các phương pháp học tập hiệu quả. Việc thực hành thường xuyên và tham gia các khóa học bổ sung sẽ giúp nâng cao kỹ năng sử dụng phần mềm kế toán.

3.1. Thực hành trên phần mềm kế toán

Thực hành là cách tốt nhất để nắm vững kiến thức. Sinh viên nên dành thời gian làm quen với các phần mềm kế toán như MISA SME.

3.2. Tham gia các khóa học bổ sung

Các khóa học bổ sung sẽ giúp sinh viên cập nhật kiến thức mới và nâng cao kỹ năng sử dụng phần mềm kế toán.

IV. Ứng dụng thực tiễn của Tin Học trong Kế Toán Doanh Nghiệp

Tin học đã trở thành một phần không thể thiếu trong kế toán doanh nghiệp. Việc ứng dụng công nghệ thông tin giúp tăng cường hiệu quả công việc và giảm thiểu sai sót trong quá trình ghi chép và báo cáo tài chính.

4.1. Tăng cường hiệu quả công việc

Sử dụng phần mềm kế toán giúp tự động hóa nhiều quy trình, từ đó tiết kiệm thời gian và nguồn lực cho doanh nghiệp.

4.2. Giảm thiểu sai sót trong kế toán

Công nghệ thông tin giúp giảm thiểu sai sót do con người gây ra, đảm bảo tính chính xác trong các báo cáo tài chính.

V. Kết luận về tương lai của Tin Học Kế Toán

Tương lai của Tin Học Kế Toán rất hứa hẹn với sự phát triển không ngừng của công nghệ. Các phần mềm kế toán ngày càng trở nên thông minh và dễ sử dụng hơn, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình kế toán.

5.1. Xu hướng phát triển phần mềm kế toán

Phần mềm kế toán sẽ ngày càng tích hợp nhiều tính năng thông minh, giúp người dùng dễ dàng hơn trong việc quản lý tài chính.

5.2. Tác động của công nghệ đến nghề kế toán

Công nghệ sẽ tiếp tục thay đổi cách thức làm việc của kế toán viên, từ đó tạo ra nhiều cơ hội mới trong nghề nghiệp.

Nội dung chính

GIÁO TRÌNH TIN HỌC KẾ TOÁN 1 (MÃ MÔ ĐUN: MĐ 15)

---

Tổng quan về giáo trình

• Môn học và vị trí trong chương trình đào tạo:
  Giáo trình Tin học kế toán 1 (mã mô đun: MĐ 15) do nhóm tác giả Nguyễn Hoàng Vũ (Chủ biên) và Trần Thị Hồng Châu biên soạn năm 2021 tại Cần Thơ. Đây là mô đun chuyên ngành bắt buộc trong chương trình đào tạo trình độ Cao đẳng ngành Kế toán doanh nghiệp. Mô đun được bố trí giảng dạy ở giai đoạn cuối khóa học, sau khi người học đã hoàn thành các học phần nền tảng và cơ sở ngành bao gồm: Soạn thảo văn bản, Kinh tế vi mô, Kinh tế vĩ mô, Thống kê doanh nghiệp & dự báo, Lý thuyết tài chính tiền tệ, Nguyên lý kế toán, Quản trị doanh nghiệp, Kinh tế phát triển - Kinh tế quốc tế và Phân tích hoạt động kinh doanh.

• Mục tiêu học tập (Learning Outcomes):
  Giáo trình trang bị cho người học năng lực:

  • Cài đặt và thiết lập cơ sở dữ liệu kế toán trên máy tính.
  • Lựa chọn hệ thống tài khoản, chứng từ và sổ sách kế toán phù hợp với từng loại hình doanh nghiệp.
  • Khai báo thông tin ban đầu, nhập số dư đầu kỳ và cập nhật dữ liệu chứng từ phát sinh theo từng phân hệ nghiệp vụ.
  • Thực hiện các bút toán tổng hợp cuối kỳ, kiểm tra, đối chiếu số liệu sổ sách và kết xuất, in ấn hệ thống báo biểu kế toán, báo cáo tài chính.
  • Làm chủ kỹ năng xử lý dữ liệu tính toán trên bảng tính Microsoft Excel và vận hành phần mềm kế toán doanh nghiệp MISA SME.

