Giáo trình kỹ năng giao tiếp ngành quản trị kinh doanh tại Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp

Khám phá giáo trình kỹ năng giao tiếp cho sinh viên ngành quản trị kinh doanh tại trường CĐ Cộng đồng Đồng Tháp, nâng cao khả năng nghề nghiệp.

• Trường học: Trường Cao Đẳng Cộng Đồng Đồng Tháp
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giáo Trình Kỹ Năng Giao Tiếp Ngành Quản Trị Kinh Doanh
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Đồng Tháp

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ GIAO TIẾP
• 1.1. Khái quát chung về giao tiếp và giao tiếp trong kinh doanh
• 1.2. Tầm quan trọng của giao tiếp
• 1.3. Chức năng giao tiếp
• 1.3.1. Nhóm chức năng xã hội
• 1.3.2. Nhóm chức năng tâm lý
• 1.4. Các hình thức và phương tiện giao tiếp
• 1.4.1. Các hình thức giao tiếp
• 1.4.2. Các phương tiện giao tiếp
• 1.5. Các nguyên tắc giao tiếp
• 1.5.1. Đảm bảo sự hài hòa về mặt lợi ích giữa các bên tham gia giao tiếp
• 1.5.2. Đảm bảo nguyên tắc bình đẳng trong giao tiếp
• 1.5.3. Nguyên tắc hướng tới giải pháp tối ưu
• 1.5.4. Nguyên tắc tôn trọng giá trị văn hóa
• 1.6. Câu hỏi ôn tập chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: MỘT SỐ KỸ NĂNG GIAO TIẾP
• 2.1. Kỹ năng làm quen
• 2.1.1. Khái niệm ấn tượng ban đầu
• 2.1.2. Cấu trúc của ấn tượng ban đầu
• 2.1.3. Vai trò của ấn tượng ban đầu
• 2.1.4. Quá trình hình thành ấn tượng ban đầu
• 2.2. Các nghi thức ứng xử
• 2.3. Kỹ năng lắng nghe
• 2.3.1. Khái niệm, lợi ích và nguyên tắc lắng nghe
• 2.3.2. Lợi ích khi lắng nghe
• 2.3.3. Một số nguyên tắc lắng nghe hiệu quả
• 2.4. Các mức độ lắng nghe và kỹ năng lắng nghe hiệu quả
• 2.4.1. Các mức độ lắng nghe
• 2.4.2. Kỹ năng lắng nghe hiệu quả
• 2.5. Kỹ năng thuyết trình
• 2.5.1. Khái niệm thuyết trình
• 2.5.2. Kỹ năng thuyết trình
• 2.5.2.1. Tự đánh giá kỹ năng thuyết trình
• 2.5.2.2. Chuẩn bị cho buổi thuyết trình
• 2.5.2.3. Cấu trúc bài thuyết trình
• 2.5.2.4. Sử dụng giao tiếp phi ngôn từ trong thuyết trình
• 2.6. Kỹ năng giải quyết xung đột
• 2.6.1. Khái niệm xung đột
• 2.6.1.1. Phân biệt xung đột theo đối tượng
• 2.6.1.2. Phân biệt xung đột theo tính chất lợi hại
• 2.6.2. Nguyên nhân xung đột
• 2.6.2.1. Nhóm các yếu tố về tổ chức và tổ chức lao động
• 2.6.2.2. Nhóm các yếu tố về cá nhân và liên cá nhân
• 2.6.2.3. Nhóm các yếu tố liên quan đến bản thân và người quản lý
• 2.6.3. Kỹ năng giải quyết xung đột
• 2.6.3.1. Tìm ra nguồn gốc của sự xung đột
• 2.6.3.2. Biết lắng nghe
• 2.6.3.3. Đưa ra nhiều lựa chọn
• 2.6.3.4. Gác cái tôi cá nhân sang một bên
• 2.6.3.5. Động viên, gắn kết tập thể
• 2.7. Câu hỏi ôn tập chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: VẬN DỤNG KỸ NĂNG GIAO TIẾP TRONG TÌM KIẾM VIỆC LÀM
• 3.1. Đánh giá năng lực và mục tiêu nghề nghiệp
• 3.1.1. Thế nào là một việc làm tốt
• 3.1.2. Năng lực cá nhân
• 3.1.3. Xác định mục tiêu và kỳ vọng nghề nghiệp
• 3.2. Tìm kiếm cơ hội việc làm
• 3.2.1. Xác định cơ hội việc làm
• 3.2.2. Nên làm gì khi không tìm được thông tin tuyển dụng phù hợp
• 3.3. Chuẩn bị hồ sơ xin việc
• 3.3.1. Bộ hồ sơ dự tuyển việc làm
• 3.3.2. Chuẩn bị và gửi bộ hồ sơ xin việc
• 3.3.3. Nghệ thuật viết thư xin việc
• 3.3.4. Nghệ thuật viết lý lịch cá nhân
• 3.4. Phỏng vấn tuyển dụng
• 3.4.1. Tìm kiếm thông tin online
• 3.4.2. Các nguồn thông tin về ngành nghề
• 3.4.3. Chuẩn bị những thứ cần thiết
• 3.4.4. Chuẩn bị ngoại hình ứng viên
• 3.4.5. Lưu ý trước khi phỏng vấn
• 3.4.6. Vật dụng mang theo
• 3.4.7. Quy trình phỏng vấn
• 3.4.8. Thái độ khi phỏng vấn
• 3.4.9. Những điều không nên làm
• 3.4.10. Câu hỏi phỏng vấn
• 3.4.11. Kinh nghiệm trả lời phỏng vấn thông minh lấy điểm nhà tuyển dụng
• 3.5. Câu hỏi ôn tập chương 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giáo trình kỹ năng giao tiếp ngành quản trị kinh doanh

Giáo trình kỹ năng giao tiếp ngành quản trị kinh doanh là một tài liệu quan trọng giúp sinh viên nắm vững các kỹ năng cần thiết trong giao tiếp. Tài liệu này không chỉ cung cấp lý thuyết mà còn hướng dẫn thực hành, giúp người học áp dụng vào thực tế. Nội dung giáo trình được chia thành ba chương chính, mỗi chương đều có các câu hỏi ôn tập và bài tập thực hành để củng cố kiến thức.