• Cấu trúc và cách tiếp cận:
  Giáo trình có tổng thời lượng 45 giờ (bao gồm 15 giờ lý thuyết, 28 giờ thực hành và 2 giờ kiểm tra định kỳ). Nội dung được thiết kế theo cấu trúc mô đun tích hợp, kết hợp tuần tự từ kiến thức công cụ xử lý dữ liệu bảng tính đến quy trình hạch toán tự động trên phần mềm kế toán.

• Điểm đặc sắc của giáo trình:
  Tài liệu kết hợp giữa kỹ thuật xử lý dữ liệu kế toán trên Microsoft Excel (với hệ thống hàm tài chính, hàm cơ sở dữ liệu) và quy trình thực hành trên phần mềm MISA SME, bám sát các quy định nghiệp vụ theo Thông tư 103/2005/TT-BTC của Bộ Tài chính.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Giáo trình gồm 4 bài học chính được tổ chức theo trình tự logic lũy tiến:

• Bài 1: Mở đầu (8 giờ: 3 LT - 5 TH, Mã bài: MĐ 15-01):
  Trình bày các khái niệm cơ bản về Microsoft Excel chạy trên nền Windows; cấu trúc tập trang tính Workbook (tối đa 255 sheet, mặc định 3 sheet) và trang tính Worksheet (256 cột từ A..IV, 65.536 dòng từ 1..65536); các loại địa chỉ ô (địa chỉ tương đối, tuyệt đối $Cột$Dòng, hỗn hợp $A1, A$1, chuyển đổi qua phím F4); các kiểu dữ liệu cơ bản (Text, Number, Date) và toán tử số học, so sánh, ghép chuỗi &. Cung cấp kỹ thuật định dạng, lệnh Paste Special, xử lý chèn/xóa dòng cột, tìm kiếm thay thế (Ctrl+H), biểu đồ và đồ thị qua Chart Wizard (các dạng Column, Pie, Line, Area, Doughnut, Radar,...). Giới thiệu hệ thống hàm thông dụng:

  • Hàm toán học: ABS, INT, MOD, ROUND, RAND, SQRT, POWER.
  • Hàm logic: IF, IF lồng, AND, OR.
  • Hàm ngày tháng: TODAY, NOW, DAY, MONTH, YEAR, WEEKDAY.
  • Hàm thống kê: SUM, MIN, MAX, AVERAGE, COUNT, COUNTA.
  • Hàm chuỗi: LEFT, RIGHT, MID, UPPER, LOWER, PROPER, VALUE.
  • Hàm tìm kiếm: VLOOKUP, HLOOKUP.
  • Hàm tính khấu hao tài sản: SLN (khấu hao đường thẳng theo Nghị định 206), SYD, DB, DDB.
  • Hàm tài chính đầu tư: FV, PV, PMT.

• Bài 2: Cơ sở dữ liệu (8 giờ: 2 LT - 6 TH, Mã bài: MĐ 15-02):
  Trình bày khái niệm vùng Database trong Excel gồm tiêu đề cột (Field Name) và các bản ghi (Records). Hướng dẫn sắp xếp dữ liệu (Data Sort với khóa chính, khóa phụ), tính tổng có điều kiện (SUMIF), nhóm hàm cơ sở dữ liệu (DSUM, DAVERAGE, DMAX, DMIN, DCOUNT, DCOUNTA), kỹ thuật trích lọc dữ liệu qua Advanced Filter, phân tích dữ liệu bằng PivotTable. Hướng dẫn thiết lập thông số trang in (Page Setup, Margins, Orientation, Print Area, Scale to Fit từ 10% đến 400%, Gridlines, Header & Footer với mã lệnh &[Page], &[Date], &[File],...).

• Bài 3: Ứng dụng kế toán trên phần mềm kế toán doanh nghiệp (16 giờ: 5 LT - 10 TH - 1 KT, Mã bài: MĐ 15-03):
  Cung cấp cơ sở lý thuyết về phần mềm kế toán: khái niệm, mô hình hoạt động 3 công đoạn (Nhận dữ liệu đầu vào - Xử lý ghi sổ - Kết xuất dữ liệu đầu ra), ưu thế so với kế toán thủ công và lợi ích quản trị. Trình bày các tiêu chuẩn, điều kiện của phần mềm kế toán theo Thông tư 103/2005/TT-BTC, quy định về hình thức kế toán máy và tiêu chuẩn lựa chọn phần mềm (nguồn gốc, chi phí giấy phép/triển khai/bảo trì từ 8% đến 20%, tính năng bảo mật, khả năng tích hợp công cụ báo cáo như Crystal Reports, FRX). Hướng dẫn cài đặt và vận hành phần mềm MISA SME: quản trị người dùng, phân quyền qua tài khoản MISA ID và Soft Token, thiết lập thông tin ban đầu, khai báo hệ thống danh mục (Tài khoản, Khách hàng, Nhà cung cấp, Vật tư hàng hóa dịch vụ, Đối tượng tập hợp chi phí, Loại TSCĐ, Cơ cấu tổ chức, Nhân viên, Ngân hàng), nhập số dư đầu kỳ, sao lưu, phục hồi dữ liệu và quản lý mô hình công ty đa chi nhánh.

• Bài 4: Kế toán vốn bằng tiền (13 giờ: 5 LT - 7 TH - 1 KT, Mã bài: MĐ 15-04):
  Trình bày nguyên tắc hạch toán kế toán vốn bằng tiền; mô hình hóa luồng thu - chi tiền mặt tại quỹ và thu - chi tiền gửi ngân hàng. Hướng dẫn quy trình xử lý nghiệp vụ trên phần mềm MISA SME: nhập chứng từ thu/chi tiền mặt, giấy báo Nợ/Báo Có tiền gửi, đối chiếu sổ quỹ, sổ tiền gửi ngân hàng, lập và in hệ thống báo cáo, chứng từ kế toán liên quan.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

• Lý thuyết nền tảng (Fundamental theories): Bản chất của hình thức kế toán trên máy vi tính theo quy định của Bộ Tài chính; mô hình hóa dòng luân chuyển chứng từ kế toán trong doanh nghiệp.
• Nguyên tắc cốt lõi (Core principles): Nguyên tắc ghi sổ kép trong môi trường tự động hóa; tính toàn vẹn và bất biến của dữ liệu kế toán; các tiêu chuẩn kỹ thuật quy định tại Thông tư 103/2005/TT-BTC.
• Khung phân tích chuẩn (Essential frameworks): Mô hình xử lý dữ liệu 3 công đoạn (Đầu vào - Xử lý trung gian - Kết xuất đầu ra); cấu trúc tổ chức cơ sở dữ liệu quan hệ dạng bảng (Table - Field - Record).

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Thiết lập công thức tính toán phức hợp trên Excel; sử dụng các hàm tài chính (khấu hao, giá trị tương lai/hiện tại của dòng tiền); cài đặt, phân quyền bảo mật, sao lưu và phục hồi cơ sở dữ liệu trên MISA SME.
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Trích lọc dữ liệu nâng cao (Advanced Filter), tổng hợp số liệu đa chiều qua PivotTable, trực quan hóa biến động số liệu tài chính qua biểu đồ.
• Năng lực thực hành nghề nghiệp (Practical competencies): Khai báo hệ thống danh mục, nhập chứng từ kế toán phát sinh, kiểm tra đối chiếu sổ sách và lập báo cáo tài chính đáp ứng chuẩn mực kế toán Việt Nam.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

• Tiếp cận sư phạm (Pedagogical approach):
  Giáo trình xây dựng theo phương pháp tích hợp lý thuyết và thực hành, trong đó thời lượng thực hành trên máy vi tính chiếm tỷ trọng lớn (28 giờ thực hành / 45 giờ tổng thời lượng, tương đương 62,2%). Nội dung giảng dạy đi từ việc trang bị kỹ năng thao tác công cụ bảng tính (Excel) đến thực hành quy trình hạch toán trên phần mềm kế toán chuyên dụng (MISA SME).