1.1. Khái niệm và tầm quan trọng của kỹ năng giao tiếp

Kỹ năng giao tiếp là khả năng truyền đạt thông tin một cách hiệu quả. Trong ngành quản trị kinh doanh, kỹ năng này đóng vai trò then chốt trong việc xây dựng mối quan hệ và đạt được mục tiêu công việc. Giao tiếp hiệu quả giúp cải thiện sự hợp tác và tăng cường sự hiểu biết giữa các thành viên trong tổ chức.

1.2. Cấu trúc của giáo trình kỹ năng giao tiếp

Giáo trình được chia thành ba chương: Lý luận chung về giao tiếp, Một số kỹ năng giao tiếp, và Vận dụng kỹ năng giao tiếp trong tìm kiếm việc làm. Mỗi chương đều có nội dung phong phú, giúp người học dễ dàng tiếp cận và áp dụng kiến thức vào thực tiễn.

II. Vấn đề và thách thức trong kỹ năng giao tiếp ngành quản trị kinh doanh

Mặc dù kỹ năng giao tiếp rất quan trọng, nhưng nhiều sinh viên vẫn gặp khó khăn trong việc áp dụng vào thực tế. Các vấn đề như thiếu tự tin, không biết cách lắng nghe, và không hiểu rõ ngôn ngữ cơ thể có thể gây cản trở trong giao tiếp. Những thách thức này cần được nhận diện và khắc phục để nâng cao hiệu quả giao tiếp.

2.1. Những khó khăn phổ biến trong giao tiếp

Nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc diễn đạt ý tưởng một cách rõ ràng. Họ có thể cảm thấy lo lắng khi phải nói trước đám đông hoặc không biết cách xử lý các tình huống giao tiếp khó khăn. Điều này ảnh hưởng đến khả năng thuyết phục và tạo dựng mối quan hệ.

2.2. Tác động của công nghệ đến kỹ năng giao tiếp

Sự phát triển của công nghệ thông tin đã thay đổi cách thức giao tiếp. Mặc dù công nghệ giúp kết nối mọi người dễ dàng hơn, nhưng nó cũng làm giảm khả năng giao tiếp trực tiếp. Việc phụ thuộc vào các phương tiện truyền thông có thể dẫn đến việc thiếu kỹ năng giao tiếp mặt đối mặt.

III. Phương pháp cải thiện kỹ năng giao tiếp hiệu quả

Để nâng cao kỹ năng giao tiếp, cần áp dụng các phương pháp học tập và thực hành hiệu quả. Việc tham gia các khóa đào tạo, thực hành giao tiếp trong môi trường thực tế, và nhận phản hồi từ người khác là những cách hữu ích để cải thiện kỹ năng này.

3.1. Tham gia các khóa đào tạo kỹ năng giao tiếp

Các khóa đào tạo chuyên sâu về kỹ năng giao tiếp giúp người học nắm vững các nguyên tắc cơ bản và cách thức áp dụng vào thực tế. Những khóa học này thường bao gồm các bài tập thực hành, giúp người học tự tin hơn trong giao tiếp.

3.2. Thực hành giao tiếp trong môi trường thực tế

Thực hành giao tiếp trong các tình huống thực tế là cách tốt nhất để cải thiện kỹ năng. Việc tham gia vào các hoạt động nhóm, thuyết trình, và giao tiếp với khách hàng sẽ giúp người học rèn luyện và nâng cao khả năng giao tiếp của mình.

IV. Ứng dụng thực tiễn của kỹ năng giao tiếp trong ngành quản trị kinh doanh

Kỹ năng giao tiếp không chỉ quan trọng trong học tập mà còn trong công việc. Việc áp dụng các kỹ năng giao tiếp hiệu quả sẽ giúp sinh viên có được việc làm mong muốn và phát triển sự nghiệp. Kỹ năng này cũng giúp xây dựng mối quan hệ tốt với đồng nghiệp và khách hàng.

4.1. Kỹ năng giao tiếp trong phỏng vấn tuyển dụng

Trong quá trình phỏng vấn, kỹ năng giao tiếp là yếu tố quyết định giúp ứng viên gây ấn tượng với nhà tuyển dụng. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng và thực hành giao tiếp sẽ giúp ứng viên tự tin hơn khi trình bày về bản thân và khả năng của mình.

4.2. Giao tiếp hiệu quả trong môi trường làm việc

Trong môi trường làm việc, kỹ năng giao tiếp giúp cải thiện sự hợp tác giữa các bộ phận. Việc giao tiếp rõ ràng và hiệu quả sẽ giúp giảm thiểu hiểu lầm và tăng cường hiệu suất làm việc của toàn bộ tổ chức.