• Bài tập và tình huống (Case studies):
  Hệ thống bài tập trong tài liệu được xây dựng từ các nghiệp vụ thực tế của doanh nghiệp:

  • Lập bảng thanh toán lương nhân viên kết hợp hàm tìm kiếm, phân loại phòng ban theo mã nhân viên.
  • Lập bảng theo dõi tiền vay - vàng vay, tính lãi suất theo thời hạn và diện vay, tính số tiền trả kỳ đầu và làm tròn số.
  • Quản lý dịch vụ thuê phòng với điều kiện giảm giá, tính toán ngày lưu trú và số tiền phải thanh toán bằng các hàm logic IF, AND kết hợp VLOOKUP.
  • Quản lý hóa đơn bán hàng xi măng, tính thuế suất dựa trên ký tự mã hóa đơn, chiết xuất dữ liệu theo điều kiện số lượng và vẽ biểu đồ cột 3D.

• Bài tập thực hành (Practical exercises):
  Cuối mỗi bài học đều có phần hướng dẫn thực hiện chi tiết từng bước (Step-by-step) và hệ thống bài tập mở rộng, nâng cao (như thực hành phân tích với PivotTable, xử lý chuỗi và hàm thời gian phức tạp).

• Phương pháp đánh giá (Assessment methods):
  Đánh giá kết quả học tập bao gồm 3 cấu phần:

  • Đánh giá kiến thức: Kiểm tra viết, trắc nghiệm hoặc vấn đáp về cú pháp hàm, nguyên tắc hạch toán và tiêu chuẩn phần mềm kế toán.
  • Đánh giá kỹ năng: Đánh giá qua 2 bài kiểm tra thực hành trực tiếp trên máy vi tính (Bài 3 và Bài 4), đo lường độ chính xác khi thiết lập công thức, nhập liệu chứng từ và in ấn báo biểu.
  • Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Đánh giá tính tỉ mỉ, cẩn thận, chính xác, ngăn nắp và tuân thủ các quy định an toàn khi thao tác trên máy tính.

• Hướng dẫn tự học (Self-study guidelines):
  Sinh viên ôn tập dựa vào các mục "Những trọng tâm cần chú ý" được tổng hợp ở cuối mỗi bài học và tự giải các bài tập mở rộng để củng cố kỹ năng thao tác máy.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

• Cập nhật quy định pháp lý:
  Giáo trình tích hợp các quy định tại Thông tư 103/2005/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn về tiêu chuẩn, điều kiện của phần mềm kế toán và phương pháp trích khấu hao tài sản cố định đường thẳng theo quy định tại Nghị định 206 của Chính phủ.

• Tích hợp giải pháp công nghệ kế toán:
  Giáo trình đưa vào đào tạo phần mềm MISA SME – giải pháp kế toán doanh nghiệp được ứng dụng rộng rãi. Nội dung cập nhật các phương thức bảo mật và quản trị như xác thực Soft Token, tài khoản MISA ID, quản lý dữ liệu theo mô hình công ty đa chi nhánh và theo dõi song song hệ thống Sổ tài chính hoặc Sổ quản trị.

• Gắn kết thực tiễn doanh nghiệp:
  Các quy trình hạch toán thu - chi tiền mặt và tiền gửi ngân hàng trong giáo trình được mô hình hóa theo chu trình chứng từ kế toán thực tế. Đồng thời, giáo trình giới thiệu khả năng kết nối giữa phần mềm kế toán với các ứng dụng tạo báo cáo chuyên dụng (Crystal Reports, FRX) phục vụ nhu cầu quản trị doanh nghiệp.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

• Sinh viên mục tiêu:
  Sinh viên trình độ Cao đẳng ngành Kế toán doanh nghiệp tại các trường đại học, cao đẳng và cơ sở giáo dục nghề nghiệp.

• Kiến thức tiên quyết (Prerequisites):
  Người học cần hoàn thành các học phần: Soạn thảo văn bản, Nguyên lý kế toán, Kinh tế vi mô, Kinh tế vĩ mô, Thống kê doanh nghiệp & dự báo, Lý thuyết tài chính tiền tệ, Quản trị doanh nghiệp, Kinh tế phát triển - Kinh tế quốc tế và Phân tích hoạt động kinh doanh.