V. Kết luận và tương lai của kỹ năng giao tiếp trong ngành quản trị kinh doanh

Kỹ năng giao tiếp là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong ngành quản trị kinh doanh. Việc phát triển kỹ năng này không chỉ giúp cá nhân thành công trong sự nghiệp mà còn góp phần vào sự phát triển của tổ chức. Tương lai của kỹ năng giao tiếp sẽ tiếp tục được nâng cao nhờ vào sự phát triển của công nghệ và các phương pháp đào tạo mới.

5.1. Tầm quan trọng của kỹ năng giao tiếp trong tương lai

Kỹ năng giao tiếp sẽ ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển của công nghệ. Các tổ chức cần chú trọng đào tạo kỹ năng này cho nhân viên để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao trong môi trường làm việc.

5.2. Xu hướng phát triển kỹ năng giao tiếp

Các xu hướng mới trong đào tạo kỹ năng giao tiếp sẽ bao gồm việc sử dụng công nghệ ảo, mô phỏng tình huống thực tế, và các phương pháp học tập tương tác. Những xu hướng này sẽ giúp người học tiếp cận và rèn luyện kỹ năng giao tiếp một cách hiệu quả hơn.

Nội dung chính

GIÁO TRÌNH KỸ NĂNG GIAO TIẾP – NGÀNH QUẢN TRỊ KINH DOANH (TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG)

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình Kỹ năng giao tiếp (Mã môn học: CCB006) là học liệu chính thức được ban hành kèm theo Quyết định số 185/QĐ-CĐCĐ-ĐT ngày 22 tháng 8 năm 2017 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp. Về vị trí trong chương trình đào tạo, học phần này thuộc khối học phần chung (tự chọn) dành cho sinh viên bậc Cao đẳng ngành Quản trị kinh doanh và học sinh hệ Trung cấp nghiệp vụ bán hàng. Môn học có tổng thời lượng thực hiện là 30 giờ, bao gồm 28 giờ giảng dạy lý thuyết và 2 giờ kiểm tra đánh giá định kỳ.

Mục tiêu học tập của giáo trình được thiết kế theo ba chuẩn đầu ra rõ ràng:

• Về mặt kiến thức: Cung cấp hệ thống lý luận về bản chất tâm lý và xã hội của giao tiếp; phân tích vai trò, chức năng, hình thức, phương tiện và 4 nguyên tắc giao tiếp cốt lõi; phân loại các kỹ năng tương tác và phương thức xử lý xung đột trong tổ chức cũng như trong quy trình tìm kiếm việc làm.
• Về mặt kỹ năng: Hình thành năng lực thực hành các kỹ thuật tương tác trực tiếp bao gồm kỹ năng tạo ấn tượng ban đầu, kỹ thuật lắng nghe thấu cảm, thuyết trình trước tập thể, giải quyết xung đột nội bộ và thao tác chuẩn bị hồ sơ, tham gia phỏng vấn tuyển dụng.
• Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Xây dựng thái độ ứng xử chuẩn mực theo văn hóa công sở, tính chủ động thích ứng trong môi trường doanh nghiệp và ý thức tự rèn luyện hành vi.

Giáo trình triển khai cấu trúc tuyến tính gồm 3 chương chính, tiếp cận từ cơ sở lý luận hành vi đến kỹ năng thành phần và mở rộng sang ứng dụng thực tiễn nghề nghiệp. Điểm đặc thù của tài liệu là việc kết hợp các nghiên cứu tâm lý học thực nghiệm quốc tế với hệ thống quy chuẩn nghi thức công sở cụ thể tại Việt Nam.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Cấu trúc nội dung giáo trình được phân bổ qua 3 chương với logic phát triển từ lý thuyết nền tảng đến thực hành chuyên sâu:

Chương 1: Lý luận chung về giao tiếp
Chương 2: Một số kỹ năng giao tiếp
Chương 3: Vận dụng kỹ năng giao tiếp trong tìm kiếm việc làm

• Chương 1: Lý luận chung về giao tiếp (Trang 6 – 30):

  • Khái niệm & bản chất: Định nghĩa giao tiếp là quá trình tiếp xúc tâm lý giữa con người nhằm trao đổi thông tin, tình cảm, nhận thức và điều chỉnh hành vi. Giao tiếp kinh doanh là hoạt động xác lập và vận hành các mối quan hệ kinh tế nhằm thỏa mãn lợi ích của các chủ thể.
  • Hệ thống chức năng: Phân lập 2 nhóm chức năng chính:
    1. Nhóm chức năng xã hội: Chức năng thông tin, tổ chức/phối hợp hành động, điều khiển/điều chỉnh hành vi, phê bình và tự phê bình.
    2. Nhóm chức năng tâm lý: Động viên/khích lệ, thiết lập/phát triển/củng cố quan hệ, cân bằng cảm xúc, hình thành và phát triển nhân cách.
  • Hình thức và phương tiện: Phân loại theo 6 tiêu chí (tính chất tiếp xúc, quy cách, vị thế, số người tham dự, phong cách, phương tiện). Đi sâu vào phương tiện ngôn ngữ (tốc độ chuẩn 250 từ/phút, 4 phong cách: nói thẳng, lịch sự, ẩn ý/nói gợi, mỉa mai) và phương tiện phi ngôn ngữ (ánh mắt duy trì 4–5 giây, nét mặt, cử chỉ, trang phục, dáng điệu).
  • Không gian và vị trí ngồi: Dựa trên công trình Non-Verbal Communication in Human Interaction của Giáo sư Mark Knapp (Đại học Vermont), giáo trình phân tích tác động tâm lý của 4 vị trí ngồi tại bàn chữ nhật: Vị trí góc (B1 - thân mật/phỏng vấn), Vị trí hợp tác (B2 - hỗ trợ/trình bày), Vị trí cạnh tranh/phòng thủ (B3 - đối mặt/tranh luận) và Vị trí độc lập (B4 - không làm phiền). Đồng thời trích dẫn nghiên cứu của Strodtbeck và Hook về phân bổ quyền lực tại bàn họp chữ nhật và khái niệm bàn tròn bình đẳng thời Vua Arthur.
  • 4 Nguyên tắc giao tiếp: Đảm bảo sự hài hòa về mặt lợi ích; Đảm bảo nguyên tắc bình đẳng; Nguyên tắc hướng tới giải pháp tối ưu; Tôn trọng các giá trị văn hóa.

• Chương 2: Một số kỹ năng giao tiếp (Trang 31 – 65):

  • Kỹ năng làm quen & Ấn tượng ban đầu: Phân tích cấu trúc 3 thành phần của ấn tượng ban đầu (Cảm tính, Lý tính, Cảm xúc). Ứng dụng luận điểm của nhà tâm lý học Mỹ A. Solômon về "nét gây ấn tượng trung tâm" và các hiệu ứng tâm lý (hiệu ứng cái mới, hiệu ứng hào quang, ngôi sao).
  • Quy chuẩn nghi thức ứng xử: Thiết lập quy tắc hành vi chi tiết:
    • Văn hóa điện thoại: Cơ quan không đổ chuông quá 3 hồi; cấu trúc xưng danh chuẩn mực; di động chuyển chế độ rung trong hội nghị.
    • Văn hóa cuộc họp & giờ giấc: Có mặt trước tối thiểu 5 phút; sơ đồ phân bổ vị trí ngồi giữa chủ tọa, lãnh đạo thứ hai và đối tác (ưu tiên bên phải quan trọng hơn bên trái).
    • Văn hóa đi xe ô tô: Người có chức vụ cao nhất ngồi bên phải hàng ghế sau, nhân viên/thư ký ngồi ghế phụ cạnh tài xế và xuống xe mở cửa.
    • Văn hóa bàn tiệc: Quy tắc sử dụng bát đĩa, gác đũa, khăn ăn và kiểm soát đồ uống có cồn.
  • Kỹ năng lắng nghe: Trích dẫn số liệu thực nghiệm của Paul Tory Rankin (1930) chỉ rõ con người dùng 42,1% tổng thời gian giao tiếp cho việc nghe (so với 31,9% nói, 15% đọc, 11% viết). Phân loại 5 cấp độ lắng nghe: Lờ đi, Giả vờ nghe, Nghe có chọn lọc, Nghe chăm chú, Nghe thấu cảm. Hướng dẫn 4 kỹ thuật nghe hiệu quả: tạo không khí bình đẳng, bộc lộ sự quan tâm, gợi mở và phản ánh lại (paraphrasing).
  • Kỹ năng thuyết trình: Phân loại 4 nhóm đối tượng (người trốn tránh, người thụ động, người chấp nhận, người tìm cơ hội); kỹ thuật kiểm soát phản xạ căng thẳng sinh lý qua nhịp thở và cử động cơ; quy trình 6 bước chuẩn bị nội dung và ngoại hình.
  • Kỹ năng giải quyết xung đột: Phân loại xung đột theo đối tượng và tính chất lợi/hại; nhận diện 3 nhóm nguyên nhân (tổ chức, cá nhân, bản thân/quản lý); quy trình 5 bước giải quyết xung đột dựa trên lắng nghe và loại bỏ định kiến cá nhân.

• Chương 3: Vận dụng kỹ năng giao tiếp trong tìm kiếm việc làm và tại nơi làm việc (Trang 66 – 80):

  • Phương pháp đánh giá năng lực cá nhân và xác định kỳ vọng nghề nghiệp.
  • Kỹ thuật tìm kiếm kênh thông tin tuyển dụng trực tiếp và trực tuyến.
  • Cấu trúc chuẩn hóa của hồ sơ xin việc: thư ứng tuyển (cover letter) và sơ yếu lý lịch cá nhân (curriculum vitae).
  • Quy trình phỏng vấn tuyển dụng: công tác chuẩn bị tài liệu, ngoại hình, tâm thế và nghệ thuật trả lời các câu hỏi tình huống của nhà tuyển dụng.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình thiết lập hệ thống lý luận dựa trên ba khối kiến thức cốt lõi:

1. Lý thuyết tâm lý học hành vi và xã hội: Tiếp cận bản chất tương tác người - người qua lăng kính tiếp xúc tâm lý, cơ chế đồng cảm và sự hình thành nhân cách xã hội.
2. Khung lý thuyết không gian hành vi (Proxemics): Ứng dụng các quy luật bố trí không gian, hình học bàn làm việc và khoảng cách tương tác để xác định mối quan hệ quyền lực và mức độ hợp tác trong tổ chức.
3. Hệ nguyên tắc đàm phán dựa trên lợi ích: Xây dựng nguyên tắc tương tác không đối đầu, hướng đến việc tìm kiếm giải pháp tối ưu và dung hòa mục tiêu giữa các bên tham gia giao dịch.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng chuyên môn / Nghiệp vụ: Soạn thảo văn bản dự tuyển (CV, thư xin việc); điều hành và tiếp nhận cuộc gọi hành chính; thiết lập sơ đồ chỗ ngồi phòng họp và lễ tân ngoại giao; thực hiện các nghi thức chào hỏi, dự tiệc thương mại.
• Kỹ năng phân tích: Đánh giá cấu trúc ấn tượng ban đầu; nhận diện nguyên nhân xung đột trong cơ cấu tổ chức; phân tích thính giả và môi trường truyền thông trước khi thuyết trình; giải mã thông điệp phi ngôn ngữ.
• Kỹ năng thực hành tương tác: Điều chỉnh phương tiện phi ngôn từ (khoảng cách ngồi, ánh mắt, nụ cười, cử chỉ tay); thực hiện kỹ thuật lắng nghe thấu cảm và phản hồi thông tin; kiểm soát tâm lý căng thẳng khi nói trước công chúng.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình được thiết kế phục vụ phương pháp giảng dạy tích hợp giữa thuyết giảng lý thuyết cấu trúc và phân tích tình huống thực hành. Với phân bổ 28 giờ lý thuyết trên lớp, giảng viên giữ vai trò định hướng các khung khái niệm, sau đó dẫn dắt người học xử lý hệ thống bài tập tình huống mô phỏng.

Hệ thống câu hỏi ôn tập và bài tập ứng dụng cuối mỗi chương là công cụ sư phạm nòng cốt:

• Chương 1: Cung cấp 5 câu hỏi lý thuyết và 4 bài tập thực hành. Điển hình là bài tập phân tích tình huống thư ký H bố trí phòng họp 36 người bằng bàn vuông kích thước cạnh 3,5m dẫn đến thất bại về không khí thân mật, hay bài tập phân tích sự thay đổi vị trí ngồi của đại lý bảo hiểm D khi chuyển từ vị trí đối diện sang ngồi cạnh khách hàng.
• Chương 2 & 3: Tích hợp các câu hỏi phân tích xung đột tổ chức, tiêu chí tự đánh giá mức độ dạn dĩ khi thuyết trình và bài tập thực hành viết CV, trả lời phỏng vấn.

Về phương pháp tự học, người học được hướng dẫn sử dụng các bảng tiêu chí trong giáo trình để tự quan sát và hiệu chỉnh ngôn ngữ cơ thể, tập luyện thuyết trình qua việc quay video đối chiếu, và chuẩn bị hồ sơ nghề nghiệp cá nhân theo các chỉ dẫn mẫu.

---

Điểm nổi bật và dữ liệu thực nghiệm

Giáo trình tổng hợp và định lượng hóa nhiều nội dung hành vi thông qua các dữ liệu thực nghiệm và tài liệu khoa học:

Nội dung / Tác giả trích dẫn	Dữ liệu / Cơ sở khoa học	Ứng dụng trong giáo trình
Paul Tory Rankin (1930)	Nghe: 42,1% | Nói: 31,9% | Đọc: 15% | Viết: 11%	Minh chứng vai trò trọng tâm của kỹ năng lắng nghe trong tổng thời gian giao tiếp.
Mark Knapp (ĐH Vermont)	Nghiên cứu vị trí ngồi và tác động của không gian	Phân loại 4 vị trí ngồi bàn chữ nhật (B1 góc, B2 hợp tác, B3 cạnh tranh, B4 độc lập).
Strodtbeck & Hook	Khảo sát vị trí quyền lực tại bàn họp hình chữ nhật	Xác định vai trò điều hành của vị trí đầu bàn (vị trí A) và vị trí đối diện (vị trí B).
A. Solômon	Lý thuyết về nét trung tâm trong ấn tượng ban đầu	Giải thích cơ chế hình thành đánh giá tổng thể từ một đặc điểm nổi bật duy nhất.
Quy chuẩn định lượng	Tốc độ nói: 250 từ/phút; Ánh mắt: 4–5 giây/lần	Chuẩn hóa hành vi giao tiếp trực tiếp trong môi trường bán hàng và công sở.

Tài liệu kết hợp chặt chẽ giữa yêu cầu chuyên môn của ngành Quản trị kinh doanh với các chuẩn mực văn hóa ứng xử bản địa (như văn hóa gác đũa, thứ bậc chào hỏi, cách xưng danh qua điện thoại bàn cơ quan), tạo nên khung hướng dẫn có tính thao tác cụ thể.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

1. Sinh viên và người học:
   • Sinh viên theo học chương trình Cao đẳng ngành Quản trị kinh doanh.
   • Học sinh hệ Trung cấp ngành Nghiệp vụ bán hàng.
   • Người học các ngành kinh tế cần hoàn thành học phần kỹ năng chung CCB006.
2. Yêu cầu điều kiện tiên quyết (Prerequisites):
   • Là học phần tự chọn thuộc khối kiến thức chung, giáo trình không đòi hỏi người học phải hoàn thành trước các môn chuyên ngành phức tạp.
   • Yêu cầu người học có khả năng tiếp nhận văn bản và tinh thần nghiêm túc trong việc thực hành hành vi chuẩn mực.
3. Giảng viên và cán bộ đào tạo:
   • Sử dụng làm khung tài liệu giảng dạy chuẩn hóa theo thời lượng 30 giờ đã được phê duyệt.
   • Khai thác hệ thống bài tập tình huống ở trang 30, 65, 80 để tổ chức thảo luận nhóm, đóng vai mô phỏng trên lớp.
4. Mục đích tự học và tham khảo:
   • Nhân viên bán hàng, lễ tân, thư ký văn phòng cần củng cố nghi thức giao tiếp hành chính.
   • Ứng viên chuẩn bị tham gia thị trường lao động cần tài liệu chuẩn hóa về viết hồ sơ và kỹ năng phỏng vấn tuyển dụng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này được biên soạn cho đối tượng đào tạo nào?