• Giảng viên và cách sử dụng:
  Giảng viên chuyên ngành sử dụng tài liệu làm đề cương chi tiết cho môn học Tin học kế toán 1 (thời lượng 45 giờ), phân bổ 15 giờ lý thuyết trên giảng đường và 28 giờ thực hành trực tiếp tại phòng máy vi tính.

• Tự học và tham khảo:
  Tài liệu là tài liệu hướng dẫn tự học cho kế toán viên, cán bộ quản lý cần nắm bắt quy trình vận hành bảng tính Excel trong kế toán và làm quen với phần mềm MISA SME.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với ai?
   Giáo trình được biên soạn cho sinh viên bậc Cao đẳng ngành Kế toán doanh nghiệp và những người cần bổ trợ kỹ năng ứng dụng phần mềm tin học vào công tác kế toán.

2. Cần chuẩn bị kiến thức nền tảng nào trước khi học?
   Người học cần có kỹ năng soạn thảo văn bản, tin học văn phòng cơ bản và nắm vững kiến thức các môn học: Nguyên lý kế toán, Thống kê doanh nghiệp, Lý thuyết tài chính tiền tệ và Phân tích hoạt động kinh doanh.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu tin học thông thường là gì?
   Giáo trình đi sâu vào việc giải quyết các bài toán nghiệp vụ kế toán chuyên thù, bao gồm các hàm tài chính (khấu hao, đầu tư) trên Excel và quy trình thực hành cài đặt, thiết lập danh mục, ghi sổ trên phần mềm MISA SME theo quy định của Thông tư 103/2005/TT-BTC.

4. Làm sao để tự học giáo trình này đạt hiệu quả cao?
   Người học cần đọc kỹ phần lý thuyết mô hình hóa chu trình kế toán, thực hành tuần tự theo các bước hướng dẫn mẫu trên máy vi tính, sau đó hoàn thành các bài tập mở rộng và kiểm tra đối chiếu số liệu đầu ra.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo giáo trình không?
   Giáo trình cung cấp sẵn hệ thống bài tập thực hành, bài tập mở rộng có hướng dẫn giải, danh mục tài liệu tham khảo chuyên ngành và tài liệu hướng dẫn sử dụng phần mềm MISA SME.

---

Kết luận

• Giá trị chính của giáo trình:
  Giáo trình Tin học kế toán 1 (Mã mô đun: MĐ 15) cung cấp hệ thống kiến thức và bài tập thực hành về ứng dụng Microsoft Excel và phần mềm MISA SME vào công tác kế toán doanh nghiệp, đảm bảo chuẩn mực chuyên môn và tính pháp lý theo quy định của Bộ Tài chính.

• Lộ trình học tập đề xuất:
  Người học cần thành thạo kỹ thuật xử lý bảng tính, hàm tài chính và quản trị cơ sở dữ liệu trên Excel (Bài 1, Bài 2), sau đó tiến hành cài đặt, thiết lập danh mục ban đầu và thực hành hạch toán phân hệ kế toán vốn bằng tiền trên phần mềm MISA SME (Bài 3, Bài 4).

• Nguồn tài liệu bổ sung:
  Tham khảo thêm hệ thống văn bản pháp luật (Thông tư 103/2005/TT-BTC, Nghị định 206) cùng tài liệu hướng dẫn kỹ thuật và phim hướng dẫn tác nghiệp của phần mềm MISA SME.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU Mã bài: MĐ 15 -01 Giới thiệu Trình bày được một số khái niệm cơ bản trong Exel. Xử lý được dữ liệu trên trang tính Mục tiêu: - Xác định được các hàm thông dụng trong Exel - Thao tác thành thạo trên máy tính - Ứng dụng vào công tác kế toán - Nghiêm túc, cẩn thận khi nghiên cứu I. Lập trang tính đơn giản 1. Những khái niệm chung 1.