Giáo trình được ban hành chính thức theo Quyết định số 185/QĐ-CĐCĐ-ĐT để giảng dạy cho học sinh, sinh viên bậc Cao đẳng Quản trị kinh doanh và Trung cấp Nghiệp vụ bán hàng tại Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp, đồng thời làm tài liệu tham khảo cho khối ngành kinh tế.

2. Người học có cần học các môn tiên quyết trước khi học môn này không?

Không. Môn Kỹ năng giao tiếp (Mã học phần: CCB006) thuộc khối học phần chung, cung cấp kiến thức nền tảng về hành vi và phương pháp tương tác nên có thể bố trí giảng dạy ngay từ các học kỳ đầu của khóa học mà không đòi hỏi môn học tiên quyết.

3. Giáo trình có điểm gì khác biệt so với các sách kỹ năng mềm thông thường?

Tài liệu được kết cấu theo chuẩn chương trình đào tạo nghề nghiệp với mã môn cụ thể (CCB006), tích hợp các lý thuyết thực nghiệm được dẫn nguồn (Paul Tory Rankin, Mark Knapp, Strodtbeck & Hook, A. Solômon) và quy chuẩn hóa các nghi thức hành chính doanh nghiệp (vị trí ngồi xe công tác, thứ tự chủ tọa cuộc họp, định lượng thời gian ánh mắt, tốc độ nói).

4. Làm thế nào để tự học và rèn luyện kỹ năng hiệu quả qua tài liệu này?

Người học cần kết hợp đọc hiểu cơ sở lý thuyết tại các chương với việc tự giải quyết toàn bộ các bài tập thực hành tình huống cuối Chương 1, Chương 2 và thực hiện mẫu hồ sơ xin việc, trả lời các câu hỏi phỏng vấn nêu tại Chương 3.

5. Tài liệu có cung cấp hệ thống đánh giá kèm theo không?

Có. Chương trình môn học quy định rõ kết cấu 30 giờ gồm 28 giờ lý thuyết và 2 giờ kiểm tra đánh giá định kỳ, kết hợp cùng hệ thống câu hỏi ôn tập và tình huống bài tập ở cuối mỗi chương để phục vụ công tác kiểm tra nhận thức.

---

Kết luận

Giáo trình Kỹ năng giao tiếp (Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp, 2017) là tài liệu đào tạo có tính hệ thống, liên kết chặt chẽ giữa lý luận tâm lý học giao tiếp với các quy chuẩn ứng xử chuyên nghiệp trong kinh doanh.

Lộ trình tiếp cận kiến thức được định hình rõ ràng từ việc nắm vững 4 nguyên tắc giao tiếp và ngôn ngữ không gian tại Chương 1, thực hành 4 nhóm kỹ năng tương tác và nghi thức công sở tại Chương 2, đến việc hoàn thiện năng lực ứng tuyển và hội nhập môi trường làm việc tại Chương 3. Người học có thể mở rộng nghiên cứu thông qua danh mục tài liệu tham khảo chuyên ngành được nêu tại trang 81 của giáo trình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH ĐỒNG THÁP TRƢỜNG CAO ĐẲNG CỘNG ĐỒNG ĐỒNG THÁP GIÁO TRÌNH KỸ NĂNG GIAO TIẾP NGÀNH QUẢN TRỊ KINH DOANH TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định Số:185/QĐ-CĐCĐ-ĐT ngày 22 tháng 8 năm 2017của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Cộng đồng Đồng Tháp) Đồng Tháp, năm 2017 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể đƣợc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Giao tiếp trƣớc hết là nhu cầu quan trọng của con ngƣời. Nó là khái niệm dùng để chỉ những hành vi và quá trình đƣợc con ngƣời tiến hành với mục đích trao đổi thông tin với nhau, nhận thức, đánh giá và tác động qua lại lẫn nhau.

Con ngƣời có thể giao tiếp, trong đó có giao tiếp trong bán hàng, dƣới các hình thức sau: Ngôn ngữ: giao tiếp dƣới dạng lời nói, chữ viết. Phi ngôn ngữ: giao tiếp bằng các cử chỉ ngôn ngữ nhƣ nét mặt, cử chỉ, trang phục, ngôn ngữ cơ thể … Nhìn chung, giao tiếp trong bán hàng là sử dụng các hình thức ngôn ngữ và phi ngôn ngữ nhằm tạo dựng các mối liên hệ, tƣơng tác trong các hoạt động kinh doanh và quản trị. Trong công việc, một nhân viên bán hàng giỏi là ngƣời nắm trong tay kỹ năng giao tiếp điêu luyện. Khi muốn tìm việc làm nhân viên bán hàng thành công bạn hãy thể hiện ngay kỹ năng này trong vòng phỏng vấn để nhà tuyển dụng thấy đƣợc những tố chất mà bạn có.