Giới thiệu Excel: Excel là một trong những chương trình ứng dụng trong bộ Microsoft Office do hãng Microsoft của Mỹ viết và chạy trên nền Windows. Excel có thể được cài đặt một cách độc lập, nhưng thông thường được cài đặt qua bộ MSOFFICE. Chức năng chính của Excel dùng để tính toán, phân tích, tổng hợp số liệu, tạo biểu đồ, chia sẽ dữ liệu với ứng dụng khác,. Khởi động chương trình Cách 1: Double click vào biểu tượng trên màn hình Desktop.

Cách 2: chọn menu lệnh Start →Programs→Microsoft Excel hoặc Start→Programs→Microsoft Office→Microsoft Excel.2/ Các thành phần của cửa sổ Excel: Hình 1.1: Màn hình giao diện của MS Excel Dưới đây là các thành phần cơ bản trên màn hình chính (1): Thanh công cụ nhanh: Chứa các lệnh thao tác nhanh (2): Office button: Chứa lệnh thao tác với tệp (3): Thanh công cụ Ribbon: Chứa gần như toàn bộ các lệnh thao tác với chương trình, chúng được phân chia thành các nhóm khác nhau. (8): Thanh cuộn: Dùng để di chuyển văn bản lên xuống, sang trái sang phải. (9): Thanh Sheet tab: Liệt kê danh sách các bảng tính có trong tệp Excel (WorkBook), ngoài ra còn chứa thanh điều khiển để di chuyển qua lại giữa các Sheet. (10): Thanh trạng thái: Chứa một số thông tin hiện thời của văn bản như chế độ hiển thị, phần trăm hiển thị, trang hiện tại,… 1.3/ Thoát khỏi Excel: Ta có thể thoát khỏi Excel bằng một trong các cách sau:  Click nút Close ở góc trên bên phải màn hình, hoặc  Chọn lệnh File→Exit, hoặc  Ấn tổ hợp phím tắt Alt+F4.

 Chú ý: khi dữ liệu trên các bảng tính chưa ghi Excel nhắc có ghi lại không không ghi tiếp tục làm việc với Excel ghi Hình 1.2: Cửa sổ thoát MS Ecxel 1. Một số khái niệm cơ bản trong Excel 1. Khái niệm về tập trang tính Mỗi tập tin Excel còn gọi là WorkBook có phần mở rộng mặc định là. Một Workbook có tối đa là 255 Sheets, được xem là 1 file (tập tin).

Workbook được so sánh như một tập tài liệu gồm có nhiều tờ và có liên quan với nhau. Mỗi tờ gọi là một worksheet hay sheet (bảng tính) và có tên mặc định là Sheet1, Sheet2,. Mặc định tạo 1 Workbook mới có 3 sheets. Có thể quy định số sheet này bằng cách vào Menu Tool/Options…Ở thẻ General quy định số sheet.

Khái niệm về trang tính Một trang tính (bảng tính) có trên 4 tỷ ô dữ liệu. Mỗi trang tính được đặt tên là Sheet# (# là số thứ tự) hoặc một tên gọi cụ thể, mỗi trang tính gồm có: Cột (Column) : Là tập hợp những ô trong bảng tính theo chiều dọc. Có 256 cột trong bảng tính, được đánh thứ tự lần lượt bằng các mẫu tự A,B,.,IV Dòng (Row): Là tập hợp những ô trong bảng tính theo chiều ngang.536 dòng trong bảng tính, được đánh thứ tự lần lượt từ 1 đến 65536. Ô (Cell): Là giao của một hàng và một cột.

Ô được xác định bởi một toạ độ (gọi là địa chỉ) dựa theo ký hiệu của cột và số thứ tự của dòng. Vd: A1, D15, E35, … Con trỏ ô: ở mỗi thời điểm luôn có một con trỏ ô. Con trỏ ô có dạng hình chữ nhật. 11 Ô hiện hành: là ô đang chứa con trỏ ô.

Các loại địa chỉ ô - Địa chỉ tương đối: Là địa chỉ mà giá trị sẽ thay đổi tương ứng. Và được ký hiệu: Tên cột và chỉ số dòng. - Địa chỉ tuyệt đối: Là địa chỉ mà giá trị không thay đổi. Và được ký hiệu: $cột và $dòng.

- Địa chỉ hỗn hợp: Là địa chỉ mà giá trị sẽ thay đổi tương ứng tùy vào sự hỗn hợp. Gồm có tương đối cột tuyệt đối dòng và tuyệt đối cột tương đối dòng Vd: A$1, $A1 Chú ý: Có thể chọn địa chỉ cần tuyệt đối sau đó nhấn F4 nhiều lần để chọn hình thức thích hợp. Các loại dữ liệu Các kiểu dữ liệu cơ bản thường dùng trong Excel gồm: kiểu ký tự, kiểu số, kiểu ngày tháng. Mặc định, khi nhập liệu trong Excel, kiểu ký tự sẽ tự động gióng hàng trái, kiểu số và kiểu ngày sẽ gióng hàng phải.

- Nhập dữ liệu cố định: click chuột/di chuyển chuột bằng phím tab/ key up/ key down đến cell cần nhập → nhập dữ liệu → enter. - Nhập các ký tự đặc biệt: Insert → Symbol → chọn bảng mã → chọn ký hiệu→Insert - Nhập dữ liệu bằng công thức: bắt đầu là dấu = hoặc +, theo sau là địa chỉ ô dữ liệu cùng với các toán tử hoặc hàm (hàm sẽ được trình bày ở phần sau) Kiểu số Kiểu ký tự Kiểu ngày Các lưu ý: c - Nếu nhập số mà không cần tính toán, nên định dạng kiểu Text trước khi nhập: vào Home→ Number→ Text → OK. - Nhập ngày và thời gian: cần định dạng mặc định trong Control Panel →Regional and Language Options trước khi nhập. - Khi nhập thời gian và muốn định dạng theo chuẩn 12 giờ thì thêm A hoặc P vào sau thời gian nhập vào, nếu không Excel tự hiểu là AM.

Ví dụ 6:30 AM hoặc 5:15 PM. Để nhập cùng một nội dung cho nhiều ô → chọn các ô →nhập liệu tại ô đầu tiên→nhấn <Ctrl+Enter>. Cách nhập dữ liệu - Chọn ô cần nhập dữ liệu, tiến hành nhập dữ liệu. - Sau khi nhập dữ liệu cho ô xong ta phải di chuyển con trỏ ra khỏi ô đang nhập bằng một trong các phím Enter, phím tab.

hoặc click chuột vào ô khác. Lưu ý: Để xuống dòng mà vẫn còn trong ô đó ta ấn tổ hợp phím Alt+Enter. Toán tử toán học Các toán tử (phép toán) dùng để kết hợp các toán hạng trong công thức, trong biểu thức, các hàm. 12 Toán tử số học: gồm các toán tử sau: + : cộng hai toán hạng -ví dụ: = 2+3=5 - : trừ hai toán hạng, hoặc đổi dấu của toán hạng -ví dụ: = 3-2 =1 * : nhân hai toán hạng -ví dụ: = 2*3=6 / : chia hai toán hạng -ví dụ: = 6/3 = 2 % : phần trăm của toán hạng -ví dụ: = 2% =0.02 ^ : lũy thừa của toán hạng (bên trái) với số mũ (bên phải) ví dụ: = 2^3=8 Toán tử so sánh: gồm các toán tử sau = (bằng) a=b <> (khác) a<>b > (lớn hơn) a>b < (nhỏ hơn) a<b <= (nhỏ hơn hoặc bằng) a<=b >= (lớn hơn hoặc bằng) a>=b Cú pháp: <Giá trị 1> toán tử so sánh <Giá trị 2> Các toán tử được dùng để so sánh hai giá trị <Giá trị 1> và <Giá trị 2>.

Kết quả là 1 trong 2 giá trị True (đúng) hoặc False (sai). Toán tử ghép chuỗi : & (dùng để nối các chuỗi lại với nhau) Toán tử ghép chuỗi dùng để ghép hai chuỗi lại với nhau và cho kết quả là 1 chuỗi. Cú pháp: <Chuỗi 1> & <Chuỗi 2> “Nguyễn Văn ” & ”Bình” → “Nguyễn Văn Bình” Lưu ý: - Độ ưu tiên của toán tử theo thứ tự như sau trong biểu thức:( ), ^, *, /, +, -, =, <>, >, >=, <, <=, NOT, AND, OR, &. - Trong công thức tính toán nếu có chứa dữ liệu dạng chuỗi Excel sẽ báo lỗi #Value!.