Nội dung giáo trình gồm 3 chƣơng, cuối mỗi chƣơng có câu hỏi ôn tập và phần bài tập ngắn để ngƣời học thực hành và áp dụng những kiến thức đã học. - Chƣơng 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ GIAO TIẾP - Chƣơng 2: MỘT SỐ KỸ NĂNG GIAO TIẾP - Chƣơng 3: VẬN DỤNG KỸ NĂNG GIAO TIẾP TRONG TÌM KIẾM VIỆC LÀM VÀ TẠI NƠI LÀM VIỆC Giáo trình kỹ năng giao tiếp là sản phẩm quá trình làm việc nghiêm túc và kết hợp sự kế thừa, tiếp thu, tham khảo nhiều tài liệu khác nhau, cùng với kinh nghiệm giảng dạy nhiều năm, cũng nhƣ những kinh nghiệm thực tế của thân. Tôi xin cảm ơn những tác giả đi trƣớc, đặc biệt là các tác giả có ghi tên trong danh mục tài liệu tham khảo. Trong quá trình biên soạn giáo trình không tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận đƣợc những ý kiến đóng góp quý báu của các độc giả, các bạn sinh viên để bài giảng này ngày càng hoàn thiện hơn trong những lần tái bản sau.

2 MỤC LỤC Trang LỜI GIỚI THIỆU. 3 CHƢƠNG TRÌNH MÔN HỌC. 6 Chƣơng 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ GIAO TIẾP 1. Khái quát chung về giao tiếp và giao tiếp trong kinh doanh.

Tầm quan trọng của giao tiếp. Chức năng giao tiếp. Nhóm chức năng xã hội. Nhóm chức năng tâm lý.

Các hình thức và phƣơng tiện giao tiếp .1 Các hình thức giao tiếp .2 Các phƣơng tiện giao tiếp. CÁC NGUYÊN TẮC GIAO TIẾP .1 Đảm bảo sự hài hòa về mặt lợi ích giữa các bên tham gia giao tiếp .2 Đảm bảo nguyên tắc bình đẳng trong giao tiếp .3 Nguyên tắc hƣớng tới giải pháp tối ƣu .4 Nguyên tắc tôn trọng giá trị văn hóa. 29 CÂU HỎI ÔN TẬP CHƢƠNG 1. 30 Chƣơng 2: MỘT SỐ KỸ NĂNG GIAO TIẾP A.

KỸ NĂNG LÀM QUEN 1. Ấn tƣợng ban đầu .1 Khái niệm ấn tƣợng ban đầu .2 Cấu trúc của ấn tƣợng ban đầu .3 Vai trò của ấn tƣợng ban đầu .4 Quá trình hình thành ấn tƣợng ban đầu. Các nghi thức ứng xử. KỸ NĂNG LẮNG NGHE 1.

Khái niệm, lợi ích và nguyên tắc lắng nghe .2 Lợi ích khi lắng nghe .3 Một số nguyên tắc lắng nghe hiệu quả. Các mức độ lắng nghe và kỹ năng lắng nghe hiệu quả .1 Các mức độ lắng nghe .2 Kỹ năng lắng nghe hiệu quả. KỸ NĂNG THUYẾT TRÌNH 1. Khái niệm thuyết trình.

Kỹ năng thuyết trình.1 Tự đánh giá kỹ năng thuyết trình .2 Chuẩn bị cho buổi thuyết trình .3 Cấu trúc bài thuyết trình .4 Sử dụng giao tiếp phi ngôn từ trong thuyết trình. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT XUNG ĐỘT 1. Khái niệm xung đột .1 Phân biệt xung đột theo đối tƣợng .2 Phân biệt xung đột theo tính chất lợi hạ. Nguyên nhân xung đột .1 Nhóm các yếu tố về tổ chức và tổ chức lao động .2 Nhóm các yếu tố về cá nhân và liên cá nhân .3 Nhóm các yếu tố liên quan đến bản thân và ngƣời quản lý.

Kỹ năng giải quyết xung đột .1 Tìm ra nguồn gốc của sự xung đột .2 Biết lắng nghe .3 Đƣa ra nhiều lựa chọn.4 Gác cái tôi cá nhân sang một bên .5 Động viên, gắn kết tập thể. 64 CÂU HỎI ÔN TẬP CHƢƠNG 2. 65 Chƣơng 3: VẬN DỤNG KỸ NĂNG GIAO TIẾP TRONG TÌM KIẾM VIỆC LÀM 1. Đánh giá năng lực và mục tiêu nghề nghiệp .1 Thế nào là một việc làm tốt .2 Năng lực cá nhân .3 Xác định mục tiêu và kỳ vọng nghề nghiệp.

Tìm kiếm cơ hội việc làm .1 Xác định cơ hội việc làm .2 Nên làm gì khi không tìm đƣợc thông tin tuyển dụng phù hợp. Chuẩn bị hồ sơ xin việc .1 Bộ hồ sơ dự tuyển việc làm .2 Chuẩn bị và gửi bộ hồ sơ xin việc .3 Nghệ thuật viết thƣ xin việc .4 Nghệ thuật viết lý lịch cá nhân. Phỏng vấn tuyển dụng .1 Tìm kiếm thông tin online .2 Các nguồn thông tin về ngành nghề .3 Chuẩn bị những thứ cần thiết .4 Chuẩn bị ngoại hình ứng viên.5 Lƣu ý trƣớc khi phỏng vấn .6 Vật dụng mang theo .7 Quy trình phỏng vấn .8 Thái độ khi phỏng vấn .9 Những điều không nên làm .10 Câu hỏi phỏng vấn .11 Kinh nghiệm trả lời phỏng vấn thông minh lấy điểm nhà tuyển dụng .77 CÂU HỎI ÔN TẬP CHƢƠNG 3.80 TÀI LIỆU THAM KHẢO .81 5 GIÁO TRÌNH MÔN HỌC Tên môn học: KỸ NĂNG GIAO TIẾP Mã môn học: CCB006 Thời gian thực hiện môn học: 30 giờ; (Lý thuyết: 28 giờ; Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập: 00 giờ; Kiểm tra 2 giờ) I. Vị trí, tính chất của môn học: - Vị trí: Kỹ năng giao tiếp là học phần tự chọn thuộc khối học phần chung trong chƣơng trình đào tạo Trung cấp nghiệp vụ bán hàng.

- Tính chất: Kỹ năng giao tiếp là một trong những nội dung quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu nâng cao kỹ năng giao tiếp cho học sinh sinh viên. Mục tiêu môn học: Sau khi học xong học phần kỹ năng giao tiếp, ngƣời học có khả năng: - nt c + Định nghĩa đƣợc khái niệm giao tiếp; xác định đƣợc vai trò của giao tiếp, các hình thức và phƣơng tiện giao tiếp; nêu đƣợc các nguyên tắc giao tiếp và ý nghĩa của các nguyên tắc đó trong giao tiếp. + Định nghĩa đƣợc khái niệm kỹ năng giao tiếp và phân loại đƣợc các kỹ năng giao tiếp. + Trình bày đƣợc một số kỹ năng giao tiếp trong cuộc sống, cách thức giải quyết các xung đột khi gặp phải và khắc phục những trở ngại trong giao tiếp.

+ Xác định đƣợc các kỹ năng giao tiếp cơ bản trong tìm kiếm việc làm và tại nơi làm việc. - n n + Thực hiện đƣợc một số kỹ năng giao tiếp: kỹ năng làm quen, kỹ năng lắng nghe, kỹ năng nói trƣớc đám đông, kỹ năng giải quyết xung đột và kỹ năng khắc phục khó khăn trong giao tiếp. + Vận dụng đƣợc các kỹ năng giao tiếp trong gia đình, nhà trƣờng, xã hội, trong tìm kiếm việc làm và tại nơi làm việc. - n n lực tự c ủ và trác n ệm + Ngƣời học có thái độ giao tiếp đúng mực, luôn chủ động và tích cực rèn luyện kỹ năng giao tiếp trong cuộc sống.

6 CHƢƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ GIAO TIẾP Mục tiêu chƣơng: Giúp ngƣời đọc: - Hiểu đƣợc thế nào là giao tiếp và giao tiếp bán hàng - Xác định đƣợc một hiện tƣợng có phải là giao tiếp hay không. - Thấy đƣợc tầm quan trọng của việc trở thành ngƣời giao tiếp giỏi. - Chỉ ra và giải thích đƣợc các mục tiêu của giao tiếp - Miêu tả đƣợc các kiểu giao tiếp Nội dung: 1. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ GIAO TIẾP VÀ GIAO TIẾP TRONG KINH DOANH Giao tiếp là một hiện tƣợng tâm lý rất phức tạp biểu hiện ở nhiều mặt, nhiều cấp độ khác nhau.

Có nhiều định nghĩa khác nhau về giao tiếp nhƣ: - Giao tiếp là một hiện tƣợng đặc thù của con ngƣời (nghĩa là chỉ riêng con ngƣời mới có sự giao tiếp thật sự khi họ biết sử dụng phƣơng tiện ngôn ngữ nói, viết, hình ảnh nghệ thuật.) và chỉ đƣợc thực hiện trong xã hội loài ngƣời. - Giao tiếp là sự trao đổi thông tin, sự rung cảm và ảnh hƣởng lẫn nhau. - Giao tiếp là sự hiểu biết lẫn nhau giữa con ngƣời với con ngƣời. - Giao tiếp là việc truyền đạt hƣớng dẫn giữa ngƣời này với ngƣời khác có dẫn tới hành động - Giao tiếp là giao lƣu tình cảm, tƣ tƣởng để phát triển nhân cách con ngƣời hoàn chỉnh hơn… Nhu cầu tiếp xúc với những ngƣời khác trở thành tâm thế của mỗi ngƣời để cùng hợp tác với nhau, cùng kết bạn với nhau, hƣớng tới mục đích trong lao động, học tập, vui chơi.

Đây là chỗ thể hiện rõ nhất nội dung và tác dụng của giao tiếp; nó tạo ra cơ sở cho sự tồn tại của con ngƣời, gia đình, cộng đồng và xã hội. Và trong hoạt động giao tiếp, trong quan hệ ngƣời - ngƣời bao giờ cũng có sự tiếp xúc tâm lý. Tiếp xúc tâm lý giữa con ngƣời với con ngƣời mang lại sự thông cảm lẫn nhau, giúp đỡ lẫn nhau, thậm chí cứu vớt lẫn nhau để từng con ngƣời cũng nhƣ nhóm ngƣời, tập thể ngƣời, cộng đồng ngƣời, xã hội loài ngƣời tồn tại và phát triển. Sự tiếp xúc tâm lý đó nảy sinh, phát triển và hội tụ ở đỉnh cao của nó là sự đồng cảm.

Đồng cảm đƣợc xác định là khả năng nhạy cảm đối với trải nghiệm của bản thân, là sự đồng nhất của nhân cách này đối với nhân cách khác, là sự thâm nhập của 7 ngƣời này vào tình cảm của ngƣời khác và là trạng thái tâm lý mà ngƣời này có thể đặt mình vào vị trí của ngƣời khác. Vậy: Giao tiếp là quá trình tiếp xúc tâm lý giữa con người với con người trong XH nhằm trao đổi thông tin, tình cảm, hiểu biết, vốn sống.