Các thao tác trên trang tính 2. Làm việc với tập trang tính 2. Tạo một bảng tính mới Cách 1: Nhấp File/New Cách 2: Nhấp vào biểu tượng trên thanh công cụ nhanh. Cách 3: Nhấn tổ hợp phím Ctrl + N 2.

Lưu (ghi) tập tin vào đĩa: Chọn mục lệnh File→Save hoặc click vào nút Save ( ) hoặc ấn Ctrl+S xuất hiện hộp thoại như hình 1.3 cho phép chọn vị trí (ổ đĩa, thư mục) và nhập tên tập tin cần ghi. 13 Nơi chứa tập tin cần lưu Lưu tập tin Không lưu Tên tập tin cần lưu Hình 1.3: Cửa sổ lưu tập tin 2.3/ Đóng tập tin hiện hành: Chọn mục lệnh File→ Close hoặc click nút Close ( ) ở góc phải cửa sổ tư liệu (nút Close phía dưới) hoặc ấn tổ hợp phím Ctrl+F4.4/ Mở tập tin đã có trên đĩa: Chọn mục lệnh File/Open. hoặc click chuột vào nút Open ( ) hoặc ấn Ctrl+O. Sau đó chọn ổ đĩa, thư mục và tên tập tin cần mở.4) Nơi chứa tập tin cần mở Chọn tập tin cần mở Mở tập tin Không mở Hình 1.4: Cửa sổ mở tệp 2.

Thanh công cụ Ribbon Thanh Ribbon là thanh công cụ chứa gần như toàn bộ các lệnh để thao tác với chương trình, như các lệnh về hiệu chỉnh bảng tính, hàm, công thức, hay xử lý dữ liệu,… - Home: Xuất hiện mặc định trên thành Ribbon, chứa các nhóm lệnh như sau: 14 + Clipboard: Cắt dán + Font: Font chữ + Alignment: Căn lề nội dung + Number: Định dạng dữ liệu + Styles: Định dạng bảng tính + Cells: Thao tác với Cell + Editing: Hàm, lọc, tìm kiếm dữ liệu - Insert: Xuất hiện mặc định trên thành Ribbon, chứa các nhóm lệnh liên quan đến việc chèn các đối tượng vào văn bản, chi tiết như sau: + Tables: Các chèn bảng vào thao tác với bảng + Illustrations: Các lệnh chèn đối tượng đồ họa + Charts: Lệnh chèn các liên kết + Text: Lệnh liên quan đến việc chèn các đối tượng TextBox, Wordart, Header & Footer,… + Symbols: Lệnh liên quan đến việc chèn các biểu tượng. - Page Layout: Xuất hiện mặc định trên thanh Ribbon, chứa các nhóm lệnh liên quan đến bố cục của bản tính. + Themes: Tủy chỉnh nền cho bảng tính. + Page Setup: Các lệnh thiết lập định dạng trang in + Scale to fit: Cố định số trang in trong một văn bản + Sheet Options: Tùy chỉnh Sheet +Arrange: Các lệnh sắp xếp các đối tượng trên văn bản.

- Formulas: Xuất hiện mặc định trên thành Ribbon, chứa các lệnh làm việc với hàm và công thức + Function Library: Chứa lệnh gọi các hàm trong Excel. + Defined Names: Chứa lệnh định nghĩa vùng làm việc. + Formula Auditing: Chứa lệnh tham chiếu công thức. + Calculation: Tùy chọn tính toán trong Excel.

- Data: Xuất hiện mặc định trên thành Ribbon, chứa các lệnh làm việc với dữ liệu 15 + Get External Data: Lấy dữ liệu từ những ứng dụng khác. + Sort & Filter: Chứa lệnh sắp xếp, lọc dữ liệu. + Data Tools: Chứa một số công cụ thao tác với dữ liệu. + Outline: Chứa các lệnh nhóm dữ liệu.